mahkeme 2023/891 E. 2024/319 K.

T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/891 Esas
KARAR NO : 2024/319

DAVA : Adi ortaklığın tazfiyesi (Tasfiye Payı Alacağının Tahsili Kaynaklı)
DAVA TARİHİ : 19/09/2023
KARAR TARİHİ : 02/04/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 30/04/2024

Mahkememizde görülmekte olan Ticari Şirket (Şirket Ortaklık Payı Alacağının Tahsili Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı ile davalılar ..., ... arasında davalı .... San. Tic. Ltd. Şti.'nin %20 hissesine ortak olma konusunda 01.10.2020 tarihli "Protokol" başlıklı sözleşmenin imzalandığını, sözleşme uyarınca davacının 400.000,00 USD karşılığında ... San. Tic. Ltd. Şti.'nin % 20 sine ortak edildiğini,davacının ortaklık bedelinin 51.013,43 USD'sini nakit ve çek olarak ödediğini, 7.736,00 USD'sinin ise şirkette fiili olarak faaliyet gösteren davacının Temmuz ayı kar payı alacağından düşüldüğünü ,kalan ortaklık payı ödemelerinin ise davacının sonraki aylar ortaklık payına tekabül edecek kar payından düşülmesinin kararlaştırıldığını, bu kapsamda davacının şirketin ortağı sıfatı ile çalışmalarına başladığını, davacı tekstil piyasasında oldukça tanınan, güven duyulan ve çevresi oldukça geniş olan bir kişi olduğundan kısa sürede .... San. Tic. Ltd. Şti.'ne bir çok müşteri bağladığını, şirketin iş hacminin kısa sürede kat be kat arttığını,şirketin karının da iş hacminin artmasına paralel olarak arttığını,davacının ortaklık payına ilişkin bakiye borcunun her ay hak ettiği kar paylarından düşüldüğünü ve sözleşme ile taahhüt ettiği sermaye borcunun kapandığını, sonuçta davacının şirket ortaklığından ayrılmak istediğini ve şifahi olarak davalılardan şirketin % 20 hissesine tekabül eden bedelin kendisine ödenmesini istediğini, ancak davalı tarafın davacının hissesine tekabül eden tutarı ödemekten kaçındığını, dava öncesi ticari arabuluculuk başvurusu yapıldığını, ancak taraflar arasında anlaşma sağlanamadığını taraflar arasındaki adi ortaklığın tasfiyesi ile davacının % 20 hissesine tekabül eden tutara karşılık belirsiz alacak olarak şimdilik 10.000,00 TL'nin işleyecek ticari faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; şirket ortaklık payı alacağının tahsili davasının temel dayanağı olan 01.10.2020 tarihli protokol başlıklı sözleşmede davalı müvekkilinin ... San.Tic.Ltd.Şti.’ nin kaşe ve imzası bulunmadığını, müvekkili davalı şirket mezkur sözleşmenin tarafı olmadığını, bu sebepten dolayı davada kendisine husumet tevcih edilmesi usule aykırı olduğundan davalılardan ... San.Tic.Ltd.Şti’nin taraf sıfatına karşı husumet yönünden itiraz ettiklerini, davaya konu adı geçen sözleşme, tacirler arasında düzenlenmiş olmadığından huzurdaki uyuşmazlık 6102 sayılı TTK m.19 gereğince ticari bir işten kaynaklanmaması sebebi ile Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemesi mevcut uyuşmazlığın hükme bağlaması hususunda görevsiz ve yetkisiz olduğunu, sözleşmenin tarafları tacir olmayan gerçek kişiler olduğunu, bu sebeple görevli ve yetkili mahkeme Büyükçekmece Asliye Hukuk Mahkemesi olduğunu, 6100 sayılı HMK’nın 2. ve 6. maddeleri gereğince davaya karşı görev ve yetki ilk itirazında bulunduklarını, davacının haksız ve mesnetsiz davasının reddine karar verilmesini talep etmiştir.
HMK'nun 1.maddesi "Mahkemelerin görevi, ancak kanunla düzenlenir. Göreve ilişkin kurallar, kamu düzenindendir. " hükmünü içermekte olup görev hususu dava şartlarındandır. HMK'nun 115.maddesi " Mahkeme ,dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır." hükmüne haizdir.
TTK'nun 4.maddesinde bentler halinde sayılan ve tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın belirtilen tür davaların mutlak ticari davaya vücut vereceği ve Ticaret Mahkemelerinin görev alanına gireceği, havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan uyuşmazlığın ticari dava sayılabilmesi için uyuşmazlığın taraflardan birinin ticari işletmesiyle ilgili olması koşulu aranmayacağı (TTK 4.1,son cümle) nispi ticari davalarla ilgili olarak ise TTK 4.1 maddesinde yer alan hükme göre "her iki tarafında ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davalarının" ticari dava sayılacağı, taraflardan yanlız birinin ticari işletmesi ile ilgili olarak yasada sayılanlar dışında sözleşmelerden doğan uyuşmazlıkların, ticari davaya vücut vermeyeceği, taraflardan birinin ticari işletmesini ilgilendiren bu tür sözleşmelerin, her ne kadar TTK 19.2 uyarınca diğer taraf içinde ticari iş sayılırsa da bu durumun, davanın TTK 4.1'e göre nispi ticari dava sayılmasını gerektirmeyeceği anlaşılmıştır.
Açıklanan kanun hükümleri doğrultusunda somut olay değerlendirildiğinde, açılan davada Davacı ile davalılar ..., ... arasında davalı ... San. Tic. Ltd. Şti.'nin %20 hissesine ortak olma konusunda 01.10.2020 tarihli "Protokol" başlıklı sözleşmenin imzalandığı, davacının şirket ortaklığından ayrılmak istediği ve şirketin % 20 hissesine tekabül eden bedelin kendisine ödenmesini istediği, bu bedel kendisine ödenmediği için taraflar arasındaki adi ortaklığın tasfiyesi ile davacının % 20 hissesine tekabül eden bedelin tahsilinin talep edildiği fakat dosya kapsamında yer alan İstanbul BAM ...Hukuk Dairesi'nin ... E.- ... K. Sayılı ilamında da belirtildiği üzere Dava dilekçesine ekli protokol söz konusu limited şirketin % 20 hissesinin harici satışına ilişkin olup dosya içerisinde taraflar arasında adi ortaklık ilişkisi bulunduğu ve davalıların temsil yetkisini kötüye kullandığına dair bir delil bulunmadığı, buna ek olarak Davalı ... San.ve Tic.Ltd.Şti'nin ticaret sicil kayıtlarına göre şirketin İTO'da ... sicil, ... oda sicil nosu ile kayıtlı olduğu, ortaklarının davalılar ... ile ... olduğu, şirket temsilcisinin münferiden ... olduğu davacı ...'in ortaklık kaydının bulunmadığı, Limited şirketine gayri resmi ortak olma hususunda kanunda yasal düzenleme olmayıp ortaklık payının istenemeyeceği, 01.10.2020 tarihli "Protokol" başlıklı sözleşmenin Davalı şirket tarafından veya şirketi temsilen imzalanmadığı ve kaşe bulunmadığı, Davalı şirketin imzalanan protokolden sorumlu tutulamayacağı ve pasif husumet ehliyeti bulunmadığından dava şartı yokluğu nedeniyle bu davalı yönünden açılmış olan davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiği, Davalı ... ve ... yönünden ise harici hisse devri taahhüt protokolü hükümlerine göre talep edilebilecek alacak isteminin ticari davaya vücut vermediği, netice itibariyle açılan davada davaya Asliye Hukuk Mahkemeleri tarafından bakılması gerektiği anlaşılmakla Mahkememizin görevsizliği ile davanın usulden reddine karar verilerek, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
A-Davalı .... Sanayi Tic. Limited şirketi yönünden pasif husumet ehliyeti olmadığından dava şartı yokluğu nedeniyle bu davalı yönünden açılmış olan davanın USULDEN REDDİNE,
-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi uyarına alınması gereken 427,60-TL maktu karar ve ilam harcından peşin alınan 269,85- TL harcın indirilmesi ile eksik kalan 157,75‬-TL bakiye harcın davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
-Yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesap edilen 10.000,00-TL nisbi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
-Kullanılmayan gider avansının HMK 333. maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra yatırana iadesine,
B-Davalı ... ve ... Yönünden davanın görev yönünden dava şartı yokluğu nedeniyle USULDEN REDDİNE, MAHKEMEMİZEN GÖREVSİZLİĞİNE,
Görevli mahkemenin BAKIRKÖY ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ OLDUĞUNA,
-Karar kesinleştikten sonra iki hafta içinde talep halinde dosyanın görevli BAKIRKÖY ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ gönderilmesine,
-Harç, yargılama giderleri, vekalet ücreti ve gider avansı hususlarının görevli Mahkemece değerlendirilmesine,
-HMK'nın 20/1. maddesi gereğince süresinde dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesi talep edilmezse davanın açılmamış sayılması yönünde karar verilmesine,
Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf yasa yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 02/04/2024

Katip ...
e-imzalıdır

Hakim ...
e-imzalıdır