mahkeme 2023/479 E. 2024/1102 K.

T.C. BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/479 Esas
KARAR NO : 2024/1102

DAVA : Sıra Cetveline İtiraz (İflas Tasfiyesinde Düzenlenen Sıra Cetveline Yönelik Kayıt Kabul Ve Terkin Talebi (İİK 235))
DAVA TARİHİ : 08/05/2023
KARAR TARİHİ : 05/11/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 27/11/2024

Mahkememizde görülmekte olan Sıra Cetveline İtiraz (İflas Tasfiyesinde Düzenlenen Sıra Cetveline Yönelik Kayıt Kabul Ve Terkin Talebi (İİK 235)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; Bakırköy ...... İflas Müdürlüğü'nün ...... İflas sayılı dosyadan müflis ..... Org. İnş. San. A.Ş. nin iflas masasının kanuni temsilcisi olan iflas idaresince müvekkilleri aleyhine verilen sıra cetveli ve alacak kaydının reddi kararının taraflarına 19.04.2023 tarihinde e-tebliğ ile tebliğ edilmiş olduğunu, müvekkilerinin murisi ...... 'ın 25.03.2020'de vefat etmiş olup mirasçı olarak geride müvekkili davalıları bırakmış olduğunu, buna ilişkin ekte Bakırköy ...... Noterliği'nin ..... yevmiye tarihli mirasçılık belgesini sunuyor olduklarını, dava konusu alacağın, murisin yapmış olduğu sözleşmeden kaynaklı olarak mirasçıları tarafından takip edilmekte olduğunu, muris ile davalı şirket arasında bahse konu konut ile ilgili olarak 15.07.2011 tarihli ön ödemeli taşınmaz konut sözleşmesi yapılmış olduğunu, buna göre borçlunun sözleşme sırasında şirket ünvanı ...... Yapı İnşaat Gayrımenkul Danışmanlık San. ve Tic. A.Ş. olup sonrasında unvan değişikliği yaparak ..... İnş. San. A.Ş. olduğunu, taraflar arasında yapılan işbu sözleşmelerin gerek içeriği incelendiğinde, gerekse tarafların da nihai olarak adlandırdığı üzere niteliği, Ön Ödemeli Konut Satış Sözleşmesi olduğunu, buna göre alıcı müvekkili, borçlu müflis şirket ise satıcı olup, müvekkilinin sözleşme başında borçlu satıcıya 75.000 TL ödeyecek olduğunu, bunun karşılığında borçlu şirketin, sözleşmelerde yüklenmiş olduğu Esenyurt ..... Ada/..... nolu parseldeki arsa üzerinde bahsi geçen teknik şartlarla A-B-C-D bloklarından birinde, 110 m2 brüt anahtar teslimi daireyi inşa ederek müvekkiline teslim edecek olduğunu, gerek konut bedelinin sözleşme başında ödenmiş olması, gerekse de tüm sözleşme içeriğinde defalarca tekrarlandığı ve somut olarak da gerçekleştiği üzere, bahse konu sözleşmenin 6502 sayılı Tüketici Kanunu’nun 40-47. Maddeleri arasında tanımlanan tipik bir Ön Ödemeli Konut Satış Sözleşmesi olduğunu, müvekkili alıcının, sözleşmede üstlendiği edimi yerine getirmiş ve sözleşme ve konut bedeli olan 75.000 TL.’yi satıcıya ödemiş olduğunu, satıcının bahse konu daireyi tamamlayarak sözleşme madde 7'ye göre kat irtifakının kurulmasını müteakip 30. ayın sonunda teslim edecek olduğunu, aynı zamanda madde 4-d'de uygulama projesinin onaylanması ve kat irtifakının kurulması ile müşteriye kat irtifak tapusu verilecek olduğunu, 20.12.2017'de kat irtifakı kurulmasına rağmen dairelerin inşaatı tamamlanmamış, sözleşmedeki süreler geçmesine rağmen tapu tescili gerçekleştirilmemiş olduğunu, satıcının 27.02.2018'de teslim edeceği daireleri belirlemek üzere daire belirleme kurası yapmış ve her bir alıcıya teslim edeceği dairenin Blok ve daire numarasını Noter kaydıyla tespit etmiş olduğunu, buna göre müvekkiline Esenyurt- ..... Ada/...... parseldeki taşınmaz üzerinde bulunan D Blok- daire 91’deki 3+1 daire tahsis edilmiş ve son olarak davalının gönderdiği SMS ile tapu devir işlemleri için prosedürlere başlandığı belirtilmiş ancak halen tapu devri ve anahtar teslimi gerçekleştirilmemiş olduğunu, bu daire tahsisi sonrası alıcının 25.07.2018'de D Blok 91 nolu daire ödemesi olarak belirtmek suretiyle 25.000 TL daha tapu işlemleri için ödeme göndermiş olduğunu, satıcının alıcı adına tapudan herhangi bir tapu tescil işlemi yapmadığı gibi daireyi tamamlayarak teslim de etmemiş olduğunu, devamında borçlu satıcının iflas ederek Bakırköy ..... İflas Müdürlüğü'nün ..... İflas sayılı dosyasından iflas masası açılmış olduğunu, iflas masasına 22.02.2022 tarihinde yapılan alacak kaydı başvurularında tapu tescili yapılması gereken taşınmazın rayiç bedeli olarak toplam 500.000 TL alacak kaydı talep edilmiş olduğunu, iflas masasının bahse konu alacak kaydı taleplerini "Derdest dava veya kesinleşmiş mahkeme kararı bulunup bulunmadığı bildirilmediğinden, derdest dava veya kesinleşmiş mahkeme kararı bulunması halinde iflas idaresi kararlarının mahkeme kararlarıyla çelişmesi ihtimali doğacağından ve ihtilafın yargılamayı gerektirmesi sebebiyle reddine karar verildi." şeklinde reddetmiş olup işbu davayı açma zorunluluğu doğmuş olduğunu, alacak kaydı başvuruları sırasındaki rayiç değerlerin aradan geçen zaman ve enflasyonist ekonomik değerler nedeniyle değişmiş ve yükselmiş olduğunu, bu nedenle teslim edilmesi gereken taşınmaz dairenin dava sırasındaki rayiç değerinin 750.000 TL olarak kaydının kabulüne, 750.000 TL rayiç bedel zarar alacaklarının faiz ve masrafları ile birlikte tahsili için sıra cetveline kaydını talep ediyor olduklarını beyanla; fazlaya dair ve her türlü hakları saklı tutmak kaydıyla; sözleşmede tapu devri ve daire tesliminde temerrüde düşen müflisin müvekkilleri uğrattığı zarar nedeniyle teslim etmediği dairenin rayiç değeri olarak iflas masasına sunmuş oldukları 750.000 TL alacaklarının sıra cetveline kaydının kabulüne, bu nedenle iflas idaresinin alacak kaydı taleplerinin reddi kararının kaldırılmasına, 750.000 TL alacaklarının sıra cetveline kaydının kabulüne, ikinci alacaklılar toplantısı yakın olduğundan ihtiyati tedbir olarak toplantı tarihi olan 17.05.2023 tarihinden önce toplantıya katılabilmeleri yönünde ara karar verilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı yana yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı iflas idaresi vekili vermiş olduğu cevap dilekçesinde özetle; Bakırköy ...... Asliye Ticaret Mahkemesinin ...... Esas sayılı dosyası ile 24.11.2021 tarihinden geçerli olmak üzere iflasına karar verilen Müflis ...... Organizasyon İnşaat San. A.Ş. hakkındaki iflas tasfiye işlemlerinin, Bakırköy ...... İcra Müdürlüğü’nün ..... E. sayılı dosyasıyla yürütülmekte olduğunu, iflas masasına sunulan alacak talebine istinaden sıra cetvelinin 759 sıra numarasına davacı tarafından 500.000,00 TL alacak kayıt talebinde bulunulmuş olup, alacak kayıt talebinde bulunan vekilin, alacak kayıt dilekçesi ve ekleri ile müflis şirket yetkilisinin beyanlarının incelenmesi neticesinde; 500.000 TL alacakla ilgili olarak, sunulan belgelere göre, alacağın müflisle imzalandığı iddia edilen sözleşmeden kaynaklandığı, ancak müflisin sözleşmedeki yükümlülüklerini yerine getirip getirmediğinin denetlenemediği, alacak kayıt talebinde bulunanın sözleşmeden kaynaklı dava açıp açmadığının bilinmediği, eğer dava açıldı ise idarelerince verilen kararın mahkeme kararıyla çelişebileceği, bu hali ile ihtilaf yargılamayı gerektirdiğinden talebin reddine karar verilmiş olduğunu, alacakların reddi ve kabulünün İİK.’nun 230. maddesinin “ İdare, alacak ve istihkak iddialarının kaydı için tayin olunan müddet bittikten sonra iddiaları tahkik ve tetkik eder. Müflisi bulundurmak mümkünse her iddia hakkında ne diyeceğini sorar ve icabına göre kabul veya ret kararı verir.” hükmü gereğince iflas idaresine yüklenen bir görev olduğunu, dava dilekçesinin, HMK m. 119'da dava dilekçelerinde bulunması belirtilen unsurları içermediğini, davacının adresinin ve dava konusunun değerinin dava dilekçesinde yer almadığını, bu nedenle davanın/dava dilekçesinin reddine/açılmamış sayılmasına karar verilmesi gerektiğini, davadaki taleplerin zamanaşımına uğramış olduğunu, huzurdaki davaya karşı zamanaşımı defini ileri sürüyor, davanın zamanaşımı nedeniyle reddini talep ediyor olduklarını, davacının müflis şirkete yaptığını ileri sürdüğü 500.000,00 TL'lik ödemeyi senetle ispat kuralına göre senetle ispat etmek ve bu ödemeye ilişkin belgeleri sunmak zorunda olduğunu, davacının alacağına ilişkin sözleşme asıllarını mahkememize sunması, böylece sözleşmelerin geçerli olup olmadığı, sözleşme üzerindeki imzaların müflis şirket yetkilisine ait olup olmadığının incelenmesi gerektiği ve yine davacının, iddia ettiği alacak miktarının varlığını somut delillerle ispatlaması gerektiğini, kaldı ki davacının müflis şirketten bahsi geçen sözleşme uyarınca taşınmazın tapusunu, yani karşı edimi almış ve buna ek olarak işbu dava ile tahsilde tekerrür olacak şekilde tekraren talepte bulunmuş olma olasılığı bulunduğunu, bu konulardaki ispat yükünü üzerinde taşıyan davacının bu yükünü ifa etmesi gerektiğini, ne var ki dava dilekçesinde somut bir delil bildirmeyen davacının, basit yargılama usulüne tabi işbu davada bundan sonra delil bildirmesi mümkün olmadığından, bu açıdan davanın reddi gerektiğini, davacının, taraflar arasında bir sözleşmenin bulunduğu varsayımında, sözleşme uyarınca müflis şirkete ödemesi gereken taşınmaz bedeli, vergi, tapu, iskan, resim, harç, brüt alan artışı bedeli, abonelik bedelleri, akıllı ev sistemi bedeli gibi ek veya bakiye bedelleri ödemeyip temerrüde düşmüş olma ihtimali de bulunduğunu, bu durumda, davacının müflise olan borçlarının müflisten olan alacağından mahsubunun yapılması gerekeceğini, davacının iflas masasına 500.000,00 TL'lik alacak kaydında bulunmuş olmasına karşın işbu dava ile 750.000,00 TL'nin iflas masasına kayıt ve kabulünü talep etmiş olduğunu, davanın sırf bu nedenle bile ayrıca reddi gerektiğini beyanla; davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, İİK’nun 235 maddesi gereğince açılan kayıt kabul istemine ilişkin olup, uyuşmazlık; davanın yasal süresinde açılıp açılmadığı, davacıların davalı müflis şirketten alacaklı olup olmadığı, alacağının zamanaşımına uğrayıp uğramadığı, alacağının müflis şirketin iflas masasına kaydının gerekip gerekmediği, kayıt yapılacak ise miktarının tespiti hususlarına ilişkindir.
Esenyurt Tapu Müdürlüğünden ..... ada ..... parsel D blok daire ..... nolu dairenin tapu kaydı celp edilmiş olup incelenmesinde taşınmazın dava dışı üçüncü kişi adına kayıtlı olduğu görülmüştür.
Davacıların talebi murisleri ile müflis şirket arasında yer alan ön ödemeli konut satış sözleşmesi uyarınca tapu devri ve daire tesliminde temerrüde düşen müflisin teslim etmediği dairenin rayiç değeri olarak 750.000 TL alacaklarının sıra cetveline kaydı istemine ilişkindir. Davacıların murisi tarafından yapılan ödemelere ilişkin dekont örnekleri dosyaya celp edilmiş olup 75.000,00 TL taşınmaz satışı, 25.000,00 TL tapu devri için ödeme yapılmış olduğu anlaşılmıştır.
Tapulu bir taşınmazın mülkiyetinin devrini öngören her türlü sözleşmelerin resmi şekilde yapılması, davanın açıldığı tarihte yürürlükte olan TMK’nın 706, TBK'nın 237, Tapu Kanunu'nun 26. ve Noterlik Kanunu'nun 60. maddeleri gereği geçerlilik koşuludur. Dolayısıyla, açıklanan kanun maddelerinin öngördüğü biçimde yapılmayan sözleşmeler hukuken geçersizdir; burada öngörülen şekil, sözleşmenin geçerlilik koşuludur.
"Bu kapsamda taraflar arasında imzalanan sözleşme değerlendirildiğinde ;davacı ile davalı arasında resmi şekil şartına dayalı gayrimenkul satış vaadi sözleşmesi imzalanmadığı,imzalanan sözleşmenin adi yazılı sözleşme olarak kabul edileceği,davacı tarafın sebepsiz zenginleşmeden doğan bir alacağı var ise ancak bunu davalıdan talep edebileceği,geçersiz sözleşmeye dayanılarak munzam zarar talep edilemeyeceği, ancak tarafların verdikleri var ise bunları fedakarlığın denkleştirmesi ve sebepsiz zenginleşme ilkesi hükümleri çerçevesinde iade edeceklerinin kabulü gerekmektedir.(Yargıtay 19.HD nin 2016/12537 esas ,2017/7228 karar sayılı 24.10.2017 tarihli emsal ilamı )
Davacıların murisi tarafından yapılan ödemelerin denkleştirici adalet ilkesi gereğince farklı yatırım araçlarında değerlendirilmesi halinde iflas tarihine kadar uluşacağı değerin tespiti hususunda ekonomist bilirkişi tayin edilerek rapor alınmasına, dosya arasında bulunan banka kayıtlarındaki peyderpey ödeme tarihlerinin esas alınmasına karar verilmiş olup, Ekonomist bilirkişi ...... 20/06/2024 tarihli raporunda özetle; satıcı sıfatıyla davalı - şirketin iflas tarihinin; 24.11.2021 olarak belirlenmiş olduğunu, taşınmaz satış bedeli olarak, davacılar murisi - ...... tarafından, davalı - satıcıya; 23.06.2011 tarihinde, 2.000 TL; 12.07.2011 tarihinde, 25.000 TL; 14.07.2011 tarihinde, 23.000 TL ve 15.07.2011 tarihinde ise 25.000 TL olmak üzere; toplam 75.000 TL tutarında ödeme yapılmak suretiyle satış bedelin tamamının ödendiğinin, ayrıca 25.07.2018 tarihinde ise D Blok -91 nolu Daire ödeme açıklaması ile dava dışı - ...... Banka hesabına, 25.000 TL tutarında son bir havale daha yapıldığı görülmüş ve takdiri mahkememize ait olmak üzere; 25.07.2018 tarihinde yapılan 25.000 TL tutarındaki havalenin ise tapu devir işlemleri masrafları kapsamında yapıldığının değerlendirilmiş olduğunu, özetle, harici nitelikli Gayrimenkul Satışına İlişkin Sözleşme kapsamında, davacılar murisi - ...... tarafından, parçalı ödemeler şeklinde, davalı - şirket” e; satış bedelinin tamamı olan toplam 75.000 TL tutarında ödeme yapıldığı, ayrıca takdiri mahkememize ait olmak üzere; tapu devir işlemleri için ise davalı şirket yetkilisi olduğu değerlendirilen dava dışı - ...... ” e ise 25.000 TL tutarında bir ödeme daha yapıldığının anlaşılmakta olduğunu, bu durumda, davacılar murisi - ..... tarafından; davalı şirkete toplamda 100.000 TL tutarında ödeme yapıldığı değerlendirilmekle birlikte, davalı - şirkete yapılan toplam ödeme tutarı bakımından hangi bedele itibar edilebileceği hususunun takdirinin ise mahkememize ait olduğunun değerlendirilmiş olduğunu SONUÇ OLARAK: takdiri mahkememize ait olmak üzere, davacılar murisi - ...... ' ın; Gayrimenkul Satışına İlişkin Sözleşme ile üstlenmiş bulunduğu edimlerini yerine getirdiği ve bu kapsamda satış bedelinin tamamı olan 75.000 TL yi ise farklı tarihlerde 4 adet parçalı havale ile davalı -şirket banka hesabına ödediği, ayrıca D Blok - 91 nolu Daire ödeme açıklaması ile 25.07.2018 tarihinde ise dava dışı - ...... banka hesabına, 25.000 TL tutarında son bir havale daha yapıldığı ( söz konusu 25.000 TL tutarındaki son havalenin, tapu devir işlemleri masrafları kapsamında ödendiği değerlendirilmiştir ) Denkleştirici Adalet Kuralına göre, farklı 5 temel ekonomik göstergelerdeki değişimlerin ortalaması ile yapılan hesaplamalar sonucunda; satış bedeli kapsamında havale edilmiş olan toplam 4 adet parçalı ödeme toplamı olan 75.000 TL nin, iflas tarihi olan 24.11.2021 tarihinde ulaşabileceği toplam tutarın; 381.470 TL veya takdiri mahkememize ait olmak üzere; tapu devri için ödendiği değerlendirilen 25.000 TL' nin de, davalı - şirkete ödendiğinin kabulü halinde ise satış bedeli + tapu devir işlemleri masrafları kapsamında havale edilmiş olan toplam 5 adet parçalı ödeme toplamı olan 100.000 TL nin, iflas tarihi olan 24.11.2021 tarihinde ulaşabileceği toplam tutarın ise 437.220 TL olabileceğini, tarafların sair hususlardaki taleplerinin takdirinin ise mahkememize ait bulunduğu bildirmiştir.
Davacıların murisi ve davalı müflis şirket arasında yer alan ön ödemeli konut satış sözleşmesi TMK’nın 706, TBK'nın 237, Tapu Kanunu'nun 26. ve Noterlik Kanunu'nun 60. Maddeleri uyarınca geçersiz olup geçersiz sözleşme nedeni ile davacılar rayiç bedel talep edemeyeceklerdir. Geçersiz sözleşmeye dayalı olarak yapılan ödemeler az yukarıda alıntılanan Yargıtay kararında belirtildiği üzere taraflar verdikleri var ise bunları fedakarlığın denkleştirmesi ve sebepsiz zenginleşme ilkesi hükümleri çerçevesinde talep edebileceklerdir. Davacı tarafından sunulan ödeme dekontları dosyaya celp edilmiş olup belirtilen sözleşme kapsamında davacıların murisi tarafından farklı tarihlerde toplam 100.000,00 TL ödeme yapılmış olduğu anlaşılmıştır. Mahkememizce alınan ve dosya kapsamına uygun ve gerekçeli bulunan bilirkişi raporu ile yapılan her bir ödemenin ödeme tarihleri ayrı ayrı dikkate alınarak denkleştirici adalet ilkesi gereği hesaplanması yapılmış olup davalı şirketin iflasına karar verilen 24.11.2021 tarihi itibari ile yapılan ödemelerin ulaşacağın değerin 437.220,00 TL olacağı tespit edilmiştir. Yapılan bu açıklamalar uyarınca davacıların 437.220,00 TL nakdi alacağın sıra cetveline kaydının talep edebilecekleri kanaati ile açılan davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
AÇILAN DAVANIN KISMEN KABUL KISMEN REDDİ İLE;
1-Davacı tarafın müflis şirketten olan 437.220,00 TL nakdi alacağının Bakırköy ..... İflas Müdürlüğü'nün ..... İflas sayılı dosyasına KAYIT VE KABULÜNE, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,
2-Alınması gereken 427,60 TL harçtan peşin alınan 179,90 TL harcın mahsubu ile bakiye 247,70 TL eksik harcın davalıdan alınarak hazineye gelir KAYDINA,
3-Davacılar tarafından sarf edilen ilk dava açılış harç gideri 359,80 TL'nin davalıdan alınarak davacılara VERİLMESİNE,
4-Davacılar tarafından sarf edilen bilirkişi, tebligat ve posta masrafı 5.000,00 TL yargılama giderinden kabul oranı (%58,30) ret oranı (%41,70) dikkate alınarak hesaplanan 2.915,00 TL'nin davalıdan alınarak davacılara VERİLMESİNE, bakiye kısmın davacılar üzerinde BIRAKILMASINA,
5-Davalı tarafça sarf edilen 242,25 TL yargılama giderinden ret oranı dikkate alınarak hesaplanan 101,02 TL'nin davacılardan alınarak davalıya VERİLMESİNE, bakiye kısmın davalı üzerinde BIRAKILMASINA,
6-Davacılar kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden davacılar yararına A.A.Ü.T. gereğince takdir edilen 30.000,00 TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacılara VERİLMESİNE,
7-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden davalı yararına A.A.Ü.T. gereğince takdir edilen 30.000,00 TL ücreti vekaletin davacılardan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
8-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgilisine İADESİNE,
Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı, (davalı vekiline e-duruşma ortamında) kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemelerinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 05/11/2024
Katip
Hakim