mahkeme 2025/777 E. 2025/912 K.

T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/777 Esas
KARAR NO : 2025/912

DAVA : Ticari Şirket (Fesih İstemli)
DAVA TARİHİ : 21/08/2025
KARAR TARİHİ : 03/09/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 03/09/2025

Mahkememizde görülmekte olan Ticari Şirket (Fesih İstemli) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı ... San. Tic. A.Ş. ... Mah. ... Sk. No:1 İç Kapı No:1 Arnavutköy/İSTANBUL adresinde her türlü ambalaj ürünlerinin üretimi, alım satımı ile ithalat ve ihracatı konusunda faaliyet göstermekte olup şirket hissedarları ... (%20), ... (%20) ve ... (%60) olup şirketi temsil ve ilzama ... yetkili olduğunu, müvekkili ...., davalı şirket hissedarı ve aynı zamanda şirket yöneticisi olan ... ile 1998 yılından beri evli olduğunu, taraflar çeşitli boşanma sebeplerine dayanarak birbirlerine karşı boşanma davası açtıklarını ...'ın davalı şirketteki %20'lik hissesinin 1/2'si yani %10'u mal rejimi tasfiyesi çerçevesinde müvekkiline ait olduğu halde müvekkili davalı şirketle ilgili hiçbir bilgi ve tasarrufa sahip olmadığını, müvekkili tarafından öğrenildiği kadarıyla boşanma aşamasında olduğu eşi ...'ın davalı şirket ... SAN. TİC. A.Ş. İle ilgili olarak çok sayıda muvazaalı işlem yaptığı, mal kaçırdığı ve bu bağlamda yakın bir zaman öncesinde davalı şirketin nev'ini değiştirerek paylı ve pay sahiplerinin kim/kimler olduğu belli olmayan A.Ş.'ye dönüştürdüğünü, Her ne kadar ... davalı şirkette %20 oranında hissedar ise de şirketi tek başına temsil ve ilzama yetkili olduğundan istediği her işlemi tek başına yapabildiğini, mevcut hali ile müvekkili hiçbir şekilde azınlık haklarını kullanamadığını, müvekkili davalı şirkette çalışan olarak gözükmekte ve buradan kendisine ödenmekte olan 25.000.00 TL dışında herhangi bir geliri bulunmadığını, davalı şirketin hesaplarının incelenmesi sırasında, şirket hesaplarıyla paralel olarak şirketin diğer hissedarlarının hesap hareketlerinin de incelenmesini ve bu hissedarların son 10 yılda meydana gelen malvarlığı artışlarının da incelenmesini talep ettiklerini, bu şahısların dava dışı ... ile birlikte olan işlerinden başka bahse konu malvarlığı kazanımlarını sağlayabilecek herhangi bir ilave ticari ya da başka bir gelirleri bulunmadığını, müvekkili tarafından taraflarına aktarıldığı kadarıyla, dava dışı ..., davalı şirketin içerisini boşaltmakta ve müvekkilinin katılım alacağı hakkını tamamen boşa düşürüp vermemek için birçok işlem yaptığını. davalı şirketin mevcut yönetimi müvekkilinin haklarını açıkça ihlal etmekte olduğundan ve ekte sunulu mahkeme ihtiyati tedbir kararının da icra edilemediği sübut bulduğundan davalı şirkete yönetici veya denetici kayyım tayin edilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE YARGILAMANIN ÖZETİ:
Mahkememizce öncelikle yetki durumu incelenmiştir.
Mahkemelerin yetkisi 6100 sayılı HMK'nın 5 ilâ 19. maddeleri arasında düzenlenmiştir.
6100 sayılı HMK.'nin genel yetkiyi düzenleyen 6. maddesinin 1. fıkrasına göre; "Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir." 7. maddesinde de," davalı birden fazla ise dava, bunlardan birinin yerleşim yeri mahkemesinde açılabilir. Ancak, dava sebebine göre kanunda, davalıların tamamı hakkında ortak yetkiyi taşıyan bir mahkeme belirtilmişse, davaya o yer mahkemesinde bakılır. Birden fazla davalının bulunduğu hâllerde, davanın, davalılardan birini sırf kendi yerleşim yeri mahkemesinden başka bir mahkemeye getirmek amacıyla açıldığı, deliller veya belirtilerle anlaşılırsa, mahkeme, ilgili davalının itirazı üzerine, onun hakkındaki davayı ayırarak yetkisizlik kararı verir." denilmektedir.
6. maddesinde; (1) Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir. (2) Yerleşim yeri, 22/11/2001 tarihli ve 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu hükümlerine göre belirlenir.
Usül ekonomisi bakımından öncelikle dava şartlarından olan kesin yetki hususunun değerlendirilmesi gerekmiştir.
6100 Sayılı HMK'nun 14/2 maddesinde "Özel Hukuk tüzel kişilerinin, ortaklık veya üyelik ilişkileriyle sınırlı olmak kaydıyla, bir ortağına veya üyesine karşı veya bir ortağın yahut üyenin bu sıfatla diğerlerine karşı açacakları davalar için, ilgili tüzel kişinin merkezinin bulunduğu yer mahkemesi kesin yetkilidir." düzenlemesiyle şirketin ortağına, ortağın şirkete karşı veya diğer ortaklara karşı ortaklık ilişkisine dayanarak açtığı davaların şirket merkezinin bulunduğu yer mahkemesinde görüleceği belirtilerek kesin yetki kuralına tabi tutulmuştur.
... Ticaret Sicil No 'lu mersis nolu ... SANAYİ TİCARET ANONİM ŞİRKETİ merkez adresinin Arnavutköy/İSTANBUL olduğu bu nedenlerle İstanbul (Çağlayan) Ticaret Mahkemeleri yargı çevresinde bulunduğu anlaşılmıştır.
HMK'nun 115/1 maddesindeki " Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır." hükmü karşısında mahkeme dava dilekçesi üzerine dava şartları arasında sayılan yetki hususunu inceleyip yetkisiz olduğu kanaatine varması halinde kesin yetkiye ilişkin dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine karar vermesi usül ekonomisi bakından da elzemdir.
6100 sayılı HMK.nun 114/1-ç maddesinde kesin yetki dava şartı olarak sayılmıştır. Açılan davanın mahiyeti uyarınca talep dikkate alındığında şirket merkezinin bulunduğu yer mahkemesi kesin yetkilidir. Kesin yetki dava şartı olduğundan mahkemece re'sen nazara alınmalıdır. Somut olayda davalı şirketlerin İstanbul Asliye Ticaret Mahkemeleri yargı çevresi içerisinde kaldığı anlaşıldığından bu aşamada dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda res'en incelenerek mahkememizin yetkisizliği nedeniyle kesin yetkiye dair dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine karar vermek gerekmiştir.
6100 sayılı HMK.nun 114/1-ç maddesinde kesin yetki dava şartı olarak sayılmıştır. Açılan davanın mahiyeti uyarınca talep dikkate alındığında şirket merkezinin bulunduğu yer mahkemesi kesin yetkilidir. Kesin yetki dava şartı olduğundan mahkemece re'sen nazara alınmalıdır. Somut olayda şirketin İstanbul Asliye Ticaret Mahkemeleri yargı çevresi içerisinde kaldığı anlaşıldığından bu aşamada dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda res'en incelenerek mahkememizin yetkisizliği nedeniyle kesin yetkiye dair dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Şirketin sicilde kayıtlı merkez adresi itibariyle mahkememiz yetkili olmadığından HMK.nun 14/2, 114/1-ç, 115/2 maddeleri uyarınca kesin yetkiye ilişkin dava şartı yokluğundan davanın USÛLDEN REDDİNE,
2-Davacının açtığı davada; yetkili ve görevli mahkemenin İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesi olması nedeni ile mahkememizin YETKİSİZLİĞİNE,
3-6100 Sayılı HMK'nun 20. maddesi gereğince taraflardan birinin yetkisizlik kararı süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmiş ise kararın kesinleştiği tarihten, kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize başvurarak dava dosyasının yetkili mahkemeye gönderilmesini talep etmelerinin gerektiğinin, aksi taktirde mahkememizce davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğinin İHTARATINA,
4-HMK'nun 20 maddesi uyarınca kararın kesinleşmesini müteakip yasal iki haftalık sürede talepte bulunulduğunda dosyanın yetkili ve görevli İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesi'ne tevzi edilmek üzere İstanbul Hukuk Mahkemeleri Tevzi Müdürlüğü’ne GÖNDERİLMESİNE,
5-Harç ve yargı giderinin HMK nun 331/2 maddesi uyarınca yetkili mahkemece DEĞERLENDİRİLMESİNE,
Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda oy birliği ile karar verildi. 03/09/2025

Başkan ...
e-imza
Üye ..
e-imza
Üye ..
e-imza
Katip ...
e-imza