mahkeme 2024/716 E. 2025/381 K.

T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/716 Esas
KARAR NO : 2025/381

DAVA : Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen)
DAVA TARİHİ : 31/07/2024
KARAR TARİHİ : 08/04/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 11/04/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ..... SİGORTA A.Ş. nezdinde Kasko Sigorta Poliçesi ile sigortalı .... Yemek Üretim Gıda San. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti.'nin ilgili olduğu, ..... plakalı araç, davalıların ilgili olduğu / sevk ve idaresindeki ..... plakalı aracın kusuruyla 13.05.2022 tarihinde meydana gelen kaza sebebiyle hasara uğradığını, Resmi makam tarafından tanzim edilen Trafik Kazası Tespit Tutanağı, sigortalının beyanı ve mezkur olay nedeniyle hazırlanan Kesin Ekspertiz raporu başta olmak üzere tüm deliller uyarınca, davalıların ilgili olduğu / sevk ve idaresindeki ..... plakalı aracın sebebiyet verdiği kaza neticesinde sigortalı aracın hasar gördüğü; davalıların işbu olayın oluşumundan sorumlu ve asli kusurlu olduğu tespit edildiğini, işbu bu olay sebebiyle bağımsız ve alanında uzman Sigorta Eksperi marifeti ile yapılan hasar tespiti sonucunda hasarın nevi ve miktarının kesin şekilde 171.803,89-TL tutarında belirlenmesi üzerine, davacı şirket tarafından ilgili poliçe kapsamında 171.803,89-TL sigorta tazminatı ödendiğini, davalıların ilgili olduğu sigorta şirketi tarafından (..... sigorta A.Ş.) yapılan 8.709,16-TL tutarındaki ödeme mahsup edilerek, davalılardan bakiye tutar olan 163.094,73-TL'nin tahsili talep ve dava etmiştir.
Davalı ..... Grup cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafça her ne kadar araç hasar bedeli olarak ödenen tutarın rücu edilmesi talep edilmiş ise de davalı şirketin şoförü olan diğer davalı ..... ağır kusurlu olmadığını, buna yönelik hiçbir somut delil mevcut olmadığını, Sigorta şirketinin rücu davası açabilmesi için gerçekleşen kazada, kazanın sigortalı tarafının “kasten yapılmış bir hareketi veyahut ağır kusuru” bulunması, yetkili makamlardan izin alınmaksızın bir yarış düzenlenmesi ve sigorta yaptırılmaması, yetki belgesi alınmadan, yetki dışında yolcu taşınması, tehlikeli ve zararlı maddelerin izin alınmaksızın taşınması, kazanın, taşıt kullanım sürelerine dikkat edilmemesinden dolayı gerçekleşmesi, aracın ehliyetsiz bir sürücü tarafından kullanılması, kazanın, uyuşturucu veyahut alkol almış bir sürücü tarafından gerçekleştirilmiş olması, alınabilecek kapasiteden daha fazla yolcu alınması veyahut yük taşınması sonucu kaza gerçekleşmesi, bahsi geçen aracın çalınması veyahut gasp edilmesinin işletenin kusurundan kaynaklı olması gerektiğini dosya kapsamı ele alındığında bunlardan hiçbirisinin mevcut olmadığını bu nedenlerle açılmış olan dava haksız ve mesnetsiz olduğunu savunmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE YARGILAMANIN ÖZETİ:
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; trafik kazası nedeni ile meydana gelen zarara ilişkin rücuen tazminat istemine ilişkindir.
Mahkememizce Yapılan İşlemler ve Toplanan Deliller:
1-Mahkememizce tensip zaptı hazırlanmış ve taraflara duruşma gününü bildirir meşruhatlı davetiye usulüne uygun olarak tebliğ edilmiştir.
2-Mahkememizce:
a-Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi Müdürlüğü
b-..... Sigorta A.Ş.'ye müzekkereler yazılmıştır.
3-Mahkememizin ön inceleme ve tahkikat duruşması ile dosyanın mahkememizce res'en seçilecek trafik, sigorta uzmanı, makine mühendisi konusunda uzman bilirkişilere tevdi edilerek meydana gelen hasar sebebi ile hasarın ve kusur oranının tespiti ile poliçe kapsamında rücu şartlarının bulunup bulunmadığı hususunda rapor düzenlenilmesi istenilmesine karar verilmiş olmakla Bilirkişi Heyeti raporunda özetle; ''kamyonet sürücüsü .....’nın maddi hasar ile neticelenen trafik kazasında % 15 (yüzde on beş) oranında alt düzeyde tali derecede kusurlu olduğu, .... plakalı minibüs sürücüsü ......’ın maddi hasar ile neticelenen dava konusu trafik kazasında % 85 ( yüzde seksen beş) oranında asli derecede kusurlu olduğu Dava konusu trafik kazasında Mahkemenizin ara kararı doğrultusunda kusur oranı tespiti yapılmış ise de, 6754 sayılı bilirkişi kanunu 6. Maddesi kapsamında Bakanlık tarafından 07.09.2020 tarihli bilirkişilerin uyacağı rehber ilkelerin 27. Maddesi gereği (asli kusurlu, tali kusurlu, kusur oranı, müterafık kusur ve hatır taşıması durumu) tespiti Hakim yetkisindedir. .... plaka sayılı ..... marka ..... 2021 model aracın; Ekspertiz belgeleri incelendiğinde sağ yan, sol yan ve tavan kısımlarından hasara uğradığı, 13.05.2022 tarihli kaza sonrası yaklaşık tamir-onarım maliyetinin davacı sigorta şirketine sunulan ekspertiz raporundaki gibi 171.803,89 TL (KDV ve İşçilik Dahil) bedelinde olabileceği, Davacı şirketin TTK 1472 madde gereğince sigortalısının haklarına halef olduğu, ödendiği beyan edilen 171.803,89-TL’ye karşılık ödene tazminatların Sayın Mahkeme’ye ispat edilmesi halinde; tespit edilen 171.803,89-TL’den %85 kusur nispetinde tekabül eden 146.033,31-TL kadar rücu hakkı mevcut olduğu, dava dışı ..... Sigorta AŞ. tarafından davacıya ödenen 8.709,16-TL tenzil/mahsup edildiğinde bakiye alacağın 137.324,15-TL olduğu, Dava dosyasına sunulan ödeme dekontları üzerinden yapılan hesaplamada ise; 153.651,38 TL’lik ödenen tazminattan %85 kusur nispetinde tekabül eden 130.603,67-TL kadar rücu hakkı mevcut olduğu, dava dışı ..... Sigorta AŞ. tarafından davacıya ödenen 8.709,16-TL tenzil/mahsup edildiğinde bakiye alacağın 121.894,51-TL olduğu, Davacı sigorta şirketinin, davalılardan müştereken ve müteselsilen bakiye zararını rücuen talep edebileceği'' şeklinde tespit ve sonuçlarını mahkememize bildirmiştir.
5-Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiştir.
Delillerin Değerlendirilmesi ve Kararın Hukuki Gerekçeleri:
Dava sigorta şirketinin kasko sigorta poliçesi kapsamında kendi sigortalısına yaptığı ödeme nedeniyle kazada kusurlu oldukları iddiasına dayalı olarak davalılara karşı açmış olduğu ödenen bedelin rücuen tazmini talebinden ibarettir.
Haksız fiillere ilişkin 6098 sayılı Kanun'un 49 ve 50. Maddesi şu şekildedir:
"MADDE 49- Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür.
Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür.
II. Zararın ve kusurun ispatı
MADDE 50- Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır."
İlgili hükümlerden görülebileceği üzere haksız fiil nedeniyle sorumluluğun söz konusu olabilmesi için kusurlu ve hukuka aykırı bir fiil nedeniyle zararın meydana gelmesi gerekmekte olup, zarar ve kusuru ispat yükü davacı üzerindedir.
Bilindiği üzere 6102 sayılı Kanun'un 1472. Maddesi gereğince zararı gideren sigortacı zararını giderdiği sigortalısının haklarına halef olmakta olup, ödediği bedelin tazmini talep edebilmesi için sigortalısının meydana gelen trafik kazasında kusursuz olduğunu, zararı ve ödeme suretiyle sigortalısının haklarına halef olduğunu ispatlaması gerekmektedir.
Mahkememizce dosya kusur durumunun tespiti için bilirkişi heyetine tevdii edilmiş olup, bilirkişi heyeti yapmış olduğu incelemede; Davalıya ait aracın sürücüsünün kavşaklarda geçiş üstünlüğü ve olay yerindeki "dur" tabelasına riayet etmeden kontrolsüz olarak kavşağa girerek kazaya davalıya ait aracın sebebiyet verdiğini ve asli kusurlu, davacının sigortalısının ise kavşağa yaklaştığında hızını azalatmayarak tali kusurlu olduğunu tespit etmiş olup, dosya kapsamındaki kaza tespit tutanağı ile belge ve deliller Mahkememizce değerlendirildiğinde; bilirkişi raporundaki tespitin usul ve yasaya uygun, karayolları trafik kanunu kapsamındaki hükümlerin olaya uygulanmasına göre davalıya ait aracın %85 kusurlu olarak kazaya sebebiyet verdiği anlaşılmıştır.
Bu bağlamda davacının sigortalısının meydana gelen kazada tali kusurlu (%15) olduğu, davalı araç sürücüsünün asli kusurlu olarak kazaya sebebiyet verdiği, davacının bu suretle halefi olduğu sigortalısının kusursuzluğu nispetinde davalıya rücu hakkı olduğunu ispatladığı değerlendirilmiştir.
Mahkememizce yaptırılan bilirkişi incelemesi ile davacının sigortalısının aracında meydana gelen hasarın olay tarihindeki piyasa rayiçlerine ve onarım bedellerine göre uygun olup olmadığı da inceletilmiş olup, davacının sigortalısının aracında meydana gelen hasarın onarım bedelinin KDV dahil olmak üzere 171.803,89-TL nispetinde olduğu ve kadri maruf olduğu bilirkişi raporunda tespit edilmiştir.
Bu bağlamda davacının sigortalısının kusursuzluğu nispetinde yani %85 oranında davalı sürücü ve müteselsil sorumlu araç malikine rücu edebileceği anlaşılmış, kadri maruf olduğu tespit edilen 171.803,89-TL'nin %85'ine isabet eden 146.033,31-TL'den davalıların müteselsilen sorumlu olduğu anlaşılmıştır.
Buna karşılık davalıların sigortacısının davacı sigorta şirketine yaptığı ödeme miktarı olan 8.709,16-TL'nin 146.033,31-TL'den düşülmesi gerektiği anlaşılmış, sonuç olarak davalıların 137.324,15-TL miktar tazminattan davacıya karşı rücuen sorumlu olduğu anlaşılmıştır.
Davalı şirket her ne kadar rücu şartlarının oluşmadığını, davalı şirkete ait aracın ağır kusurlu olmadığını öne sürerek itiraz etmiş ise de eldeki davanın 6102 sayılı Kanun'un 1472. Maddesinden kaynaklanan dava olduğu, sigortacının kendi sigortalısına karşı açmış olduğu rücuen tazminat davası olmadığı, davacı sigortacının kendi sigortalısına ödediği bedel yönünden kendi sigortalısının kusursuzluğu nispetinde rücu hakkının olduğu anlaşılmakla davalının aksi yöndeki itirazlarına itibar edilmemiştir.
Mahkememizce alınan bilirkişi raporunda davacı tarafından sunulan ödeme dekontlarının eksik olduğu belirtilmiş ise de davacının bilirkişi raporunda eksik olduğu tespit edilen 18.152,51-TL'nin tevkifat kesintisi olduğunu belirttiği ve yapılan hesaplamada söz konusu bedelin sigorta şirketlerine uygulanan tevkifat oranına uygun olduğu anlaşılmakla davacı tarafından yapılan toplam ödemenin 171.803,89-TL olduğunun ispat edildiği ve bu bedelin davalıların kusur oranı olan %85 oranında davalılara rücu edilebileceği ve bu miktardan davalının sigortacısından tahsil edilen bedel düşülmek suretiyle 137.324,15-TL'nin davacı tarafından ödeme tarihi olan 12.08.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm tesis sedilmiştir.
H Ü K Ü M: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Davanın KISMEN KABULÜNE, KISMEN REDDİNE,
-Buna göre; 137.324,15-TL'nin ödeme tarihi olan 12.08.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
2-Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gereken 9.380,61-TL harçtan peşin alınan 2.875,26-TL harcın mahsubu ile noksan kalan 6.505,35-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
3-Arabuluculuk sonuç tutanağı tarihi itibariyle yürürlükte bulunan tarifeye göre tahakkuk eden 3.800,00-TL arabulucuk ücretinin davanın kabul/ret oranı dikkate alınarak takdiren 3.199,56-TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak, kalan kısmın ise davacı üzerinde bırakılıp alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
4-Davacı tarafça yatırılan 2.875,26-TL peşin harç ve 427,60-TL başvurma harcı olmak üzere toplam 3.302,86-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafça yapılan 14.594,00-TL yargılama giderinin davanın kabul ve ret oranına göre hesaplanan 12.288,00-TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmının kendi üzerinde bırakılmasına,
6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca tayin ve takdir olunan 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
7-Davalı ..... Grup kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca tayin ve takdir olunan 25.770,58-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine,
8-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının HMK 333.maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra talep halinde taraflara iadesine,
9-HMK'nin uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara tebliğine,
Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere taraf vekillerinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 08/04/2025
Katip .....
¸e-imza

Hakim ....
¸e-imza