mahkeme 2021/580 E. 2024/851 K.

T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/311 Esas
KARAR NO : 2024/849 Karar

DAVA : İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ : 31/03/2023
KARAR TARİHİ : 24/09/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 26.09.2024

Davacı tarafından mahkememizde açılan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde; Davacının uzun yıllardır şehirlerarası ve uluslararası eşya taşımacılığı işiyle iştigal ettiğini, Her ne kadar müvekkil ile anlaşan kişi ... isimli şahıs olsa da söz konusu şahıs, eşi olan davalı ... adına fatura düzenlendiğini ve müvekkilin ödemelerini yine davalının yaptığını, anlaşmaya müteakip, edimler müvekkil tarafından sözleşmeye uygun şekilde ifa edilmiş ve ilk iki ay olan eylül 2022 ve ekim 2022 aylarına ait ödemeler de davalı tarafından tam ve eksiksiz olarak yapıldığını, Kasım 2022 ayında Müvekkile ait ... plakalı tır ile davalıya ait malların taşındığını ve müvekkil tarafından davalı adına 30.09.2022 tarih ve ... sayılı "624-yük taşımacılığı hizmeti" açıklamalı fatura tanzim edildiğini, söz konusu faturanın davalıya usulüne uygun bir şekilde tebliğ edildiğini, ancak davalı tarafından müvekkile herhangi bir ödeme yapılmadığını, Müvekkil, alacağını tahsil edemediği için Büyükçekmece ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyası ile davalı aleyhinde icra takibi başlatıldığını, ancak davalı tarafından borcu olmadığından bahisle takibe, borca ve takibin tüm ferilerine haksız şekilde itiraz edildiğini beyan ettiğini, arz ve izah olunan sebepler ve Mahkemenizin re 'sen gözeteceği hukuki gerekçelere binaen; haklı davamızın kabulü ile davalı tarafından yapılan Büyükçekmece .... İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyasına vaki itirazının iptaline ve takibin devamına, davalı tarafça haksız ve kötü niyetle yapılmış olan itiraza karşılık alacak miktarının 9620'sinden aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesine, Yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde; Davacı tarafından söz konusu faturaları herhangi bir iş karşılığında kesilmediğini, Davacı müvekkilin taşımacılık işleri yaptığı süre boyunca tüm hak ettiği ücretler kendisine zamanında eksiksiz ve tam olarak ödenmesine rağmen işbu faturayı düzenlendiğini, müvekkilin taşımacılık işlerini yaptığı süre boyunca tüm hak ettiği eksiksiz ve tam olarak ödenmesine rağmen işbu faturayı düzenlediğini, Çalıştığı süreye karşılık gelen tüm ödemeler eksiksiz ve tam bir şekilde müvekkilimiz tarafından da ifa edildiğini, başkaca borçlarının olmadığını beyan ettiğini, açıklanan ve mahkeme tarafından resen dikkate alınacak nedenlerle; haksız ve hukuki dayanaktan yoksun açılan işbu davanın reddine, alacağın 9620'sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Bilirkişi heyetinin 23/10/2023 tarihinde mahkememize sunduğu raporda: "1. Davacı tarafın 2022 yılına ait ticari defterler ve kayıtlarının sahibi lehine delil niteliği bulunup bulunmadığının takdiri sayın mahkemeye bırakılmıştır. 2. Davalı tarafın 11.09.2023 defter inceleme günü gelmediği, yerinde inceleme talebinin bulunmadığı, bu nedenle davalı tarafın ticari defter kayıtları veya belgeleri üzerinden inceleme yapılamadığı, bu husustaki takdir sayın mahkemenize bırakılmıştır. HMK 222 (5) maddesinde "Taraflardan biri tacir olmasa dahi, tacir olan diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtları kabul edeceğini belirtir; ancak, karşı taraf defterlerini ibrazdan kaçınırsa, ibrazı talep eden taraf iddiasını ispat etmiş sayılır." ifadesi yer almıştır. Davacı tarafın davalı taraf hakkında 27.211,98 TL asıl, 369,04 TL işlemiş olmak üzere toplam 27.581,02 TL alacağın takip tarihinden itibaren icra harç masrafları ve vekalet ücretiyle asıl alacağa işleyecek yıllık TTK. 1530. Madde temerrüt faizi tahsili talebi ile (Türk Borçlar Kanunun 100.maddesi uyarınca yapılacak kısmi ödemelerin öncelikli faiz ve masraflara mahsubuyla) Büyükçekmece ... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası üzerinden 07.01.2023 tarihinde takibe geçtiği, davalı tarafın 18.01.2023 tarihinde itiraz ettiği, icra dairesinin takibi durdurduğu, Davacı tarafın davalı tarafa düzenlediği ve takibe konu ettiği, 1 adet, 12.11.2022 tarihli, .... numaralı, KDV dahil 27.211,98 TL tutarlı faturanın olduğu, Faturanın açıklama kısmına “.... PLAKALI ARAÇ 12 GÜN YAKIT GHS VE HAKEDİŞ BEDELİ” diye yazıldığı, miktar ve birim fiyatlarının belirtildiği, faturanın e-arşiv fatura olduğu ve teslim eden ile teslim alan kısımlarının olmadığı, imza karşılığında teslim edilmediği ve teslim İş bu faturanın davacı tarafın yasal defterlerine usulüne uygun olarak işlendiği, davalı tarafın yasal defterlerine işlenip işlenmediğinin tespit edilemediği, Davalı tarafın iş bu faturaya itiraz ettiğinin rastlanılmadığı görülmüştür. ine dair dosya muhteviyatında tevsik edici belgeye rastlanılmadığı görülmüştür. “Türk Ticaret Kanunu'nun MADDE 21- (2) Bir fatura alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde, faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmamışsa bu içeriği kabul etmiş sayılır." İfadesi yer almaktadır. takibe konu faturanın davacı tarafından BS FORMU ile beyan edildiği, davalı tarafından BA FORMU ile beyan edilmediği, Davacı tarafın dosya muhteviyatına davalı taraf ile ilgili herhangi bir cari hesap ekstresi veya muavin döküm sunmadığı, dosya muhteviyatına sunulan 2022 yılı detay mizanında davalı taraftan alacağının veya davalı tarafa borcunun gözükmediği/tespit edilemediği, davalı tarafın dosya muhteviyatına ticari defter ve kayıtlarını sunmadığı, Netice itibariyle, takibe konu fatura için karşılıklı ve birbirini teyit eder ticari defter ve kayıtlar üzerinden taraflar arasındaki borç alacak durumunun tespit edileme Öte yandan taraflar arasında ticari ilişkinin münferit taşımalar şeklinde yürütülmedi davacının davalı için aylık düzenli hizmet vermek üzere gerek araç, gerek şoför olarak kira sözleşmesi gibi çalıştığı, faturasını da aylık hakediş, yakıt, HGS geçiş ücretleri şeklinde fatura ettiği, süre gelen ticari ilişkide EYLÜL, EKİM ayları ödemeleri yapılmasına ve 12 gün KASIM çalışması olmasına karşın, KASIM 12 günlük ödemesinin yapılmadığı, - davacının 12 gün için düzenlediği faturanın e - fatura olmadığı ve davalıya tebliği edildiği sabit değilse de; taraflar arasında süregelen ve takip edilebilen .... yazışmasında davalının 12 gün hizmeti kabul ettiği, - davalının kabul ettiği 12 gün hizmet için düzenlenen faturayı ödeme veya sair şekilde sona erdirdiğini ortaya koymadığı, davalının ödememe sebebi olarak sözleşmenin sona ermesi ve davacının rakip şirketlerle çalışmasını gerekçe gösterdiği, - davacının 12 gün süren ve sona eren ticari ilişkide davalıdan dayanak faturaya göre alacaklı olduğunun değerlendirildiği, bedel unsuru bakımından itiraza uğramayan, soyut itiraz ile tüm borçların ödendiği şeklinde savunulan davada; davacının 12 Kasım 2022 tarihinde sona eren sözleşme bakımından 12 gün için KDV dahil 27.211,98 TL tutarlı faturadan alacaklı olduğunun değerlendirildiği, Tarafların tazminat, muhakeme masrafları ve benzeri taleplerinin, mahkemenin takdirlerine ait olduğu" sonuç ve kanaatine varıldığını bildirmişlerdir.

Bilirkişi heyetinin 07/02/2024 tarihinde mahkememize sunduğu ek raporunda: "Takdirler Sayın Mahkemenin olmak üzere yukarıda yapılan inceleme ve tespitler sonucunda ve raporumuz içinde açıklanan nedenlerle; Mali olarak kök rapordaki sonuç ve kanaatine değişmediği, Taşımacılık işi ve faturaya konu alacak bakımından iş görme yönünden de KÖK rapor değerlendirme sonuçlarının değişmediği, Ek sonuçlarına ulaşılmıştır. Tarafların tazminat, muhakeme masrafları ve benzeri taleplerinin," sonuç ve kanaatine varıldığını bildirmişlerdir.
Büyükçekmece İcra Dairesi'nin ... esas sayılı takip dosyası incelendiğinde; Alacaklı davacının davalı hakkında 06/01/2023 tarihinde 27.211,98.TL asıl alacak, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla takip tarihinden itibaren fiilen ödeme tarihine kadar asıl alacağı işleyecek yıllık faizi ve değişen oranlardaki faizi ile borçludan tahsilini talep ettiği, ödeme emrinin borçluya 18/01/2023 tarihinde tebliğ edildiği, borçlu tarafından takibe itiraz edildiği ve takibin durdurulduğu anlaşılmıştır.
Dava dilekçesi, taraf beyanları, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde;
Dava; davacı tarafından faturaya dayalı olarak başlatılan icra takibine davalının itirazı üzerine itirazın iptali talebinden ibarettir.
Davacı dava dilekçesinde; dava dışı ... ile aralarında taşıma ilişkisi hususunda anlaşma yapıldığını, ilgili işlere ait faturanın davalı adına kesildiği ve Eylül, Ekim aylarına ilişkin iş bedellerinin davalı tarafından ödendiğini, ancak Kasım ayında yapılan işlere dair faturanın ödenmediğini ayrıca faturaya davalı tarafından itiraz edilmediğini bu sebeple kesinleştiğini iddia etmiştir.
Davalı ise sunduğu cevap dilekçeside; taraflar arasında Kasım ayında yapılmış bir iş olmadığını, yapılan işin Kasım ayı olmasına rağmen faturanın Eylül ayına ait olduğunu, ayrıca tebliğ edilmediğini, davalının tüm alacaklarının ödendiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizce bilirkişi incelemesi yaptırılmış olup, davacının ticari defterlerinin usulüne uygun olarak tasdik edilmediği, davalının ticari defterlerini sunmadığı tespit edilmiştir.
Bu bağlamda davacının ticari defterlerinin tamamının usulüne uygun olarak tasdik edilmemiş olması sebebiyle davacı lehine delil olarak kabul edilemeyeceği değerlendirilmiştir.
Tarafların BA BS formu kayıtları incelendiğinde; takibe konu faturanın yalnızca davacı tarafından beyan edildiği, davalı tarafından beyan edilmediği anlaşılmaktadır.
Bilindiği üzere fatura tek başına faturaya konu malın teslim edildiği veya hizmetin görüldüğüne dair delil teşkil etmemekte olup, faturayı kesen tarafından faturaya konu işin yapıldığının da ispat edilmesi gerekmektedir.
Nitekim İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesi ... E., .... K. Sayılı kararında aynı yönde şu değerlendirmeleri yapmıştır:
"Ticari defter ve kayıtların usulüne uygun tutulmuş olması yanında defterlerde yer alan kayıtların dayanağının da usulüne uygun olması gerekir. Davacının usulüne uygun tutulan ticari defterlerinde kayıtlı olan faturanın dayanağının da usulüne uygun olduğunun ispatlanması gerekir. Fatura düzenlenmesi ve dayanağı kanıtlanamayan bu faturanın davacı defterlerinde kayıtlı olması ve faturaya itiraz edilmemiş olması tek başına akdi ilişkinin kanıtını oluşturmaz(Yargıtay HGK'nun 19/09/2018 Tarih, 2017/19-915 Esas ve 2018/1338 Karar Sayılı İlamı). Davada ispat külfeti faturalar nedeniyle alacaklı olduğunu iddia eden davacı üzerindedir. Davacının faturalara konu malları davalıya teslim ettiğini usulüne uygun delillerle ispatlaması gerekir(Yargıtay 19. Hukuk Dairesi'nin 22/02/2016 Tarih, 2015/13357 Esas ve 2016/2695 Karar Sayılı İlamı). Aynı şekilde akdi ilişkinin inkar edildiği hallerde, fatura düzenlenmesi ve tebliğ edilen bu faturaya süresinde itiraz edilmemesi tek başına alacağın varlığını göstermez.
Ayrıca davacının ticari defterlerinin lehine delil teşkil edebilmesi için, belgeleme ve kaydın belgeye(evrak-ı müsbiteye) dayanması ilkesi["belge yoksa kayıtta yoktur" ilkesi]'ne(TTK'nın 64/2. Maddesi ve gerekçesinden) uygun olması gerekir. Bunun yanı sıra kaydın dayandığı belge dayanağının da ispatlanması gerekir.
Davacı taraf, davalının dava konusu faturası önce vergi dairesine bildirip daha sonra takip işlemleri başlayınca bildirimden çıkardığı bu durumun davalının malı teslim aldığı ve içeriğin kabul edildiğine karine teşkil ettiğini iddia etmiştir.
381 sıra nolu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği'nin 3.2 maddesinde, mükelleflerin, elektronik ortamda verdikleri bildirim formlarını onayladıktan veya kağıt ortamında bildirimde bulunduktan sonra, verdikleri bildirim formunda hata yaptıklarını belirlemeleri halinde düzeltme yapabilecekleri ve düzeltme işleminde ilk bildirim formu tamamen iptal edilmekte olduğundan ikinci defa verilen bildirim formunun geçerli kabul edildiği düzenlenmiştir.
Davaya konu faturanın davalı defterinde kayıtlı olmamasına göre, ticari defterlere uygun olmayan BA bildiriminin düzeltme beyanı ile iptal edilmiş olması karşısında davalının verdiği ve sonrasında iptal edilen BA bildiriminin ispat yükünü değiştirdiğinin kabulü mümkün değildir.
Davacı taraf tanık deliline de dayanmış ve mahkemece tanıklar dinlenmiştir.
HMK'nın 200/1. Maddesine göre, bir hakkın doğumu, düşürülmesi, devri, değiştirilmesi, yenilenmesi, ertelenmesi, ikrarı ve itfası amacıyla yapılan hukuki işlemlerin, yapıldıkları zamanki miktar veya değerleri ikibinbeşyüz Türk Lirasını geçtiği takdirde senetle ispat olunması gerekir. Maddenin ikinci fıkrasına göre ise, senetle ispatı gereken hususlarda birinci fıkradaki düzenleme hatırlatılarak karşı tarafın açık muvafakati hâlinde tanık dinlenebilir.
Davacının alacak hakkının doğabilmesi için malın teslim edilmesi şarttır. Dolayısıyla anılan yasal düzenlemeye göre teslim iddiasının ispatı için kural olarak tanık dinlenemez. Davacı tanıklarının dinlenmesine davalının açıkça muvafakat ettiğine ilişkin bir kayda da dosyada rastlanılmamıştır. Bu nedenle davacının iddialarının tanıkla ispatı mümkün olmayıp yazılı delille ispatlanması gerekir. Dosya kapsamında faturaya konu malın davalıya teslim edildiğine ilişkin davalıyı bağlayacak yazılı bir belge bulunmadığından mahkemece davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir."
Bu bağlamda dava konusundaki deliller davaya konu somut olaya istinaden değerlendirildiğinde; davacı tarafından takibe dayanak yapılan faturaya istinaden işin yapıldığının da ispatlanmasının gerektiği, davacı tarafından faturaya konu işin yapıldığına dair herhangi bir delil sunulmadığı, davacının ticari defterlerinin usulüne uygun onaylarının yapılmamış olması sebebiyle lehine delil olmayacağı, davalının ticari defterlerine münhasıran dayanılmadığından davalının ticari defterlerini sunmamış olmaması sebebiyle bu durumun da davacı lehine ispatlandığı olarak değerlendirilemeyeceği, ilgili faturanın davalı tarafından vergi dairesine bildirilmediği, davalı 24.09.2024 tarihindeki duruşmada isticvab edildiğinde; davacı tarafından delil olarak sunulan yazışmaların davalı asil tarafından yapılmaması gözetildiğinde, davacının dava dışı üçüncü kişi ile yaptığı yazışmalar sonucunda davasını ispatlayabildiğinden söz edilemeyeceği anlaşılmakla davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
Davalı tarafından tazminat talep edilmiş ise de tazminat koşullarının oluşmadığı anlaşılmakla davalının tazminat talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın REDDİNE,
2-Davalının koşulları oluşmayan tazminat talebinin REDDİNE
3-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 427,60-TL harçtan davacı tarafça peşin yatırılan 331,11-TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 96,49-TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irat KAYDINA,
4-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde BIRAKILMASINA,
-Davacı tarafça yatırılan gider avansından arta kalan miktarın karar kesinleştiğinde davacı tarafa İADESİNE, (Gerekçeli kararın tebliğe çıkarılma masraflarının kalan gider avansından karşılanmasına)
-Arabuluculuk sonuç tutanağı tarihi itibariyle yürürlükte bulunan tarifeye göre tahakkuk eden 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin; davacıdan tahsili ile hazineye irat KAYDINA,
-Davalı tarafça yatırılan gider avansından arta kalan miktarın davalı tarafa İADESİNE,
5-Davanın red miktarı dikkate alınarak karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca tayin ve takdir olunan 17.900,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince miktar itibari ile kesin olmak üzere taraf vekillerinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.

Katip ...
¸e-imza

Hakim ...
¸e-imza