mahkeme 2024/421 E. 2025/417 K.

T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ:Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi
KARAR TARİHİ:30/12/2021
DAVANIN KONUSU:Genel Kurul Kararının İptali
GEREKÇELİ KARAR
YAZIM TARİHİ:07/04/2025

İlk derece mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi.
Üye hakimin görüşü değerlendirildi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili, davalı kooperatifin 2019 ve 2020 yılı genel kurullarının Covid-19 salgını nedeniyle ertelendiğini, bunun üzerine 21/06/2021 tarihinde birleştirilerek yapıldığını, yapılan genel kurulda 2019 gündeminde 2019 yılı yönetim kurulu faaliyet raporunun kabul edilmediğini ve yönetim kurulunun ibra edilmediğini, 2019 gündeminde seçim maddesinin de gündemde olduğunu, bu durumda 2019 yılı yönetim kurulunda görev alan üyeler arasında seçim döneminde ibra edilmeden tekrar aday olamayacaklarını, ... ve ...'in 2019 yılı yönetim kurulunda yer aldıklarını ve 2019 yılı faaliyet raporu kabul edilmediği için yine aynı 2019 gündeminde yer alan seçim maddesi gereği yapılan seçimlerde yeniden aday olmalarının mümkün olmadığını, bu husustaki ihtirazi kayıtın tutanağa geçirildiğini ve bakanlık temsilcisi ile divan başkanlığına bildirildiğini, bu itirazlar nazara alınmadan ilgili kişilerin yeniden yönetim kuruluna seçildiklerini, yapılan seçimin bu yönüyle usul ve yasaya aykırı olduğunu, genel kurulun usul ve yasaya uygun olarak yeniden yapılmasını talep etme zorunluluğu hasıl olduğunu, dava sonuna kadar tedbiren genel kurulda alınan karaların ve seçim sonucu gelen yeni yönetim kurulunun uygulanmasının tedbiren durdurulması gerektiğini beyan ederek, genel kurul karalarının uygulanmasını önleyici tedbir kararı verilmesini ve kooperatifin 19/06/2021 tarihli genel kurul kararının iptali ile yargılama giderlerinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davalı vekili, davacı tarafın 21/06/2021 tarihli 2019 ve 2020 yılı genel kurullarında usulsüzlük yapıldığını iddia ettiğini, oysa ki genel kurul tutanakları incelendiğinde genel kurullarda herhangi bir usulsüzlüğün söz konusu olmadığını, 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nda ve Kooperatifler İç Tüzüğü'nde 36. maddesinde "İbra edilmeyen yönetim ve denetim kurulu üyeleri, bu organlara aynı genel kurulda tekrar seçilemezler." hükmü ile daha evvelki yönetimde yer alan ... ve ...'in yeniden aday olmalarının mümkün olmadığı yönünde haksız ve yersiz şekilde beyanda bulunulduğunu, toplantı tutanakları da mahkemece incelendiğinde açıkça görüleceği üzere usul yasaya uygun şekilde 2019 yılı genel kurulu ve 2020 yılı genel kurulu toplantısının yapıldığını, Kanun'un ilgili maddesi gereğince yönetim kuruluna seçilmeme şartlarının sınırlı sayıda sayıldığını, ibra edilmemek hususunun bunlar arasında olmadığını beyan ederek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:
İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda;"...Davalı Kooperatif'in ticari kayıtları Antalya Ticaret Sicil Müdürlüğü'nden temin edilerek yapılan incelemesinde; Kooperatif'in pandemi tedbirleri nedeniyle yapılamayan 2019 yılı olağan genel kurul toplantısı ve 2020 yılına ait olağan genel kurul toplantısının 19/06/2021 tarihinde yapıldığı, 2019 yılı gündem maddeleri içerisinde yer alan yönetim kurulunun ibrası ve yönetim kurulu üyelerinin seçilmesine ilişkin yapılan oylamada yönetim kurulu üyelerinin ibra edilmediği, yapılan oylamada ibra edilmeyen yönetim kurulu üyelerinden olan ...'nin 10 nolu genel kurul kararı ile yeniden yönetim kurulu asil üyeliğine seçildiği, davacının ...'nin ibra edilmemesi nedeniyle yönetim kuruluna aday olamayacağına dair muhalefet şerhinin tutanağa işlendiği, dolayısı ile davacının KK. 53. maddesi uyarınca genel kurul kararına karşı dava açma hakkının bulunduğu, Kooperatif Ana Sözleşmesi'nin 36/3. maddesinde açıkça ibra edilmeyen yönetim ve denetim kurulu üyelerinin bu organlara aynı genel kurulda tekrar seçilemeyeceğinin hükme bağlandığı, dolayısı 2020 yılına ait genel kurul toplantısında 2020 yılı için yapılan ibranın sonuca etkili olmadığı, sonuç olarak, ibra edilmeyen yönetim kurulu üyesi ...'nin yeniden yönetim kurulu asil üyeliğine aday olmasının ve seçilmesinin açıkça ana sözleşme hükümlerine aykırı olduğu ve bu durumun KK. 53/1 maddesinde sayılan bozma nedenlerinden olduğu, davacı dava dilekçesinde ibra edilmeyen ... isimli kişiden de bahsetmiş ise de; adı geçen kişinin yönetim ya da denetim kuruluna seçilmesinin söz konusu olmadığı, davacının diğer gündem maddeleri ile ilgili muhalefet şerhinin bulunmadığı, dolayısı ile genel kurulda alınan diğer kararların iptalini gerektirecek yasal bir neden bulunmadığının anlaşıldığı" gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile; davalı kooperatifin 19/06/2021 tarihli genel kurul toplantısında 2019 yılı gündeminde alınan 10 nolu genel kurul kararının ...'nin yönetim kurulu asil üyeliğine seçilmesine ilişkin kısmın iptaline, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
Karara karşı, davacı vekili ve davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava dilekçesinde sehven yazılan ... isminin, ... olarak düzeltilmesine rağmen, bu düzeltme işlemi hiç yapılmamış gibi ... olarak değerlendirilerek ve böyle bir kişinin olmadığından bahisle genel kurul kararının iptali yoluna gidilmediğini, iptali istenen diğer gündem maddeleri ile ilgili müvekkilinin muhalefet şerhinin olmadığı belirtilmiş ise de, genel kurul toplantı tutanağında, seçime katılan iki yönetim listesi olduğunu ve ...'nin sunmuş olduğu listeye kül halinde müvekkilinin itiraz ettiğinin açıkça anlaşıldığını, dolayısı ile genel kurul toplantı tutanağında muhalefet şerhinin açıkça yazılı olmasına rağmen yönetime seçilen ... yönünden davanın reddinin hukuka aykırı olduğunu, ...'in 19/06/2021 tarihinde yapılan genel kurul toplantısında ibra edilmediğini, Kooperatif Ana Sözleşmesi'ne aykırı biçimde ibra edilmediği için seçilemeyeceği yönünde iptal kararı verilen ... gibi ...'in de seçilmesinin hukuken mümkün olmadığını, yanılgılı değerlendirmeyle ... yönünden davanın reddinin hukuka aykırı olduğunu, davanın kabul edilen kısmı açısından çelişki taşıdığını beyan ederek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; söz konusu genel kurul tutanakları ve kooperatif sicil belgelerinin dosya kapsamına alındığını, işbu evraklardan da açıkça görüleceği üzere herhangi bir usulsüzlüğün söz konusu olmadığını, 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 56. maddesinde, yönetim kurulu üye seçilebilme yeterliliği için gerekli şartların sayıldığını, Kanun'un sınırlı sayıda düzenlemiş olduğu işbu koşulların, Kooperatif İç Tüzüğü tarafından daraltılmasının veya genişletilmesinin hukuka aykırı olduğunu, Kanun'ların Tüzükler'in üstünde yer aldığını, Kooperatifler Kanunu'nun 56. maddesi uyarınca ...'nin yeniden aday olmasının önünde hukuki bir engel olmadığının açıkta görüldüğünü, davacının dava dilekçesindeki iddialarının yersiz olduğunu, genel kurul toplantılarında yapılan işlemlerin usul ve yasaya uygun olduğunu beyan ederek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:
Dava, kooperatif genel kurul kararının iptali istemine ilişkindir.
Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
Davaya konu 19/06/2021 tarihli genel kurul toplantı tutanağının incelenmesinde, Kooperatif'in pandemi tedbirleri nedeniyle yapılamayan 2019 yılı olağan genel kurul toplantısı ile 2020 yılına ait olağan genel kurul toplantısını birlikte yaptığı, 2019 yılı gündem maddeleri içerisinde yer alan yönetim kurulunun ibrası ve yönetim kurulu üyelerinin seçilmesine ilişkin yapılan oylamada yönetim kurulu üyelerinin ibra edilmediği, sonrasında yönetim ve denetim kurulu üyelerinin 2 yıllığına seçimlerinin yapılmasına ilişkin oylamaya geçildiği, davacının, 2019 yılına ait hesapların bilanço ve gelir gider tablolarının ibra edilmediği gerekçesiyle, ...'nin listesinin seçimlere katılamayacağını, bunu kabul etmediğini beyan ederek itirazını tutanağa geçirttiği, ...'nin listesinde asil üyelikler arasında birinci sırada ...'nin, ikinci sırada ...'in isminin yer aldığı, yapılan oylamada ibra edilmeyen yönetim kurulu üyelerinden olan ...'nin listesinin yeniden yönetim kurulu asil ve yedek üyeliklerine seçildiği anlaşılmaktadır.
Kooperatif Ana Sözleşmesi'nin 36/3. maddesinde açıkça, ibra edilmeyen yönetim ve denetim kurulu üyelerinin bu organlara aynı genel kurulda tekrar seçilemeyeceği hükme bağlanmıştır. 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 56. maddesinde, yönetim kuruluna üye seçilme koşulları düzenlenmiş olup, kooperatiflerin kendi iç tüzükleri ile bu şartları esnetebilmeleri mümkün olmamakla birlikte, üye seçilebilmeyi daha sıkı koşullara bağlamaları mümkündür. Dolayısıyla ibra edilmeyen yönetim kurulu üyesi ...'nin kooperatif ana sözleşmesindeki düzenleme gereği yeniden yönetim kurulu asil üyeliğine aday olması ve seçilmesi mümkün olmadığından, mahkemenin aynı gerekçeyle ... yönünden ilgili kararı iptal etmesi isabetli bulunmuş, davalı vekilinin istinaf başvurusu reddedilmiştir.
Davacı vekilinin istinaf başvurusunun değerlendirilmesinde; dava dilekçesinde ibra edilmeyen ... ile birlikte ...'in de aynı gerekçeyle yönetim kurulu üyesi olarak seçilmesinin hatalı olduğu belirtilmiş ve buna ilişkin kararın da iptali istenmiştir. İncelenen toplantı tutanağında, ... isminde herhangi bir kişi bulunmayıp, kastedilenin ... olduğu, ... isminin sehven yazıldığı anlaşılmaktadır. Davalı da cevap dilekçesinin ikinci bendinde, davacının bu yöndeki iddiasını ... için ileri sürdüğünü kabul ederek, buna göre savunma yapmıştır. O halde mahkemece, ... olarak belirtilen kişinin esasında ... olup, ... adının sehven yazıldığı kabul edilerek, ibra edilmediği halde yönetim kurulu asil üyeliğine seçilen ... için verilen ilgili kararın, Kooperatif Ana Sözleşmesi'nin 36/3. maddesine aykırı olduğu, davacının ...'nin listesine itiraz etmesi ve bu liste içerisinde ...'in isminin de yer alması sebebiyle bu yönden dava açma hakkı bulunan davacının davasının tümden kabul edilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile kısmen kabul kararı verilmesi isabetli görülmemiş, davacı vekilinin istinaf başvurusu kabul edilmiştir.
Sonuç olarak, davalı vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmediğinden HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüyle; ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-2 maddesi gereğince yeniden hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davalı vekilinin ilk derece mahkemesi kararına ilişkin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜYLE; yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç görülmediğinden HMK'nın 353/1-b-2 maddesi gereğince düzelterek esas hakkında yeniden karar verilmek üzere Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 30/12/2021 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı KARARININ KALDIRILMASINA,
3-Davanın KABULÜYLE; davalı kooperatifin 19/06/2021 tarihli genel kurul toplantısında 2019 yılı gündeminde alınan 10 nolu genel kurul kararının ...'nin ve ...'in yönetim kurulu asil üyeliğine seçilmesine ilişkin kısmının İPTALİNE,
a-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 615,40 TL harçtan, davacı tarafından peşin olarak yatırılan 59,30 TL harcın mahsubuyla bakiye 556,10 TL harcın davalıdan tahsili ile Hazine'ye GELİR KAYDINA,
b-Davacı tarafından yatırılan 59,30 TL başvurma harcı ile 59,30 TL peşin harç toplamı 118,60 TL'nin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
c-Davacı tarafından yapılan davetiye gideri ve KEP reddiyatı masrafından oluşan toplam 58,20 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
d-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 30.000,00 TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
e-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın 6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince ilk derece mahkemesince karar kesinleştiğinde ilgiliye İADESİNE,
4-İstinaf incelemesi yönünden;
a-Davacının istinaf başvurusu kabul edildiğinden, 492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince peşin olarak yatırılan 80,70 TL maktu istinaf karar harcının talebi halinde davacıya İADESİNE,
b-Davalının istinaf başvurusu reddedildiğinden, 492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 615,40 TL maktu istinaf karar harcından peşin olarak yatırılan 80,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 534,70 TL istinaf karar harcının davalı taraftan tahsili ile Hazine'ye GELİR KAYDINA,
c-Davacı tarafından istinaf incelemesi için yapılan 220,70 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı, 136,50 posta masrafı ve tebligat gideri olmak üzere toplam 357,20 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
d-Davalının istinaf başvurusu nedeniyle yaptığı yargılama masraflarının kendi üzerinde BIRAKILMASINA,
e-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
f-İstinaf gider avansından kullanılmayan kısmın 6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca ilk derece mahkemesince ilgilisine İADESİNE,
5-Kararın Dairemizce taraflara TEBLİĞİNE,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-2 maddesi gereğince aynı Kanun'un 361/1 maddesi gereğince Dairemiz kararının tebliğinden itibaren İKİ HAFTALIK süre içinde Yargıtay nezdinde temyiz kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.
...