mahkeme 2024/353 E. 2025/312 K.

T.C.
ANTALYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
13. HUKUK DAİRESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: ANTALYA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 15/11/2021
DAVA : Maddi ve Manevi Tazminat
KARAR TARİHİ: 07/04/2025
KARAR YAZIM TARİHİ: 10/04/2025

Taraflar arasındaki davanın yapılan yargılaması sonucunda ilk derece mahkemesince verilen, yukarıda tarih ve numarası gösterilen kararına karşı davacı vekili ile davalılar ... ve ... vekili tarafından ayrı ayrı istinaf başvurusunda bulunulmakla, dosyada duruşma yapılmasını gerektiren eksiklik görülmediğinden Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince istinaf incelemesinin duruşmasız yapılmasına karar verilerek, dosya incelendi;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVACI İSTEMİNİN ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının yolcu olarak bulunduğu... plakalı araca davalı ...idaresindeki ve davalı ...işleteni olduğu otobüsün arkadan çarpması sonucu ölümlü/yaralanmalı trafik kazası meydana geldiğini, kaza tespit tutanağında davalı araç sürücüsü ...asli kusurlu olduğunun tespit edildiğini, davalı sigorta şirketinin ise kaza yapan davalıların aracının zorunlu sigortacısı olduğunu, kaza nedeniyle davacının organ kaybı, beden gücü kaybı ve geçici iş göremezlik yaşadığını, tüm bu nedenlerle 30.000,00 TL maddi tazminatın tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen, 100.000,00 TL manevi tazminatın ise davalılar... ve.... tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
DAVALI CEVABININ ÖZETİ:
Davalı... vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; idarelerinin aracının işleteni sıfatı ile özen yükümlüğüne aykırı bir davranışı bulunmadığını, bu nedenle herhangi bir sorumluluğundan söz edilemeyeceğini, söz konusu zararın sigorta tarafından giderilmesi gerektiğini, gerekli belgeleri tamamlayamayan davacının bu bedeli kendilerinden istemesinin haksız olduğunu, kazanın nedeninin otobüste meydana gelen arıza olduğunu ve aracın bu nedenle duramadığını, davacının emniyet kemerinin takılı olmaması nedeniyle illiyet bağını kesen fiili neticesinde yaralanma sonucunun ortaya çıkmasında müterafik kusurunun bulunduğunu, istenen manevi tazminat miktarının fahiş olduğunu, talep edilen alacaklar yönünden ticari faiz uygulanmasının mümkün olmadığını beyanla davanın reddini istemiştir.
Davalı ... davaya cevap dilekçesinde; öncelikle kazaya karışan aracın sorumluluğunun sigorta şirketine ait olduğunu, maddi tazminat taleplerinin sigorta şirketinden istenmesi gerektiğini, kazada kusuru olmadığını, hakkında açılan savcılık soruşturmasında takipsizlik kararı verildiğini, davacının safra kesesi ameliyatı olduğunu, bunun kaza ile ilgili olmadığını, davacının emniyet kemeri takmaması nedeniyle hasara bir nevi sebep olduğunu, manevi tazminat miktarının fahiş olduğunu beyanla davanın reddini istemiştir.
Davalı... davaya cevap vermemiştir.
DELİLLER :
Antalya Cumhuriyet Başsavcılığı Hazırlık Bürosunun... soruşturma sayılı dosyası, davacıya ait ve Akdeniz Üniversitesi Hastanesince düzenlenen tedavi evrakları, Adli Tıp Kurumu İhtisas Dairesi raporu, aktüer bilirkişi raporu, tanık beyanı ile tüm dosya kapsamı.
İDM KARARININ ÖZETİ :
İlk Derece Mahkemesince verilen kararda özetle; hükme esas alınan kusur raporuna göre davalı araç sürücüsü...n tam kusurlu olduğu, araçta meydana gelen retarder sistem arızasının kazanın meydana gelmesinde mücbir sebep sayılamayacağı, bu nedenle meydana gelen zarardan davalı araç sürücüsü, araç işleteni ve trafik sigortacısının sorumlu olduğu gerekçesiyle, maddi tazminat talebine ilişkin davanın kısmen kabulü ile 5.298,88 TL'si çalışma gücü kaybından, 123.905,10 TL'si kazanç kaybından olmak üzere toplam 129.203,98 TL tazminattan emniyet kemeri kullanılmaması sebebiyle, % 20 oranında müterafik kusur indirimi uygulanarak, kalan 103.363,18 TL maddi tazminattın davalılar...ve ...kaza tarihi olan 13/04/2017, davalı sigortadan müracaat tarihinin 21/11/2021 tarihi olduğu kabul edilerek temerrüt tarihi olan 29/11/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine (sigorta şirketinin sigorta limiti ile sınırlı sorumlu tutulmasına), kazanın meydana gelmesinde her ne kadar davalı işleten ve araç sürücüsü tam kusurlu ise de aracın retarder sisteminin devre dışında kalmış olması, bu sistemin fren sistemine yardımcı bir sistem oluşu gözetilerek davacının manevi tazminat talebinin kısmen kabulüne 25.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 13/04/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile sigorta şirketi dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin taleplerin reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ :
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; uygulanan müterafik kusur indirimini kabul etmediklerini, araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğunun alınan ATK raporu ile tespit edildiğini, maddi tazminat yönünden avans faizi talep ettiklerini, verilen yasal faizin hatalı olduğunu, takdir edilen manevi tazminatın acıları dindirme amacından uzak olduğunu, dava dilekçesinde talep ettikleri manevi tazminata hükmedilmesini talep ettiklerini beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın kabulünü istemiştir.
Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalı ...bünyesinde çalışırken söz konusu kazanın meydana geldiğini, bu nedenle husumetin davalı ...çalıştığı ...olması gerektiğini, dava dosyasına daha önce sunulan Adli Tıp raporundaki %10 engellilik oranına itiraz ettikleri, ancak bu itiraz doğrultusunda yeni rapor alınmadığını, bu nedenle kabul etmedikleri rapora istinaden hesaplama yapıldığını, davacının safra kesesi ameliyatının çarpma sebebiyle mi yoksa önceden var olan bir rahatsızlık nedeniyle mi olduğunun raporda bahsedilmediğini, aracın fren sistemindeki arıza nedeniyle kazanın meydana geldiğini, aracın bakımlarının işleten tarafından yapıldığını, davalının araç ile ilgili söz hakkı ve karar verme yetkisi bulunmadığını, davacının kazadan sonra ülkesine dönüp sonra da böyle bir dava açmasının akıllarda soru işareti bıraktığını, davacının emniyet kemeri takmaması nedeniyle yaralanmanın meydana geldiğini, safra kesesi ameliyatının da kazadan dolayı gerçekleşmiş olsa bile kişinin kemer takmaması nedeniyle gerçekleştiğini beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddini istemiştir.
Davalı... vekili istinaf dilekçesinde özetle; idarelerinin aracın işleteni sıfatı ile özen yükümlülüğüne aykırı bir davranışı bulunmadığını, bu nedenle herhangi bir sorumluluğundan söz edilemeyeceğini, sorumluluk düşünülse dahi Yargıtay'ın yerleşik içtihatları uyarınca araç işleteninin zarardan sorumlu olduğu hallerde söz konusu zararın sigorta tarafından giderilmesi gerektiğini, kaza nedeninin araçta meydana gelen arıza olduğunu, kazanın meydana gelmesine araçta meydana gelen arıza nedeniyle kaçınılmazlık hali nedeniyle kendilerine atfedilecek bir kusur ya da ihmal bulunmadığını, kaza sırasında yolcunun emniyet kemerinin takılı olmamasının kaza ile yaralanma sonucu arasındaki illiyet bağını kestiğini, davacının sağlık durumuna ilişkin iddiaların Adli Tıp Kurumu Başkanlığında yahut tam teşekkülü bir devlet hastanesinden alınacak sağlık raporu ile belgelenmesi gerektiğini, hükmedilen tazminat miktarının fahiş olduğunu beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddini istemiştir.
Davalı ... istinaf yasa yoluna başvurmamıştır.
İSTİNAFA CEVAP :
Davacı vekili davalılar... ve ...istinaflarına cevap dilekçesinde özetle; davalı idarenin araç işleteni olarak sorumluluğunun tehlike sorumluluğu olduğunu, araçta fren sistemindeki arızanın davalı üniversitenin ağır kusurlu olduğun ve özen yükümlülüğünü ihlal ettiğini gösterdiğini, davacının emniyet kemerinin takılı olduğunu, kazada sürücü ...tam kusurlu olduğunu, davacının Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi İbni Sina Araştırma ve Uygulama Hastanesinde muayenesi yapılarak Adli Tıp Kurumu Başkanlığınca maluliyetinin tespit edildiğini, davalı şoförün asli kusurlu olduğunu ve özen yükümlülüğünü ihlal ettiğini, emniyet kemeri takılı olması nedeniyle davacının araçtan yola fırlamadığını, davacının kazada kusurunun bulunmadığını, davalı ...kamu görevini ifa etmesi nedeniyle husumet yöneltilemeyeceğine dair beyanının yargılamanın hiç bir aşamasında sunulmadığını, davalı şoförün kamu görevlisi veya memur statüsü bulunmadığı beyanla davalılar ... ve...istinaf taleplerinin reddini istemiştir.
Davalıla..., ... ile davalı .... vekili istinafa cevap vermemişlerdir.
G E R E K Ç E
Uyuşmazlık, trafik kazasına bağlı yaralanma nedeniyle maddi ve manevi tazminat isteğine ilişkindir.
Türk Borçlar Kanunu'nun 49. maddesi gereğince kasten veya taksirle başkasına zarar veren bu zararı gidermekle yükümlüdür. Bedensel zarara uğrayanların aynı kanunun 54. maddesi gereğince maddi tazminat ve aynı kanunun 56/1 maddesi gereğince manevi tazminat isteme hakları bulunmaktadır.2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesi gereği motorlu araç işleteni doğan zararlardan sürücü ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91, 97 ve 99. maddeleri gereği trafik kazasına ve zarara sebebiyet veren motorlu aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı, yasa ve genel sigorta şartları kapsamına dahil maddi zararlardan işletenle birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur.
Davalıların sürücüsü, işleteni olduğu ve trafik sigortacısı oduğu... plakalı otobüs, davacının yolcu olarak bulunduğu araca arkadan çarpması sonucu davacı yaralanmış, davacı bu yaralanma nedeniyle maddi ve manevi zararlarının tahsilini talep etmiş, ilk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda maddi ve manevi tazminata ilişkin davaların kısmen kabulüne karar verilmiş, bu karara karşı davacı vekili ile davalılar ... vekili ve... vekili tarafından ayrı ayrı istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.
6100 Sayılı HMK.'nun 355. maddesi gereğince istinaf dilekçesinde gösterilen istinaf sebepleri ile sınırlı yapılan istinaf incelemesi sonucunda;
Antalya Cumhuriyet Başsavcılığının 05/06/2017 gün ve... soruşturma... karar sayısı ile... ve ...haklarında taksirle yaralama suçundan kovuşturmaya yer olmadığına dair kararı verilmiştir.
İstinaf talebinde bulunan davacı vekili, davalı...ve davalı ... vekilinin ileri sürdüğü sebepler kapsamında yapılan inceleme sonucunda, davalı sürücü...ın kazanın meydana gelmesinde % 100 oranında kusurlu olması, mahkemece hükmedilen tazminat miktarı belirlenirken davacının emniyet kemeri takmaması nedeniyle müterafik kusur oranının gözetilmesi, kazanın meydana gelmesinde davacının kusurunun bulunmaması, davacıda meydana gelen yaralanmanın sonucu davacının %10 oranında maluliyetinin oluşması ve safra kesesinde kolesistetomi yapılması nedeniyle olay tarihi, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, davacının yaşı, paranın satın alma gücü, günün ekonomik koşulları ve yukarıda açıklanan ilkeler dikkate alındığında, ilk derece mahkemesince davacı için takdir edilen 25.000,00 TL manevi tazminat miktarı davacının zararını karşılayacak nitelik ve miktarda olup, fazla ve az olmadığı, davalı üniversitenin kazaya karışan otobüsü ticari amaç ile kullanmadığından hükmedilen tazminat üzerinden yasal faize hükmedilmesinde isabetsizlik görülmediği, araçtaki bakım eksikliği nedeniyle davalının kusurunun ortadan kalktığının ispatlanamadığı ve aracın bakımından davalıların sorumlu olduğunun anlaşılmasına göre mahkemece, yargılamanın HMK’da düzenlenen usul kurallarına uygun olarak yapılmış olduğu, kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmadığı, dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, ilk derece mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı anlaşıldığından davacı vekili, davalı ...vekili ve davalı ...vekilinin yerinde bulunmayan istinaf kanun yolu başvurularının 6100 sayılı HMK'nın 353/(1)-b-1. maddesi gereğince ayrı ayrı esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı vekili, davalı ... vekili ve davalı... vekilinin tüm istinaf nedenleri yerinde görülmediğinden 6100 Sayılı HMK'nun 353/1. fıkra (b-1) bendi gereğince istinaf başvurularının ayrı ayrı ESASTAN REDDİNE,
2-Davacı tarafından peşin yatırılan 220,70 TL istinaf kanun yoluna başvuru harcı ile 80,70 TL istinaf karar harcının Hazineye gelir kaydına, bakiye 534,7‬0 TL istinaf karar harcının davacıdan alınarak Hazineye verilmesine,
3-Davalı ... tarafından peşin yatırılan 220,70 TL istinaf kanun yoluna başvuru harcı ile (80,70 TL + 2.111,41 TL) 2.192,11‬ TL istinaf karar harcının Hazineye gelir kaydına, bakiye 6.576,38 TL istinaf karar harcının bu davalıdan alınarak Hazineye verilmesine, davalı ...harçtan muaf olduğundan bu davalıdan istinaf harcı alınmasına yer olmadığına,
4-Yapılan istinaf giderlerinin başvuranlar üzerinde bırakılmasına,
5-Artan istinaf gider avansının yatıranlara iadesine,
6--Kesin olan işbu kararın taraflara tebliği, avans iade, harç tahsil/ iade işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,
İlişkin dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda 6100 Sayılı HMK'nun 362. maddesi (1-a) bendi uyarınca 07/04/2025 tarihinde KESİN olmak üzere oy birliğiyle ile karar verildi.
...