Karar Detayı

T.C.
ANTALYA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2026/81 Esas
KARAR NO : 2026/68

DAVA : Genel Kurul Kararının İptali (Kooperatif Genel Kurul Kararının İptali)
DAVA TARİHİ : 26/01/2026
KARAR TARİHİ : 04/02/2026

Mahkememizde görülmekte olan Genel Kurul Kararının İptali (Kooperatif Genel Kurul Kararının İptali) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Davacılar olarak kendisi ve müvekkili ..., uyuşmazlığa konu olan ve ... ... bünyesinde yer alan ... ili ... ilçesi,... mah ... Ada/... parsel de kayıtlı & nolu ...Bölümdeki Dükkanın Tapu mülkiyetini ... tarihinde babamız ...'dan(1/2 'şer paylı; olacak şekilde kooperatif üyeliği ite birlikte devralındığını, devir işlemi, sadece bir mülkiyet aktarımı olmadığını, aynı zamanda 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu ve yerleşik Yargıtay içtihatları uyarınca "külli haleflyet" prensibi çerçevesinde gerçekleşen bir üyelik Devri olduğunu, ...'nın kooperatif nezdindeki"peşin ödemeli/...-Tipi ortak" statüsünün mali muafiyetleri ve kazanıldığını, haklarıyla birlikte davacılara intikal ettiğini, davacıların babası adına düzenlenen faturalar, Taşınmaz bedelinin inşaatın finansmanı için gereken tüm kalemleri kapsayacak şekilde ödendiğini tevsik ettiğini, davacıların mülkiyet hakkı ve ortaklık statüsü,geçmişe dönük olarak tüm mali edimlerin ifa edilmesiyle tekemmül ettiğini, Kooperatif yönetiminin,devir tarihinden 10 yıl sonra, yeni mali yükümlülükler ihdas etmesi, hem halefiyet ilkesine hem de dürüstlük kuralına açıkça aykırı olduğunu, Davalı kooperatifin geçmiş yıllarda, özellikle 2015 ve sonrası yıllarda almış olduğu birçok genel kurul kararları incelendiğinde "Peşin Ödemeli (...-Tipi") ortaklık statüsünün hukuki bir zemin olarak kabul edildiğini ve bu statüdeki ortakların mali yükümlülüklerinin sınırlandırıldığını, 2020 yılında yapılan 2019 hesap yılı genel kurul toplantı tutanağı kararları İncelendiğinde 5.maddesinde "dükkanını teşlim alan vecibelerini yerine getiren üyeler ve bu üyelerin haricindeki dükkanını almayan üyeli olarak ayrıma gidilerek karar veritdiği açıkça görüldüğünü, 5/2 maddesinde dükkanın teslim alan üyeler için sadece genel yönetim gideri katılım payı alınacağı kararlaştırıldığını, aynı kararın kooperatiften istenecek diğer genel kurul tutunaklarının tamamında 2016,201 7,2018,2019,2020 ve devamındaki yıllarda aynı şekilde kararlaştırıldığını, Kooperatifin yerleşik uygulaması ve geçmiş genel kurul tutanakları, peşin ödeme yapan ve dükkanını alarak vecibelerini yerine getiren ortakların inşaat maliyetinden sorumlu tutulamayacağını hüküm altına aldığını, davacılar için korunması gereken bir “müktesep hak"(kazanılmış hak) teşkil ettiğini, taraflarının statüsü kooperatifin eski genel kurul kararlarıyla sabitlenmiş durumda olduğunu, bu kararlar iptal edilmediği sürece hem kooperatif yönetimini hem de sonraki genel kurulları bağlayıcı nitelikte olduğunu, Kooperatifin satamadığı dükkanların maliyetlerini veya yönetimsel hatalardan kaynaklanan finansman açıklarını yıllar önce borcunu peşin ödeyerek kapatmış olan Müktesep Hak Sahibi ortaklara yansıtmaya çalıştığını, mülkiyet hakkına dokunan bir müdahale olduğunu, Kooperatif hukukunda tapu tesci sadece mülkiyetin naklini sağlayan bir tasarruf işlemi olmadığını, ayrıt zamanda ortak ile kooperatif arasındaki inşaat finansmanına dayalı borç ilişkisinin nihai olarak tasfiye edildiğini gösteren en güçlü hukuki karine olduğunu, Davalı kooperatifin Ana Sözleşmesi'nin "İşyerlerinin Ortaklara Teslimi ve Mülkiyet Devri” başlıklı 66. maddesi, bu hususu emredici bir ön şart olarak düzenlediğini ve mülkiyetin devrini mali yükümlülüklerin tam olarak ifa edifmiş olması şartına bağladığını, ilgili madde metninde; "Mülkiyetlerin aktarılması için iş yeri maliyetlerinin ortaklarca kooperatife ödenmiş veya ödenmesi güvence altına alınmış olması..gereklidir." hükmü yer aldığını, bu düzenleme, tapu devrinin ancak maliyetin, yani alınacak dükkân bedelinin kooperatife ödenmesi hâlinde yapılabileceğini açıkça ortaya koyduğunu taraflarına yapılan tapu tescili, ana sözleşmenin 66. maddesinde öngörülen bu Mali şartırı eksiksiz olarak yerine getirikliğinin davalı kooperatifçe kabul ve ikrarı niteliğinde olduğunu, fatura da bu durumu teyit ettiğini, borcu devam eden bir ortağa tapu devri yapılması hukuken mümkün olmadığını, tapu tesciliyle birlikte, inşaat maliyetlerine ilişkin olarak kooperatifin alacaklı, müvekkillerinin ise borçlu sıfatı bu kalemler yönünden sona erdiğini, tapu devrinden tam on yıl sonra 4/8 maddesi ile ihdas edilmeye çalışılan"tahsisi yapılamayan dükkanların maliyet kalemleri, Yargıtay'ın işaret ettiği bu"hükümsüz borçlandırma" kapsamında olduğunu, mülkiyetin devri ile birlikte kooperatif jle ortak arasındaki ilişki, inşaat ortaklığı aşamasından mülkiyetini korunması ve kooperatif tüzel kişiliğinin idamesi aşamasına geçtiğini, Ana Sözleşme Madde 66 uyarınca gerçekleşen tescil, tarafımızın inşaat finansmanı yönünden "ibra edildiklerini” ve maliyet riskinin tüzel kişiliği üzerinde kaldığını keşinleştirdiğini, bu aşamadan sonra taraflarının aldığı dükkan haricindeki tarafımızla ilgisi olmayan bir yerde yapılan yeni dükkan inşaat maliyetlerini yüklenmesinin hukuka aykırı olduğunu, kaldı ki taraflar arasında yapılan sözleşmede de bu yeni yapılan dükkanlar ve bu dükkarıların bulunduğu kooperatifçe ... olarak adlandırılan arsa hakkında kooperatifle üye arasında herhangi bir sözleşmede yapıldığını, Kooperatifle, üye ... arasında yapılmış bulunan Satış ve satış vaadi sözleşmesinin 3.maddesinin;3.tıkrasında İşin niteliği kısmında;Kooperatifçe ilk etapta yapılacak olan ... dükkanın Üyelere maliyet üzerinden satış yapılması işi olduğu belirtildiğini, 5.fıkrasında; ödemeler kısmında; Dükkan satışlarının Tespit edilen maliyet üzerinden peşin olarak ve satış tarihi itibariyle borcu olmaması gerektiği, 6.fıkrasırıda Tapu verilmesi kısmında; Kooperatif üyesi alıcının kooperatife olan borçlarını ve dükkan bedelini kooperatif hesabına yatırdığında üyenin tapusunun verileceği belirtildiğini, Kooperatif nezdindeki üyelik kaydı, dükkân bedelinin peşin ve toplu olarak ödenmesi ile tapu tahsisi ve tescili aşamalarında, tüm mali yükümlülükler "peşin ödemeli ortak” statüsüne uygun biçimde eksiksiz yerine getirildiğini, bedeller sözleşmeye uygun şekilde kooperatif kasasına ödenmiş ve tapu alındığını tarafları gibi kooperatifteri 300'den fazla üye de ödemelerini yaptığını, ve dükkarı tapularını aldığını, davacıların kooperatif içindeki statüsü, ... tarihli ödeme ve buna istinaden düzenlenen fatura ile "peşin ödemeli ortak” (... Tipi) olarak kesinleştiğini, belirli bir bedelleri peşin ödenmesi ve bu durumun yönetimce kabulüyle, üyeler bakımından farklılaştırılmış bir statü ve gelecekteki inşaat maliyeti artışları ile finansman risklerinden muafiyet hakkı doğduğunu: bu hak kooperatif hukukunda müktesep hak olarak korunduğunu, Nitekim, Kooperatifin ... tarihli Genel Kurul Tutanağı'nın ... maddesinde aidatlar “A) Dükkânını teslim almayan üyeler” ve “B) Genel Yönetim Giderleri Katılım Payı" şeklinde ayrılmış, 6. maddede ise açıkça “Dükkânını teslim almayan üyelerimizin aylık aklatı" ifadesi kullanıldığını, Davalı kooperatifin 4/B Maddesi ile getirdiği yükümlülük, özü itibarıyla bir "inşaat finansmanı" gideri olduğunu, Kooperatifin elinde kalan veya üçüncü kişilere satamadığını, dükkanların üretim Mafiyetlerini tarafımıza ve dükkanını teslim alan üyelere yansıtması, peşin ödemeli ortaklığın ruhuna aykırı olduğunu, taraf olarak, 2015 yılında yapılan ödeme ile kendi Bağımsız bölümün maliyeti peşin ödendiğini ve kooperatifin o tarih itibarıyta tüm inşaat risklerinden muaf tutulduğunu, Ahde vefa ilkesi gereğince, 2015 yılında taraflar arasında kurulan sözleşmesel denge; maliyetin peşin ödenmesi karşılığında mülkiyetin devri ve borç ilişkisinin sona ermesi olduğunu, aradan uzun süre geçtikten sonra kooperatifin genel kurul kararıyla bu dengeyi tarafımız aleyhine bozması, TMK m. 2'de düzenlenen dürüstlük kuralına aykırı olduğunu, bu aşamadan sonra “tahsisi yapılamayan dükkânların maliyeti” gerekçesiyle yeni borçlar ihdas edilmesi, çelişkili davranış yasağına ve 4/B maddesiyle getirilen inşaat finansmanı bedelinin peşin ödemeli ortaklarını sorumluluk sınırını aşmasına yol açtığını, Davalı kooperatifin ... tarihli olağanüstü genel kurulunda alınan kararlar, üyelerin müktesep haklarını ihlal etmekle birlikte, kooperatifler hukukunun emredici nitelikli karar nisabı kuralına da aykırı olduğunu, özellikle ortaklara ağır mali yükümlülük getiren olağanüstü genel kurul kararı 4/B maddesi, kanun ve ana sözleşmede öngörülen asgari oy sayısına ulaşılamadan kabul edildiğinden mutlak butlanla malul olduğunu, Şahsi Sorumluluğu Artıran Kararlarda 3/4 Çoğunluk Şartının Emredici Niteliği; Kooperatifler Kanunu'nun 52. maddesi Uyarınca, ortakların şahsi sorumluluklarını ağırlaştıran veya ek ödeme yükümlülüğü getiren kararlar, toplantıya katılanların değil, bütün ortakların 3/4'ünün rızasıyla alınabileceğini, bu emredici hüküm, ortaklarını başlangıçta öngörmedikleri mali yüklerin çoğunluk iradesiyle dayatılmasını engeltemeyi amaçladığını, davalı kooperatifin Ana Sözleşmesi'nin 33/6. maddesi de aynı kuralı aynen benimseyerek, bu tür kararları nitelikli nisap şartına bağladığını, dava konusu 4/B maddesi, “tahsisi yapılamayan dükkânların maliyet ödemeleri” ve “hak ediş bedellerinin karşılanması" yoluyla, tapusunu aldığını ve borcunu sona erdirdiğini, ortaklar bakımından doğrudan ek ödeme yükümlülüğü doğurduğunu Bu nedenle, söz konusu kararın geçerli olabilmesi için basit çoğunluk değil, kooperatife kayıtlı tüm ortakların 3/4'ünün olumlu oyu zorunlu olduğunu, Kooperatifin hazirun cetveli ve kayıtlarına göre toplam ortak sayısı ... olduğunu, 1163 sayılı konun m. 52 ve ana sözleşme m. 33/6 uyarınca, ek mali yükümlülüğü getiren bir kararın geçerli olabilmesi için gereken asgari olumlu oy sayısı ...x 3/4 = ... olduğunu, ... tarihli toplantıya asaleten ve vekaleten katılan toplam ortak sayısı yalnızca ... olduğunu, katılanların tamamı “evet” oyu verse dahi bu sayı kuralının aradığı nisaba ulaşma emredici nisap kuralını ihlal ederek yetki aşımı yaptığını gösterdiğini, emredici nisap kuralını ihlal ettiğini, yetki aşımı yaptığını gösterdiğini, nisap eksikliğiyle alınan kararların hukuken “yokluk” veya “mutlak butlan” olarak değerlendirileceğini, kooperatifin tüzel kişilik iradesi, kanunun öngördüğü şekilde oluşmadığını, bu nedenlerle; ihtiyati tedbir talebinin kabulü ile; Davalı kooperatifin ... tarihli Olağanüstü Genel Kurul toplantısında alınan, özellikle ortaklara ek mali yükümlülük getiren 4/B maddesi ve bu Maddeyle bağlantılı tüm kararların uygulanmasının, teminatsız olarak durdurulmasına, Davalı kooperatifin ... tarihli Olağanüstü Genel Kurul Toplantısı'nda alınan kararların, özellikle gündemin 4/B maddesinin, 1163 sayılı Kanun'un 52. maddesi ve Ana Sözleşme'nin 33/6. maddasinde öngörülen 3/4 nitelikli nisap şartına uyulmaması ve emredici hükümlere aykırılık nedeniyle MUTLAK butlanla malul olduğunun tespitine, mahkememiz aksi kanaatte ise; Üyenin 2015 yılındaki tapu devri ve mali ibra ile kesinleşen "peşin ödemeli ortak” statüsünün ve müktesep haklarının korunması ilkesi gereğince, inşaat finansmanı yükü getiren 4/B maddesinin ve bağlı mali yükümlülüklerin iptaline, davacı taraf olarak, "Peşin Ödemeli Ortak” statüsünde olduklarının ve dava konusu dükkan maliyetlerinden sorumlu oldukların tespitine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Antalya ... ATM'nin .../... Esas ve .../... Esas sayılı dosyası UYAP sisteminden temin edilerek incelenmiş, tetkikinden: Dava açılış tarihinin ... olduğu, davacı ... ve ... tarafından davalı ... ... aleyhine ... tarihli genel kurul toplantısının alınan kararın butlan ile batıl olduğunun tespiti hususunda dava açıldığı görülmüştür.
HMK'nun 166/1 maddesi "Aynı yargı çevresinde yer alan aynı düzey ve sıfattaki hukuk mahkemelerinde açılmış davalar, aralarında bağlantı bulunması durumunda, davanın her aşamasında, talep üzerine veya kendiliğinden ilk davanın açıldığı mahkemede birleştirilebilir." hükmünü, aynı kanunun 166/4 maddesi ise "Davaların aynı veya birbirine benzer sebeplerden doğması ya da biri hakkında verilecek hükmün diğerini etkileyecek nitelikte bulunması durumunda, bağlantı var sayılır" hükmünü içermektedir.
1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 53/3 maddesi gereğince genel kurul kararlarının iptali (bozulması) için birden fazla dava açıldığı takdirde, davaların birleştirilerek görülmesi gerekir.
Tüm dosya kapsamı birlikte incelendiğinde; Mahkememizde ... tarihli genel kurul kararlarının hükümsüzlüğü ve/veya iptali talebiyle açılan dava dosyası ile Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .../... Esas sayılı dosyası arasında, hukuki ve fiili irtibat bulunduğu, her iki davanın da aynı genel kurul kararı hakkında açıldığı anlaşıldığından, Mahkememiz dosyasının Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .../... Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Mahkememiz dosyasıyla Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .../... Esas sayılı dosyası arasında şahsi ve fiili irtibat bulunduğu anlaşılmakla, her iki dosyanın HMK.'nun 166. maddesi gereğince hukuki irtibat nedeniyle BİRLEŞTİRİLMELERİNE,
2-Yargılamaya Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .../... Esas sayılı dosya üzerinden DEVAMINA,
3-Mahkememiz dosyanın Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .../... Esas sayılı dava dosyası içerisine GÖNDERİLMESİNE,
4-Harç, yargılama gideri ve vekalet ücretinin birleştirilen dosyada nihai kararla değerlendirilmesine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda esas hakkında verilen karar ile birlikte İstinaf yasa yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 04/02/2026

Başkan ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Katip ...
¸e-imzalıdır