mahkeme 2025/219 E. 2025/413 K.

T.C.
ANTALYA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/219 Esas
KARAR NO : 2025/413

DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 18/03/2025
KARAR TARİHİ : 17/06/2025

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle: Davalı ... alacaklı olduğunu iddia ettiği ... seri numaralı ... vadeli ... TL bedelli çek,... seri numaralı ... tarihli ... TL bedelli çeke dayanarak davacı müvekkillere aleyhine iki icra takibi başlattığını, bu takiplerde alacaklı olduğunu iddia ettiği ... seri numaralı ... vadeli ... TL bedelli çek, ... seri numaralı ... tarihli ... TL bedelli çekler gerçekte bir borcu göstermediğini, bu çekler bedelsiz çekler olup davalı ... Şirketi bu çeklere dayanarak Kemer İcra Dairesinin .../... ve .../... sayılı takip dosyalarında icra takibi yaptığını, bu çeklerin temelinde bulunan borç ilişkisinden dolayı davalı ... Şirketi gerçekte alacaklı olmadığını, ortada gerçekte bir borç bulunmadığını, Davalı Şirket ile davacı müvekkilleri arasında ... tarihinde yazılı bir protokol düzenlendiğini ve bu protokole göre de dava konusu yapılan çekler keşide edildiğini, çeklerden dolayı icra takibi başlatan davalı ... şirketin takibin hemen devamında Kemer ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... / ... Esas sayılı dosyasında müvekkillerinden ... ve ...'a tasarrufun iptali davası açtıklarını ve müvekkillerinin ...'de bulunan bir kısım taşınmaz mallardaki hisselerinin devrinin iptalini talep ettiklerini, Davalının iddia ettiği gibi davacı müvekkilleri ile davalı ... Şirketi arasında ticari bir ilişki olmadığını ve mal alınmadığını, ... tarihli Protokol de, bu protokolle düzenlenen çekler de aslında gerçek olmayan bir borç ilişkisini gösterdiğini, davanın kabulü ile davacı müvekkillerinin davalıya, ... tanzim tarihli, ... çek no'lu, ... TL'lik ve ... tanzim tarihli, ... çek no'lu, ... TL'lik çekten kaynaklı olarak borçlu olmadıklarının tespitine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekilinin ... tarihli cevap dilekçesinde özetle; Kemer ... Asliye Hukuk Mahkemesi .../... Esas sayılı "Tasarrufun İptali" dava dosyasından alınan dava dilekçesine dayanarak huzurdaki davayı ikame ettiklerini, davacı tarafın müvekkili şirketinin alacağını sürüncemede bırakmak, yapmış oldukları tasarrufların iptal edilmemesi adına her türlü yola başvurduklarını ve işbu huzurdaki haksız davayı ikame ettiklerini, müvekkili ile davacılar arasında direk olarak ticari ilişki bulunmadığını, müvekkilinin davacılardan alacaklı olduğunu, müvekkili şirketi ile dava dışı .. arasında ticari ilişki bulunduğunu, bu ilişkiye göre müvekkili şirketi, ... Şirketine, ... satışı yaptığını, bu ticaret sırasında ... Şirketi tarafından borcuna karşılık olarak müvekkiline ... TL bedelli ...'a ait çeki, üzerinde ... ile ...'ın cirosu ile birlikte müvekkilinin, borcuna karşılık verdiğini, çekin vadesi geldiği zaman ödenmediğini ve taraflarınca Kemer İcra Dairesi .../... Esas sayılı dosyası ile takibe konulduğunu, İşbu icra takip dosyasında; müvekkil şirketinin, bire bir ticareti olan ... Şirketinden borcuna karşılık aldığı çek üzerinde davacı ...'ın cirosu bulunduğunu, davacı ... ile müvekkili şirketi arasında ciro silsilesinden gelen bir alacak ilişkisi dışında herhangi bir ticari bağ olmadığını, müvekkili şirketi, alacağına karşı aldığı çek üzerinde cirosu bulunan ... ile ... Şirketinin ilişkisini de bilmediğini, Keza alacağına karşılık aldığı çek üzerinde bulunan cirantalar arasındaki ilişkinin bilinmesi, alacaklı müvekkilinden beklenemeyeceğini, Akabinde Kemer İcra Dairesi .../... Esas sayılı icra dosyasında borçlu olan ..., müvekkilli ile bir araya geldiğini ve tarafların, icra dosyasındaki borç için ... tarihli protokolü hazırlandığını ve anlaştıklarını, protokol ile ... TL bedelli iki adet çek ile ... TL bedelli bir adet çek Kemer İcra Dairesi .../... Esas sayılı icra dosyasının borcuna istinaden alındığını, ... adına da çeklerde aval kaydı da bulunduğunu, davacılar tarafından protokol ile alınan çeklerin gerçek bir alacağa dayanmadığı ve gerçekte bir borç bulunmadığı, muvazaalı olduğu ifade edildiğini, bir kişinin gerçek olmadığını iddia ettiği bir borç için ödeme yapması hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, Davacıların tabiri caizse "Tasarrufun İptali" davası ikame edilene kadar borcu kabul etmelerine rağmen dava sonrası borçtan kurtulmaya çalıştıklarını, Söz konusu bu 2 adet ... TL bedelli çeklerin vadesi geldiği zaman ödenmediği ve Kemer İcra Dairesi .../... Esas ve Kemer İcra Dairesi .../... Esas sayılı dosyaları ile icra takibine konulduğunu, davacıların icra takiplerinden haberdar olduklarını, Haksız davanın reddini, Türk Borçlar Kanunu ve İcra ve İflas Kanunu uyarınca, davalının borcunu ödememekte ısrar etmesi nedeniyle, alacağın %20’sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesi gerektiğini, Yargıtay kararlarında da açıkça ifade edildiği üzere, borcun varlığı açık ve netse, kötü niyetli itiraz eden borçluların tazminat ile cezalandırılması gerektiğini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Kemer İcra Müdürlüğü’nün .../... E. sayılı icra dosyasının tetkikinden:
Alacaklı ... vekili tarafından borçlular ..., ..., ..., ..., ..., ... aleyhine ... seri nolu ... tanzim tarihli ... TL senet yönünden ... TL lik asıl alacak ve fer'ileri nedeniyle alacağın tahsili için kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla icra takibi başlatıldığı anlaşılmıştır
Kemer İcra Müdürlüğü’nün .../... E. sayılı icra dosyasının tetkikinden:
Alacaklı ... vekili tarafından borçlular ..., ..., ..., ..., ..., ... aleyhine ... seri nolu ... tanzim tarihli ... TL senet nedeniyle alacağın tahsili için kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla icra takibi başlatıldığı anlaşılmıştır.
Kemer İcra Dairesinin .../... Esas sayılı icra dosyasının tetkikinden: ... tarafından borçlular ...,...,... ve ... aleyhine ... günlü ... Seri No lu çeki ... TL bedelli çek nedeniyle toplam TL Toplam Alacak
TL Toplam Alacak
... TL alacak için kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla icra takibi başlatıldığı,takip tarihinin ... olduğu anlaşılmıştır.
Antalya ... ATM'nin .../... Esas sayılı dosyasının tetkikinden: ...İİK 285 ila 308/h kapsamında adi konkordato talebinde bulunulduğu, ... tarihli karar ile konkordato talebinin reddedildiği,geçici mühlet kararının ve Mahkemece verilen tüm tedbirlerin kaldırıldığı, ... nin yargılamaya müdahil sıfatıyla katıldığı anlaşılmış, dava dilekçesi ekinde sunulan evraklarlarda verilen senet listesi içerisinde davaya konu çeklerin ...'a verilen çek olarak yer aldığı, nitekim çeklerin lehtarının ... olduğu, cirro yoluyla son hamilin ... olduğu belirlenmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava İİK.72/3.maddesi uyarınca açılan menfi tespit davası olup, Kemer İcra Dairesinin .../... Esas sayılı ve Kemer İcra Dairesinin .../... Esas sayılı takip dosyalarına konu çekler nedeniyle davacıların davalı takip alacaklısına borçlu olup olmadıkları taraflar arasında ihtilaflıdır.
Dava dilekçesi ekinde sunulan ... tarihli Belge ve Protokol başlıklı evrakın tetkikinden, Protokolün alacatlı vekili sıfatıyla ... ve ..., ..., ..., ..., ..., ... tarafından imzalandığı, protokolde davaya konu ... tarihli ... çek ile ... tarihli ... TL çekler ile birlikte ... tarihli ... seri nolu ... TL 3.bir çekin dava dışı olan Kemer İcra Dairesinin .../... Esas sayılı icra dosyası borcu için verildiğinin, alınan çeklerin gününde ödenmemesi halinde tahsilde tekerrür olamamak kaydıyla icra takibine geçileceğinin belirtildiği,
Cevap dilekçesi içeriğinden protokolde geçen ... TL bedelli çekin ödendiği, davaya konu ... tarihli ... çekin ise ... TL lik kısmının ödendiği nitekim bu çek için ... TL lik asıl alacak ve fer'ileri nedeniyle (Kemer İcra Dairesinin .../... Esas sayılı takibe konu) takibe geçilmesi dikkate alınarak; ... tarihli ara kararı ile davacılar vekilinden yazılı beyanda bulunması istenmiş, davacılar vekili yazılı beyanında ödemenin 3.kişi tarafından yapılmış olmasının maddi hukuk bakımından borçlu olmadıklarını iddia etmelerine engel teşkil etmediğini beyan etmiştir.
Yine davacı yan; Kemer ... Asliye Hukuk Mahkemesinde (.../... E) davalı tarafından açılan tasarrufun iptali davası dava dilekçesinde taraflar arasında ticari ilişki kapsamında çeklerin alındığını beyan ettiğini, oysa tarafların arasında hiç bir ticari ilişki bulunmadığını, çeklerin ... tarihli Belge ve Protokol ile düzenlendiğini, dolayısı ile davalının çeklerin düzenleme nedenini bu davadaki beyanı ile talil etmiş sayalacağından ispat yükünün davalıda olduğunu iddia etmiş ise de; protokolün her iki tarafın da kabulünde olmasına göre takip borcunun ödenmesi amacıyla verilen davaya konu çeklerin ödenmediği ve bu sebeple tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla davaya konu icra takiplerine geçildiği sabittir.
Kaldı ki; menfi tespit davalarında ispat yükü kural olarak alacaklı olduğunu iddia eden davalıya ait ise de, alacak ilişkisi kambiyo senedinden kaynaklanıyorsa senede karşı senetle ispat kuralı gereği tekrar borçlu tarafa geçmektedir. Ne var ki alacaklı senetteki ihdas nedenini değiştirir şekilde talilde bulunması halinde ispat yükünü yeniden üzerine alır. Ancak bu ilke keşideci ile lehdar arasındaki ilişkide söz konusu olup kambiyo hukukunda hamilin tarafı olmadığı ilişkiyi talil etmesinden bahsedilemez. (Yargıtay 11.HD. 2023/2204 E- 2024/4868 K sayılı kararı).Somut olayda her iki çekin hamili ... olmakla davalı son hamil konumundadır.
Sonuç olarak kesin delil ile ispat edilemeyen davanın reddine karar verilmiş, yargılama sırasında verilmiş bir ihtiyati tedbir kararı bulunmadığından tazminata hükmedilmemiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gerekli ... TL harcın peşin alınan ... TL harçtan mahsubu ile artan ... TL'nin istemi halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-A.A.Ü.T uyarınca hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Sarf edilmeyen gider avansının HMK 333.maddesi uyarınca davacıya iadesine
6-Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği ve Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ... TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davacıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
Dair, davacılar vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup, anlatıldı.17/06/2025

Başkan ...
¸e-imza
Üye ...
¸e-imza
Üye ...
¸e-imza
Katip ...
¸e-imza