Karar Detayı

T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
26. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2022/2302 - 2024/1659
T.C.
ANKARA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
26. HUKUK DAİRESİ

ESAS NO : 2022/2302
KARAR NO : 2024/1659

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : ANKARA 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 07/07/2022
NUMARASI : 2021/143 Esas 2022/615 Karar

DAVANIN KONUSU : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
KARAR TARİHİ : 20/12/2024
GEREKÇELİ KARAR
YAZILMA TARİHİ : 23/12/2024

İlk derece mahkemesince verilen karara karşı taraf vekilleri tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI
Davacı vekili, 30.04.2019 tarihinde davalı sigorta şirketine zorunlu mali sorumluluk poliçesi ile sigortalı, dava dışı ... idaresindeki ... plaka sayılı araç ile davacının içerisinde bulunduğu ... idaresindeki ... plakalı araç ve dava dışı ... idaresindeki ... plakalı araçların çarpışması sonucu meydana gelen trafik kazasında davacının ağır şekilde yaralandığını, geçici ve kalıcı iş göremezliğe maruz kaldığını, bu sebeple bakıcı ihtiyacının doğduğunu, davacının maddi zararlarının tazmini için davalı sigorta şirketine 06.11.2019 tarihinde başvuruda bulunulduğunu, eksik evrakların ise 27.10.2021 tarihinde davalı sigorta şirketine tebliğ edildiğini, davalı sigorta şirketince herhangi bir ödeme yapılmadığını belirterek HMK'nın 107/2 uyarınca belirsiz alacak olarak 9.800,00 TL kalıcı iş göremezlik bedeli, 100,00 TL geçici iş göremezlik bedeli, 100,00 TL bakıcı gideri olmak üzere toplam 10.000,00 TL maddi tazminatın, kaza tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, yargılama sırasında sürekli iş göremezlik tazminatı talebini 23.270,01 TL' ye, bakıcı gideri talebini 255,84 TL' ye artırmıştır.
Davalı vekili, kazaya karışan ... plaka sayılı aracın davalı şirket nezdinde ... sayılı ve 25.03.2019-2020 vade tarihli ZMMS poliçesi ile sigortalı olduğunu, şirkete yapılan başvuru üzerine dosyanın medikal incelemeye gönderildiğini, Erişkinler için Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre hazırlanan rapora göre davacıda herhangi bir fonksiyon kaybının bulunmadığının tespit edildiğini, bu sebeple davacının taleplerinin haklı olarak reddedildiğini, davalı şirketin ancak sigortalısının kusuru oranında sorumlu olduğunu, kusur oranlarının tespiti için dosyanın ATK gönderilmesi talepleri bulunduğunu, davalının tedavi giderleri ve geçici iş göremezlik tazminatı taleplerine ilişkin sorumluluğunun bulunmadığını, davacı tarafın sigortalının kusurunu ve kusur ile maluliyet arasında illiyet bağı bulunduğunu usulen ispatlaması gerektiğini, tazminat hesaplaması yapılması halinde, asgari ücretin baz alınarak TRH 2010 Tablosu ile 1,8 teknik faizin kullanılmasını talep ettiklerini, hesaplanacak tazminattan davacının kaza sebebiyle elde ettiği gelir ve tazminatların mahsubu gerektiğini, muhtemel bakıcı giderine ilişkin taleplerin teminat dışında kaldığını, faizin dava tarihinden itibaren yasal faiz olması gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece, olay tarihinde davalı sigorta şirketine ZMMS sigortası ile sigortalı araç sürücüsünün kullandığı aracın yaralamalı trafik kazasına sebep olduğu, bu kaza nedeniyle Adli Tıp Kurumu Ankara Adli Tıp Grup Başkanlığı'ndan aldırılan 15/10/2021 tarihli rapora göre kazaya karışan ... plaka sayılı araç sürücüsü ...'in %70 oranında asli kusurlu olduğunu, ... plaka sayılı araç sürücüsü ...'un %20(yüzde yirmi) oranında tali kusurlu olduğunu, ... plaka sayılı araç sürücüsü ...'ın %10 oranında alt düzeyde tali kusurlu olduğunun belirtildiği, ... Üniversitesi Tıp Fakültesi Dekanlığı Dahili Tıp Bilimleri Bölümü Adli Tıp Ana Bilim Dalı Başkanlığı tarafından düzenlenen raporda Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirilmesi Hakkındaki Yönetmelik hükümlerine göre davacının vücut çalışma gücünden %5 kaybettiği, 3 ay süresince iş göremezlik halinde kaldığı ve bakıcı ihtiyaç süresinin 1 ay olduğunun tespit edildiği, davacının gelir durumuna ilişkin belgeler, SGK yazı cevapları, TRH-2010 yaşam cetveli, dava ve talep arttırım dilekçesi, tarafların tespit olunan kusur yüzdeleri, alternatifli olarak hazırlanan aktüer bilirkişi raporuna göre davacının (davacının belgeye dayalı mevcut gelir durumu nazara alınarak ve pasif dönem kazancında AGİ indirim yapılmaksızın elde edilen hesaplamaya göre) 23.270,01 TL sürekli işgöremezlik ve 255,84 TL bakıcı giderinden kaynaklı toplam 23.525,85 TL maddi tazminat talep hakkı bulunduğu, davacının geçici iş göremezlik süresine denk gelen aylık ücretleri eksiksiz ödendiğinden geçici iş göremezlik tazminat talebinin yerinde olmadığı, davadan önce davalı tarafa yapılan zorunlu başvuru sonrası davalı sigorta şirketinin 09.11.2020 tarihinde temerrüde düşeceği, temerrüt tarihleri itibarıyla kabul olunan tutarlara sigortalı aracın cinsi ve kullanım durumu dikkate alınarak avans faizi işletilmesi gerektiği belirtilerek davanın kısmen kabulü ile, 23.270,01 TL sürekli işgöremezlik ve 255,84 TL bakıcı giderinden kaynaklı toplam 23.525,85 TL maddi tazminatın 09.11.2020 tarihinden itibaren işletilecek avans faiziyle birlikte davalıdan (davalı sigorta şirketinin teminat limitiyle sınırlı ve sorumlu olması kaydıyla) tahsili ile davacıya ödenmesine, geçici işgöremezlikten kaynaklı (100,00 TL) maddi tazminat talebinin reddine karar verilmiş, karara karşı davalı vekili ve katılma yoluyla davacı vekili tarafından istinaf kanun yolu başvurusu yapılmıştır.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ
Davacı vekili katılma yolu ile istinaf başvuru dilekçesinde, maddi zararların tazmini için kaza tarihinden itibaren değişen oranlarda avans faizine hükmedilmesi gerektiği, davalı yan sigorta şirketine 05.11.2019 tarihli dilekçe ile başvuruda bulunulduğu, 06.11.2019 tarihinde davalı sigorta şirketine tebliğ edildiği, faiz başlangıç tarihinin 09.11.2020 tarihi olarak belirlenmesi usul ve yasaya aykırı olduğunu, davacı maluliyetinin raporla belirlenen oranının üzerinde olduğunu, maluliyet ve kusur oranları hususunda değişiklik olması halinde, kamu düzeni niteliğinde sayılan güncel asgari ücrette ve davacı gelir durumunda meydana gelecek artışların da dikkate alınması gerekeceğinden yeniden yapılacak yargılama kapsamında haklarını saklı tuttuğunu ileri sürmüştür.
Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde, maluliyetin hatalı tespit edilmiş olduğunu, medikal görüşe göre davacının kazaya bağlı maluliyetinin oluşmadığını, tespit edilen maluliyet oranının olması gerekenin üzerinde olduğunu, maluliyet oranının tespiti için ATK 3. İhtisas Dairesi’ne sevki gerektiğini, hesaplamanın asgari ücret baz alınarak TRH 2010, 1,8 teknik faizin kullanılması gerektiği, halde hükme esas alınan raporda %0,00 faiz uygulandığını, raporu kabul etmediklerini, Anayasa Mahkemesinin 17.07.2020 tarihli kararı ile iptal edilen maddelerin işbu uyuşmazlık bakımından dikkate alınmaması gerektiğini, iptal hükmünün Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nda yer alan usul ve esasların uygulanması bakımından engel teşkil etmediğini, geçici iş göremezlik ve geçici bakıcı gideri taleplerinin tedavi teminatı kapsamında olduğundan SGK tarafından karşılanması gerektiğini, davalının sorumuluğu bulunmadığını, davayı kabul manasına gelmemek üzere davanın temeli haksız fiile dayandığından asıl alacağa dava tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE
6100 sayılı HMK'nın 355. maddesi uyarınca ileri sürülen istinaf sebepleri ile sınırlı olarak dosya içindeki bilgi ve belgeler, Mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonucunda;
Dava, trafik kazasından kaynaklanan cismani zarar nedeniyle geçici, sürekli iş göremezlik tazminatı ve bakıcı gideri istemine ilişkindir.
Davacı vekili, 30.04.2019 tarihinde, dava dışı ... idaresindeki ... plakalı aracın ani şekilde orta şeride manevrası nedeniyle davacının içerisinde bulunduğu ... plakalı aracın gidiş istikameti engellendiğinden, araç sürücüsü ...'un sola doğru manevrası ile sol şeritte aynı istikamette seyreden davalı sigorta şirketine zorunlu mali sorumluluk poliçesi ile sigortalı ... plakalı araçla çarpıştığını, meydana gelen kazada davacının yaralandığını belirterek geçici, sürekli iş göremezlik tazminatı ve bakıcı giderinin davalıdan tahsilini talep etmiş, mahkemece geçici iş göremezlik tazminatı talebinin reddi, sürekli iş göremezlik tazminatı ve bakıcı gider taleplerinin kabulüne karar verilmiştir.
1-Davalı vekili maluliyet raporuna itiraz etmiştir. Haksız fiil sonucu çalışma gücü kaybının olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması halinde, zararın kapsamının belirlenmesi açısından maluliyetin varlığı ve oranının belirlenmesi gerekmektedir. Söz konusu belirlemenin ise Adli Tıp Kurumu veya Üniversite Hastanelerinin Adli Tıp Anabilim Dalı bölümleri gibi kuruluşların çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikayetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetinden, haksız fiilin gerçekleştiği tarihte yürürlükte olan mevzuat hükümleri dikkate alınarak yapılması gerekmektedir.
Maluliyete ilişkin alınacak raporların 11.10.2008 tarihinden önce Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11.10.2008 tarihi ile 01.09.2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01.09.2013 tarihi ile 01.06.2015 tarihleri arasında Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği, 01.06.2015 tarihi ile 20.02.2019 tarihleri arasında Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik, 20.02.2019 tarihinden sonra da Erişkinler için Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun olarak düzenlenmesi gerekir.
Somut olayda davacının maluliyetinin tespiti için ... Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından Erişkinler için Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre düzenlenen 15.09.2021 tarihli raporda davacının sol ayak 1. metatarsta parçalı kırık nedeniyle sürekli iş göremezlik oranının %5 olduğu, geçici iş göremezlik süresinin 3 ayı bulacağı, bu sürenin 1 ayında bir başkasının bakım ve yardımına ihtiyacı bulunduğunun belirlendiği, raporun davacının son durum raporu alınarak, muayene edilerek ve hakkında düzenlenmiş olan tedavi belgeleri ve sağlık kurulu raporları değerlendirilmek suretiyle kaza tarihi itibariyle Yargıtay uygulamalarına göre geçerli kabul edilen yönetmelik hükümlerine göre düzenlendiği, davalı tarafın iddia ettiği yaralanma nedeniyle maluliyet belirlenmediği anlaşıldığından davalı vekilinin maluliyet raporuna ilişkin istinaf gerekçesi yerinde görülmemiştir.
2-Davalı vekili hesaplama yöntemine itiraz etmiştir. 2918 sayılı Karayolları Trafik kanunun 90. Maddesinde “Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanun ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir. Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanun ve genel şartlarda düzenlenmeyen hususlar hakkında 11.01.2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır.” Şeklindeki düzenleme Anayasa Mahkemesinin 17.07.2020 tarihinde 2019/40 E-2020/40 K. sayılı kararı ile Karayolları Trafik Kanunu’nun 90. maddesinin birinci cümlesinde yer alan “...ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresi ile ikinci cümlesindeki “…ve genel şartlarda…” ibaresi Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar vermiştir.
Anayasa Mahkemesi’nin 17.07.2020 tarihli 2019/40-2020/40 sayılı kararı ile iptaline karar verilmekle; zarar hesaplanmasında ZMMS Genel Şartları ekindeki cetveller ile getirilen %1,8 teknik faizin uygulanması mümkün değildir. Bu itibarla, mahkemece, sürekli işgöremezlik tazminatının hesaplanması yönünden hükme esas alınan aktüer bilirkişi raporunda Yargıtay tarafından kabul edilen TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemi kullanılarak hesaplama yapılmasında isabetsizlik görülmemiştir.
3-Davalı sigorta şirketi vekilinin davacının gelirine yönelik istinaf sebebinin incelenmesinde;
Mahkemece alınan 28.02.2022 tarihli aktüer bilirkişi raporunda kaza tarihi olan 30.04.2019 ila 28.10.2019 tarihleri arasında davacının ... AŞ'de sigortalı olarak çalıştığı, 29.10.2019 ila 20.09.2020 tarihleri arasında sigortalı çalışmasının bulunmadığı, 21.09.2020 tarihinden itibaren ise ... AŞ'de sigortalı olarak çalıştığı tespiti ile davacının ücret bordrolarından tespit edilen aylık net ücretlerin tazminat hesabına esas alındığı, takip eden dönem için dönemsel asgari ücret artış oranı dikkate alınarak bilinen devre ücreti hesaplandığı, ücret bordrolarından, davacının geçici iş göremezlik süresine tekabül eden aylık net ücretlerinin tam ve eksiksiz ödendiği, davacının geçici iş göremezlik süresinde maddi kayba uğramadığı, sürekli iş göremezlik nedeni ile davacının maluliyet oranına tekabül eden maddi zararının 143.777,85 TL olduğu, sigortalı araç sürücüsünün kusur oranı olan %10 karşılığının zarar miktarının 14.377,78 TL olduğu, bakıcı giderinin nedeni ile oluşan maddi zararın ise brüt asgari ücret üzerinden 1 aylık karşılığı 2.558,40 TL' nin araç sürücüsünün kusuruna tekabül eden zarar miktarının 255,84 TL olduğunun hesaplandığı, davacı vekilinin itirazı üzerine mahkemece alınan 07.06.2022 tarihli aktüer bilirkişi ek raporunda işlemiş dönem tazminat hesabında davacının ücret bordroları, işleyecek dönem için ise bilinen dönem en son güncel gelirin dikkate alınması suretiyle progresif rant yöntemine göre pasif devre için AGİ indirimi yapılmaksızın sigortalı araç sürücüsü kusuruna tekabül eden sürekli işgöremezlik tazminatı 23.270,01 TL olarak hesaplanmış, mahkemece gerekçeli ve denetime elverişli aktüer bilirkişi raporu ve 07.06.2022 ek rapor esas alınarak karar verilmiş olmasında isabetsizlik görülmemiştir.
4-Davacı vekilinin hüküm altına alınan tazminat için belirlenen faiz başlangıç tarihinin hatalı olduğu, davalı vekilinin avans faize hükmedilmesinin doğru olmadığına yönelik istinaf sebeplerinin incelenmesinde,
26.04.2016 tarihinde 2918 Sayılı Yasanın 99. maddesinde yapılan değişiklik ile getirilen "Sigortacılar, hak sahibinin zorunlu mali sorumluluk sigortası Genel Şartlarıyla belirlenen belgeleri, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar." düzenlemesi gereğince, sigortanın temerrüdü için sigorta şirketine müracaat zorunludur. Somut olayda davadan önce davacı tarafça sigorta şirketine 05.11.2019 tarihli dilekçe ile 06.11.2019 tarihinde başvuruda bulunulduğu, 23.10.2020 tarihli rapor ve diğer belgeler ekli başvurunun ise 27.10.2020 tarihinde davalı sigorta şirketine tebliğ edildiği, davacı tarafça da eksik belgelerin tamamlanması suretiyle yapılan başvurunun 27.10.2020 tarihinde tebliğ edildiğinin kabul edildiği, 2918 sayılı Kanun'un 99. maddesi uyarınca ve başvuru tarihine göre faiz başlangıç tarihinin 09.11.2020 olarak belirlenmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı gibi mahkemece sigortalı ... plakalı aracın kamyon vasfında olmakla hüküm altına alınan tazminata avans faizi uygulanmasına karar verilmiş olması yerinde olup taraf vekillerinin istinaf gerekçelerinin yerinde olmadığı anlaşılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, dosya kapsamına kararın dayandığı delillerle gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına, olaya ilişkin alınan bilirkişi raporlarının dosya kapsamına uygun olmasına, hesaplama yöntemi, tazminata esas alınan davacı gelirinin belirlenmesi, bakıcı giderinin SGK'nın sorumlu olduğu sağlık hizmet bedeli kapsamında bulunmadığından davalı sigorta şirketinin bakıcı giderinden sorumluluğu bulunması, faiz başlangıç tarihi ve türünün dosya kapsamına uygun olmasına göre davacı vekili ile davalı vekilinin ileri sürdüğü istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı ve ilk derece mahkemesi kararı usul ve esas yönünden yasaya uygun bulunduğundan, davacı vekili ile davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK’nın 3531-b.1 maddesi gereğince ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;
1-Davacı vekili ve davalı sigorta şirketi vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1.b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu gereğince davalıdan alınması gereken 1.607,05 TL istinaf karar ve ilam harcından peşin alınan 401,77 TL'nin mahsubu ile kalan 1.205,28 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir olarak kaydedilmesine,
3-İstinaf başvurusu nedeniyle davacıdan alınması gereken 427,60 TL istinaf maktu karar harcından başvuru sırasında peşin alınan 80,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 346,90 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir olarak kaydedilmesine,
4-Başvuran taraflarca yapılan istinaf yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5-Taraflarca yatırılan delil ve gider avansından kullanılmayan kısmın HMK'nın 333.maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
6-Kararın usulüne uygun olarak taraflara tebliğine,
Dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK'nın 361.maddesi gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde Yargıtay'da TEMYİZ YOLU AÇIK olmak üzere 20.12.2024 tarihinde oy birliği ile karar verildi.

Başkan

Üye

Üye

Katip

• Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümleri gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır.