mahkeme 2021/822 E. 2023/1152 K.

T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
26. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2021/822 - 2023/1152
T.C.
ANKARA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
26. HUKUK DAİRESİ

ESAS NO : 2021/822
KARAR NO : 2023/1152

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : ANKARA 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 04/11/2019
NUMARASI : 2019/10 Esas 2019/820 Karar

DAVACI
VEKİLİ
DAVALI

DAVANIN KONUSU : İtirazın İptali

KARAR TARİHİ : 28/12/2023
GEREKÇELİ KARAR
YAZILMA TARİHİ : 29/12/2023

Mahalli mahkemesince verilen karara karşı davacı vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI;
Davacı vekili, davalıya ait, davacı sigorta şirketine zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı ... plakalı traktörün aydınlatma donanımının iyi olmamasından dolayı aynı yönde seyreden ... plakalı aracın çarpması sonucu meydana gelen kazada ... plakalı aracın hasar gördüğünü, araçta meydana gelen hasar bedelinin aracın kasko sigortasına ödendiğini, kaza sırasında traktöre bir römork ve mibzer takılı olduğunu, davalının 750 kg'yi aşan römorkun takılı olduğu aracı sürebilmesi için fark sınavına girmesi ve römork takılı araç kullanabilir kaydını ehliyetine işletmesi gerektiğini, ancak yapılan incelemeler sonucunda ehliyetinde böyle bir kaydın olmadığının belirlendiğini, zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları gereğince rücu koşullarının oluştuğunu, ... plakalı araç için ödenen 14.100,00 TL’nın davalının %75 kusur oranına göre 10.575,00 TL'nin davalıya icra takibi ile rücu edildiğini, ancak takibe itiraz edildiğini belirterek Ankara 24. İcra Müdürlüğü'nün 2014/15453 sayılı icra takibine yapılan itirazın iptali ile %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili, itirazın iptali davasının süresinde açılmadığını, zamanaşımı süresinin dolduğunu, davalının kullandığı traktörün römork ağırlığının 750 kg'nin altında olduğunu, yetersiz ehliyet olması halinde tutanağı tutan polis memurlarınca bu yönde işlem yapılmamış olması da davalının yeterli ehliyetle aracı kullandığının fiili karinesi olduğunu, davacı sigorta şirketi ile davalı arasında akdedilen 11.04.2013 tarihli trafik sigorta poliçesinde rücuya ilişkin herhangi bir hükmün bulunmadığını, davalının kullandığı araç için yeterli ehliyete sahip olduğunu, davanın reddini savunmuştur.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI;
Mahkemece toplanan delillere göre; davanın davacıya zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalanan aracın sebep olduğu kaza nedeniyle sigorta tarafından zarar görene yapılan ödemenin, sigortalı araç sürücüsünün yeterli ehliyeti olmadığından bahisle rücuen tahsili istemi ile yapılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkin olduğu, sigortalı araç sürücüsü ...'un kaza tarihinde 15.10.1991 tarihinde Kırıkkale Emniyet Müdürlüğünden alınan "B" sınıfı ehliyetinin olduğu, Karayolları Trafik Yönetmeliği 75. Maddesinde "B" sınıfı sürücü belgesi (otomobil, minibüs veya kamyonet kullanacaklar için),...verilen sürücü belgesidir" “F" sınıfı sürücü belgesi (lastik tekerlekli traktör kullanacaklar için) verilen sürücü belgesidir" denilerek, römorklu yada römorksuz ayrım yapmaksızın "F" sınıfı belgeyi yeterli gördüğünü, Yönetmeliğin 85. Maddesinde ise "Araçların Sürülmesinde Yetki Durumu" düzenlenerek “B Sınıfı Sürücü Belgesi ile F,...sınıfı sürücü belgesi ile kullanılan araçlarda sürülebilir" denilerek, traktörün "B" sınıfı sürücü belgesi ile sürülebileceğinin belirtildiği, ilgili madde de, römorklu yada römorksuz ayrımı yapılmadığı, bu nedenle "F" sınıfı sürücü belgesinin sahibi olduğu kişilerin yetkilerinin tamamının "B" sınıfını sürücü belgesi sahibinde de olduğu, Yönetmeliği 86. Maddesinde yer alan " B, C ve E sınıfı sürücü belgesi sahipleri, araçlarına en çok yüklü ağırlığı 750 kg.'a kadar olan (750 kg. dahil) olan hafif römorklardan birini takıp kullanabilirler. 750 kg.'ı üstündeki römorkları araçlarına takıp kullanabilmeleri için uygulamalı sınavlardan geçirilmiş olmaları ve belgelerine işlenmiş bulunması mecburidir. Uygulamalı sınavlar römorklu takılmış araçla yapılır." hükmüne göre davalının traktörü kullanamayacağı iddia edilmiş ise de ilgili madde de kast edilen, sınıflarına ait araçlara römork takılması, olup "F" sınıfı sürücü belgesi ile kullanılacak araçları kullanması yönünden bir sınırlama getirilmediği gibi, kaza esnasında yetersiz ehliyetnameden sürücü hakkında yapılan bir işlem olmadığı yine gelen yazı cevabına göre de "B" sınıfı araç sürücüsünün traktörü römorklu yada römorksuz kullanmasına engel bir durum olmadığı, davacının sigortalısına rücu şartları oluşmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiş, karara karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvuru yapılmıştır.
İSTİNAF SEBEPLERİ;
Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde; 09.10.2013 tarihinde meydana gelen kazada zarar gören ve tanıkların ifadesinde yer aldığı üzere sigortalı traktörün arkasında römork ve mibzer takılı olduğunu, kaza tespit tutanağında da "arkasına bağlı römork ve römorka bağlı mibzer" şeklinde araçta hem römork hem de mibzerin takılı olduğunun tespit edildiğini, Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 86. Maddesi "B, C, C1, D ve D1 sınıfı sürücü belgesi sahipleri araçlarını, azami yüklü ağırlığı 750 kilograma kadar olan (750 kilogram dahil) hafif römork takarak da kullanabilir." Karayolları Trafik Yönetmeliği madde 75/f "BE sınıfı sürücü belgesi B sınıfı sürücü belgesiyle kullanılan araçlara takılan ve azami yüklü ağırlığı 3.500 kilogramı geçmeyen römork veya yarı römork içeren birleşik araçları kullanacaklara verilir.." maddesi uyarınca römork ağırlığı 3.500 kilograma kadar birleşik araçların BE sınıfı sürücü belgesi ile kullanılacağının belirtildiğini, BE sınıfı ehliyet ile 750 kg ile 3500 kg arası römork taşıyan birleşik araçlar kullanıldığını, römorkun ağırlığı ve mibzerin boş ağırlığı toplamı her koşulda 750 kilogramı aşacağından dolayı sigortalı aracın römork ve mibzer takılı şekilde kullanılması için BE sınıfı ehliyet sahibi olunması gerektiğini, sigortalı araç sürücüsü B sınıfı ehliyet sahibi olmasından dolayı sigortalı aracı sürmeye yeterli ehliyeti olmadığından rücu hakkının doğduğunu, davanın reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu ileri sürmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE;
Davacı vekilinin HMK.nın 355. Maddesi gereğince istinaf sebepleri ile sınırlı olarak, dosya içerisindeki bilgi ve belgeler, mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonunda;
Davacı sigorta şirketi, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçesi kapsamında zarar gören üçüncü kişiye ödenen tazminatın Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4. maddesi gereğince kendi sigortalısından rücuen tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.
2918 sayılı KTK'nun 95. maddesi gereğince sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ileri sürülemez. Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene başvurabilir.
Davacı vekili davalıya ait davacı şirkete zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı traktörün neden olduğu kazada zarar gören üçüncü kişiye ödeme yapıldığını, zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarının B.4. maddesine göre sigortalı ve aynı zamanda sürücü olan davalının kaza sırasında idaresinde bulunan traktöre römork ve mibzer takılı olması nedeniyle yetersiz ehliyet ile araç kullandığını Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 86. Maddesi gereğince davalının BE sınıfı sürücü belgesi ile traktör ve takılı römorkları kullanması gerektiği belirtilerek rücu edilmiştir.
Poliçe tanzim tarihinde uygulanan Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4. c. Maddesinde “tazminatı gerektiren olay, aracın Karayolları Trafik Kanunu hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan kimseler tarafından sevk edilmesi” nedeniyle meydana gelmesi halinde sigorta şirketinin sigortalısına üçüncü kişiye ödediği tazminatı rücu edebileceği düzenlenmiştir.
Dosya kapsamına göre davalıya ait davacıya zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı traktörün davalı idaresinde bulunduğu sırada kazanın meydana geldiği, olay sırasında traktöre bir römork ve mibzer takılı olduğu, davalı sürücünün olay tarihinde B sınıfı sürücü belgesinin bulunduğu anlaşılmıştır. Karayolları Trafik Yönetmeliğinin sürücü belgelerinin sınıfları başlıklı 75 Maddesinde m. fıkrasında “F sınıfı sürücü belgesi lastik tekerlekli traktör kullanacaklara verilir.”, f. fıkrasında ise “ BE sınıfı sürücü belgesi B sınıfı sürücü belgesiyle kullanılan araçlara takılan ve azami yüklü ağırlığı 3.500 kilogramı geçmeyen römork veya yarı römork içeren birleşik araçları kullanacaklara verilir.” denilmiş, 85/f. Maddesinde ise “B sınıfı sürücü belgesi ile M, B1 ve F, sınıfı sürücü belgeleri ile kullanılan araçlar da sürülebilir.” şeklinde belirtilmiş, römork takarak araç kullanma başlıklı 86. Maddesinde ise B, C, C1, D ve D1 sınıfı sürücü belgesi sahipleri araçlarını, azami yüklü ağırlığı 750 kilograma kadar olan (750 kilogram dahil) hafif römork takarak da kullanabilirler.” düzelenmesi yapılmıştır.
Bu hale göre davalının B sınıfı sürücü belgesi ile F sınıfı ehliyet ile kullanılabilecek araçları kullanabileceği, F sınıfı ehliyet ile kullanılan traktörlerin römorklu yada römorksuz kullanabileceği ile ilgili herhangi bir düzenleneme bulunmadığı, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4.c. Maddesinde belirtilen tazminatı gerektiren olay, aracın Karayolları Trafik Kanunu hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan kimseler tarafından sevk edilmesi sonucunda meydana gelmiş olması hali somut olayda bulunmadığından mahkemece davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.
Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde, dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK.nın 353/1.b.1.maddesi gereğince esastan reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacı vekilinin İstinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanunun 353/1.b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 269,85 TL istinaf karar ve ilam harcından peşin alınan 59,30 TL’ nın mahsubu ile kalan 210,55 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir olarak kaydedilmesine,
3-Başvuran tarafça yapılan istinaf yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-Taraflarca yatırılan delil ve gider avansından kullanılmayan kısmın HMK'nun 333.maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
4-Karar tebliği, harç mahsup, iade ve tahsil işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,
Dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK.nın 362/1.a maddesi gereğince miktar itibariyle KESİN olmak üzere 28.12.2023 tarihinde oy birliği ile karar verildi.

Başkan
Üye
Üye
Katip

• Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümleri gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır.