mahkeme 2021/1391 E. 2024/687 K.

T.C. Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi 2021/1391 Esas - 2024/687 Karar
T.C.
ANKARA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
21.HUKUK DAİRESİ

ESAS NO : 2021/1391
KARAR NO : 2024/687

TÜRK MİLLETİ ADINA
KARAR

İNCELENEN DOSYANIN
MAHKEMESİ : ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 26/05/2021
NUMARASI : 2019/690 Esas 2021/308Karar
DAVACI
VEKİLİ :
DAVALI :
DAVA : Alacak (Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 06/12/2019
KARAR TARİHİ : 21/05/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 21/05/2024

Taraflar arasındaki bankacılık işlemlerinden kaynaklanan alacağa ilişkin davanın yargılaması sonunda ilamda yazılı gerekçelerle davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükme karşı davalı vekilince süresinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine Dairemizce duruşma açılmak suretiyle dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı banka arasında 03/09/2014 tarihli Genel Kredi Sözleşmesi imzalandığını, dava dışı ...'ın da müteselsil kefil olarak sözleşmeyi imzaladığını, davalı banka tarafından borcun tahsili sırasında sözleşmede kararlaştırılan faiz oranlarından farklı ve fazla oranda tahsilat yapıldığını, fazla yapılan tahsilat ile ilgili davalı Şekerbank'a Ankara 35. Noterliğinin 21.09.2019 tarih 23951 yevmiye nolu ihtarnamesi ile uğranılan zararın tazmini amacıyla ihtarname gönderildiğini, müvekkili,nden sözleşmeye ve kanuna aykırı olarak tahsil edilen bedelin şimdilik 1.000,00 TL'sinin ödeme tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faizi ile tahsiline hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili 22/03/2021 tarihli ıslah dilekçesi ile 1.000,00 TL olarak açtıkları davalarını 44.463,11 TL artırarak 45.463,11 TL'nin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.
CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu uyuşmazlık yönünden tahsilatların yapıldığı yıllara göre zamanaşımı süresinin dolduğunu, davacının tacir olduğunu ve uygulanan faiz oranlarının imzalanan genel kredi sözleşmesi kapsamında kanuna uygun olduğunu, davacı ile imzalanan kredi sözleşmesinin BCH kredisi olduğunu ve bu sözleşmelerde piyasa koşullarına göre değişen oranlı faiz uygulaması olduğunun sözleşme içeriğinden de anlaşıldığını, davacıdan fazla tahsilat yapılmadığını, davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece; taraflar arasında 26/08/2014 ve 17/05/2016 tarihli genel kredi sözleşmesi bulunduğu ve BCH kredisi kullandırıldığı; kredinin kullandırıldığı dönem itibariyle faiz oranının %14,75 olduğunu, davalı bankanın TCMB'ye bildirdiği faiz oranları dikkate alındığında davacıya kullandırılan krediye uygulanan faiz oranının bu oranları geçmediği, ancak taraflar arasında imzalanan kredi sözleşmesinin 7.1.6. ve 7.7.1. maddelerinde davalı bankanın faiz oranlarını ancak müşteriyi bilgilendirerek artırabileceğinin düzenlendiğini, buna göre davacıdan 45.463,11 TL fazla tahsilat yapıldığını ve bu miktar yönünden iade isteminde haklılık bulunduğu belirlenmiştir.
Davacı vekili, 22/03/2021 tarihli talep artırım dilekçesiyle istemini 45.463,11 TL'ye artırmış; dilekçe karşı yana tebliğ edilmiştir. Davalı vekili süresi içerisinde zamanaşımı defi ileri sürmüş, yapılan inceleme de taraflar arasındaki sözleşme ilişkisi dikkate alınarak davalı tarafın yasal koşulları bulunmayan zamanaşımı itirazının reddine karar verilmiştir. Davacı tarafından davalının usulüne uygun temerrüde düşürüldüğüne dair dosya kapsamına belge sunulmadığından, 1.000,00 TL'nin 06/12/2019 dava tarihinden itibaren 44.463,11 TL'nin ise 26/05/2021 ıslah tarihinden işleyecek faizi ile birlikte tahsiline, davanın kabulüne karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacı firmaya 25.11.2015 tarihinde 150.000 TL, 26.01.2016 tarihinde 130.000 TL, 05.02.2016 tarihinde 65.000 TL, 02.05.2016 tarihinde 200.000 TL ve 07.11.2016 tarihinde 41.000 TL’lik nakit kredi (BCH) kullandırıldığını, BCH kredileri aksi belirtilmedikçe 1 yıl vadeli kabul edilir, ancak donuk seyre girmemesi için 6 ayda bir %20 anapara tahsilatı ve yılda bir anaparanın tamamının kapanması gerektiğini, ekstreden görüleceği gibi davacı firma bu kapamaları yapamadığını ve kredi donuk seyrettiğini, davacı tarafın sunduğu faiz tablosu listesi incelendiğinde görüleceği üzere, kredi piyasa koşullarının gerektirdiği bantta fiyatlandığını, BCH kredisinin değişken faizle seyretmesi kaynaklı olarak, faiz oranları yükseldikçe devam eden riskin faizi yükseltildiğini, kredinin yaklaşık üç yıl donuk seyretmesi üzerine tahsis vadesi yenilenemediğini ve aşağı yönlü güncelleme uygun görülmediğini, BCH kredisi, üçer aylık dönemlerde devre faizi+komisyon ödemesi olarak fiyatlandırıldığını, davacı firma, bu donuk seyir için sürekli olarak uyarıldığını, borcun tamamını ödemesi gerektiğini bildirildiğini, müşteri süresinde ödeme yapamadığını, davacı yan ticari bir şirket olduğunu, TTK 18 maddesi uyarınca tacir olmanın şartları belirtildiğini, her tacirin basiretli bir iş adamı olarak hareket etmesi şart olduğunu, davacı yanın imzaladığı kredi sözleşmelerinde dava konusu kredi faizleri hakkında açık ve net ifadeler ile bilgilendirme yer almakta olduğunu, hepsi davacı yanca okunduğunu, imzalandığını ve kabul edildiğini, müvekkili bankanın uyguladığı faiz oranlarının fazla olduğu kanaatindeyse basiretli bir tacir olarak, başka bankalar ile çalışabilirdi veya ödemelerini ihtirazi kayıtla yapabileceğini, bunları yapmak yerine yıllar sonra sözleşmede yer alan bazı hükümleri gerekçe göstererek, sanki sözleşme hükümlerinden ve tahsilatlardan yeni haberdar oluyormuşçasına kötü niyetle huzurdaki davayı açtığını, faiz oranlarının bildirim yapılmadan arttırıldığı, böylece faiz tahsilâtlarının fazla olduğu ve iadesi talebinin hukuki bir dayanağı yoktur. mevzuata, sözleşmeye ve ekte sunulan faiz duyurularına uygun biçimde yapılmış tahsilâtlar olduğunu, kullandırılan kredilerin türü BCH kredisi olduğunu, bu kredilerin faiz oranlarının sabit olmadığını, piyasa şartlarına göre değişeceğinin belli olduğunu, bütün bankaların uygulamalarının da bu şekilde olduğunu, davacı taraf, iddiasını ispat amacıyla sözleşmeden iki adet alıntı yaptığını, ancak sözleşmenin tamamını dikkate almadığını, davacı taraf, faiz oranlarında değişikliklerin bildirilmediğini iddia ettiğini, ancak BCH kredilerinin üçer aylık devreler itibariyle müşterilere ekstrelerinin gönderildiğini, hesap ekstrelerinin her an müşterilerce incelenebildiğini vs. göz ardı ettiğini, faiz oranındaki değişikliklerden bilgilerinin olmadığı iddiası gerçeği yansıtmadığını, davacının tacir oluşu ve hayatın olağan akışı dikkate alındığında iyi niyetli bir iddia olmadığını, raporda, faiz oranının sözleşmeye göre ancak müşteriyi bilgilendirerek arttırılabileceğinden bahisle hesaplama yapıldığını, sözleşmenin tamamı dikkate alınmadığını, bu nedenlerle davanın kabulüne dair kararın kaldırılarak davanın reddine yahut düzeltilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ
Dava, davalı bankanın fazladan tahsil ettiği ücretlerin davalıdan tahsili istemine ilişkindir.
6100 Sayılı HMK'nın 355.maddesi gereğince, istinaf incelemesinin istinafa gelen tarafın sıfatı ile istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususu gözetilerek ilk derece mahkemesinin taraflar arasındaki ihtilafta görevli mahkeme oluşu ve eldeki davada kesin yetki kuralına da aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla işin esasına girilerek yapılan incelemede;
Dairemizce bankacı bilirkişi ...'tan alınan ek raporda özetle; davalı bankaca davacı şirkete kullandırılan; 3 adet kredi için her bir kredinin kullandırım tarihinde fiilen uygulanan oranlar üzerinden hesaplanan faizler toplamı 95.991,81 TL, BSMV toplamı 4.799,59 TL olmak üzere toplam 100.791,40 TL, ilk kullandırım tarihinde uygulanan %14,75 oranı üzerinden hesaplanan faizler toplamı 94.344,62 TL, BSMV toplamı 4.717,23 TL olmak üzere toplam 99.061,85 TL, fiilen uygulanan değişen oranlar üzerinden hesaplanan faizler toplamı 137.642,15 TL, BSMV toplamı 6.882,11 olmak üzere toplam 144.524,26 TL, davalı bankanın tahsil ettiği faizler toplamı 137.642,82 TL, BSMV toplamı 6.882,14 olmak üzere toplam 144.524,96 TL alacaklı olduğu belirtilmiştir.
Somut olaya gelince, davacının BCH kredileri kapsamında kendisinden fazla tahsilat yapıldığı iddiasıyla açılan davada Dairemizce her BCH kredisinin kullandırılma tarihi itibariyle bankaca fiilen uygulanan faiz oranı esas alınmak suretiyle hesaplama yapılmasının taraflar arasındaki kredi ilişkisinin bankacılık uygulamasındaki doğal yapısı olduğu gözetilerek bilirkişice yapılan terditli hesaplamalardan kredilerin fiilen kullanıldığı tarihlerdeki fiili faiz oranına göre yapılan hesap kararı esas alınmıştır.
Bu kapsamda bankaca kullandırılan üç adet kredi için kullandırma tarihlerindeki fiilen uygulanan %14.75, %15 oranları esas alınmak suretiyle toplam 95.991,81 TL faiz ve 4.799,59 TL BSMV olmak üzere toplam 100.791,40 TL tahsil etmesi gerekirken 144.524,96 TL tahsil ettiği anlaşılmakla fazla tahsil edilen 43.733,56 TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
İlk derece mahkemesinin faiz başlangıcı ve türüne ilişkin kararı davacı tarafça istinafa taşınmadığından 1.000,00 TL'sine dava tarihinden kalan 42.733,56 TL'sine ise ilk derece mahkemesi karar tarihi olan 26/05/2021 tarihinden itibaren yasal faiz yürütülmesine karar verilmiştir.
Tüm bu nedenlerle davalı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş ve takdiren aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Davalı vekilinin istinaf başvurusunun KISMEN KABULÜ ile,
Ankara 9. Asliye Ticaret Mahkemesinin 26/05/2021 tarih 2019/690 Esas 2021/308 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,
2-Davanın KISMEN KABULÜ ile, 1.000,00 TL'nin 06/12/2019 dava tarihinden, 42.733,56 TL'nin 26/05/2021 tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarla yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
3-Fazlaya ilişkin istemin reddine,
4-Alınması gereken 2.987,44 TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 44,40 TL harcı ile 776,40 TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 2.166,64‬ TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydına,
5-Davacı tarafça başlangıçta yatırılan 44,40 nispi harç, 776,40 TL ıslah harcı ile 44,40 TL başvuru harcı olmak üzere toplam 865,2‬0 TL harcının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 239,90 TL tebligat ve posta, 700,00 TL bilirkişi gideri olmak üzere toplam 939,90 TL yargılama giderinin davanın red/kabul oranına göre 904,14 TL'lik kısmının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Davalı tarafından ilk derece mahkemesinde yargılama yapılmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
8-Davanın kabul edilen kısmı yönünden, istinaf karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T.'ne göre takdir ve tayin olunan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
9-Davanın reddedilen kısmı yönünden, istinaf karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T.'ne göre takdir ve tayin olunan 1.729,55 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
10-HUAK 18A/13 maddesi ile HUAK yönetmeliği 26/2 maddesi gereğince yargılama giderlerinden sayılan 1.320,00 TL zorunlu arabuluculuk giderinin davanın kabul ve ret oranına göre hesap edilen 1.269,78 TL'sinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, 50,22 TL'sinin ise davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
11-Taraflar tarafından yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde ve istekleri halinde yatırana iadesine,
C)1-Davalı taraftan istinaf karar harcı olarak alınan 776,40 TL harcın talep halinde davalıya iadesine,
2-Davalı tarafça istinaf aşamasında yapılan 162,10 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı, 2,28 TL (davanın kabul ve ret oranına göre hesap edilmiştir) tebligat gideri olmak üzere toplam 164,38 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
3-İstinaf incelemesi sırasında birden fazla duruşma açıldığından yürürlükte bulunan AAÜT gereğince red edilen tutar gözetilerek hesap edilen 1.729,95 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-İstinaf incelemesi sırasında birden fazla duruşma açıldığından ve istinaf başvurusu da kısmen kabul kısmen reddedildiğinden yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesap edilen 20.400,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Ankara 19. Müdürlüğü'nün 2021/14013 Esas sayılı takip dosyasına davalı banka tarafından sunulan teminatın yeni hükümle de alacağa hükmedildiğinden iade edilmemesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı HMK'nın 361. maddesi uyarınca uyuşmazlık konusu miktar itibariyle kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.21/05/2024

Başkan- Üye - Üye - Zabıt Katibi-