mahkeme 2024/762 E. 2025/831 K.

T.C. Ankara Batı 1 ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/762 Esas - 2025/831
T.C.
Ankara Batı
1 ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR
TÜRK MİLLETİ ADINA

ESAS NO : 2024/762 Esas
KARAR NO : 2025/831

HAKİM :
KATİP :

DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALI :
VEKİLİ :

DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 04/07/2024
KARAR TARİHİ : 02/09/2025
K. YAZIM TARİHİ : 24/09/2025

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA :
Davacı vekili mahkememize sunduğu dava dilekçesinde özetle ;Davalı borçlunun müvekkili hakkında yaptığı Ankara Batı İcra Dairesi ... Esas sayılı dosyasının takip dayanağı faturanın, müvekkili ile davalı arasında alım satım işlemlerinde davalının hatalı ürün gönderildiği iddiası üzerine kesilmiş bir fatura olup bu fatura müvekkili tarafından kabul edilmediğini ve söz konusu faturaya istinaden davalı tarafa 12.12.2023 tarih ve ... fatura nolu iade fatura kesildiğini, müvekkili tarafından davalı tarafa 31.07.2023 tarihinde 19,442 ton ... ürün gönderilmiş ve buna istinaden fatura kesildiğini, ... fatura nolu ve ... irsaliye nolu fatura ile gönderilen ürünlerin davalı tarafından üretim sürecine katıldığını ve sonrasında davalı tarafından ürünlerin hatalı olduğu ve söz konusu ürünlerin üretimlerinde aksamalara ve ayrıca zarara sebep olduğunun bildirildiğini, bahsedilen bu zarara istinaden davalı tarafça bağımsız bir kuruluştan alınmış bir rapor bulunmadığını, meydana geldiği iddia edilen zarara müvekkilinin gönderdiği ürünlerin sebep olduğunun muğlak olduğunu, müvekkilinin aynı ve benzer ürünleri birden çok şirkete de tedarik ettiğini ancak buna benzer sıkıntılar yaşamadığını, ispat yükünün davalı tarafta olduğunu, davalı tarafça yukarıda bahsettikleri hatalı ürün iddiaları ile alakalı olarak aynı ürünler için yansıtma faturalar kesildiğini, kesin faturaların müvekkilince kabul edilmediğini ve davalı tarafa iade faturalar kesildiğini, davalının haksız olarak müvekkili hakkında Ankara Batı İcra Dairesi ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattığını ve haciz baskısıyla müvekkil tarafından 444.713,79 TL ödeme yapıldığını, haksız yere yapılan ödemenin istirdatı için taraflarınca Ankara Batı İcra Müdürlüğü ... esas sayılı icra dosyası ile davalı taraf hakkında icra takibi başlatıldığını ancak davalı tarafın bu takibe haksız olarak itiraz ettiğini, tüm bu nedenlerle davanın kabulüne, Ankara Batı İcra Müdürlüğü ...ESAS sayılı icra dosyasına yapılan itirazın iptali ve takibin devamı ile haksız yere ödediğimiz paranın istirdadına, asıl alacağın %20 'sinden aşağı olmamak üzere davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :
Davalı vekili cevap dilekçesi ile özetle; öncelikle davacının haksız talepleri için zamanaşımı, husumet, yetki ilk itirazlarında bulunduklarını, dava konusu uyuşmazlığın yaşandığı dönemde de davacı şirketin, müvekkili şirketin tek tedarikçisi olduğunu, bu nedenle yaşanan herhangi bir olumsuz durumda müvekkilinin üretim ağının tamamen sekteye uğradığını ve üretimin geciktiği tek bir günde dahi müvekkilinin zararının büyük olduğunu, müvekkilinin üretiminin hammaddesi olan ...maddesini davacı şirketten tedarik ettiğini ve üretim ağına aldığını, ancak davacı şirketten gelen bu parti ürünlerin üretime dahil edilmesi sırasında oluşan hatalı ürünler ve yapılan incelenmeler sonrasında hammadde olarak alınan bu ürünün ayıplı olduğunun tespit edildiğini, davacıdan 19.443 ton ... maddesi tedarik edildikten sonra bu sevkiyatın bir kısmı üretim ağına dahil edilip kullanılırken bir takım hataların meydana geldiğini, tedarik edilen hammaddeden üretilen ürünlerin standartlara uygun olmadığını ve makineye yapışıp kalmasından dolayı makineden kesilmek suretiyle çalışanlarca ayrılabildiğini, üretilen ürünlerin kullanılabilmesi mümkün olmadığını, üretimde aksaklıklar yaşandığını, ayıplı ... ile yapılan üretimde sürecin 20 dk'ya uzadığını, normal üretim şartlarında ... formülasyon üretim yapılabilecek iken ancak ... parti üretim yapılabildiğini, ayrıca, üretilen hamurların bir kısmının kullanılamaması sebebiyle uygulanan formülasyona göre hammadde sarfiyatı da gerçekleştiğini, bir kısım ... maddesinin ise karbonda bulunan fazla nem sebebiyle laboratuvar onayını alamadığını ve yine üretim hattında kullanılamadığını, ayıplı malları tedarikçi davacı şirkete ihbar ettiklerini ancak defalarca kez yapılan bu görüşmeler sonuç vermeyince ayıplı mal nedeniyle oluşan hatalı üretim videoları ile birlikte şirketle irtibat kurulan e-maile gönderildiğini, bu ayıp ihbarının davacı şirketçe de kabul ve ikrar edildiğini, yapılan planlamalarda aksamalara, verilen sipariş temin tarihlerinde revizyona gidilmesine sebep olduğunu, ancak 03.08.2023 tarihinde teslim edilen partide aralıklı gözlemlenmesi sebebi ile ve iş ilişkilerine dayanarak herhangi bir talepte bulunulmadığını, davacı şirketçe ayıp ihbarının kabulü sonrası davacı şirketin, ayıplı malların ikamesi amacıyla müvekkiline bu ürünlerin ikamesini göndereceğini ve zararı gidereceğini kabul etmiş olmasına rağmen gidermediğini, ayrıca davacı şirketin yine malların ayıplı olmasını kabul ederek müvekkille ilişkilerinin devam etmesi amacıyla bir sonraki hammadde alımında müvekkiline indirim uygulanacağını belirttiğini, müvekkilinin bu durumu da kabul ettiğini ancak davacı şirketten indirimli ürün talep edildiğinde stokta ürün bulunmadığının belirtildiğini, müvekkilinin uzunca bir süre oyaladığını, yaşanan bu hatalı üretim sürecinin müvekkilinin maliyetlerini kat be kat arttırdığını, artan maliyet nedeniyle de bu maliyet ve oluşan zararın, bu zarardan sorumlu olan ve zararı tazmin yükümlülüğü bulunan ayıbı açıkça kabul ve ikrar eden davacı şirkete yansıtıldığını, davacının müvekkilinin uğramış olduğu zararı yasal bildirimlere rağmen ödemediğini, bunun üzerine taraflarınca Ankara Batı İcra Müdürlüğü ... E. Sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlatıldığını, borca itiraz edilmediğini ve borcunu 05.02.2024 tarihinde ödediğini, sorasında iş bu haksız istirdat davasını açtığını, istirdat davalarında icra inkar tazminatı düzenlenmediğinden icra inkar tazminatına hükmedilemeyeceğini, müvekkilince icra dosyasına yapılan itiraz haklı olduğundan icra inkar tazminatına hükmedilemeyeceğini, tüm bu nedenlerle haksız ve mesnetsiz davanın reddine, yargılama giderleri ve yasal vekalet ücretlerinin davacı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER :
Ankara Batı İcra Müdürlüğü ... ESAS sayılı icra dosyası, Ankara Batı İcra Dairesi ... Esas sayılı icra dosyası, BA-BS formları, ticaret sicil kayıtları, bilirkişi raporları ile tüm dosya kapsamı.
Bilirkişi 13/02/2025 tarihli raporu ile özetle; Davacı ... Şirketi” nin 2023 yılı e-defter olduğundan, beratlar usulüne uygun olarak yapıldığı, kayıtların tek düzen hesap sistemine uygun olarak tertiplenen bilgisayarlı muhasebe programı ile tutulduğu ve süresi içerisinde defterlere yazdırıldığı, berat verildikten sonra herhangi bir kayıt yapılmadığı, defter kayıtlarının birbirini doğruladığı, dava konusu işlemle sınırlı olarak yapılan incelemede, usul yönünden bir aykırılığın olmadığı ve ticari defterlerin delil niteliğine haiz olduğu, taraflar arasında yapılan bir cari hesap sözleşmesinin bulunmadığı, 120.30.06 hesabına istinaden 3.883.076,52.-TL alacaklı olduğu, 320.10.136 hesabına istinaden alçak/borç bulunmadığı bildirilmiştir.
Mahkememizce Mali Müşavir ve Kimya Mühendisi bilirkişisinden oluşan bilirkişi heyeti14/05/2025 tarihli raporlarında özetle; Yapılan tespitler ve açıklamalar doğrultusunda; Mali açıdan; davalı tarafın incelenen ticari kayıtlarına göre ise, takip tarihi olan 09.05.2024 itibarıyla davalı tarafın, davacı taraftan 4.431,21 TL tutarında bir alacağının bulunduğu, ilgili hesabın ters bakiye verdiği, teknik açıdan adı geçen ... siyahının kanaatlerince gizli ayıplı olduğunu, ... karbon siyahının kullanılmadan ayıplı olduğunun anlaşılmasının mümkün olmadığını bildirmişlerdir.
GEREKÇE :
Dava, davacının davalıya ayıplı hammadde sattığı iddiasından kaynaklı zararın tazmini talepli davalı tarafça başlatılan takibe yönelik davacı tarafça yapılan ödemenin istirdadı talebiyle başlatılan takibe itirazın iptali istemine ilişkindir.
Ticari defterlerin incelenmesinde;Davacı firmanın davalı firma adına düzenlemiş olduğu 31.07.2023 tarihli faturaya istinaden davalı firma tarafından 334.757,47.-TL tutarında iade faturası düzenlemesine istinaden davacı firmanın da davalı firmaya iade faturaları düzenlediği görülmektedir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, özel üretim madde satımı söz konusu olduğu için; uyuşmazlık eser sözleşmesi kapsamında değerlendirileceğinden davanın çözümlenmesinde uygulanması gereken hükümler, 6098 sayılı TBK'nın 470 ve devamı maddeleridir. Eser sözleşmesinde ayıba dair hükümler, 6098 sayılı BK'nın 474-478 maddeleri arasında düzenlenmiştir. Ayıp eserde olması gereken lüzumlu vasıfların veya sözleşmede kararlaştırılan vasıfların eksikliğini ifade etmektedir. TBK'nın 474/I. maddesine göre iş sahibinin eserin tesliminden sonra işlerin olağan akışına göre geç sayılmayacak bir süre içinde eseri muayene edip varsa ayıplarını yükleniciye bildirmesi gerekir. Ayıp halinde iş sahibinin hakları 6098 sayılı TBK'nın 475. maddesinde düzenlenmiştir. Bu maddeye göre iş sahibinin seçimlik hakları sözleşmeden dönme, bedelden indirim yapılmasını veya ayıbın giderilmesini talep etme haklarıdır. Diğer taraftan ayıbın varlığını ihbar şekil koşuluna bağlı olmayıp tanık dahil her türlü delille kanıtlanabilir. Açık ayıp, eserde dikkatli bir inceleme sonunda görülebilen ve anlaşılabilen bozuklukları, gizli ayıp ise dikkatli bir inceleme ile ortaya çıkmayan ve sonradan kullanılmakla ortaya çıkan ayıpları ifade eder. Yüklenicinin açık ayıplar nedeniyle sorumlu tutulabilmesi için teslimden itibaren makul sürede (işlerin olağan akışına göre imkan bulur bulmaz) eserin muayenesini yaptırıp varsa ayıplarını ihbar etmesi gerekir (TBK.md.474). Aksi halde yüklenici ihtirâzi kayıtsız eseri kabul etmiş sayılacağından ayıba bağlı hakları yitirir (TBK.md.477/2). Sonradan ortaya çıkan gizli ayıpların da ayıba vakıf olunur olunmaz derhal bildirilmesi gerekir. Aksi halde iş sahibi eseri olduğu gibi kabul etmiş sayılır ve ayıba bağlı hakları düşer (TBK.md.477/3).
Teknik bilirkişi tarafından yapılan tespit hükme esas alınarak; Dosya kapsamındaki bilgi, belge (CD) ve taraf belgelerinden (davalının laboratuvar analizleri) anlaşılacağı üzere üretimde gecikmelere neden olan, kauçuk hamuru hazırlanırken topaklaşan, karışıma katılmayan, karışım kazanına ve silindire yapışarak üretimde aksamalara neden olan ... rumuzu ile bilinen ... siyahının davacının savunması ekinde verilen laboratuvar sonuçlarından da görülen nem oranının davacının (satıcı) TDS” lerinde (Technical data sheet) taahhüt edilenden neredeyse 9 110 den fazla daha yüksek olması üretimde sorunlara yol açmıştır. TDS” lere göre nem oranının en fazla *4 0.9 olması gerekirken yapılan rutubet ölçümünde nem *4 2.2 bulunmuştur. Bu tip kauçuk karışımlarda başta ... siyahı olmak üzere kauçuğu meydana getiren malzemelerden birisinin rutubet alması reaksiyonu geciktirir ve priz sorunlarına yol açar. “Zaten bu olay 01.08.2023 giriş tarihli partide yaşanmıştır. Ancak 03.08 2023 tarihinde teslim edilen partide bu sorun yaşanmamıştır.Bu nedenle adı geçen ... siyahı kanaatimizce gizli ayıplıdır. ... siyahının kullanılmadan ayıplı olduğunun anlaşılması mümkün değildir. Zaten kullanımda sorunlar çıkınca yapılan analizlerde ... siyahının yüksek oranda rutubete sahip olduğu tespiti gözetilerek davacı tarafça satılan hammaddenin gizli ayıplı olduğu kanaatine varılmıştır. Zarar yansıtma faturasına konu asıl alacak miktarının ... siyahı fatura bedeli kapsamında zarar yansıtma faturası kesildiği gözetilerek davalının ayıplı mal satışı yapıldığını ispatladığı gözetilerek davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gereken 615,40TL karar ve ilam harcının peşin alınan 5.371,03 TL harçtan mahsubu ile fazla yatırıldığı anlaşılan 4.755,63 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatırana iadesine,
Zorunlu arabuluculuk kapsamında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddesi gereği ödenecek ve Arabuluculuk AÜT'nin Birinci Kısmına göre taraf sayısı gözetilerek belirlenen 3.600,00TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından sarf edilen yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
4-Davalının kendisini vekil ile temsil ettirdikleri görülmekle karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 70.707,07 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
5-Kararın talep halinde taraflara tebliğine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle başvuru yapılmak suretiyle, Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 02/09/2025

Katip Hakim
e-imzalı e-imzalı