mahkeme 2022/563 E. 2023/418 K.

T.C. ANKARA 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/563 Esas - 2023/418
TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR
T.C.
ANKARA
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR
ESAS NO : 2022/563 Esas
KARAR NO : 2023/418

DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 15/08/2022
KARAR TARİHİ : 04/07/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 18.07.2023

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı tarafın müvekkili şirketten ... ürünü alımı yaptığını, bunun sonucu taraflar arasında cari hesap ilişkisi kurulduğunu, davalı tarafın satın aldığı mal/hizmetin karşılığını tam olarak ödemediğini ve yine davalı tarafın ödeme aracı olarak kullandığı çeklerin vadesinden kaynaklı bir kur farkı alacağının çıktığını, davalı tarafın müvekkili şirket tarafından 28/03/2022 tarihinde düzenlenen, kendisine gönderilen TWD2022000000124 Fatura Nolu kur farkı alacağı faturasına itiraz etmediğini, yine de kur farkından kaynaklanan alacak olan 147.686,68-TL'yi müvekkili şirkete ödemediğini, davalı tarafın 10.199,44 Euro cari hesap borcunu da müvekkili şirkete ödemediğini, taraflar arasında yapılan harici görüşmelerin sonuçsuz kaldığını, taraflarınca 14/04/2022 tarihinde icra dosyası ile davalı tarafa karşı icra takibi başlatıldığını, kur farkı ve cari hesap alacağının tahsilinin talep edildiğini, ödeme emrinin tebliğinin akabinde davalı tarafça 22/04/2022 tarihinde takibe itiraz edildiğini, itiraz sonrası arabuluculuk sürecinde davalı tarafın borçlu olduğunu kabul ettiğini, borcunu para yerine kendi ellerinde bulunan müvekkili şirketin faaliyet alanında kullanabileceği işlem görmemiş ürünler ile ödemek istediğini, ürünlerin kalitesinin düşük olması sebebiyle anlaşma sağlanamadığını, kur farkı hükmü nedeniyle de bakiye bir kur farkı alacağı oluştuğunu, kur farkı alacağı faturasının düzenlenmesi, davalı yana gönderilmesinin akabinde davalı tarafça işbu kur farkı faturasına yasal süresi içerisinde itiraz edilmeyerek faturanın kabul edildiğini ileri sürerek, davanın kabulüne, itirazın iptaline, takibin devamına, alacağın % 20’sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafça, müvekkili şirket ile davacı şirket arasında ticari münasebet dolayısıyla ürünlerin ticari satışının gerçekleştirildiğini, ticari satışlara binaen düzenlenen kur farkının fatura alacağının ve cari hesap alacağının ödenmediğinden bahisle müvekkili şirket aleyhine ... E. Sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, borca itiraz ettiklerini, borç bakımından müvekkili şirkete ihtarname gönderilmediğini, müvekkilinin temerrüte düşürülmediğini, borçluya karşı icra takibinde borca faiz işletildiğini, müvekkili şirketin davacı şirkete düzenlenen fatura bedelinin tamamını ödediğini, icra takibi başlatıldığını, ödeme emrine itiraz edildiğini, müvekkili şirketin davacı şirkete borcu bulunmadığını savunarak, davanın reddine, alacağın %20'sinden az olmamak üzere tazminata hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, davacı tarafından davalıya satılan ürünler nedeniyle taraflar arasında kurulan cari hesap ilişkisi sonucu ortaya çıkan cari hesap alacağı ile kur farkından kaynaklanan alacakların tahsili amacıyla başlatılan icra takibine davalı tarafça yapılan itirazın iptali ile takibin devamı ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.
İncelenen tüm dosya ve evrak kapsamı itibari ile; Davada çözümü gereken yön, davacının takibe konu tutarlar kadar davalıdan alacaklı olup olmadığı ile takipte istenilen kur farkı ve cari hesap alacağına ilişkin alacak taleplerinin yerinde bulunup bulunmadığının tespiti noktasındadır.
Davacı ... Orman Ürünleri Sanayi Ticaret A.Ş. Tarafından 16.04.2022 tarihinde davalı ... Orman Ürünleri İç ve Dış Ticaret A.Ş. Aleyhine ... İcra Dairesinin 2022/7292 Esas sayılı takip dosyası üzerinden icra takibine geçildiği, takipte 147.686,68 TL kur farkından kaynaklanan fatura alacağı ile 10.199,44 Euro cari hesap alacağı karşılığı 162.674,00 TL olmak üzere toplam 310.360,68 TL alacağın yıllık reeskont-avans faizi ile birlikte tahsilinin talep edildiği, takibe karşı borçlu şirket tarafından vekili aracılığıyla itirazda bulunulduğu, yapılan itirazda; müvekkili şirketin herhangi bir borcunun bulunmadığı belirtilerek, borcun tamamına, faize, talep edilen faiz oranına ve tüm ferilerine itiraz edildiği bildirilmiş olup, itiraz üzerine icra takibinin durduğu, taraflar arasında yapılan arabuluculuk görüşmeleri sonucu bir anlaşmaya varılamadığı, buna ilişkin son tutanağın dosyaya sunulduğu görülmekle, mahkememizce yapılan yargılama sürecinde taraflara ait defter ve kayıtların bilirkişiler vasıtasıyla incelenerek rapor düzenlenmesine karar verilmiş, bu amaçla davacı şirkete ait defter ve kayıtların İstanbul'da olması nedeniyle defter ve kayıtların bulunduğu yer mahkemesine talimat yazılarak, bilirkişi incelemesi yaptırılmış, davacı tarafın ticari defterlerini inceleyen bilirkişi SMMM Mehmet ARICI tarafından sunulan raporda özetle; "Davacı ... Orman Ürünleri Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin ticari defterler ve kayıtlarının HMK 222. Maddesine göre lehine delil kabul edilebileceği, davacı tarafından 28.03.2022 Tarih ve TWD2022000000214 Numaralı davalıya keşide edilen 147.686,68 TL tutarlı "Kur Farkı" faturasının davacının defter kayıtlarında olduğu, davacı ... Orman Ürünleri Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin defter kayıtlarına göre davalı ... Orman Ürünleri İç ve Dış Ticaret A.Ş'nin icra takip tarihi itibari ile 190.213,25 TL borçlu olduğu sonucuna ulaşıldığı" hususlarının bildirildiği, mahkememizin 24.01.2013 tarihli celsesinde verilen 2 nolu ara kararda, dosyanın SMMM bilirkişi ile nitelikli hesap uzmanından oluşacak bilirkişi heyetine tevdi ile uyuşmazlık konusu dosya kapsamı ile davacı tarafın defter ve kayıtları üzerinde yapılan inceleme sonucu düzenlenen rapor ve davalı tarafın ticari defter ve kayıtları incelenerek, davalı tarafın ticari defter ve kayıtlarının sahibi lehine delil vasfına haiz olup olmadığı, usulüne uygun tutulup tutulmadığı, taraflar arasındaki ticari ilişkinin davalının defter ve kayıtlarında durumu ile davacının kur farkı ve cari hesaptan dolayı alacaklı bulunup bulunmadığı hususlarında rapor alınmasına karar verildiği, verilen ara karar uyarınca dosyanın tevdi edildiği bilirkişiler Latife Yazıcı Yalçınkaya ile ... tarafından 18.04.2023 tarihli bilirkişi raporunun düzenlendiği, düzenlenen raporda özetle; "Davalı şirketin Yahya Galip Vergi Dairesinin 010 079 5521 sicil nolu mükellefi olduğu, davacı yanca düzenlenmiş faturalar ile cari hesaba mahsuben yapılmış ödemeler ile davalı şirket tarafından düzenlenen iade faturasının ticari defterlere kaydedilmiş olduğu, e- defter beratlarının yasada belirlenen sürede GİB sistemine yüklenmemiş olduğu (2021 yılı Aralık ayı beratının da yasal süresinden sonra sisteme yüklendiği), 2022 yılına ait defter beratlarının (tüm ay/dönem) GİB sistemine yüklenmemiş olması sebebiyle ticari defterlerin sahibi lehine delil niteliği taşımayacağı kanısına varıldığı, davalı şirket ticari defterlerine göre, taraflar arasında gerçekleşmiş ticari ilişkiye ait tablonun çıkarıldığı, davalı şirket ticari defterlerinin incelenmesinde, taraflar arasında yazılı sözleşmeye dayanan ticari ilişkinin 2021 yılı öncesinde başlamış olduğu, 28.03.2022 tarihi itibariyle davacı şirketin davalı yandan 192.118,23 TL alacaklı gözüktüğü, taraflar arasında düzenlenen FİYAT TEKLİFİ'nin ÖDEME başlıklı 9. Maddesinde; "Birim fiyatlarımız döviz cinsinden olup, cari hesap ekstresi EURO/USD olarak takip edilecektir. 9.5. Döviz çeki veya döviz havalesi ile ödeme yapılmaması durumunda ödeme günü TCMB efektif satış kuru ile değerlenerek kayıtlara alınacaktır. Olumlu, olumsuz kur farkı çıkması durumunda; kur farkı alacağı olan firma tarafından teklif aşamasındaki döviz birimi nazara alınarak kur farkı faturası kesilecektir" şeklinde olduğunun görüldüğü, taraflar arasında yazılı sözleşmeye dayanan ticari ilişki nedeniyle davacı şirketin davalı şirketten 22.09.2021 tarihi itibariyle (25.377,79 Euro x 13,3366 TL-) 338.453,43 TL alacaklı gözüktüğü, bu tutarın 44.431,55 TL cari hesap bakiyesi, 294.021,88 TL ise kur farkından kaynaklanmakta olup, davalının takibe itirazının iptali ile takibin devamına karar verilmesi gerekeceği, davacı icra inkâr tazminatı talebinin Mahkemenin takdirlerinde olduğu" hususlarının bildirildiği görülmüş, taraf vekillerinin her aşamada beyanları alınmak suretiyle tahkikata son verilmiştir.
Bu durumda; yapılan yargılamaya, toplanan delillere, takip dosyasına, alınan bilirkişi raporlarına ve tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasında yazılı sözleşmeye dayanan ticari ilişki nedeniyle davacı şirketin kur farkı talep edebileceği, davacının davalı şirketten 22.09.2021 tarihi itibariyle (25.377,79 Euro x 13,3366 TL) 338.453,43 TL alacaklı gözüktüğü, bu tutarın 44.431,55 TL cari hesap bakiyesi, 294.021,88 TL tutarının ise kur farkından kaynaklandığı, alınan bilirkişi raporlarında davalının borçlu olduğunun tespit edildiği, bu bakımdan raporlar arasında temelde bir çelişkinin bulunmadığı, bilirkişi kurulu tarafından düzenlenen raporda, davacının kur farkından kaynaklanan alacağı ile cari hesaptan kaynaklanan alacağının dayanağı ortaya konularak tespit edildiği, davacının dava konusu icra takibinde 147.686,68 TL kur farkından kaynaklanan fatura alacağı ile 10.199,44 Euro cari hesap alacağı karşılığı 162.674,00 TL olmak üzere toplam 310.360,68 TL talep edilmiş ise de davacının kur farkından kaynaklanan alacağının 294.021,88 TL olduğu, ancak takibe konu edilen tutarın 147.686,68 TL olması nedeniyle kur farkı alacağına ilişkin olarak takibe konu bu miktar ile cari hesap alacağı karşılığı olarak belirlenen 44.431,55 TL olmak üzere toplam 192.118,23 TL üzerinden davalının takibe karşı yaptığı itirazın iptali ile takibin takip talebindeki koşullarla devamına, davacının cari hesap alacağına ilişkin fazlaya yönelik isteminin reddine, takip konusu alacakların likit nitelikte olması nedeniyle hüküm altına alınan 192.118,23 TL'nin %20'si olan 38.423,64 TL icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine karar vermek gerekmekle, yapılan açıklamalara ve varılan hukuki sonuca uygun olarak aşağıdaki şekilde hüküm fıkrası oluşturulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının KISMEN KABULÜ ile,
Davalının ... Esas sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın 147.686,68 TL kur farkı alacağı ile 44.431,55 TL cari hesap bakiyesi alacağı olmak üzere toplam; 192.118,23 TL üzerinden İPTALİ ile, takibin anılan miktarlar üzerinden takip talebindeki koşullarla DEVAMINA,
2-Davacının cari hesap alacağına ilişkin fazlaya yönelik isteminin REDDİNE,
3-Takip konusu alacakların likit nitelikte olması nedeniyle hüküm altına alınan 192.118,23 TL'nin %20'si olan 38.423,64 TL icra inkar tazminatının DAVALIDAN TAHSİLİ İLE DAVACIYA ÖDENMESİNE,
4-Harçlar Kanunu gereğince hüküm altına alınan 192.118,23-TL üzerinden hesaplanan 13.123,59-TL harçtan, davacı tarafından peşin harç olarak yatırılan 3.748,39-TL harcın mahsubu sonucu ödenmesi gereken 9.375,2‬0‬‬-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
5-Davacı tarafından yapılan 80,70-TL başvuru harcı, 3.748,39-TL peşin harç, 23,00-TL vekalet harcı olmak üzere toplam 3.852,09‬‬‬‬-TL‬ harç giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
6-Davacı tarafından yargılama sırasında yapılan 144‬,00‬-TL posta ve tebligat gideri, 3.000‬,00-TL bilirkişi ücreti, 7,50-TL dosya kapak masrafı olmak üzere toplam 3.295,5‬0‬-TL yargılama giderinden, tarafların davadaki haklılık oranına göre hesaplanan 2.039,96-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, kalan miktarın davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Davacı davasını bir vekil vasıtası ile takip ettiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri uyarınca belirlenen 29.817,73-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
8-Davalı davasını bir vekil vasıtası ile takip ettiğinden reddedilen dava değerine göre karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri uyarınca belirlenen 18.736,36 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa ödenmesine,
9-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A (13). Maddesi uyarınca karar tarihinde yürürlükte bulunan Arabuluculuk Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00-TL arabuluculuk giderinin 817,10-TL'sinin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, kalan 502,90‬‬-TL'nin davacıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
10-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgilisine iadesine,
Dair; taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde... BAM'da İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 04/07/2023