mahkeme 2020/501 E. 2023/504 K.

T.C. ... 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
...
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2020/501
KARAR NO : 2023/504

BAŞKAN : ... ...
ÜYE : ... ...
ÜYE : ... ...
KATİP : ...

DAVACI : ... - ...
VEKİLLERİ : Av. ... -...
Av. ...

DAVALI : ... - ...
VEKİLLERİ : Av. ... -...
Av. ...

DAVA : İtirazın İptali

DAVA TARİHİ : 01/08/2013
KARAR TARİHİ : 06/07/2023
G.K. YAZILDIĞI TARİH : 29/07/2023

Mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
1.Davacı vekili iddiasında özetle; Davacı şirketin, yapılan 19.02.2010, 02.03.2011 ve 21.06.2012 tarihli 3 ayrı sözleşme kapsamında davalı şirkete hizmet ve mal tedarikinde bulunduğunu, sözleşmelere bağlı olarak düzenlenen faturaların davalı şirket tarafından kabul edilerek kayıtlarına işlendiğini, müvekkilinin tanzim edilen faturalardan bakiye ödenmeyen alacağı için davalı/borçlu aleyhine ... 25. İcra Müdürlüğünün 2013/10529 Esas sayılı dosyasıyla başlattığı icra takibinin, borçlunun itirazı üzerine durduğunu, itirazın haksız ve hukuka aykırı olduğunu, müvekkili şirketin davalı şirketten 200.000 Euro ve 10.459 USD alacaklı olduğunu, sözleşmeler uyarınca düzenlenen faturaların davalı borçlu tarafından kabul edilerek kayıtlarına işlendiğini, bakiye alacağın tahsili amacıyla başlatılan takibe haksız itiraz edildiğinden itirazın iptaliyle %20 oranında davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

2.Davalı vekili savunmasında özetle; Davacı tarafından müvekkil şirkete Adıyaman İli Besni İlçesinde bulunan Murat HES Üretim Tesisi Projesindeki 34,5 kV/154 kV enerji nakil hattı, şalt sahası ve kumanda merkezi, ... ... İmalat ve Montajını, proje, ÇED ve Kamulaştırma işlerinin yapımı için 15.02.2010 tarihli teklif sunulduğunu, bu teklifin işlerde hangi malzemelerin ne şekilde kullanılacağına ilişkin bir teknik şartname niteliğinde olduğunu, Müvekkili ile davacı şirketin 19.02.2010 tarihinde anahtar teslimi Yapım sözleşmesi imzaladığını, işbu sözleşme dahilinde 15.02.2010 tarihli davacının teklif mektubunun sözleşmenin eki olarak sözleşmenin 4.1 maddesinde belirtildiğini, işbu sözleşme dahilinde davacı tarafından yükümlülük altına girilen işlerin gerek Murat HES projesi dahilindeki 34,5 kV'luk iletim hattını ve gerekse de Murat HES santralının iletim sistemine bağlanması için gerekli 154 kV enerji nakil hattını kapsadığını, 154 kV enerji nakil hattının iletim sistemine bağlanması ile ilgili olarak müvekkili şirket ile ... arasında bir bağlantı anlaşması akdedildiğini, davacı şirketin sözleşme ile yüklendiği işleri eksik ifa etmesi sebebi ile defalarca müvekkili şirket tarafından gönderilen yazılar ile uyarıldığını, davalı şirketin imalat ve montajın eksikliklerinin tamamlanması için 05.04.2012 ile 23.08.2012 tarihleri arasında 11 adet yazı yazılmasına rağmen eksiklikleri tamamlanmadığı, davacı şirketin temsilcisi ile birlikte yapılan tespitlere rağmen bu eksik işlerin ifa edilmemiş olması nedeni ile davacı şirkete yapılacak ödemelerde kesintiye gidildiğini, 19.02.2010 tarihli sözleşmeye konu bedelin tamamının davacı şirket tarafından henüz iş tamamlanmamışken 31.12.2011 tarihinde fatura edildiğini, davacı şirket tarafından bu faturanın iş bitiminden önce erken kesilmesinin muhasebe gerekçeleri ile talep edildiğini, bu talebin müvekkil şirket tarafından iyi niyetli olarak kabul edildiği, aynı tarihte enerji nakil hattı ve şalt sahasına ilişkin kesin hak ediş tutanaklarının taraflarına ibraz edildiğini, yine aynı tarihte 31.12.2011 tarihli sözleşme konusu işler olan enerji nakil hattı ve şalt sahasına ilişkin kesin hak ediş tutanaklarının müvekkili şirkete ibraz edildiğini, ancak müvekkili şirket tarafından kesin hak edişe ilişkin tutanakların imzalanmadığını ve onaylanmadığını, bunlara ek olarak davacı şirketin, 08.05.2012 tarihli yazısında ilgili proje kapsamında eksik işlerin tamamlanacağını belirttiğini, eksik iş kalemlerinin davacının yazısı ekinde sayıldığını, bu sayılan iş kalemleri arasında iade edilen faturanın ekinde bulunan eksik işler listesindeki kimi iş kalemlerinin de bulunduğunu, bir başka değişle davacı yanın, müvekkili tarafından yapılan kesintilere konu bazı iş kalemlerinin yapılmadığını ikrar ettiğini, Sözleşmenin eki olan 15.02.2010 tarihli yazının 9. sırasında “Murat HES 154 kV Şalt sahası ana harası çift bara sistemli ve 954 MCM ACSR iletken ile yapılacaktır” şeklinde hüküm bulunduğunu, müvekkili şirketin iade faturası ekinde göndermiş olduğu eksik işlere ilişkin 154 kV ile ilgili bölümünde eksik olarak sayılan işlerin çift bara sisteminin parçalarını oluşturduğunu, çift bara sisteminin herhangi bir enerji kesintisine mahal vermemeyi sağlayan bir sistem olduğunu, davacı şirketin tarafından eksik ifa edilen bu unsur sebebiyle müvekkil şirketin üretilen enerjiyi özellikle arıza hallerinde kesintisiz olarak sisteme iletmesinin mümkün olmadığını, davacı yanca dava dilekçesinde iddia edilen hususların gerçeği ifade etmediğini belirterek, haksız davanın reddini, davacı hakkında %20'den az olmamak üzere tazminata hükmedilmesini istemiştir.

3.Mahkememizin 2013/522 Esas sırasında yapılan yargılama sonunda verilen 2018/9 sayılı ve 17/01/2018 tarihli ilk kararda; "davanın kısmen kabulüne, ... 25. İcra Müdürlüğünün 2013/10529 sayılı takip dosyasında davalının 212.485,37 TL'ye vaki itirazının iptaline, alacağa yıllık takip tarihinden itibaren %13,75'i aşmamak üzere avans faizi uygulanmak suretiyle takibin devamına, fazlaya ve icra inkar tazminatına ilişkin taleplerin reddine" karar verilmiştir.

4.Davacı vekilinin istinaf başvurusu sonucu ... BAM 31. Hukuk Dairesi 03.12.2020 tarihli ve 2020/163-217 sayılı kararında; " Mahkemece iki farklı heyetten bilirkişi raporları ve ek raporlar alınmış olup, düzenlenen bilirkişi raporları birbirleri ile uyuşmamaktadır. Taraf vekillerinin bilirkişi raporlarına ayrıntılı ve gerekçeli itirazlarda bulundukları görülmektedir. Mahkemece de hangi rapordaki hangi tespitler esas alınarak ve bunlardan ne gibi sonuçlar çıkarılarak karar verildiği açıklanmamıştır. Bu itibarla mahkemece bir elektrik mühendisi, bir mali müşavir ve eser sözleşmeleri konusunda uzman bilirkişiden oluşturulacak heyetten üçüncü ve uzlaştırıcı bir rapor alınarak taraf vekillerinin önceki bilirkişi heyetlerinin raporlarına itirazlarının incelettirilmesi ve tarafların dosya kapsamındaki tüm iddia ve savunmalarını değerlendirilip bunlardan çıkartılan sonuçlar da açıklanmak sureti ile karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması Dairemizce doğru bulunmamıştır." gerekçesi ile Mahkememiz kararı kaldırılmıştır.

5. BAM kararı sonrasında yapılan yargılama ve hükme esas gerekçe; BAM kararı sonrasında yapılan yargılamada, karara yönelik taraf vekillerinin beyanları alındıktan sonra, karar doğrultusunda oluşturulan bilirkişi heyetinden rapor aldırılmış, raporun hüküm vermeye elverişli olmaması sebebi ile taraf vekillerinin itirazları da gözetilerek yeni bir heyetten rapor aldırılmıştır.

Hükme esas alınan 13.04.2023 tarihli bilirkişi raporunda; "Davanın eser sözleşmesinden kaynaklanan bakiye iş bedelinin tahsili amacıyla yapılan takibe yapılan itirazın iptali davası niteliğinde olduğu, yapılan hesaplamaya göre davacının davalıdan olan alacağının 65.862,43 Euro ve 10.459,15 USD olarak tespit edildiği, icra dosyasında davacı yanca alacak TL cinsinden talep edildiğinden, takip tarihi itibariyle geçerli TCMB efektif satış kurları üzerinden yapılan hesaplama neticesinde, davacının toplam alacağının 187.228.23-TL. olarak hesaplandığı, icra dosyasında takip öncesi işlemiş faiz talep edilmiş ise de, sözleşmenin 9.2. Maddesinde öngörülen ödeme zamanının “kesin vade” niteliğinde olmadığı ve dosya kapsamında temerrüt ihtarına rastlanılmadığından, takip öncesi işlemiş faiz hesaplanmadığı" belirtilmiştir.

Somut olayda tüm deliller ve bilirkişi raporundaki tespitler birlikte değerlendirildiğinde; Taraflar arasında, "Adıyaman İli Besni İlçesinde kurulacak Murat I ve Murat II HES Projelerinin 154 kV'luk Yüksek Gerilim Şalt Tesisi, 34,5 OG Şalt tesisi ile 34,5 kV İletim hattı dahilinde kullanılacak olan ve bu sözleşmenin ekindeki yüklenici teklifindeki (Ek-1) miktar, tip, özellik ve sair detayları bulunan malzemenin temin edilmesi, belirtilen şartlarda yerine TIR veya kamyon üzerinde teslimi, montaj süpervizörlüğü ve devreye alma çalışmasına ilişkin malzeme ve hizmet temini işlerinin yüklenici tarafından sağlanması işi ile ilgili 19.02.2010 tarihli sözleşmeye dayalı akdi ilişki bulunmaktadır. Davacı yüklenici, davalı ise iş sahibidir.

Davacı yüklenici, sözleşmeden kaynaklanan bakiye iş bedelinin tahsili amacıyla yaptığı icra takibine davalının yaptığı itirazın iptalini istemiş, davalı iş sahibi ise, eksik iş yapıldığından bahisle davacının alacağı bulunmadığından bahisle davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Davacı, ... 25. İcra Müdürlüğü'nün 2013/10529 Esas sayılı dosyası ile 08.07.2013 tarihinde davalı şirket aleyhine 521.893,86 TL asıl alacak, 115.654,25 TL faiz olmak üzere toplam 637.548,11 TL üzerinden takip başlatmış, davalının takibin tamamına itirazı üzerine takip durdurulmuştur.

Taraflar arasında eser sözleşmesi bulunmaktadır. Eser sözleşmesinde yüklenici yapımını üstlendiği eseri fen ve sanat kurallarına, sözleşme hükümlerine ve amaca uygun olarak imal edip iş sahibine teslim etmekle, iş sahibi de teslim aldığı eserin bedelini ödemekle yükümlüdür.

Taraflar arasında imzalanan 19.02.2010 tarihli sözleşme, 02.03.2011 tarihli protokol, 20.09.2010 tarihli protokol, 01.06.2011 tarihli protokol ile sözleşme konusu işin tamamının yapılmasını, bu kapsamda "Murat I ve Murat II HES projelerinin 154 kV Yüksek Gerilim Şalt tesisi, 34,5 kV iletim hattı ve 154 kV iletim hattı dahilinde kullanılacak olan ve bu sözleşme ekindeki yüklenici teklifindeki miktar, tip, özellik ve sair detayları bulunan malzemelerin temin edilmesi, belirtilen şartlarda yerine TIR veya kamyon üzerinde teslimi, montaj süpervizörlüğü ve devreye alma çalışmasına ilişkin malzeme ve hizmet temini işlerini" davacı üstlenmiştir.

Dosya kapsamında aldırılan bilirkişi raporlarında mahallinde yapılan incelemede; sözleşme eki teklif mektubunda yer alan şalt sahasının "çift bara sistemi" yerine "tek bara+transfer barası+kuplaj barası" yer aldığının belirlendiği, 12.09.2014 tarihi itibariyle sözleşme ve teklif mektubunda belirtilen tüm işlerin malzeme temini dahil bir eksikliğin bulunmadığının tespit edildiği, “Murat II santral binası ile Murat I HES arasında 34,5 kV gerilimli E.İ.H. Tesisinin geçici kabulünün yapıldığı ve hizmet verdiği, Murat HES 34,5/154 Trafo Merkezi tesisinin tamamlanarak geçici kabulünün yapıldığı ve hizmet verdiği, ... TM Murat HES şalt sahası arasındaki 154 kV E.İ.Hattının tamamlandığı, geçici kabulünün yapıldığı ve hizmet verdiği, 154 kV ... Merkezi Hat Fideri Tesisinin tamamlanarak geçici kabulünün yapıldığı ve hizmet verdiği, söz konusu 4 ayrı işin meri mevzuat ve ... teknik kriterlerine uygun olduğu belirlenmiştir. Sözleşmenin eki olan davacının düzenlediği, teklif bedellerinin de geçerli olduğu teklif mektubunda "Murat HES 154 kV şalt sahası ana barası çift bara sistemli ve 954 MCM ACSR iletken ile yapılacağı" taahhüt edilmiştir. Sözleşme ile götürü bedelle çift bara sistemine göre kararlaştırıldığı halde, tek bara sistemi teslim eden davacının, tek bara ile çift bara sistemi imalat bedeli arasındaki fark kadar haksız zenginleşmiştir. Bilirkişi tarafından yapılan hesaplamaya göre, davacı tarafından Euro para birimi yönünden yapılan sözleşme konusu işlerin toplam bedeli KDV dahil 2.281.812,52 Euro olarak hesaplanmıştır. Murat HES 154 kV şalt sahası ana barasının çift sistemli yapılmaması nedeniyle davacı alacağından KDV dahil 54.274,08 Euro yapılan malzeme ve işçilik bedelinden düşülmesi gerekmektedir. Buna göre davacının sözleşme konusu iş ile ilgili olarak toplam (2.281.812,52-54.274,08=)2.227.538,44 Euro alacağı olduğu anlaşılmıştır. Ayrıca tarafların ticari defterlerinden de tespit edildiği üzere, davacının 10.459,15 USD alacağı olduğu tespit edilmiştir. Bu konuda taraflar arasında bir ihtilaf bulunmamaktadır. Davacıya yapılan ödemeler toplamı 2.161.676,01 Euro düşüldüğünde, davacının (2.227.538,44-2.161.676,01=) 65.862,43 Euro davalıdan alacaklı olduğu anlaşılmıştır. Davacı yanca takip dosyasında alacak TL. cinsinden talep edildiğinden, takip tarihi olan 03/07/2013 tarihi itibariyle geçerli TCMB Efektif Satış Kuru üzerinden yapılan hesaplamaya göre davacının; (65.862,43 x 2,5324=) 166.790,01-TL. Euro cinsinden alacağı, (10.459,15 x 1,9541=) 20.438,22-TL. USD cinsinden alacağı olmak üzere toplam 187.228,23-TL. alacağı olduğu anlaşılmıştır. İcra takibinde takip öncesi işlemiş faiz talep edilmiş ise de, taraflar arasındaki sözleşmenin 9.2. Maddesinde öngörülen ödeme zamanının “kesin vade” niteliğinde olmadığı ve dosya kapsamından temerrüt ihtarına rastlanılmadığından, takip öncesi işlemiş faize yönelik talebinin yerinde olmadığı kanaatine varılmıştır.

Mahkememizce verilen ilk karar sadece davacı tarafça istinaf edildiğinden, ilk karardaki miktar yönünden davacı tarafın usulü kazanılmış hakkı olduğu gözetilerek, dava kısmen kabul edilerek, ... 25. İcra Müdürlüğünün 2013/10529 Esas sayılı takip dosyasında davalının itirazının kısmen iptali ile takibin 212.485,37 TL üzerinden devamına, alacağa takip tarihinden itibaren yıllık %13,75'i aşmamak üzere avans faizi uygulanmasına, davacının fazlaya ilişkin talebi ile alacağın varlığı bilirkişi incelemesi ile anlaşılabildiğinden davacının icra inkar tazminatı talebi ve reddedilen kısma yönelik, davacının kötü niyetle takip yaptığı ispatlanamadığından davalının kötüniyet tazminatı talebinin reddine karar verilmesi gerektiği kanaati ile dair aşağıdaki hüküm verilmiştir.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KISMEN KABULÜ İLE;
... 25. İcra Müdürlüğünün 2013/10529 Esas sayılı takip dosyasında davalının itirazının kısmen iptali ile takibin 212.485,37 TL üzerinden devamına,
Alacağa takip tarihinden itibaren yıllık %13,75'i aşmamak üzere avans faizi uygulanmasına,
2-Davacının fazlaya ilişkin talebi ile davalının kötüniyet tazminatı talebinin REDDİNE,
3-Harçlar Kanunu gereğince kabul edilen değer üzerinden alınması gereken toplam 14.514,88-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 7.700,05-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 6.814,83-TL harcın davalıdan alınarak Hazineye irad kaydına,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T. göre hesaplanan 32.748,00-TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T. göre red edilen kısım üzerinden hesaplanan 62.509,00-TL nisbi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yatırılan 24,30-TL Başvuru Harcı, 7.700,05-TL Peşin/Nisbi Harç olmak üzere toplam 7.724,35TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davacı tarafından yapılan, 18.500,00-TL Bilirkişi Ücreti, 177,50-TL Keşif Harcı, 3.180,08-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 21.857,58-TL yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alınarak 7.284,81-TL lik kısmının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise Davacı üzerinde bırakılmasına,
8- Fazla yatan gider avansı ile delil avansı var ise 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Adalet Bakanlığı Hukuk Muhakemeleri Gider Avansı Tarifesinin 5.maddesine göre karar kesinleştikten sonra istek halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemeleri'nde İstinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.

Başkan ...
(E-imzalıdır)
Üye ...
(E-imzalıdır)
Üye ...
(E-imzalıdır)
Katip ...
(E-imzalıdır)