mahkeme 2023/436 E. 2024/221 K.

T.C. ANKARA 5. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/436 Esas - 2024/221
TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C.
ANKARA
5. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2023/436 Esas
KARAR NO : 2024/221

HAKİM : ...
KATİP :...

DAVACI : 1- ....
VEKİLİ : Av. ...
DAVACI : 2- ....
VEKİLİ : Av.. ...
DAVALI : 1- ....
VEKİLLERİ : Av. ....
Av. ...
....
DAVALI : 2- ....
VEKİLİ : Av. ....
DAVALI : 3- ....
VEKİLİ : Av. ...

DAVA : Marka (Marka İle İlgili Kurum Kararlarının İptali)
DAVA TARİHİ : 27/09/2023
KARAR TARİHİ : 17/05/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 27/05/2024
Mahkememizde görülmekte bulunan Marka (Marka İle İlgili Kurum Kararlarının İptali) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacılar vekili 27/09/2023 tarihli dava dilekçesinde özetle; Müvekkillerinin tescili için başvurduğu "... ... ... ..." markasının esasen marka adının etrafındaki asma yaprağı ve uzayan sapı, bu asma yaprağının içine işlenmiş "..." ibaresi, yazım şekli ve bu yazılarda kullanılan yeşilin farklı tonları ve kelimelerin tamamı (... ... ...) itibariyle benzer olarak gösterilen ve karıştırılma tehlikesi olduğu iddia edilen markaların tamamından ayrıldığını, dava konusu ret kararında gerekçe gösterilen markaların müvekkili şirketin marka başvurusu ile benzerlik göstermediğini ve karıştırılma ihtimalinin bulunmadığını, marka başvurusuna itiraz eden şirketlerin markaları gerek resim gerekse ... ve yazı karakteriyle başvurusu yapılan “... ... ... ...”ında geçen ... ve ... sözcüğünün ... ve yazı karakteri itibariyle benzerliğinin söz konusu olmadığını, başvurusu yapılan marka incelendiğinde yalnızca kelimelerden oluşmadığını, ayırt edici bir şekli ve görsel bütünlüğünün de bulunduğunu, özellikle üst kısmında bulunan asma yaprağı ve bunun içine işlenmiş markanın esaslı unsuru olan "... ..." ibaresinin baş harflerini taşıyan "..." ibaresinin markayı kendine özgü kıldığını ve ilk bakışta tüketicinin ayırt etmesini sağlamaya elverişli olduğunu, ret kararına gerekçe gösterilen markaların başvuru konusu marka ile renklerinin dahi uyuşmadığını, kırmızı ve siyah tonların ağır bastığı, kalın yazı karakterlerinin kullanıldığı, esaslı unsurlarının "..." ve "..." şeklinde tek bir kelimeden oluşan markaların ortalama bir tüketici tarafından müvekkiline ait markalarla karıştırılmayacağını, "..." markasının bir yer, coğrafi bölge ve kaynak adını ifade etmekte olup kimsenin tekeline bırakılabilecek bir marka olmaması gerektiğini, keza ... ifadesinin de Türkçe'deki anlamı ve kapsamı düşünüldüğünde kimsenin tekeline bırakılabilecek bir marka niteliğinde olmadığını ifade ederek, ... sayılı ... kararının iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı ... vekili 09/10/2023 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Davaya konu edilen marka başvurusu ile itiraza mesnet markalar arasında benzerlik veya karıştırılma ihtimalinin bulunduğunu, başvurunun “... ... ... ...” ibaresinden oluştuğunu, davaya konu olan marka başvurusu ile itiraza mesnet markaların aynı kelimelerden oluştuğu, "...” ve “...” ibareli itiraz gerekçesi markalar ile başvurunun görsel, işitsel ve kavramsal yönden benzer olduğunu, başvuru ile itiraz gerekçesi markaların kapsamında aynı veya aynı tür hizmetlerin bulunduğunu, davaya konu marka başvurusu ile itiraza mesnet gösterilen markalar ayırt edilemeyecek derecede benzer olduğundan ve söz konusu markanın tescil kapsamındaki mal veya hizmet emtiaları ile itiraza mesnet markaların kapsamında bulunan mal veya hizmet emtiaları aynı veya benzer olduğundan, tüketici zihninde bir ilişkilendirme veya marka sahipleri arasında idari veya iktisadi anlamda bir bağlılığın bulunduğu yönünde bir izlenime yol açmasının kaçınılmaz olduğunu ifade ederek, haksız ve mesnetsiz davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... REK. GD. TEKS. İNŞ. SAN. İÇ VE DIŞ TİC. LTD. ŞTİ. vekili 20/10/2023 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirkete ait markaların esas unsurunun “...” ibaresi olduğunu, dava konusu marka bir bütün olarak “... ... ... ...” ibaresinden oluşmakta olup esas unsurunun “...” ibaresi olduğunu, müvekkiline ait markaların esas unsurunun da “...” kelimesinden oluşması karşısında, taraf markaları arasında esas unsur bakımdan ayniyet bulunduğunu, markalar bütün olarak karşılaştırıldığında ise taraflara ait markaların görsel, işitsel ve kavramsal olarak benzer olduğunu, eklenen başkaca kelimelerin başvuru markasını ayırt edici kılmadığını, başvuruda yer alan “... ... ... ...” ibaresinin, işitsel, görsel, kavramsal ve ortalama tüketicide bırakacağı genel algı itibariyle başvuruyu, itiraza gerekçe olarak gösterilen müvekkili davalı markalarından ayırt etmeye yetmediğini, zira ortalama tüketicinin genel izleniminde yer edecek olan ibarenin başvuru ve itiraza gerekçe markalarda “...” ibaresi olarak ortaya çıktığını, eklenen sözcüklerin marka olarak algılanmayacağı ve ortalama tüketici algısını değiştirmeye yetmeyeceğini, var olan farklılıkların ortalama tüketici veya yararlanıcıların büyük çoğunluğu tarafından ilk bakışta veya yararlanma süresi içerisinde algılanmasının mümkün bulunmadığını, taraf markalarında yer alan mal ve hizmetlerin makul düzeyde bilgiye ve ortalama seviyede dikkat ve özene sahip tüketiciye hizmet ettiği gözetildiğinde, taraf markalarını gören ilgili tüketicinin, markaların kaynağını araştırma zahmetine girişmeyecek derecede markalar arasında yüksek görsel, işitsel ve kavramsal benzerlik bulunduğu hususlarını beyan etmekte ve davanın reddini talep etmektedir.
Davalı ... LTD. ŞTİ. vekili 23/10/2023 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Müvekkiline ait “...” ibareli markalar ile tescili talep edilen marka karşılaştırıldığında müvekkiline ait “...” ibaresinin tümünün itiraza konu başvuruda yer aldığının görüldüğünü, itiraza konu markanın “...” ibaresi tıpkı müvekkili markasında olduğu gibi esas unsur olup “...” ibaresinin yardımcı unsur olarak kullanılmış olduğunu, marka ibaresinin devamında yer alan “...” ise tamamen tanımlayıcı bir ibare olup; tanımlayıcı ibare markaların ayırt edilebilir olmasına herhangi bir katkı sağlamadığını, esas unsurların aynı olması nedeniyle iltibasın kaçınılmaz olduğunu, itiraza konu markanın başında yer alan “...” ibaresinin ise “... ...” ibaresinin baş harflerinden oluşmakta olup markaya herhangi bir ayırt edicilik kazandırmadığını beyanla; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
UYUŞMAZLIK:

Dava, 5000 sayılı .... Vekilliği ile Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun m.15/C hükmüne göre açılan ... Kararının İptali istemine ilişkindir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davalı kurumun tesis ettiği... sayılı ... kararının hukuka uygun olup olmadığı, davacılara ait ... sayılı "...+... ... ..." ibareli marka başvurusu ile davalı şirketlere ait redde mesnet markalar arasında ilişkilendirilme ihtimali dahil karıştırılma tehlikesi bulunup bulunmadığı, hususlarına ilişkin olduğu tespit edilmiştir.

Davanın açılmasını müteakip tarafların dilekçeleri karşılıklı tebliğ olunmuş, sundukları deliller alınmış, marka başvuru dosyası ile alâkalı kayıtları getirtilmiş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, hak düşürücü süre bakımından eksiklik bulunmadığı tespit edilmiş, taraflar sulhe teşvik olunmuş, arabulucuya gitme hakları hatırlatılmış, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, tahkikat icra olunmuş, özel ve teknik hususlara ilişkin bilirkişi raporu aldırılmış, 06/08/2015 tarih 29437 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmelik'in 201/2. maddesi hükmü de gözetilerek taraflara tahkikat ve yargılamanın geneliyle ilgili son sözleri de sorulmuş; sözlü iddia ve savunmada bulunma olanağı tanınmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
İşlem dosyasının tetkikinde; Davacıların 18.11.2021 tarihinde ... sayılı "...+... ... ..." ibareli, 29 ve 30.sınıfta bulunan emtialar için tescil başvurusunda bulundukları, ...'nca 27.12.2021 tarih 387 sayılı Bülten'de başvurunun ilan edildiği, davalı şirketlerin ayrı ayrı yayına itiraz dilekçeleri sundukları, davacıların bu itirazlara karşı görüş dilekçeleri sundukları, ...'nca SMK m.6/1 hükmü uyarınca yapılan itirazları kabul ederek başvurunun reddine karar verdiği, bu karara davacıların itiraz ettiği, davalı ... şirketinin itiraza karşı görüş dilekçesi sunduğu, itirazı değerlendiren ...'nun... sayılı ... kararı ile; itirazın ve başvurunun reddine karar verdiği, bu kararın davacılara 31.07.2023 tarihinde tebliğ edildiği, iki aylık hak düşürücü süre içinde eldeki davanın açıldığı anlaşılmıştır.
6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun (SMK) 6.maddesinin 1.fıkrasına göre; Tescil başvurusu yapılan bir markanın, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile aynılığı ya da benzerliği ve kapsadığı mal veya hizmetlerin aynılığı ya da benzerliği nedeniyle, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile halk tarafından ilişkilendirilme ihtimali de dâhil karıştırılma ihtimali varsa itiraz üzerine başvuru reddedilir.
Karıştırma ihtimali, ortalama tüketicilerin, her iki işaret arasında bir şekilde bağlantı kurmasıdır. Bu durum, bir mal veya hizmetin alıcısının bildiği veya duyduğu bir mal veya hizmeti aldığı zannı ile başka bir işletmenin aynı veya benzer malını ya da hizmetini alma ihtimali biçiminde tanımlanmaktadır. Karıştırılma ihtimali, iltibas kavramından daha geniş bir kavram olup, doğrudan ve dolaylı karıştırılma ihtimali olarak ikiye ayrılır. Bu ayrıma göre eğer mal veya hizmetin aynı işletmeden ileri geldiği yönünde bir algılama ortaya çıkıyor, yani bir işletmeye ait mal veya hizmet, başka bir işletmeye ait mal veya hizmet ile karıştırılıyor ve bu nedenle satın alınıyorsa doğrudan karıştırılma ihtimali söz konusudur. Buna karşın, eğer mal veya hizmetin markası birbirinden ayırt ediliyor ancak bunların aynı işletmenin markaları olduğu ya da bu mal veya hizmetin aralarında ekonomik veya idari bağlantı bulunan işletmelerden geldiği biçiminde bir algılama oluşuyor ise bu halde de dolaylı karıştırılma ihtimalinden söz edilir.
Karıştırılma ihtimalinden bahsedilebilmesi için öncelikle önceki ve sonraki markalar arasındaki mal veya hizmet sınıflarının aynı ya da benzer olması gerekir. Mal veya hizmetlerin benzer olup olmadığının belirlenmesinde, karşılaştırılacak mal veya hizmetlerin benzer alıcı çevresine hitap edip etmediği, benzer ihtiyaçları karşılayıp karşılamadığı, aralarında hammadde-yarı mamül-mamül ürün ilişkisi bulunup bulunmadığı, birbirleri yerine ikame ya da tamamlayıcı ürün ya da hizmet olup olmadıkları, dağıtım kanallarının ortak olup olmadığı, marketlerde aynı reyon ya da raflarda satılıp satılmadıkları, aynı toptancılarda satılıp satılmadıkları gibi kriterler göz önünde tutulmalıdır. Sınıfsal benzerlik karşılaştırmasında gerek Nice sınıflandırması gerekse de ... tarafından çıkartılan sınıflandırma tebliğleri mahkemeler bakımından bağlayıcı değildir. Somut olayın özelliklerine göre ... tarafından çıkartılan sınıflandırma tebliğinde farklı sınıflarda yer almalarına rağmen ilgili alıcısı nezdinde karıştırmaya yol açacak nitelikteki ürün ve hizmet markalarının kapsadıkları mal ve hizmet sınıflarının benzer olarak değerlendirilmesi de mümkündür.
Karıştırılma ihtimali bakımından sınıfsal benzerliğin söz konusu olması halinde önceki ve sonraki markanın aynı ya da benzer olup olmadıklarının incelenmesi gerekir. Markaların aynı ya da benzer olup olmadıkları incelenirken markayı oluşturan her bir unsura göre değil, bir bütün olarak karşılaştırılan markaların bıraktığı genel, global izlenim, markaların bütünü ile bıraktığı etki dikkate alınacaktır. Markalarda eğer tanımlayıcı unsurlar var ise bu unsurlar değerlendirme dışı bırakılacaktır. Global değerlendirmeye göre, karşılaştırılan markalar arasında karıştırılma ihtimalinin mevcut olup olmadığı incelenirken, ilgili alıcısı nezdinde bıraktıkları genel intibaya göre markaların benzer olup olmadığı, markalar arasında görsel, işitsel ve kavramsal benzerlik bulunup bulunmadığı, ortalama alıcısının algısının ve satın alma kararı verirken göstereceği özen ve dikkat derecesinin ne olduğu, markalar veya işletmeler arasında bağlantı ihtimalinin söz konusu olup olmadığı gibi hususlar incelenerek değerlendirme yapılmalıdır. Bu şekilde inceleme yapılırken, markanın toplumda ne kadar tanındığı, markaların ayırt edici unsurlarının neler olduğu, markanın hitap ettiği ürün ya da hizmetin tüketici kitlesinin kimler olduğu, bu kitlenin satın alma sürecinde göstermeleri beklenen dikkat ve algılama düzeyinin ne olduğu, mal veya hizmetin niteliğinin ve fiyatının ne olduğu, markanın ne kadar özgün, ayırt edici ya da tanımlayıcı olduğu, seri marka algılamasına yol açıp açmadığı gibi hususlar dikkate alınmalıdır.
Belirtilen açıklamalar ışığında, tarafların iddia ve savunmaları, marka işlem dosyası, redde mesnet markalar, hukuki nitelendirme hali hariç olmak üzere maddi vakıalara ilişkin tespitler barındıran bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre;
Mahkememizce aldırılan bilirkişi raporunda tablolaştırıldığı üzere; dava konusu marka başvurusundan çıkartılan ve iş bu davaya konu olan "Kuru bakliyat. Kurutulmuş, konservelenmiş, dondurulmuş, pişirilmiş, tütsülenmiş, salamura edilmiş her türlü meyve ve sebzeler, salçalar. Pastacılık ve fırıncılık mamulleri, tatlılar: Ekmek, simit, poğaça, pide, sandviç, katmer, börek, yaş pasta, baklava, kadayıf, şerbetli tatlılar, puding, muhallebi, kazandibi, sütlaç, keşkül. Bal, arı sütü, propolis. Yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler, vanilya, baharatlar, domates sosları dahil olmak üzere soslar. Pekmez." emtiaları ile redde mesnet markaların kapsamlarında yer alan ve bilirkişi raporunda kırmızı ile renklendirilen emtiaların aynı, aynı tür veya benzer oldukları, zira benzer tüketici kesimine hitap ettikleri, benzer ihtiyaçları giderdikleri, aralarında rekabet veya birbiri yerine ikame imkânı bulunduğu, benzer yerlerde tüketiciye arz edildikleri tespit edilmiştir.
Dava konusu “...+... ... ...” ibareli markası, küçük harflerle, yeşil tonlarında “...” ibaresi ile bu ibarenin altında “...” ibaresi, en üstte içerisinde “...” harflerinin yer aldığı bir yaprak şekli, en altta ise dava konusu mallar bakımından ayırt edici niteliği haiz olmayan “...” ibaresinin yer aldığı karma bir markadır.
Davalıların redde gerekçe markaları, bir kısmı “...” ibaresini münhasıran veya bu ibarenin yanında dava konusu mallar bakımından ayırt edici niteliği haiz olmayan “...” veya figüratif unsur içeren kelime markaları veya karma markalardır. Diğer redde gerekçe markalar, “...” ibaresini münhasıran veya siyah dikdörtgen içerisinde kırmızı eliptik bir zemin üzerinde “...” ibaresinin yer aldığı kelime markası veya karma bir markadır.
Taraf markaları global olarak karşılaştırıldığında; başvuru markasından çıkartılan ve iş bu davaya konu olan emtialar ile redde mesnet markaların kapsamlarında yer alan emtiaların aynı, aynı tür veya benzer oldukları, başvuru markasında gerek "...", gerekse "..." ibarelerinin markanın esaslı unsurlarını oluşturdukları, söz konusu sözcüklerin markanın genel görünümü içinde ayrı ayrı algılanabildikleri, başka bir deyişle; bağımsız ayırt edici role haiz oldukları, buna göre, daha önce redde mesnet "..." ve "..." ibareli markaları gören, işiten, bu markalı emtialardan yararlanan makul derecede bilgili, dikkatli ve ihtiyatlı ortalama tüketici kesiminin, daha sonra davaya konu marka başvurusu ile karşılaştığında, davaya konu emtialardan faydalanmak için ayıracağı sınırlı süre içerisinde, bu markayı redde mesnet markalar ile ilişkilendireceği, markaların aynı ticari kökenden geldiği hususunda yanılsamaya düşerek tüketim tercihinde bulunacağı, bir kısım tüketici kesiminin markaların farklı ticari kökenleri işaret ettiğini algılaması ihtimalinde dahi bu kez marka sahipleri arasında idari veya ekonomik olarak bağlantı bulunduğu yönünde kafa karışıklığı yaşayacağı, dolayısıyla karşılaştırılan markalar arasında ilişkilendirilme ihtimali dahil karıştırılma tehlikesi bulunduğu kanaatine varılmıştır.
Yukarıda izah edilen gerekçelerle; davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM:
1-Davanın REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 427,60 TL maktu karar ve ilam harcından peşin alınan 269,85 TL'nin düşümü ile alınması gereken 157,75 TL'nin müteselsilen davacılardan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davalılar kendilerini vekil ile temsil ettirdiklerinden karar verildiği tarihte yürürlükte bulunan AAÜT m.3 hükmü gereği hesaplanan 25.500,00 TL vekalet ücretinin müteselsilen davacılardan alınarak davalılara verilmesine,
4-Davacılar tarafından yapılan 269,85 TL peşin harç, 269,85 TL başvurma harcı, 220,80 TL vekalet harcı, 7.000,00 TL bilirkişi ücreti, 485,00 TL posta-tebligat masrafı olmak üzere toplam 8.245,50 TL yargılama giderinin davacılar üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı ... ŞİRKETİ tarafından yapılan 99,20 TL vekalet harç sarfiyatına ilişkin yargılama giderinin müteselsilen davacılardan alınarak davalı ... ŞİRKETİ'ne verilmesine,
5-Davalı ... ... ŞİRKETİ tarafından yapılan 38,40 TL vekalet harç sarfiyatına ilişkin yargılama giderinin müteselsilen davacılardan alınarak davalı ... ŞİRKETİ'ne verilmesine,
6-HMK m.333 hükmü gereği karar kesinleştiğinde artan avansın yatıran tarafa re'sen iadesine,
Dair, Davacı ... şirketi vekilinin, Davalı Kurum vekilinin, Davalı ... vekilinin, Davalı ... vekilinin yüzüne karşı, Davacı ... vekilinin yokluğunda, HMK m.341 ve m.345 hükümleri gereği kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde .... Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesi nezdinde İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.17/05/2024

Katip ....
E imzalıdır

Hakim ....
E imzalıdır