Karar Detayı

T.C. ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/385 Esas - 2024/815
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
ANKARA
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2023/385 Esas
KARAR NO : 2024/815

HAKİM : ......
KATİP : ......

DAVACI : ......
VEKİLLERİ : Av. ......
Av. ......
DAVALI : 1- ... -......
VEKİLİ : Av. ......
DAVALILAR : 2-......
3- ......
4- ......

DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 06/06/2023
KARAR TARİHİ : 29/11/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 03/12/2024

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin, davalı ...' na karşı ...... E. Sayılı dosyasından borçlu olmadığının ; diğer davalılara karşı ise ...... Şubesine ait ... çek numaralı, 30.04.2023 keşide tarihli, 60.000,00 TL bedelli çek dolayısıyla borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiş olup, müvekkilinin , davalılara karşı herhangi bir borcu olmadığı yargılama süresince ortaya çıkacağını, müvekkillinin aktif ticari hayatı olan şirket olduğunu bu nedenle telafisi güç zararların ortaya çıkmasını engellemek amacıyla İİK m. 72 uyarınca teminat karşılığında ......E. Sayılı dosyası üzerine dosyada yer alan paranın ödenmemesi yönünden ihtiyati tedbir kararı konulmasını, mevcut hacizlerin kaldırılmasını; ... dışındaki davalılar açısından ise icra takibinin durdurulması yönünde ihtiyati tedbir konulmasını talep etmiştir.
Davalı ... cevap dilekçesinde özetle ara buluculuk şartının yerine getirilmediği, keşidecinin takip konusu bedeli ödeyerek takip dosyasının kapandığı ,çeki iyi niyetli olarak ciro ettiğini bu yüzden davanın reddini talep etmiştir.
Diğer Davalılar yan usulüne uygun tebliğe rağmen davaya cevap vermemiştir.
Dava, kambiyo senedinden kaynaklanan menfi tespit istemine ilişkindir.
Delillerden ilgili İcra Müdürlüğü dosyasının ve savcılık dosyasının dosyaya celbedildiği, talimat yoluyla bilirkişi raporu alınmış ve davacı tanıkları dinlenmiştir.
Dosya kapsamı davacı ticari defter ve kayıtları incelenerek rapor tanzim edilmek üzere ...... Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmiş,22/05/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davacı ... San.Paz.Tüc. Ltd. Şti. nin belirtilen ...... adresine gidilerek ulaşılan ticari defter kayıtları ve dosya kapsamında yapılan incelemeler sonucunda; davalı ... ile Davacı ... San. Paz. Tic. Ltd. Şti. Arasında bir alım-satım dolayısıyta borç-alacak kaydına rastlanmadığı rapor edilmiştir.
Davalı yan usulüne uygun tebliğ edilen ibraz emrine karşı ticari defter ve kayıtlarını sunmamış, ticari defterlerin yeri ve iletişime geçilecek kişiye ilişkin bilgileri de mahkememize beyan etmemiştir.
Davanın 06/06/2023 tarihinde açıldığı, menfi tespit davalarına ilişkin zorunlu ara bulucuk düzenlemesi ise 01/09/2023 tarihinde yürürlüğe girmesi sebebi ile , davanın zorunlu ara bulucuğa tabi olmadığı anlaşılarak davalı yanın buna ilişkin itirazına itibar edilmemiştir.
Celse arası ...... esas sayılı takip dosyasına yazılan yazı cevabında dosya borcunun .....AŞ tarafından 22/06/2023 tarihinde ödenerek dosyanın infaz edildiği bildirilmişitr.
Tüm dosya kapsamına göre; davacı yanın icra takibinden önce takibe konu çeki kaybettiğinden bahis ile ......nolu ilamı ile zayi sebebi ile çekin iptaline dair karar aldığı,alınan 31/01/2023 tarihinde mahkemesince ödemen men yasağı konulduğu, mahkeme dosyasındaki bilgilere göre takibe konu çekin ... ibraz edilmediği, icra takibinin ise hamil tarafından eldeki davadan 5 gün önce başlatıldığı, davacının çekte ciranta olması sebebi ile kendisinden sonra gelen cirantalara karşı eldeki davayı açmakta hukuki yararının bulunduğu, zayi nedeni ile açılan çek iptal davasının hasımsız açılması sebebi ile eldeki davalıları bağlayan bir karar olmadığı, iptal kararını alan kişinin borçludan kendisine senedi ibraz etmeden ödemede bulunmasını isteyebilmek hakkını kazanmaktadır. İptal kararının etkileri ,hak sahipliğinin teşhisi meselesine ilişkindir. Kararın maddi hukuk yönünden herhangi bir etkisi yoktur. İptal kararı sadece ,davacının senedi ibraz edememesine rağmen hak sahibiymiş gibi kabul edilme imkanı vermektedir.
Borçlu iptal kararı hamiline iyi niyetli ödemede bulunduğu takdirde ödemede bulunduğu şahıs gerçek alacaklı olmasa dahi, mevcut iptal kararına güvenerek yaptığı ödeme ile borcundan kurtulur.(TTK m646.) Ancak gerçek alacaklı olmadığını bildiği veya bu hususta hileli davrandığı kabul edilebildiği takdirde ,yaptığı ödemenin borçluyu borcundan kurtarması mümkün değildir. (......)
Davanın esasına ilişkin yapılan değerlendirmede ;Celse arası icra dosyasına yazılan yazı cevabında dosya borcunun dava dışı keşideci tarafından ödenmesi üzerine konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair karar kurmak gerekmiştir. (......)
Davalıların davayı açmaya sebebiyet verip vermedikleri ve yapılan yargılama giderlerinden ve vekalet ücreti yönünden sorumlu olup olmadıklarına ilişkin yapılan değerlendirmede ;Yaptırılan tek taraflı ticari defter incelemesinde takibe konu çek nedeni ile davacının bir ticari ilişkisi ,borcu bulunmadığı tespit edilmiş ise de ; çekin illetten mücerret bir kambiyo senedi olduğu,davalı cirantaların iyi niyetle senedi devraldıkları aksi ispatlamadığı gibi dosyaya kazandırılan ...... sor nolu dosyasında sadece ... hakkında çekin kaybolması hakkında dolandırıcılıktan hakkında şikayetçi olunduğu, yetkisizlik kararı üzerine ...... nolu kararı ile ilgili kargo şirketi hakkında ... kararı verildiği, bu dosyada davalılara ilişkin bir şikayetin bulunmadığı, eldeki davayı etkilemediği, davacı yan dava dilekçesinde senedin bedelsizliğine yönelik yemin deliline dayanmış ise de ,bedelsiz senedi kullanıp kullanmadığına ilişkin kişinin kendisi hakkında bir ceza soruşturmasına ve kovuşturmasına uğratacak vakıalar hakkında yemin yöneltemeyeceğinden (HMK 226 1-C maddesi) ,ve bu yukarıda sayılan nedenlerden dolay davalı cirantaların senedi lehdarın zararına bilerek hareket ettikleri ispatlanamadığından ve davanın açılmasına davalıların sebebiyet verdiği de sabit olmadığından yargılama giderleri davacı üzerinde bırakılmış,davacı yanın icra inkar tazminat talepleri de aynı gerekçe ile red edilerek , davaya konu çek bedelinin yargılama devam ederken icra dosyasına ödenmesi sebebi ile konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın konusuz kaldığı anlaşıldığından davanın esası hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
2-Davacı yanın icra inkar tazminatı taleplerinin reddine,
3-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince hesaplanan 427,60 TL harcın peşin alınan 1.135,93 TL peşin harç harçtan mahsubu ile Hazineye irat kaydına, kalan 708,33 TL harcın kararın kesinleşmesine müteakip talep halinde davacıya iadesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından yapılan herhangi bir yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6-Davalı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 30.000 TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine ,
7-HMK'nın 333.maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde...... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı. 29/11/2024

Katip ......
e-imzalıdır

Hakim ......
e-imzalıdır