Karar Detayı

T.C. ... 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ

T.C.
...
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2025/585
KARAR NO : 2026/66

BAŞKAN : ... ...
ÜYE : ... ...
ÜYE : ... ...
KATİP : ... ...

DAVA : Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 31/07/2025
KARAR TARİHİ : 04/02/2026
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 09/02/2026

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Borcun Üstlenilmesi Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonucunda;
Dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
İDDİA VE İSTEK :
Davacı vekili sunduğu dava dilekçesinde özetle; dava dışı ...-Tema Adı Ortaklığı ile... arasında 19.06.2012 tarihinde Tekirdağ-Muratlı Tren Hattı Sinyalizasyon ve Telekomünikasyon Sistemlerinin Tesisi ve Çerkezköy Kumanda Merkezinin Yenilenmesine" ilişkin ihale sözleşmesi imzalandığını, anılan ihale sözleşmesine konu işin kapsamında bulunan teknik cihaz ve ekipmanın müvekkili Şirket tarafından tedariki konusunda dava dışı ...-Tema Adi Ortaklığı ve müvekkili şirket arasında 31 Ağustos 2012 tarihinde “Tekirdağ-Muratlı Tren Hattı Sinyalizasyon ve Telekomünikasyon Sistemi Tesisi ve Çerkezköy Kumanda Merkezi Yenileme Sözleşmesi” başlıklı bir tedarik sözleşmesinin akdedildiğini, işbu sözleşmeye bağlı olarak ...-Tema Adi Ortaklığı ile müvekkil şirket arasında 09.03.2013 ve 03.10.2013 tarihinde imza edilen zeyilnameler ve ilave anlaşmalar ile sözleşmede belirtilenlerin dışında müvekkili şirket tarafından bir takım ek tedarik hizmetinin sağlanması konusunda mutabık kalındığını, yine ...-Tema Adi Ortaklığının müvekkili şirket ve ayrıca Türkiye'de mukim... Sinyalizasyon arasında imza edilen 20.05.2013 tarihli anlaşma ile sözleşme kapsamındaki tedarik işinin bir kısmının, müvekkili şirketin de gözlem ve denetimi altında... Sinyalizasyon İnş. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şirketi tarafından üstlenileceğinin kararlaştırıldığını, AZD Sinyalizasyon firması tarafından sağlanması kararlaştırılan bir kısım tedarik işlerinin ise; Prysmian Group Co şirketi tarafından sağlanması konusunda aynı taraflar arasında 06.09.2013 tarihinde bir ilave anlaşma daha imzalandığını, Diğer yandan müvekkil şirket, ... Tema Adi ortaklığı ve davalı şirket arasında imza edilen 04/02/2016 tarihli borç üstlenim sözleşmesi ile 31 Ağustos 2012 tarihli tedarik sözleşmesinden ve bu bağlamda müvekkili şirket ile ...-Tema Adi Ortaklığı arasında imza edilen diğer tüm sözleşmelerden doğan akdi, mali, ticari ve hukuki yükümlülüklerin davalı ... Teknoloji San. ve Tic. A.Ş. tarafından devralındığını, müvekkilinin sözleşmeden kaynaklı edimlerini eksiksiz olarak yerine getirmesin rağmen fatura bedellerinin davalı tarafından ödenmediğini, davalı şirketin sözleşme kapsamında müvekkil şirket tarafından sağlanan malzeme, cihaz ve ekipmanın tedariki karşılığında ödenmesi gereken bedelleri gereği gibi veya zamanında ödemeyerek sözleşme hükümlerine aykırı şekilde hareket ettiğini, davalı şirketin 20.03.2013 tarihli ek protokol uyarınca... Sinyalizasyon firması tarafından ifa edilmesi kararlaştırılmış olan tedarik hizmeti kapsamında... Sinyalizasyon firmasına 715.189 EURO borcunun bulunduğunu açıkça ikrar etmesine ve ödeme taahhüdünde bulunmasına rağmen de ödeme yapmaktan imtina ettiğini, ihale konusu işe ait teminatların 4734 sayılı Kanunun 34.m. gereğince haczedilemez nitelikte olduğu gerekçesiyle davalı şirketin Ihale sözleşmesi kapsamındaki hak edişlerinden kesilen geçici kabul bloke/teminat kesintisinin temlikine...'nin onayının bulunmadığı bildirildiği, bu nedenler davalıya noter ihtarnamesi keşide ederek kesinleşen alacaklarının ödenmesini talep ettiklerini ancak yine ödeme yapılmaması nedeni ile öncelikle ihtiyati haciz kararı verilerek fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla müvekkili şirketin 2.081.045,68-Euro tutarındaki alacağının ihtarnamenin davalı şirkete tebliğ edildiği tarihten itibaren asıl alacağa işletilecek olan en yüksek mevduat faizi ile birlikte Euro cinsinden davalı şirketten yargılama giderleri ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP VE SAVUNMA:
Davalı yan sunduğu cevap dilekçesinde özetle; davaya bakmaya genel yetki kuralı gereğince müvekkili şirketin yerleşim yeri olan Güngören- İstanbul adresi nedeni ile Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemelerinin yetkili olduğunu, davacının müvekkilinden olan tüm hak ve alacaklarının zamanaşımına uğradığını, müvekkili şirket ile davacı yan arasında 31.08.2012 tarihinde “Taşeron Sözleşmesi” imzalanarak ... .... .... Sistemi Kurulumu ve Çerkezköy Kontrol Merkezi Yenileme” işinin belirlenen bedel ile davacı yan tarafından üstlenildiğini, davacı yanın sunmuş olduğu bir kısım ek protokol, zeyilname ve sözleşmelerde müvekkili şirketin imzaya yetkili yöneticilerinin herhangi birisinin imzası bulunmadığını beyanla öncelikle dosyanın yetkisizlik kararı verilmesini, aksi takdirde davanın esas yönünden reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER :
-Taraflar arasında imzalanan Taşeron Sözleşmesi
-Dava dışı adi ortaklığı oluşturan şirketler ile davacı ve davalı şirketler arasında imzalanan "Borcun Üstlenilmesi Sözleşmesi"
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan dava dışı adi ortaklığa ait fatura konusu borcun davalı tarafından 6098 sayılı TBK'nın 196.m. gereğince borcun üstlenme sözleşmesi ile üstlenilmesine rağmen ödenmediği iddiasına dayalı olarak davalıdan tahsili istemine ilişkindir.
Dosyamızda davalı yan vekili süresinde sunduğu cevap dilekçesinde usulüne uygun şekilde yetkisizlik itirazı ileri sürdüğünden, öncelikle yetkisizlik itirazının değerlendirilmesi gerekmektedir.
Buna göre; dosyamıza örneği sunulan 04/02/2016 tarihli "Borç Üstlenme/Temlik Sözleşmesi" incelendiğinde; sözleşmenin "7.Genel Hükümler" başlıklı maddesinde aynen; " İşbu sözleşme Türkiye Cumhuriyeti Kanunlarına tâbidir. İşbu sözleşmeden kaynaklanması muhtemel bir uyuşmazlığın taraflar arasında dostane yol ile çözümlenemesi halinde İstanbul Mahkemeleri ve İcra Daireleri uyuşmazlıkların hallinde yetkili kılınmıştır." düzenlemesi ile yetki şartına yer verildiği, sözleşmenin alacaklı olarak dosyamız davacısı... ... s.r.o şirketi, dava dışı borçlu ... Teknoloji-Tema Teknik Adi ortaklığı ile borcu üstlenen taraf olarak dosyamız davalısı ... teknoloji Sanayi ve Tic. A.Ş. arasında imzalandığı, sözleşmenin altında anılan şirketlerin kaşe ve yetkili temsilcilerinin imzalarının mevcut olduğu görülmüştür.
Bilindiği üzere; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun “Yetki sözleşmesi” başlıklı 17. maddesinde; "Tacirler veya kamu tüzel kişileri, aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında, bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşmeyle yetkili kılabilirler.Taraflar’ca aksi kararlaştırılmadıkça dava sadece sözleşmeyle belirlenen bu mahkemelerde açılır.” düzenlemesi yer almaktadır.
HMK’nın 17.maddesine göre, yetki sözleşmesi (veya yetki şartı) yapan taraflar, aksine bir düzenleme yapmamışlar ise; dava sadece yetki sözleşmesinde kararlaştırılmış olan mahkemede açılabilir. Diğer bir deyişle, aksi belirtilmediği sürece, HMK, yetki sözleşmesinde gösterilen Mahkemenin münhasır yetkili mahkeme olacağını kabul etmiştir.Bu bağlamda, tacir olan taraflar, sözleşmenin değinilen düzenlemesinde salt bir münhasır yetki şartı ile, kanunun öngörmüş olduğu genel ve özel yetkili Mahkemelerin yetkisini kaldırmış olmaktadır.
Somut uyuşmazlıkta davacı yan vekili, davalı vekilinin ileri sürdüğü yetkisizlik itirazına karşı duruşmada taraflar arasında imzalanan 31/08/2012 tarihli "Taşeron Sözleşmesi" kapsamındaki yetki şartı gereğince davaya bakmaya Mahkememizin yetkili olduğunu iddia etmiştir. Ancak söz konusu iddia ve beyan Mahkememiz'ce benimsenememiştir. Zira, dava dilekçesinde davacı yan tarafından isteme dayanak olarak ileri sürülen maddi ve hukuki olgular birlikte değerlendirildiğinde; davacı yanın dava dilekçesinde dava dışı...'den ihale konusu işi alarak sözleşme imzalayan yükleniciler ...-Tema şirketleri ile müvekkilinin imzaladıkları sözleşmeden kaynaklanan fatura konusu alacaklarının borçlu adi ortaklık tarafından ödenmemesi nedeni ile aynı alacaklarının adi ortaklığın borcunu üstlenen davalı şirketten tahsilini talep ettiği açıkça anlaşılmaktadır. Bu çerçevede, davacının dava konusu talebinin hukuki dayanağını yukarıda değinilen "Borcu Üstlenme Sözleşmesi" oluşturmaktadır. Bu nedenle de, davacının taşeron sözleşmesindeki yetki şartının somut uyuşmazlıkta uygulanabilirliği bulunmamaktadır.
Yukarıda değinilen Borcun üstlenme sözleşmesinin 7.maddesinde yer alan ve tarafları bağlayıcı nitelikteki kesin yetki şartı kapsamında davalı vekilinin yetkisizlik itirazı dikkate alındığında; tacir olan taraflar arasında tanzim edilen sözleşmede yer alan yetki şartı kesin ve tarafları bağlayıcı niteliktedir. Bu nedenle, işbu davada davaya bakmaya Mahkememiz değil; münhasıran İstanbul (Asliye Ticaret) Mahkemeleri yetkilidir. Açıklanan gerekçelerle; dava şartı niteliğindeki kesin yetkiye ilişkin dava şartı yokluğu nedeni ile 6100 sayılı HMK’nın 114/1-ç.m. delaleti ile 115/2.m. gereğince davanın usulden reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-6100 sayılı HMK’nın 17 ve 114/1-ç.m. delaleti ile 115/2.m. gereğince kesin yetkiye ilişkin dava şartı yokluğu sebebiyle davanın USULDEN REDDİNE,
2-HMK 20.maddesi uyarınca kararının kesinleşmesini müteakip 2 hafta içerisinde talepte bulunulması halinde dosyanın davaya bakmaya yetkili İstanbul Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine, aksi takdirde davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğinin davacı vekiline işbu kararın tebliği ile ihtarına,
3-Yargılama giderlerinin davaya bakmaya yetkili İstanbul Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından değerlendirilmesine,
Dair; taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Mahkememize verilecek dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere oybirliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.04/02/2026

Başkan ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Katip ...
¸e-imzalıdır