Karar Detayı

T.C. ...4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/197 Esas - 2024/783
TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C.
ANKARA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2024/197 Esas
KARAR NO : 2024/783

DAVA : Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 18/03/2024
KARAR TARİHİ : 12/11/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 03/12/2024

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili, taraflar arasında .... ... .... Adresinde bulunan istasyon için 30.11.2021 Tarihli Protokol ve 13.12.2021Tarihli, beş yıl süreli ...Bayilik Sözleşmesi ve ekleri akdedilmiş olup davalı taraf işbu sözleşmeler uyarınca 13.12.2021 tarihinde asgari mal alım taahhüdünde bulunduğunu ve taahhütname imzaladığını, Aynı zamanda, taraflar aralarında mutabık kalarak hem Akaryakıt Bayilik Sözleşmesi hem de Otogaz Bayilik Sözleşmesi için zeyilname düzenlendiğini bu zeyilname ile sözleşmelerin bitiş tarihinin 14.06.2027'ye uzatıldığını, davacının taraflar arasında yapılan protokol ve bayilik sözleşmeleri gereğince üzerine düşen tüm sorumlulukları eksiksiz yerine getirdiğini ancak davalı tarafa ait istasyona yaptığı ciddi yatırımlar karşılığında, davalı şirket protokol ve bayilik sözleşmeleri belirtilen koşulları ve tarafına düşen edimleri yerine getirmediğini, yıllık almayı taahhüt ettiği mal miktarının altında alımlar yaptığını, bunun sonucunda müvekkili şirketi zarara uğrattığını, bayilik ilişkisi devam ederken davalı tarafça kar mahrumiyeti yaratılmaya devam edildiğini, aynı zamanda cari hesaptan kaynaklanan alacakların birikmiş olmasına rağmen kötü niyetle İzmir 6. Noterliği'nin 26.09.2023 tarih ve 11510 yevmiye numaralı ihtarnamesiyle soyut iddialarla ve mesnetsiz şekilde taraflar arasında akdedilen Akaryakıt Bayilik Sözleşmesi ve ...Bayilik Sözleşmesini olağan hitam süresinden önce feshettiğini, 26.09.2023 tarihli fesih ihtarının hemen akabinde Sancaktepe istasyonu için 27.09.2023 tarihinde dağıtıcı olarak........ .... yevmiye numaralı cevabi ihtarname çekilmiş ve belli sebeplerle geri kalan diğer bayilik sözleşmeleri haklı sebeplerle feshedilmiş ve karşı tarafça haksız ve mesnetsiz bir şekilde feshedilen Sancaktepe bayiliği için oluşan kar mahrumiyeti ve cezai şartın talep edildiğini, Ancak davalı tarafça işbu ihtarnameye cevap verilmediğini, ; müvekkil şirketin uğradığı kar kaybı ve haksız fesih nedeniyle oluşan cezai şartın ödenmediğini, 13.12.2021 tarihli asgari mal alım taahhütnamesinin 1. Maddesi uyarınca davalı, her yıl kendi içerisinde değerlendirilmek üzere 2720 metreküp Motorin ve 200 meteeküp Benzin olmak üzere toplam 2920 Ton Beyaz Ürün (Motorin ve Benzin) ve 300 ton ...satın alma taahhüdünde bulunduğunu ve eksik aldığı beher ton için, ödeme tarihindeki TCMB Döviz Satış Kuru üzerinden olmak üzere, 150,00 USD (Yüzelli Amerikan Doları) karşılığı Türk Lirası müvekkil şirketin uğradığı kar kaybını ödemeyi kabul, beyan ve taahhüt ettiğini,Buna karşılık davalı yanın alımları incelendiğinde, sözleşmenin imzalandığı tarihten temerrüt tarihine kadar ilk yıl 467 metreküp Motorin ve Benzin ile 77 ton LPG ; ikinci yılda toplam 155 metreküp Motorin ve Benzin ile 131 ton ...alımında bulunulduğu, sözleşmelerin haksız feshi nedeniyle devamına imkan kalmayan cari yıldan (2023) kalan süre ve devam eden yıllar için üzerine düşen yükümlülüğü yerine getirmediğini ve taahhüt açığı yarattığı işbu nedenle 2.532.000 USD müvekkil şirketin kar mahrumiyetine sebep olduğunu, davalı tarafın 26.09.2023 tarihli fesih ihtarnamesi neticesinde taraflar arasındaki bayilik sözleşmesi olağan hitam süresinden önce davalı tarafça haksız olarak fesh ettiğini, Davalının haksız feshi ile, taraflar arasında imzalanan Bayilik Sözleşmesinin “Feshin Sonuçları” kenar başlıklı 12.maddesinde ve 13.12.2023 tarihli Taahhütnamenin 2. maddesinde yer alan “Bayi tarafından sözleşmenin her ne sebeple olursa olsun süresinden önce feshedilmesi veya BAYİ’nin bu sözleşmeye, eklerine muhalefeti veya taahhütlerini edimlerini yerine getirmemesi nedeniyle iş bu sözleşmenin feshedilmesi halinde sözleşmede ve eklerindeki diğer ceza-i şartların, verdiği taahhüte veya taahhüt verilmemiş ise ortalama satışına göre depo fiyatı üzerinden hesaplanacak kar mahrumiyetinin haricinde BAYİ, sözleşmenin fesih tarihindeki 100 ton Motorinin Kırıkkale depo satış fiyatı kadar cezayı ödemeyi peşinen kabul eder..." Hükmü uyarınca, haksız fesih tarihindeki (26.09.2023) 100 ton Motorinin Kırıkkale depo satış fiyatı kadar cezai şartı ödemeyi kayıtsız şartsız kabul ettiğini, belirterek davanın kabulü ile, Akaryakıt Bayilik Sözleşmesi ve taahhütnamesi uyarınca; kar mahrumiyetinden kaynaklı zarar için şimdilik 100,00-USD'nin; LP Bayilik Sözleşmesi ve taahhütnamesi uyarınca kar mahrumiyetinden kaynaklı karar için şimdilik 100,00-USD olmak üzere şimdilik cem'an 200,00-USD'nin davalının temerrrüde düştüğü tarihten itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, Akaryakıt Bayilik Sözleşmesii ...Bayilik Sözleşmesi ve ekleri uyarınca davalı tarafın davalının haksız feshi nedeniyle şimdilik 5.000,00-TL cezai şartın haksız fesih tarihi olan 26.09.2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :
Davalı vekili, davalının 26.09.2023 tarihinde İzmir 6 Noterliği 11510 Yevmiye numarası ile BAY/939-82/45465 lisans numaralı akaryakıt istasyonu için 13.12.2021 tarihli bayilik sözleşmesini gördüğü lüzum üzerine tek taraflı olarak fesih ettiğini, Davacının diğer satış yaptığı şirketlere nazaran daha yüksek zam oranları ile karşılaştığını, Davacının eşit kategoride bulunan şirketlere karşı eşit fiyatlandırma yapmadığını, bu nedenle sözleşme müvekkil şirket tarafından haklı nedenle feshedildiğini, Taraflar arasında imzalanan 30.11.2021 tarihli protokol gereği teminat olarak Caneras Petrol ve Akaryakıt Ürünleri A.Ş adına kayıtlı İstanbul İli Sancaktepe Mahallesi 6250 ada 6 parselde bulunan taşınmaz kaydı üzerine 6.000.000,00 TL bedelle 1 derece İpotek tesis işlemi yapıldığını, Davacı tarafın ...Gayrimenkul Satış İcra Müdürlüğü 2023/1423 Esas sayılı dosyası ile 30.11.2021 Tarihli Protokol, 13.12.2021 Tarihli Akaryakıt Bayilik Sözleşmesi, ...Bayilik Sözleşmesi gereğince kar mahrumiyeti ve cezai şart alacakları iddiasına dayalı olarak ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile icra takibi başlattığını, ...Gayrimenkul Satış İcra Müdürlüğü 2023/1423 Esas sayılı dosyası üzerinden verilen 25.10.2023-30.10.2023 tarihli karar tensip tutanağı gereğince Takip talebinin reddine karar verildiğini,
Davacı ...12 İcra Hukuk Mahkemesi 2023/1497 Esas sayılı dosyası üzerinden ...Gayrimenkul Satış İcra Müdürlüğü 2023/1423 Esas sayılı dosyası üzerinden verilen 25.10.2023-30.10.2023 tarihli kararın kaldırılması için ( İcra Memur Muamelesi ) Şikayet davası açmış ise de; ŞİKAYETİN REDDİNE karar verildiğini ve kararın istinaf edildiğini, davacı tarafın huzurdaki davayı açmasında hukuki yararı olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

GEREKÇE :
Dava, alacak davası olup, uyuşmazlığın, taraflar arasında yapılan sözleşme ve protokoller uyarınca davacının davalıda kar mahrumiyeti ve cezai şart alacağının olup olmadığı ve taraflar arasında yapılan sözleşme ve protokollerin haklı nedenlerle fesh edilip edilmediği ve bu doğrultuda davacının davalıdan anılan talep kalemlerini talep edip edemeyeceği hususlarına ilişkin olduğu tespit edildi.
Dava dilekçesi ekinde sunulan, taraflar arasında 30/11/2021 tarhinde yapılan protokolün 5. maddesinde istanbul İli Sancaktepe Mahallesi 6250 ada 6 parselde bulunan taşınmaz kaydı üzerine 6.000.000,00 TL bedelle 1 derece İpotek tesis işlemi yapılacağının kararlaştırıldığı görülmektedir.
Davalının dayandığı icra takip dosyası ve icra hukuk dava dosyası celp edilerek incelenmiş olup, Davacı tarafIN ...Gayrimenkul Satış İcra Müdürlüğü 2023/1423 Esas sayılı dosyası ile 30.11.2021 Tarihli Protokol, 13.12.2021 Tarihli Akaryakıt Bayilik Sözleşmesi, ...Bayilik Sözleşmesi gereğince kar mahrumiyeti ve cezai şart alacakları iddiasına dayalı olarak ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile takip yaptığı, icra müdürlüğünce takip talebinin reddine karar verildiği, bu kararın kaldırılması için davacı tarafın şikayet yoluna başvurduğu ve ....... .... .... E sayılı kararıyla şikayetin reddine karar verildiği, kararın istinaf edildiği ve henüz kesinleşmediği görülmüştür.
Bu bilgiler ışığında; taraflar arasında yapılan protokol uyarınca istasyonun bulunduğu taşınmaz üzerinde ipotek tesis edileceğinin kararlaştırıldığı ve davacı tarafça sözleşme ve protokollerde belirlenen kar mahrumiyetine ve cezai şart alacağına ilişkin düzenlemeler uyarınca bu alacak kalemlerinin tahsili için ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takip yapıldığı, takip talebinin reddine karar verildiği ve yapılan şikayetin de reddine karar verildiği ve karaarın kesinleşmediği, bu doğrultuda rehnin paraya çevrilmesine yönelik takiple ilgili süreç sonuçlanmadan eldeki alacak davasının açıldığı tespit edildiğinden eldeki alacak davasının reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

HÜKÜM : Açıklanan gerekçeye ve dosya kapsamına göre;
Davanın REDDİNE;
2-Yeterince harç alındığından harç ikmaline yer olmadığına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde, istek halinde masrafı içerisinden alınmak kaydıyla davacıya iadesine,
4-A.A.Ü.T.nin 13/2 maddesi uyarınca belirlenen 11.455,52 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine
6-Ara buluculuk aşamasında harcanan 3.200,00 TL giderin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
Dair; taraf vekillerinin yüzlerine karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde verilecek dilekçe ile ...Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 12/11/2024