mahkeme 2024/104 E. 2024/399 K.

T.C. ...2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/104 Esas - 2024/399
TÜRK MİLLETİ ADINA
YARGILAMA YETKİSİNİN KULLANAN
T.C.
ANKARA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2024/104 Esas
KARAR NO : 2024/399

DAVALI : HASIMSIZ
DAVA : Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ : 09/02/2024
KARAR TARİHİ : 25/06/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 09/07/2024

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin işyerinde 11/01/2024 tarihinde server değişik yapılmak üzere ... Bilgisayar Elektronik ve Dış Ticaret Ltd. Şti. İsimli firmadan hizmet aldığını, e-defterlerin kurulu olduğu ve yedeklendiği bilgisayarın sadece C sürücüsüne format atılacağının bildirildiği, ancak işlem başladığı zaman D sürücüsüne de format atmaları gerektiğini ve bunu müvekkili şirket yetkililerine bildirmediğini, bu sebeple sürücüdeki verilerin kalıcı olarak silindiğini, kapsamlı bir veri kurtarma işlemine başlandığını, birçok verinin kurtarıldığını ancak 2023 yılı Temmuz-Ağustos ve Eylül aylarına ait tasdikli e-defterlere hiçbir şekilde ulaşılamadığını, e-defterlerin tutulduğu Mikrokom Yazılım isimli entegratör firmaya durumun bildirildiğini ilgili firmanın da ikincil kopyaların Gelir İdaresi Başkanlığı'ndan temin edilebileceği yönünde geri dönüş yaptığını,emin edilebileceği yönünde geri dönüş yaptığını, Gelir idaresi Başkanlığı ile yapılan yazışmada Gelir İdaresi Başkanlığı'nın ikincil kopyaları mükellefler ile paylaşmadığının öğrenildiğini, bu sebeple işbu davanın açılmış olduğunu, bu sebeplerle müvekkili şirkete ait karar defterinin zayi olduğuna karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
Bilirkişi raporu, davacının kayıtları, Gelir İdaresi Başkanlığı kayıtları ile tüm dosya kapsamı.
GEREKÇE:
Davanın, 6102 sayılı TTK'nın 82/7. maddesine göre davacı tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerin zayi nedeniyle iptali istemli olduğu, davacı tarafça dava dilekçesinde davacı şirket kayıtlarının format atılması sırasında silindiği, bu sebeple E-defter ve belgelerinin zayi olduğu ve ulaşılamadığı belirtilerek, davacı şirkete ait 2023 yılı Temmuz, Ağustos ve Eylül aylarına ait tasdikli e-defterlerinin zayi nedeniyle iptallerine karar verilmesi istemli olarak davanın açıldığı anlaşılmıştır.
Mali müşavir bilirkişi ... ve bilgisayar mühendisi bilirkişi ... tarafından düzenlenen bilirkişi raporunda özetle; davaya konu 2023 yılının Temmuz, Ağustos ve Eylül aylarına ait kayıtların programın ilgili klasöründe olmadığı tespit olunduğu, dava dilekçesinde de açıkça belirtildiği üzere kayıtların firma dışı kişilerce sehven silindiğinin anlaşıldığı, "Söz konusu firma yetkilileri işyerine geldiğinde, e-defterlerin kurulu olduğu ve yedeklendiği bilgisayarın yalnızca C sürücüsüne format atılacağını bildirmişlerdir ve bu sürücünün yedekleri bilgisayar kullanıcısı tarafından alınmıştır. Ancak işlemlere başladıklarında D sürücüsüne de format atmaları gerekmiş ve bu durumu Şirketimizden kimseye bildirmemişlerdir. Dolayısıyla D sürücüsünden yedek alınmadan, kendileri de yedekleme yapmadan doğrudan format atmışlar ve bu sürücüdeki verilerin kalıcı olarak silinmesine sebep olmuşlardır." Dolayısıyla davaya konu aylara ilişkin yedeklerin görülemediği, yedek alındığına dair objektif bir delile de rastlanamadığı, kaldı ki dava dilekçesinde belirtildiği üzere yedeklerin aynı diskin "D" sürücüsüne alındığının ifade edildiği, aynı ortamda tutulan verilerin yedek olmadığı, olsa olsa aynı ortama kopyalama olduğunun söylenebileceği, dolayısıyla yedeklemenin alınmadığının değerlendirildiği, Entegratör firma tarafına da yedeklenmediğinin anlaşıldığı, 2023 yılı Temmuz, Ağustos ve Eylül aylarına ait e-defter xml kayıtlarının klasörler içinde bulunmadığı, 2023 yılı yevmiye ve kebir defteri açılış beratları ve envanter defteri açılış tasdikinin süresi içerisinde yapıldığı hususlarının belirlendiği anlaşılmaktadır.
6102 sayılı TTK'nın 82/7'inci fıkrasında belirtildiği üzere; "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir.'' hükmü düzenlenmiştir. Madde metninde yer verilen "gibi" sözcüğünden de anlaşılacağı üzere "yangın, su baskını veya yer sarsıntısı" örnekleri tahdidi olarak sayılmamış, tacirin elinde olmayan, tacire kusur atfedilemeyecek benzer olaylar da maddenin kapsamında kaldığı kabul edilmiştir. Bununla birlikte tacirin bu maddeden yararlanabilmesi için, somut olayın özelliği de gözetilerek hem defterlerin korunması amacıyla gerekli dikkat ve özenin gösterilmiş olması hem de ziyaa uğramanın onun iradesinin dışında meydana gelmiş olması gerekmektedir.
Somut olayda; davaya konu olan ve davacı şirkete ait 2023 yılı Temmuz, Ağustos ve Eylül aylarına ait tasdikli E-Defterlerinin ziyaa uğramasına neden olarak ileri sürdüğü maddi vakıa olan davacı şirkete ait bilgisayarlara format atılması işlemi sırasında e-defter kayıtlarının zayi olması olayında TTK'nın 82/7. Maddesi anlamında talep eden tacire kusur izafe edilemeyecek onun iradesi dışında gerçekleşen bir olay olarak kabulü gerektiği sonuç ve kanaatine varılarak, ispatlanan davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçeler uyarınca;
1-Davanın KABULÜ ile; davaya konu olan ve davacı şirkete ait 2023 yılı Temmuz, Ağustos ve Eylül aylarına ait tasdikli E-Defterlerinin ZAYİ NEDENİYLE İPTALLERİNE,
2-Harç peşin alındığından yeniden alınmasına YER OLMADIĞINA,
3-Yapılan yargılama giderlerinin davanın niteliği gereğince davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Davacı tarafından yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde HMK 333. Maddesine uygun şekilde İADESİNE,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde ...Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.25/06/2024