mahkeme 2022/596 E. 2023/395 K.

T.C. ... 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/596 Esas - 2023/395
TÜRK MİLLETİ ADINA
YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN

T.C.
...
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2022/596 Esas
KARAR NO : 2023/395

DAVA : İtirazın İptali (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 04/08/2022
KARAR TARİHİ : 23/05/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 26/05/2023

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili 03.08.2022 tarihli dava dilekçesinde özetle; ... Turizm Otomotiv San ve Tic. A.Ş. adına kayıtlı; 2017 Model Renault Megane Sedan Joy 1.5 DCI ... plakalı aracın müvekkili şirket nezdinde 31.01.2021-31.01.2022 vade tarihleri arasında 23998137 sayılı "... Genişletilmiş Kasko Poliçesi" ile teminat örtüsü altına alındığını, 05.05.2021 tarihinde müvekkili şirkete sigortalı aracın, sürücü ... sevk ve idaresinde iken; ... Büyükşehir Belediyesi'nin bakım ve gözetiminden sorumlu olduğu Dil Devrimi Caddesinde seyir halinde iken Akasya Evleri önüne geldiğinde orta şeritte bulunan davalılardan ...'ye ait rögar kapağının üzerinden geçtiği esnada rögar kapağının dikine açılması neticesinde tek taraflı maddi hasarlı trafik kazası gerçekleştiğini, 05.05.2021 tarihli Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağı'nda; kazanın yol üzerinde bulunan davalılardan ...'ye ait rögar kapağının yerinden çıkması neticesinde gerçekleştiğinin, tutanağa görevli polis memurlarınca derc edildiğini, davalıların, müvekkili şirkete sigortalı aracın hasarından müştereken ve müteselsilen sorumlu olduklarını, meydana gelen kazanın müvekkili şirkete ihbar edilmesi neticesinde 719560 hukuk numaralı hasar dosyası açıldığını ve müvekkili şirket nezdinde tanzim edilen 18.05.2021 tarihli ekspertiz raporu ile; araçta meydana gelen hasarın 15.097,07-TL olduğunun tespit edildiğini, sigortalı ile varılan mutabakat sonrası; 19.08.2021 tarihinde, hasar bedelinin KDV hariç 12.794,13-TL olarak ... Turizm Otomotiv San ve Tic. A.Ş.'nin poliçe prim borçlarına mahsup edildiğini, müvekkili şirketin ödediği sigorta tazminatını zarara sebep olanlardan, sigortalısının zararını ödediği nispette rücuen talep hakkına haiz olduğunu, rögar kapağının; davalı ...tarafından özensiz olarak monte edildiğinden dolayı yerinden çıktığı ve kazaya sebebiyet verdiğinin ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı Fen İşleri Dairesi Başkanlığı Yol ve Asfalt Şube Müdürlüğü'nün 26.04.2022 tarihli, E-16690049-160-459779 sayılı tutanağı ile anlaşıldığını ve işbu tutanak ile rögar kapağının ...'ye ait olduğunun sabit olduğunu, kazanın meydana geldiği Dil Devrimi Caddesi’nin, ... Büyükşehir Belediyesi yetki alanında yer aldığını ve yolun bakımının, işletilmesinin, temizliğinin yapılmasının Büyükşehir Belediyesi'nin görevleri arasında sayıldığını ve dolayısı ile müvekkili şirkete sigortalı aracın hasarından sorumlu olduğunu, müvekkil şirket tarafından sigortalıya yapılan ödeme sonrasında; sigortalısına ödenen hasarın taraflarına ödenmesi için 10.10.2021 tarihli ihtarname gönderildiğini ve davalılar tarafından ödeme yapılmaması akabinde ... 27. İcra Müdürlüğü'nün 2022/7650 E. Sayılı dosyası ile 16.04.2022 tarihinde takip yapıldığını ve ödeme emrinin davalı borçlulara 20.04.2022 tarihinde UETS yoluyla tebliğ edildiğini ve borçlu ...21.04.2022 tarihinde, Borçlu ... Büyükşehir Belediyesi 26.04.2022 itirazda bulunulduğunu ve takip dosyasının durdurulduğunu, davalılar müvekkili tarafından mahsup edilen/ödenen 12.794,13-TL tutardan ödeme tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olduklarını, davalılar aleyhine ... Arabuluculuk Bürosu'nun 2022/6962 büro dosya numaralı, 2022/61809 arabuluculuk numaralı dosyası ile arabuluculuk yoluna başvurulduğunu ancak görüşmelerin 08.06.2022 tarihlinde anlaşamama ile sonlandırıldığını, davalılar adına kayıtlı dava konusu talebi nispetinde menkul ve gayrimenkul malları ile bankalar ve üçüncü şahıslar nezdindeki alacakları için ihtiyati haciz konulmasına, davanın kabulü ile; davalıların meydana gelen hasardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğundan, davalılar tarafından ... 27. İcra Müdürlüğü'nün 2022/7650 E. sayılı dosyasına yapılan itirazların iptaline ve takibin takip talebinde yazılı şartlarla devamına, davalıların likit borca itirazı ile alacağın tahsilini geciktirildiğinden itiraza konu alacağın %20‘sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
CEVAP:
a)Davalı ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı Vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; davaya yönelik 23.08.2022 tarihli cevap dilekçesinde özetle; ... Büyükşehir Belediyesi’nin, sorumluluk alanındaki yollarda bulunan kanal baca ve yağmur suyu ızgara kapaklarının ağır trafik altında deforme olarak çatlamasından hırsızlık dolayısıyla yerinden kaybolmasından, contalarından, menteşe cıvataları ve sabitleme kilitlerinin periyodik olarak kontrolü, takibi ve değişiminden ...Genel Müdürlüğü’nün sorumluğu olduğunu, davalı ...’ nin yetki ve sorumluluğuna konu olaya ilişkin dahilinde yaptığı işlemin sonucunda İdarelerinin sorumlu tutulmasının hukuka aykırı olduğunu ve tarafı olmadığı ve üzerinde tasarrufu olmadığı dava konusu olaya dair sorumluluğuna gidilmesinin hatalı olacağını, kazanın meydana geldiği yerin meskun mahal olması nedeni ile davacı sigortalısının KTY’nin Hız Sınırları Başlıklı Madde 100 ve KTK kanununun 52/1-a- 52/1-b maddeleri hükümlerine aykırı olarak hız limitlerine uymadığını ve tamamen kusurlu olduğunu, müvekkili idareye yönelik davanın husumet yokluğundan reddine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
b)Davalı ... Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; davaya yönelik 31.08.2022 tarihli cevap dilekçesinde özetle; yolların bakım ve onarım sorumluluğunun, müvekkili idarede olmayıp 5216 sayılı Yasanın 7. maddesinin (g) bendi “Büyükşehir belediyesinin yetki alanındaki meydan, bulvar, cadde ve ana yollan yapmak, yaptırmak, bakım ve onar imini sağlamak”, açık hükmü gereği Büyükşehir Belediye Başkanlığının sorumluluğunda olup davanın müvekkili idareye yöneltilmesinin usule uygun olmadığını, İdarelerine ait mevcut arşivlerinin tetkikinde kaza tarihinde her hangi bir rögar kapağıyla alakalı kanal arıza raporuna rastlanmadığını ve davanın husumet yönünden reddi gerektiğini, şehir içi hız limiti olan sınırlı hıza uyup uymadığı meydana gelen kaza ile ilgili davacının kaç km/s hızla seyir halinde olduğu ayrıca kaza anında iradesinin yerinde olup olmadığı, alkol kullanıp kullanmadığı vs.lerin ispatının önem arz ettiğini, ilgili birimleri arası yaptıkları yazışmalar neticesinde; yapılan araştırma sonucu bulunan PS ve YS hatlarının rögarların asfalt seviyesinde olduğunu ve kazaya neden olacak herhangi bir çıkıntının mevcudiyeti söz konusu olmadığını, ayrıca kazanın meydana geldiği tarih öncesi ve sonrası herhangi bir çalışma yapılmadığı gibi İdarelerine herhangi bir ihbarın/ şikâyetin olmadığının görüldüğünü, davacı sigorta şirketinin halef olarak talep ettiği miktarın fahiş olduğunu ve kabul edilemez nitelikte olduğunu, dolayısıyla ... 27. İcra Müdürlüğü’nün 2022/7650 Esas sayılı dosyasına dayanarak yapılan icra takibine kurumu tarafından itiraz edilmiş olmasının arz edilen sebeplerle haksız ve dayanaksız olmayıp yerinde bir uygulama olduğunu, davanın husumet yönünden, arz edilen ve resen dikkate alınacak hususlar ile esastan reddine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
DELİLLER:
Kaza tespit tutanağı, sigorta poliçesi, hasar dosyası, ... 27. İcra Müdürlüğünün 2022/7650 E. Sayılı dosyası, bilirkişi raporları ile tüm dosya kapsamı.
GEREKÇE:
Davanın, araç hasar bedelinden kaynaklanan alacak nedeniyle haksız fiil hükümlerine göre başlatılan icra takibine yönelik olarak açılan itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemli olduğu, davacı tarafça davalılar aleyhine ... 27. İcra Müdürlüğünün 2022/7650 E. Sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığı, davalının itirazı üzerine takibin durmasına karar verildiği, takibin dayanağı olarak 05/05/2021 tarihinde dava dışı sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracın Dil Devrimi Caddesi ... adresinde seyir halinde iken rögar kapağına çarpması şeklinde trafik kazasının meydana geldiği, bu nedenle araçta hasar oluştuğu, söz konusu aracın ... Genişletilmiş KASKO poliçesinin davacı şirket tarafından yapıldığı, davacı şirket tarafından araç maliki dava dışı sigortalı ... Turizm... A.Ş. Firmasına 19/08/2021 tarihinde 12.794,13-TL hasar ödemesinin yapıldığı, yapılan bu ödemenin haksız fiil hükümlerine göre davalıların müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu gerekçesi ile davaya konu icra takibinin başlatıldığı, buna göre taraflar arasındaki uyuşmazlığın; oluşan kazadaki kusur durumu, davacı tarafın sigortalısına yapmış olduğu ödeme bakımından davalılara rücu koşullarının oluşup oluşmadığı noktasında olduğu anlaşılmaktadır.
... 27. İcra Müdürlüğünün 2022/7650 E. Sayılı dosyası incelendiğinde; davacı sigorta şirketi tarafından davalılar aleyhine '' ... plakalı davacı şirket nezdinde 23998137 numaralı KASKO poliçesi ile sigortalanmış olan aracın 05/05/2021 tarihinde meydana gelen hasara istinaden sigortalı aracın onarımı için 12.794,13-TL hasar bedeli ödemesi yapıldığı, buna ilişkin olarak düzenlenen trafik kazası tespit tutanağı, KASKO poliçesi, ekspertiz raporu, rücu talep yazısı, soruşturma dosyası, ifade tutanakları, fotoğraflar, hasar tutanakları ve sair bütün evraklar'' dayanak gösterilerek, 12.794,13-TL asıl alacak, 1.371,95-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 14.166,08-TL alacak için genel haciz yolu ile icra takibi başlatıldığı, davalının itirazı üzerine takibin durmasına karar verildiği, davacı tarafça İİK 67. Maddesi hükümlerine göre 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde işbu itirazın iptali davasının açıldığı anlaşılmaktadır.
Davaya konu kaza nedeniyle ... Etimesgut Trafik Birimi Amirliği tarafından düzenlenen Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağında; 05/05/2021 tarihinde dava dışı sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracın Dil Devrimi Caddesi Akasya Evleri önü ... adresinde seyir halinde iken rögar kapağına çarpması şeklinde trafik kazasının meydana geldiğinin ve bu nedenle araçta ön ve alt kısımlarında hasar oluştuğunun, olay yerinin; asfalt kaplı, zemin yüzeyinin kuru, düz ve eğimsiz, üç şeritli, yaya kaldırımının olduğu orta refüjle bölünüş iki yönlü, yerleşim alanı olan taşıt yolu olup havanın açık, kaza saati itibarıyla gün durumunun gece olduğunun, davacı ... sigortalı ... plakalı Renault marka özel aracın dava dışı sürücüsü ...' nun normal seyrine bağlı kusursuz olduğunun, rögar kapağının bakımından ve onarımından sorumlu olan kuruluşun ise; 2918 sayılı karayolları trafik kanununun madde 10' a göre hizmet kusurları nedeniyle sorumlu ve kusurlu olacağı yönünde görüş ve kanaatinin bildirildiği anlaşılmaktadır.
Adli Trafik Uzmanı bilirkişi ... tarafından tanzim edilen kusur raporuna göre; davacı ... sigorta poliçesiyle olay tarihinde dava dışı zorunlu mali mesuliyet ve dava konusu genişletilmiş Full kasko sigortalı bulunan ... plakalı 2017 modeli Renault marka özel aracın sürücü belgeli ve alkolsüz dava dışı sürücüsü ...'nun; olay mahalli olan üç şeritli orta refüjle bölünmüş taşıt yolunda 2918 sayılı karayolları trafik kanununun 56/1-a şerit izleme kurallarına uygun olarak orta şeridi takiben seyrine devamı sırasında olay mahalli olan Akasya evleri önüne geldiğinde, davalıların sorumluluğunda bulunan yol üzerindeki rögar kapağının iyice yerine sabitlenmemiş olması nedeniyle aracın ön lastiğinin kapağın üzerine bastığı sırada kapağın yerinden dikine açılarak aracının alt ve ön kısmına kuvvetlice çarpmasına bağlı dava konusu aracında meydana gelen maddi hasara ilişkin trafik kazasının oluşumunda kaza tespit tutanağında da belirtildiği gibi kural ihlalinin olmaması nedeniyle tamamen kusursuz olduğu; davalılardan ... Büyük Şehir Belediye Başkanlığının sorumluluğunda bulunan taşıt yolunda diğer davalı belediyeye ait ...Genel Müdürlüğü yetkililerinin; her gün yüzlerce aracın seyrine açık olan yol üzerindeki rögar kapağını zaman zaman kontrol ederek ve kapağı monte işlemi sırasında çelik vidalarla araçların lastik basınçlarından etkilenmemesi ve yerinden çıkışlarını önleyici her türlü tedbiri almamaları ve zaman zaman rögar kapağını kontrol etmemelerine bağlı dava konusu maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda hizmet kusurları nedeniyle kaza tespit tutanağında da belirtildiği gibi 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun madde 10/b-1,-b-4, Yönetmeliğin 16/a-ı maddelerine ilişkin olarak kaza tespit tutanağında da belirtildiği gibi tamamen asli kusurlu olduklarının belirlendiği görülmüş rapor hükme esas alınmıştır.
Makina mühendisi bilirkişi ... ve nitelikli hesap bilirkişisi ... tarafından düzenlenen 27/02/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davacı sigorta şirketi tarafından kasko örtüsüne alınan, dava dışı ... TURİZM OTOMOTİV SAN. VE TİC. A.Ş.’nin maliki olduğu ... plaka sayılı araçta meydana gelen toplam hasarın KDV Hariç 12.794,13 TL (KDV dahil 15.097,07 TL) olduğu; söz konusu hasar tutarında yer alan tüm hasarlı parçalar/malzemeler ile onarımına ait işçilik bedellerinin kaza tarihindeki piyasa fiyatlarıyla uyumlu olduğunun belirlendiği görülmüş olup, rapor hükme esas alınmıştır.
Mahkememizce yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre; 05/05/2021 tarihinde dava dışı sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracın Dil Devrimi Caddesi ... adresinde seyir halinde iken rögar kapağına çarpması şeklinde trafik kazasının meydana geldiği, bu nedenle araçta hasar oluştuğu, söz konusu aracın ... Genişletilmiş KASKO poliçesinin davacı şirket tarafından yapıldığı, davacı şirket tarafından araç maliki dava dışı sigortalı ... Turizm... A.Ş. Firmasına 19/08/2021 tarihinde 12.794,13-TL hasar ödemesinin yapıldığı, yapılan bu ödemenin haksız fiil hükümlerine göre davalıların müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu gerekçesi ile davaya konu icra takibinin başlatıldığı, alınan kusur raporuna göre; kazanın oluşumunda davacının tamamen kusursuz olduğu, davalılardan ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı'nın sorumluluğundaki taşıt yolundaki diğer davalı ...Genel Müdürlüğü'nün dava konusu maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda sorumlulukları altındaki rögar kapağının yerinden çıkarak davacı sigortalı araca hasar vermesi ile meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda hizmet kusurları nedeniyle tamamen kusurlu oldukları, kaza nedeniyle davacı sigorta şirketinden sigortalı olan araçta 12.794,13-TL hasarın meydana geldiği, davacı sigorta şirketi tarafından sigortalısına hasar bedelinin ödendiği, yapılan ödemeyi kusurları oranında davalılardan rücuen talep hakkının bulunduğu, bu haliyle davalıların icra takibine yönelik itirazlarının haksız olduğu sonuç ve kanaatine varılarak, davanın kabulüne karar verilip, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçeler uyarınca;
1-Davanın KABULÜ ile; davaya konu ... 27. İcra Müdürlüğünün 2022/7650 E. Sayılı dosyasında davalıların icra takibine yönelik itirazlarının İPTALİ ile takibin aynı koşullarda DEVAMINA,
2-Alacağın (14.166,08-TL) % 20'si oranında icra inkar tazminatının davalılardan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
3-Alınması gereken 967,68-TL harçtan dava açılırken peşin olarak yatırılan 171,10-TL harcın mahsubu ile bakiye 796,58-TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
4-Davacı tarafça yatırılan ve mahsup edilen 171,10-TL harcın davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5-Davacı tarafça yapılan 3.885,50-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
6-Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümlerine göre belirlenen 9.200,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
7-Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde HMK 333. Maddesine uygun şekilde İADESİNE,
8-Arabuluculuk Son Tutanağı, iş bu davada verilen karar ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilmek suretiyle; 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 7 ve 18/A-13 maddeleri ile bu Kanuna göre hazırlanan ve 02/06/2018 tarih ve 30439 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe giren Yönetmeliğin 26. maddesi hükümlerine göre; Bakanlık bütçesinden karşılanan/karşılanması gereken ve iki taraf ve iki saat üzerinden yapılan hesaba göre belirlenen toplam 1.600,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama giderinin davanın KABULÜNE karar verilmiş olması nedeniyle DAVALIDAN alınarak 6183 sayılı AATUHK hükümlerine göre tahsili ile hazineye gelir kaydına, bu amaçla işbu karar eklenmek suretiyle ilgili vergi dairesine yazı yazılmasına,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda, dava konusu miktar itibariyle kesin olarak verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.23/05/2023