mahkeme 2022/477 E. 2023/389 K.

T.C. ... 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/477 Esas - 2023/389
TÜRK MİLLETİ ADINA
YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN

T.C.
...
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2022/477 Esas
KARAR NO : 2023/389

DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ : 14/06/2022
KARAR TARİHİ : 22/05/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 31/05/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı şirket arasında 27/01/2016 tarihinde 2016/12538 ihale kayıt numaralı 2 (iki) aylık süreyle işletme bakım onarım, bahçe bakım ve çevre temizliği ile iletişim uzmanlığı (sekreterya) işlerine yönelik hizmet alım işi sözleşmesi imzalandığını, sözleşmesinde sözleşme karar pulu ve damga vergisinden davalı şirketin sorumlu olacağı hususu açıkça belirlendiğini ve davalı tarafından da özgür iradesiyle imzalandığını, sözleşmeye ait kanuni yükümlülüklerden olan karar pulu, damga vergisi tutarı olan 5.554,01-TL yüklenici davalı şirket tarafından sözleşmeden doğan yükümlülüğü olması sebebiyle yatırıldığını, ... Vergi Dairesi Başkanlığı, Hitit Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün 13/01/2020 tarihli Vergi/Ceza İhbarnamesi ile 27/01/2016 tarih 2016/12538 ihale kayıt numaralı sözleşmeye ait karar pulu bedelinin mükellefe (davalıya) iade edilmesi gerekçesiyle müvekkili teşekküle 5.554,01-TL karar pulu damga vergisi ile 4.165,51-TL gecikme faizi düzenlediğini, müvekkili tarafından 13/01/2020 tarihli Vergi/Ceza İhbarnamesinin iptal edilmesi istemiyle ... 3. Vergi Mahkemesi'nin 2020/1455 E. sayılı dosyasında dava ikame edildiğini, anılan Mahkemece verilen 2021/300 K. sayılı kesin karar ile "Dava konusu damga vergisi tarhiyatına ilişkin kısım yönünden davanın reddine, vergi ziyaı cezasının iptaline" olmak üzere davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verildiğini, müvekkiline tebliğ edilen Mahkeme kararının İYUK'un 28. maddesi uyarınca T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığı ... Vergi Dairesi Başkanlığı Gölbaşı Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün 03/07/2020 tarihli ve 2021031039D3V0000001 fiş numaralı 2 nolu Vergi/Ceza İhbarnamesi söz konusu karar pulu tutarının Gölbaşı Vergi Dairesi Müdürlüğü'ne vergi tutarı 5.554,01-TL, gecikme faizi olarak 5.426,27-TL ve 59,30-TL karar harcı olmak üzere toplam 11.039,69 TL olarak ödendiğini, Kamu İhale Kanunu kapsamında yapılan hizmet alımı ihalelerinde, sözleşmeden doğan damga vergisinin, Kamu İhale Kanunu kapsamında % 4 oranında hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler içerisinde yer aldığını ve davalı tarafından teklifin bu giderler dahil sunulduğunu, sözleşme kapsamında söz konusu damga vergisi tutarının karşı tarafa yüklenmesinin davalı ile imzalanan sözleşmede sözleşme bedeline dâhil olan giderleri düzenleyen 7.1 maddesi ile İdari Şartnamenin 25. maddesi gereğince, esasında dolaylı olarak damga vergisinin davacı teşekkülce davalıya ödenen sözleşme bedeli içerisinde karşılandığının açık olduğunu, davalının hem sözleşme bedeli içerisinde damga vergisini müvekkili şirketten tahsil ederek hem de Mahkeme sonucu iadesine karar verilen tutarın şirkete dolaylı olarak ödenmesiyle davalı şirketin malvarlığında haksız biçimde sebepsiz zenginleşme meydana geldiğini, davalının sebep olduğu kamu zararının bu sebeple kendisinden tahsilinin gerektiğini, davalı tarafından yapılan başvuru nedeniyle, ... Vergi Dairesi tarafından yapılan haksız işlem nedeniyle ... 3. Vergi Mahkemesi'nin 2020/1455 E. sayılı dosyasında ikame edilen dava nedeniyle, müvekkili şirketin damga vergisi ve gecikme zammı bedeli yanı sıra 2.623,10-TL yargılama gideri de ödemek zorunda kaldığını, davalının sebebiyet verdiği haksız işlem nedeniyle müvekkili şirketçe ödenmek zorunda kalınan bu bedelin de kamu zararına sebebiyet verdiği açık olduğunu ve davalıdan tahsilinin gerektiğini iddia ederek sözleşme kapsamında yerine getirilen yükümlük sonrasında ... Vergi Dairesi Başkanlığı'nın 13/01/2020 tarihli ve 2020070313D300000002 fiş numaralı Vergi/Ceza İhbarnamesi ile 27/01/2016 tarih 2016/12538 ihale kayıt numaralı sözleşmeye ait karar pulu bedelinin mükellefe (davalı) iade edilmesi nedeniyle müvekkili şirketçe sözleşme kapsamında uğradığı maddi zarar tutarı olan 11.039,58-TL ile dava gideri olarak ödenen 2.623,10-TL olmak üzere toplam 13.662,68-TL'nin tahsiline, zarar miktarı içerisinde yer alan 11.039,58-TL'nin ödeme tarihi olan 12/03/2021 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile 2.623,10-TL yargılama giderinin karar tarihi olan 23/02/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı yana bırakılmasına karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
Davalı tarafça yasal süre içerisinde cevap dilekçesi sunulmadığı görülmüştür.
06/02/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davacı ile davalı arasında 976.099,77-TL bedel üzerinden Pazarlık Usulü İle İşletme ve Bakım Onarım İşleri Nitelikli Personel Hizmet Alımı Sözleşmesi'nin akdedildiği, sözleşmeye göre 5.554,01-TL damga vergisi/karar pulunun ise davalı tarafından ödeneceğinin taraflarca kararlaştırıldığı, davalı tarafından 5.554,01-TL damga vergisi/karar pulunun ödenmesine rağmen sonradan ... Vergi Dairesi Başkanlığınca davalıya iade edilmesi sebebiyle davacının 5.554,01-TL damga vergisi/karar pulunu ödemek durumunda kaldığı, yapılan tarhiyata karşı vergi mahkemesinde açtığı davayı kaybetmesi sebebiyle 5.426,27-TL gecikme faizi ile 59,30-TL karar harcını (toplam 11.039,69-TL), ayrıca 2.623,10-TL yargılama giderini ödemek zorunda kaldığından, davacının ödediği 11.039,58-TL ile 2.623,10-TL yargılama giderinin davalıdan talep etme hakkı bulunduğu, sözü edilen alacağa ilişkin faizin başlangıç tarihini ve miktarını belirleme konusunda karar verme takdir ve yetkisinin Sayın Mahkemeye ait olduğu bildirilmiştir.
Dava, davacı tarafça ödenen karar pulu, damga vergisi, gecikme cezası ve ... 3.Vergi Mahkemesi'nin hükmettiği yargılama giderlerinin, taraflar arasında akdedilen hizmet alım sözleşmesine istinaden iadesinin talep edilip edilemeyeceği, sözleşmeye göre karar pulu, damga vergisi kalemlerinden davalının sorumlu olup olmadığı hususlarından kaynaklandığı anlaşılmıştır.
... 3. Vergi Mahkemesi'nin 2020/1455 E. sayılı ilam sureti, taraflar arasında akdedilen sözleşme ve diğer belgeler dosyada mevcuttur.
... 3. Vergi Mahkemesi'nin 2020/1455 E. sayılı ilam suretinin incelenmesinde; davanın ... tarafından ... Vergi Dairesi Başkanlığı aleyhine 2016/01 dönemine ilişkin olarak davacı adına yapılan vergi ziyaı cezalı damga vergisi tarhiyatının kaldırılması istemi ile açıldığı, 23/02/2021 tarihinde Mahkemece davanın kısmen kabulü ile, dava konusu damga vergisi tarhiyatı yönünden davanın reddi ile, damga vergisi tarhiyatının onanmasına, kesilen vergi ziyaı cezası yönünden davanın kabulü ile, kesilen vergi ziyaı cezasının kaldırılmasına, yargılama giderinin 65.96 TL'sinin davacı üzerinde bırakılmasına, 2.270,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye ödenmesine karar verildiği anlaşılmıştır.
4734 Sayılı Kamu İhale Kanununun "ihale ve ön yeterlilik dökümanının içeriği ve idari şartnamede yer alması zorunlu hususlar" başlıklı 27.maddesinde, idari şartnamede belirtilmesi zorunlu unsurlar sayılmıştır. Buna göre (İ) bendinde belirtilen ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderlerinden hangisinin teklif fiyatına dahil olacağı ve (u) bendinde belirtilen vergi, resim ve harçlar ile sözleşme ile ilgili diğer giderlerin kimin tarafından ödeneceği hususları idari şartnamede belirtilmesi gereken zorunlu unsurlar arasındadır.
Yine 4735 Sayılı Kamu İhaleleri Sözleşmeleri Kanununun sözleşmede yer alması zorunlu hususlar başlıklı 7.maddesinin (h) bendinde ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderlerinden hangisinin sözleşme bedeline dahil olacağı ve (i)bendinde vergi, resim ve harçlar ile sözleşme ile ilgili diğer giderlerin kimin tarafından ödeneceği hususlarının Kamu İhale Sözleşmelerinde belirtilmesinin zorunlu olduğu açıklanmaktadır.
Taraflar arasında akdedilen Pazarlık Usulü İle İşletme ve Bakım Onarım İşleri Nitelikli Personel Hizmet Alımı Sözleşmesi'nin incelenmesinde; 7.1. Maddesinde "taahhüdün (ilave işler nedeniyle meydana gelebilecek artışlar dahil) yerine getirilmesine ilişkin ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri, K.İ.K'na ödenecek masraflar, ayrıca sözleşme bedeli üzerinden ödenecek damga vergisi, karar ve teyit pulu, komisyon karar pulu v.b. her türlü giderler sözleşme bedeline dahildir. İlgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak KDV, sözleşme bedeline dahil olmayıp, idare tarafından yükleniciye ödenecektir." maddesinin yer aldığı anlaşılmıştır.
6098 sayılı TBK. m.77/1'e göre; zenginleşen başkasının malvarlığından veya emeğinden haklı bir sebep olmaksızın elde ettiği zenginleşmeyi geri vermek zorundadır. Geri verme borcunun konusu ve kapsamı; TBK. m. 79 ve 80'de "aynen geri verme ilkesi"ne göre düzenlenmiştir.
Sebepsiz zenginleşme; geçerli olmayan ve tahakkuk etmemiş yahut varlığı sona ermiş bir nedene ya da borçlu olunmayan şeyin hataen verilmesine dayalı olarak gerçekleşebilir. Sebepsiz zenginleşme bunlardan hangisi yoluyla gerçekleşmiş olursa olsun, sebepsiz zenginleşen, aleyhine zenginleştiği tarafa karşı geri verme borcu altındadır.Borç olmayanı rızası ile ödeyen kimse yanlışlığa düştüğünü ispat ettiği takdirde ödediğini geri isteyebilir. Yanlışlık eda ile ilgili olup, edada bulunan da bağışlama irade ve arzusunun bulunmadığını gösteren bir yanılmadır.
Dosya içerisinde toplanan deliller, taraflar arasında akdedilen sözleşme ve tüm dosya içeriğine göre; taraflar arasında 27/01/2016 tarihinde Pazarlık Usulü İle İşletme ve Bakım Onarım İşleri Nitelikli Personel Hizmet Alımı Sözleşmesi'nin imzalandığı, iş bu sözleşmenin 7.1. Maddesi ve taraflar arasında düzenlenen sözleşmenin eki olan idari şartnamenin 25. maddesi gereğince, damga verginin davalı yüklenici tarafından karşılanması gerektiği ve damga vergisi, gecikme faizinin davacı teşekkülce karşılandığı, bu durumun davalı şirketin sebepsiz zenginleşmesine sebebiyet verdiği anlaşılmakla, ihale karar pulu olan damga vergisinin davalıdan rücuen tahsili isteminin yerinde olduğu anlaşılmakla; davanın kabulü ile 13.662,68 TL damga vergisi ve gecikme faizi, 2.623,10 TL Vergi Mahkemesi nezdinde yapılan yargılama gideri olmak üzere toplam 13.662,68 TL'nin, (11.039,58 TL'sinin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, 2.623,10 TL'sinin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte) davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiş olup, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
1-Davanın KABULÜ İLE, 13.662,68 TL'nin (11.039,58 TL'sinin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, 2.623,10 TL'sinin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte) davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
2-Alınması gerekli 933,30 TL harçtan peşin alınan 233,33 TL harcın mahsubu ile bakiye 699,97‬ TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 233,33 TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş bulunduğundan AAÜT uyarınca belirlenen 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 1.431,2‬0 TL ( ilk yargılama gideri, bilirkişi ücreti, posta gideri olmak üzere) yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde iadesine,
7-6325 Sayılı Kanunun 18/4-14 maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanacak olan 1.560,00 TL arabuluculuk giderinin davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına, bu amaçla karar kesinleştiğinde işbu karar eklenmek suretiyle ilgili vergi dairesine yazı yazılmasına,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 22/05/2023

YARGILAMA GİDERİ DÖKÜMÜ:
Bilirkişi Ücreti : 1.000,00 TL
Posta Masrafı : 339,00 TL
Başvurma Harcı : 80,70 TL
Vekalet Harcı : 11,50 TL