mahkeme 2022/382 E. 2024/74 K.

T.C. ANKARA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/382 Esas - 2024/74

TÜRK MİLLETİ ADINA
YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN

T.C.
ANKARA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2022/382 Esas
KARAR NO : 2024/74

DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 22/05/2022
KARAR TARİHİ : 09/02/2024
KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 04/03/2024

Mahkememizde görülmekte olan tazminat (haksız fiilden kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili, müvekkiline ait dava dışı sürücü idaresindeki ...çekiciye bağlı ... plaka numaralı yarı römorkun sol arka kısmına, davalı ...'e ait, dava dışı sürücüsü idaresindeki ... plaka numaralı kamyonetin 19/10/2021 günü ve saat 02.30 sıralarında arkadan çarptığını, söz konusu maddi hasarlı kazada ... plakalı aracın sürücüsünün tam kusurlu olduğunu, ... plakalı araç ve ... yarı römork üzerinde yapılan ekspertiz çalışması sonucu müvekkiline ait yarı römorkun orijinal iken mevcut kaza sebebiyle aracın bir kısım parçalarının yenileri ile değiştiğini, bir kısım parçaların da tamir edilerek onarıldığını, değişen parça olan arka kapak, arka şase eteği, jant, lastik, arka tampon boru, arka sabit tampon, stop lambasının, orijinali yerine benzer nitelikteki emsal bir parça ile değiştirildiğini ve bu durumun da aracın değerinin düşmesine neden olduğunu, araçta oluşan araç değer kaybından araç sahibi ve sigorta şirketinin sorumlu olduğunu, davalı ...'e ait olan ... plakalı aracın ZMSS'ni tanzim eden ... Sigorta Anonim Şirketi'nin ZMSS poliçesi teminatı kapsamında müvekkiline ait araçta meydan gelen değer kaybını tazmin etmekle yükümlü olduğunu, müvekkilinin dava konusu aracı, kaza sebebiyle ve aracın tamirde kaldığı süreçte ticari kazanç kaybına uğradığını ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik; 100,00 TL değer kaybının kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan müteselsilen ve müştereken tahsiline, aracın hasarlı kaldığı süre boyunca kullanılmamasından ve başkaca harcamalarla ulaşım sağlanmasından kaynaklı şimdilik 10,00 TL ticari kazanç kaybının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalı araç sahibinden tahsiline karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
CEVAP: Davalı sigorta vekili, müvekkilinin sorumluluğunun poliçede yazılı limitle ve verilen teminatlarla sınırlı olduğunu, dava öncesi müvekkili şirkete yapılan başvuru sonucu davacı tarafa söz konusu kaza nedeniyle araçta meydana gelen hasar için toplamda 11,400.00-TL ödeme yapıldığını, dava konusu kaza sonrasında şirketlerine yapılan ihbar üzerine hasar dosyası açıldığını ve açılan dosyanın ekspertizinin müvekkili şirket tarafından yaptırılmasının akabinde mutabık kalınan yedek parça ve işçilikler, sigorta genel şartları ve şirketin tedarik yedek parça iskontosu ve işçilik ücretleri hakkında servis yetkilisine eksperleri tarafından bilgi verildiğini, davacının aracında meydana gelen değer kaybı talebi ile ilgili müvekkili sigorta şirketine başvurusu üzerine açılan hasar dosyasından yapılan değerlendirmede, değer kaybı zararının oluşmadığının tespit edildiğini ve talebin reddedildiğini, kazada ... plakalı araca takılan ... plakalı kasa yarı römorkun; orijinal olmadığı, çekicinin arkasında sonradan eklenen ve kilometre sayacının bulunmadığı, sürekli yükleme ve nakliyat için kullanılan deformasyona maruz kalan bir parça olduğundan değer kaybına etkisi bulunmadığını, kabul anlamına gelmemek üzere davacının davacının değer kaybına ilişkin talepleri bakımından Genel Şartlar ekinde yer alan teminat dışı haller ve hesaplama yönteminin gözetilerek değerlendirme yapılmasını ve daha önce yapılan ödemelerin de gözetilerek fazlaya ilişkin taleplerin reddi gerektiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.
Diğer davalı, davaya yanıt vermemiştir.
KANITLAR:Arabuluculuk anlaşamama tutanağı sunulmuştur.
Davacının davalı sigorta şirketine yapılan başvurusuna ilişkin evrak sunulmuştur.
Davalı sigorta şirketi tarafından düzenlenen hasar dosyası celbolunmuştur.
Kusur bilirkişisinden rapor ve ek rapor alınmış, anılan raporlarda; davaya konu yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda davacının maliki olduğu ... plakalı araç ve ... plakalı ÖZT 11 tipinde yarı römorkunun kaza zamanındaki dava dışı sürücüsünün kural ihlali yapmadığı, davalı ... olan ve davalı sigorta şirketince sigortalanan ... plakalı aracın dava dışı sürücüsünün arkadan çarpma yaparak % 100 (Yüzde yüz) oranında asli kusurlu olduğu, davaya konu yarı römorkta meydana gelen toplam hasarın KDV hariç tutarının 11.400,00 (KDV Dahil:13.452,00 TL) olduğu, söz konusu hasar tutarında yer alan tüm hasarlı parçaların/malzemelerin onarımı ile işçilik bedellerinin kaza tarihindeki piyasa şartlarıyla ve kaza tespit tutanağı/krokisine göre kaza şekliyle uyumlu olduğu, bu tutarın davalı sigorta şirketi tarafından davaya konu yarı römorkun onarımını yapan firmaya ödendiği, davaya konu yarı römorka ait herhangi bir belgenin sunulmadığı, sadece çekici fiyatının ya da sadece yarı romörk fiyatının kulanılarak hesap yapılmasının ve piyasa fiyatı araştırmasının yapılmasının hatalı değerlendirmeye yol açabileceği, dolayısıyla kök raporda yarı römork için istenen belgelerin çekici aracın kaza tarihindeki kilometre bilgisi ile birlikte dava dosyasına katılmasının uygun olacağı, dosyaya katılmadığı takdirde sağlıklı ve doğru piyasa rayiç fiyatının tespit edilemeyeceği; sayın Mahkeme aksi kanaatte ise; davaya konu kaza neticesinde davacının maliki olduğu ... plakalı çekiciye bağlı ... plakalı ÖZT 1L tipinde yarı römorkta hasar oluşması, yarı römorkun, çekicinin arkasında sonradan eklenmesi ve kilometre göstergesinin bulunmaması, sürekli yükleme ve nakliyat için kullanılmasından dolayı kısa sürelerde deformasyona maruz kalan bir parça olması ve yapılan işin özelliğine göre sık sık değiştirilmesi nedeniyle değer kaybına etkisi bulunmayacağı hususunun dikkate alınmasının uygun olacağı, davaya konu aracın ticari kazanç kaybına yönelik olarak; 19.10.2021 ila 28.10.2021 tarih aralığında, yapamayacağı işlere yönelik fatura tutarının KDV hariç 1.300,00 TL (KDV Dahil 1.534,00 TL) olabileceği; davaya konu aracın 19.10.2021 ila 10.11.2021 tarih aralığında, yapamayacağı işlere göre yönelik fatura tutarının KDV hariç 13.925,00 TL (KDV Dahil 16.265,00 TL) olabileceği, fişlerin bir kısmının kaza tarihinden öncesine ait bir kısmının ise kaza tarihi ve onarım süresinin sonrasına ait ... ve ... araçlarının yakıt fişleri olduğu, söz konusu akaryakıt fişlerinin, gerek tarihleri itibariyle gerekse dava konusu aracın yerine, kaza sebebiyle ve aracın tamirde kaldığı süreçte, başka bir aracın ikame edilmesi halinde, o aracın da aynı yakıt tüketimi gerçekleştirmesi söz konusu olacağından ticari kazanç kaybına etkisi olamayacağı, yevmiye defteri ve muavin defterinin incelenmesi işinin, uzmanlık dalımda olmaması nedeniyle, anılan belgelerin ticari kazanç kaybı yönünden mali müşavir uzmanlığına sahip bilirkişi tarafından incelenmesinin ve bu maksatla mali müşavir bilirkişi atanması hususunun mahkemenin takdirinde olacağı, dava konusu yarı römorkun hasarlı parçaları dikkate alındığında, tüm yenilenmesi gereken parçaların hazır olması kaydıyla eksper tarafından belirlenen onarım süresinin makul olduğu ve 7 iş günü olacağı hususları görüş olarak açıklanmıştır.
Teknik bilirkişi yanında SMMM bilirkişisi de eklenerek kazanç kaybının tespiti bakımından davacı ticari defter ve kayıtları üzerinde inceleme yapılmak suretiyle bilirkişi kurulundan rapor ve ek rapor alınmış, anılan raporlarda, kusur bilirkişisi raporlarına ek olarak, ... plakalı ÖZT11 tipinde yarı römorkun hasarlanması sonucunda, 28.10.2021-10.11.2021 tarihleri arasındaki süre yönünden (21 gün) veya hasar onarım süresi 7 iş günü olarak, bu römorkun ticari işlerde kullanılamamasına bağlı, ikame yarı römork olası kiralama olması halinde; yapılan araştırmada, "yarı römork" olarak; taşımacılık sektöründe Tır Çekicisi arkasına bağlanabilen araç olarak 2023 yılı piyasa rayiç değeri; aylık 40.000,00-55.000,00 olarak değişkenlik gösterdiği, kapalı kasa, termokingli kapalı kasa, açık tenteli yarı kasa, tamamen açık olmak üzere fiyat farklılığı olabildiği, 2023 yılı; Eylül ayı itibariyle 1 aylık yarı römork kiralama bedeli; 45.000,00 TL olduğu, iş bu dava yönünden; olayın meydana geldiği tarih olarak, Türkiye İstatistik Kurumu'nun(TÜİK) yayımladığı Yıllık Yİ-ÜFE'ye ait aşağıdaki gibi olduğu, Eylül 2023; %65,55, Eylül 2022; %151,50 olduğu, 2021 yılı; Eylül ayı itibariyle 1 aylık yarı römork kiralama bedelinin; 12.136,50 TL olarak hesaplandığı, Günlük kira bedeli ise; 12.136,50/30 = 404,55 TL olarak bulunduğu, bu duruma göre; 19.10.2021 kaza tarihi-10.11.2021 onarımın bittiği; tarih aralığı gün sayısı; 21 gün olduğu, bu tarih aralığı römorkun kullanılmamasına bağlı başka yarı römork kiralanması halinde; davacı ticari kazanç kaybı; 21x404,55 = 8.495,55 TL olarak hesaplandığı, Hasar Onarım süresi 7 iş günü dikkate alınması halinde ise; davacı ticari kazanç kaybı; 7x404,55 = 2.831,85 TL olarak hesaplandığı hususları görüş olarak açıklanmıştır.
Davacı vekili 22/12/2023 tarihli dilekçe ile talebini ticari kazanç kaybı yönünden 2.821,85 TL artırarak 2.831,85 TL'ye yükselmiştir.
GEREKÇE: Dava, trafik kazasından kaynaklı haksız fiil niteliğindeki tazminat istemine ilişkindir.
Somut uyuşmazlıkta davacıya ait, dava dışı sürücüsü idaresindeki ...çekiciye bağlı ... plaka numaralı yarı römorkun sol arka kısmına, davalı ...'e ait, dava dışı sürücüsü idaresindeki ... plaka numaralı kamyonetin 19/10/2021 günü ve saat 02.30 sıralarında arkadan çarptığı, davacının değer kaybı ve araç mahrumiyet tazminatı talep ettiği, davalı sigorta şirketi davanın reddini istediği, diğer davalının cevap sunmayarak davanın reddini savunmuş sayıldığı hususları uyuşmazlık konusu değildir.
Taraflar arasındaki çekişme, davalıların trafik sigortacısı ve işleteni olduğu araç ile davacı aracının karıştığı kazada, sürücülerin kusur oranları davacının ileri sürdüğü araç değer kaybı tazminatı ile aracı kulanamamadan kaynaklı tazminat alacağının doğup doğmadığı, doğmuş ise tutarı, davalılardan tahsilinin gerekip gerekmediği noktalarında toplanmaktadır.
Davalı gerçek kişi işleten, diğer davalı trafik sigortacısı sıfatıyla dava edilmiştir. 2918 sayılı KTK'nın 85 ve devamı maddeleri uyarınca işleten, motorlu aracın karayolunda işletilmesi sırasında meydana gelen üçüncü kişi zararlarından tehlike sorumluluğu hükümlerine göre sorumludur. Davalı sigorta şirketi ise, trafik sigorta poliçesi hükümlerine göre sorumlu olacaktır. Trafik sigortası (KMAZMSS ) motorlu bir aracın, karayolunda işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan sorumluluk sigortasıdır. Trafik sigortacısının sorumluluğunun sınırı ise KTK’nın 92 nci maddesinde belirlenmiştir. Davacının ileri sürdüğü araç değer kaybı bu poliçe kapsamındadır. Kural olarak araç mahrumiyet tazminatı ise teminat dışıdır. Ancak, araç mahrumiyet zararından işletenin sorumluluğu mevcuttur.
Dava, esas itibariyle haksız fiile dayalı tazminat niteliğinde olduğundan, haksız fiilin varlığı, kusur, zarar ve illiyet bağı araştırılmalıdır.
İddia, savunma, toplanan kanıtlar, poliçe, hasar dosyası, davacının başvuru evrakı, bilirkişi kurulu rapor ve ek raporları ile tüm dosya kapsamından, davalıların işleten ve trafik sigortacısı bulunduğu araç ile davacı aracının 19/10/2021 tarihinde kazaya karıştıkları, davalıların sorumlu olduğu aracın dava dışı sürücünün arkadan çarpma suretiyle kazanın meydana geldiği, kazanın oluşumunda bu araç sürücünün tam kusurlu olduğu, davacı araç sürücüsünün kusurunun tespit edilemediği, davacı aracında hasar meydana geldiği, davalı sigorta şirketinin hasar bedelini ödediği, yarı romörkün niteliği, değişen parçalar ve kullanım şekli dikkate alınarak değer kaybının olmadığı, davacı aracının 7 günde tamir edilebileceği, bu süre itibariyle kullanılmaması nedeniyle oluşan zararın 2.831,85 TL olabileceği dosya kapsamına uygun ve denetime elverişli raporla ortaya çıkmıştır. Anılan bu rapor, hüküm kurmaya elverişli kabul edilmiştir.
Bu durum karşısında, davacının değer kaybı talebinin reddine, araç kullanamamadan kaynaklı tazminatın ise davalı işleten tahsiline karar vermek gerekmiştir. Temerrütün kaza tarihinde meydana geldiği, aracın niteliği ve talep dikkate alınarak avans oranda temerrüt faizine hükmedilmesi gerektiği sonucuna varılarak aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
1-Davacının değer kaybı isteminin reddine,
a-Davalı ... Sigorta A.Ş kendisini vekil ile temsil ettirmiş bulunduğundan AAÜT uyarınca belirlenen 100,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ... Sigorta A.Ş'ye verilmesine,
2-Davacının 2.831,85 TL araç mahrumiyet tazminatının ise kazanın meydana geldiği 19/10/2021 tarihinden itibaren işleyecek avans oranında temerrüt faiziyle birlikte davalı ...'den alınarak davacıya verilmesine
a-Alınması gerekli 427,60 TL harçtan peşin ve ıslah harcı olarak alınan 280,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 146,9‬0 TL harcın davalı ...'den alınarak hazineye irat kaydına,
b-Davacı tarafından yatırılan 427,60 TL peşin harcın davalı ...'den alınarak davacıya verilmesine,
c-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş bulunduğundan AAÜT uyarınca belirlenen ( kabul ve red oranına göre) 2.831,85 TL vekalet ücretinin davalı ...'den alınarak davacıya verilmesine,
3-Davacı tarafından yapılan 3.382,95‬ TL (80,70 TL başvurma harcı, 11,50 TL vekalet harcı, 2.750,00 bilirkişi ücreti, 540,75 posta gideri olmak üzere) yargılama giderinden ( kabul ve red oranına göre) 3.267,56 TL'lik kısmının davalı ...'den alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafça yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde iadesine,
5-6325 Sayılı Kanunun 18/4-14 maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanacak olan 1.600,00 TL arabuluculuk giderinin davanın kabul ve red oranına göre hesaplanan 1.545,42 TL'nin davalı ...'den, 54,58 TL'nin davacıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına, bu amaçla karar kesinleştiğinde işbu karar eklenmek suretiyle ilgili vergi dairesine yazı yazılmasına,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, miktar itibariyle kesin olarak karar verildi. 09/02/2024