mahkeme 2022/170 E. 2023/281 K.

T.C. ANKARA 1. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/170 Esas - 2023/281
T.C.
ANKARA
1. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2022/170
KARAR NO : 2023/281
HAKİM : ...
KATİP :...
DAVACI :...
Mersis No: ...
VEKİLİ : Av. ...
DAVALILAR : 1- ...
VEKİLİ : Av. ...
2-...
Mersis No: ...

DAVA : Marka İle İlgili Kurum Kararının İptali
DAVA TARİHİ : 11/05/2022
KARAR TARİHİ : 29/12/2023
KARAR YAZIM
TARİHİ :17/01/2024

Mahkememizde görülmekte olan marka ile ilgili kurum kararının iptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı taraf vekili dava dilekçesi sair beyanlarında özetle; müvekkilinin ... sayısı ile gerçekleştirdiği marka başvurusunun, davalı taraf itirazı sonucunda reddedildiğini, müvekkilinin otelcilik sektöründe faaliyet gösterdiğini, dava konusu başvuruya konu otelin de ... yakın bir şehir oteli olarak hizmet vermek amacıyla tercih edildiğini, müvekkilinin “...” ibareli markasının bütün olarak ayırt edici olduğunu, davalı markası ile herhangi bir şekilde iltibas yaratmayacağını, müvekkilinin başvurusunda altın sarısı renkte iç içe geçerek daire şeklinde oluşturulmuş iki adet “H” harfi olduğunu, logonun hemen altında “...” kelimelerine yer verildiğini, davalı yanın markasının ise dikdörtgen bir logo içinde “...” kelimesi ve daha altta ''...'' ibaresinden oluşmakta olduğunu, tüketicilerin bu iki marka arasında benzerlik kurmayacaklarını, markaların hitap ettikleri tüketicilerin bilinçli bir müşteri grubundan oluştuğunu, markaların görsel olarak birbirlerinden farklı olduklarını, bu nedenle ortak olarak “...” ibaresini taşımakta iseler de bundan dolayı bir benzerlik kurulmasının zorlama bir yorum olacağını, markaların bütün olarak farklı anlamlara geldiğini, yine bütünsel telaffuzlarının da farklı olduğunu, markaların bütün olarak gözetilmesi gerektiğini, tüketicilerin “otel” tercihlerinde dikkatli ve özenli davrandıklarını, parasını harcayacağı ve vakit geçireceği otelleri seçerken özenli davrandıklarını iddia ederek ... sayılı ... kararının iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı ... vekili cevap dilekçesiyle, verilen Kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu belirterek; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Diğer Davalı davaya cevap vermemiştir.
YARGILAMA:
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davacı başvurusuna davalı tarafından yapılan itirazın ... tarafından kabulü akabinde davacı tarafından yapılan itirazın reddiyle ilgili verilen ... kararının yerinde olup olmadığı iptal şartlarının oluşup oluşmadığı noktalarında toplandığı anlaşılmıştır.
Davanın açılmasını müteakip tarafların dilekçeleri karşılıklı tebliğ olunmuş, sundukları deliller alınmış, tescil ve başvuru dosyaları getirtilmiş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, taraflar sulhe teşvik olunmuş, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, tahkikat icra olunmasını müteakip taraf vekillerine tahkikat ve yargılamının geneliyle ilgili son sözleri de sorulmuş; sözlü iddia ve savunmada bulunma olanağı tanınmıştır.
...'den celbedilen işlem dosyasının tetkikinden; dava konusu ... ibaresinin 43. Sınıf hizmetlerde tescili amacıyla 30.10.2020 tarih ve ... sayısı ile marka başvurusuna konu edildiği, yapılan ilk incelemeler sonrasında 12.02.2021 tarih ve 366 sayılı bültende ilan olunduğu; anılan karara karşı davalı yan tarafından, önceki tarihli markasına dayalı olarak itirazda bulunulduğu, ... tarafından ileri sürülen itirazların haklı görüldüğü ve başvurunun reddine karar verildiği, söz konusu karara karşı bu defa başvuru sahibi davacı yan tarafından itirazda bulunularak ... tarafından verilen kararın kaldırılması ve tescil işlemlerinin devamına karar verilmesini talep ettiği, davacı itirazlarını inceleyen ... sayılı kararı neticesinde özetle; “…yapılan inceleme sonucunda bağımsız ayırt edici unsur olarak "..." ibaresine haiz işbu başvuru ile başvurunun redde gerekçe olarak gösterilen ... sayılı "... " markanın görsel, işitsel düzeyde karıştırılma ihtimaline yol açabilecek ölçüde benzer olduğu görüşüne varılmıştır. Diğer yandan başvuruya konu hizmetler ile aynı/benzer tür hizmetlerin redde mesnet gösterilen markanın tescil kapsamında yer aldığı belirlenmiştir. Markaların benzerliği, bu benzerliğin düzeyi ve hizmetlerin aynı/benzer tür olması hususları birlikte değerlendirildiğinde başvuru ile red gerekçesi marka arasında 6769 s. SMK'nın 6(1) maddesi anlamında karıştırılma ihtimali bulunduğu sonucuna varılmış, aynı yönde ... verilen karar yerinde görülmüştür.” şeklindeki gerekçelerle davacı taraf itirazlarının ve başvurunun nihai olarak reddine karar verildiği; eldeki davanın iki aylık yasal süre içerisinde tarihinde açıldığı anlaşılmış, işin esasına girilmiştir.
Bilirkişi kurulunca düzenlenen RAPORDA ve EK RAPORDA özetle:
- Dava konusu ... sayılı başvuru kapsamında reddine karar verilen 43. Sınıf hizmetlerin tamamının, davalı yanın redde gerekçe markası kapsamında birebir yer aldığı,
- Rapor kapsamında açıklanan nedenlerle taraf markaları arasında özellikle görsel ve işitsel açıdan güçlü bir benzerlik mevcut olup tüketicilerin taraflara ait markaların aynı iktisadi kaynağa ait olduklarını zannedebileceği, markalardaki ek unsurların bu algıyı ortadan kaldırmaya elverişli olmadığı, bu halde tüketicilerin işaretler arasında yanılgıya düşebilecekleri, bu nedenle karıştırılma ihtimaline dair koşullarının somut olayda oluşacağı,
- Davacı yanın kullanım yoluyla ayırt edicilik veyahut gerçek hak sahipliği iddialarının, davacı lehine sicilde kayıtlı bir markanın varlığına rağmen, doğrudan tescil hakkı bahşetmeyeceğinden, somut olay bakımından davacı lehine yorumlanması ve sonuç doğurmasının mümkün olmayacağı,
takdirin mahkemeye ait olduğu, bildirilmiştir.

Bilirkişi raporunun / ek raporun her iki tarafın iddia ve savunmasının kapsamı, taraf delilleri, marka kapsamları dikkate alınarak düzelendiği, hüküm kurmaya yeterli incelemenin yapıldığı, raporun usul ve yasaya aykırı yönünün bulunmadığı, hukuki değerlendirme nihai olarak mahkememizce yapılacağından yeniden rapor alınmasını gerektirir yön bulunmadığı anlaşılmıştır.
GEREKÇE:
Tescilli bir markanın ait olduğu mal ve hizmetler bakımından sağladığı korumanın kapsamı ve sınırları 10.01.2017 tarihinde yürürlüğe giren 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu (SMK) ile düzenlenmiştir.
“Marka tescilinde nispi ret nedenleri ” başlığı altında düzenlenen 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanununun 6. maddesi ise;
(1) Tescil başvurusu yapılan bir markanın, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile aynılığı ya da benzerliği ve kapsadığı mal veya hizmetlerin aynılığı ya da benzerliği nedeniyle, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile halk tarafından ilişkilendirilme ihtimali de dâhil karıştırılma ihtimali varsa itiraz üzerine başvuru reddedilir.
(2) Ticari vekil veya temsilcinin, marka sahibinin izni olmaksızın ve haklı bir sebebe dayanmaksızın markanın aynı veya ayırt edilemeyecek kadar benzerinin kendi adına tescili için yaptığı başvuru, marka sahibinin itirazı üzerine reddedilir.
(3) Başvuru tarihinden veya varsa rüçhan tarihinden önce tescilsiz bir marka veya ticaret sırasında kullanılan bir başka işaret için hak elde edilmişse, bu işaret sahibinin itirazı üzerine, marka başvurusu reddedilir.
(4) ... Sözleşmesinin 1 inci mükerrer 6 ncı maddesi bağlamındaki tanınmış markalar ile aynı veya benzer nitelikteki marka başvuruları, aynı veya benzer mal veya hizmetler bakımından itiraz üzerine reddedilir.
(5) Tescil edilmiş veya tescil başvurusu daha önceki tarihte yapılmış bir markanın, Türkiye’de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarının zarar görebileceği veya ayırt edici karakterinin zedelenebileceği hâllerde, aynı ya da benzer markanın tescil başvurusu, haklı bir sebebe dayanma hâli saklı kalmak kaydıyla, başvurunun aynı, benzer veya farklı mal veya hizmetlerde yapılmış olmasına bakılmaksızın önceki tarihli marka sahibinin itirazı üzerine reddedilir.
(6) Tescil başvurusu yapılan markanın başkasına ait kişi ismini, ticaret unvanını, fotoğrafını, telif hakkını veya herhangi bir fikri mülkiyet hakkını içermesi hâlinde hak sahibinin itirazı üzerine başvuru reddedilir.
(7) Ortak markanın veya ... markasının yenilenmeme sebebiyle koruma süresinin sona ermesinden itibaren üç yıl içinde yapılan, ortak marka veya ... markasıyla aynı veya benzer olan ve aynı veya benzer mal veya hizmetleri içeren marka başvurusu, önceki hak sahibinin itirazı üzerine reddedilir.
(8) Tescilli markanın yenilenmeme sebebiyle koruma süresinin sona ermesinden itibaren iki yıl içinde yapılan, bu markayla aynı veya benzer olan ve aynı veya benzer mal veya hizmetleri içeren marka başvurusu, önceki marka sahibinin itirazı üzerine bu iki yıllık süre içinde markanın kullanılmış olması şartıyla reddedilir.
(9) Kötüniyetle yapılan marka başvuruları itiraz üzerine reddedilir." şeklindedir.
Bu düzenleme uyarınca getirilen yaptırımın iki koşulun bir arada bulunması hâlinde uygulanacağı görülmekte olup, bunlardan birincisi tescil başvurusu yapılan markanın, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile aynı ya da benzer olması, ikincisi ise; her iki markanın da kapsadığı mal veya hizmetlerin aynı ya da benzer olmasıdır. Ancak burada 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanununun 6. maddesinin (5) numaralı fıkrasının hatırlatılması da gereklidir. Zira tescil edilmiş veya tescil için başvurusu yapılmış markanın, Türkiye’de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarının zarar görebileceği veya ayırt edici karakterinin zedelenebileceği durumlarda, tescil edilmiş veya tescil için başvurusu daha önce yapılmış bir marka sahibinin itirazı üzerine, farklı mal veya hizmetlerde kullanılacak olsa bile, sonraki markanın tescil başvurusu ret edilebilecektir. Tanınmış marka kavramı yerleşik Yargıtay içtihatlarında “bir şahsa veya teşebbüse sıkı bir şekilde matufiyet, ..., kalite, kuvvetli reklam, yaygın bir dağıtım sistemine bağlı, müşteri, akraba, dost, düşman ayırımı yapılmadan coğrafi sınır, kültür, yaş farkı gözetilmeksizin aynı çevredeki insanlar tarafından refleks halinde ortaya çıkan bir çağrışım olarak” ifade edilmiştir.
Ayrıca, 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanununun 6. maddesinin 1. fıkrasında geçen "halk tarafından karıştırılma ihtimali" konusunda ölçünün; bu işin ilgilisi veya uzmanı değil, tüketici olan halk olduğunun göz önünde tutulması gerekmektedir. Karıştırılma ihtimalinde önemli olan husus, halkın bu iki işaret arasında herhangi bir şekilde herhangi bir sebeple bağlantı kurma, ilişkilendirme ihtimalidir. Buradaki “ihtimal” kelimesi özenle ve özellikle kullanılmış bir kelime olup, ..., ses, anlam, genel görünüm, çağrışım ve bir seri içinde bulunma izlenimi bu kapsamda değerlendirilmektedir.
Hatta markalar arasında birçok noktada fark bulunduğu tespit edilse bile “umumi intiba” ikisinin karıştırılabileceği yönünde ise, iki işaret arasında karıştırma ihtimalinin bulunduğu kabul edilmelidir (...).
Bir başka anlatımla, "iltibas tehlikesi" görsel, biçimsel, anlamsal, işitsel benzerlikler, çağrıştırma, bir bütün olarak uyandırdığı toplu kanaat, malın veya hizmetin hitap ettiği alıcı grubunun toplumsal düzeyi ve durumu, markayı taşıyan malın değeri ve alıcının bu malı almaya ayırdığı zaman, markanın esas unsurları ve tamamlayıcı unsurları, karşılaştırılan işaretler arasındaki benzerlik, telaffuz, anlam veya biçimden, işaretlerin toplu olarak bıraktığı izlenimden, seri içine girmekten veya başka bir çağrışımdan kaynaklanabilir. Yine halkın, karşılaştırılan işaretler arasında herhangi bir şekilde “bağlantı” kurabilmesi de benzerlik bulunduğunu kabul etmek için yeterli olmaktadır.
Bu açıklamalar ışığında somut olay incelendiğinde;
Taraf markaları tescil kapsamları ve işaretsel yönden karşılaştırıldığında;

Davacı Markası Davalı Markası

...+... ...
(43. sınıf) (43. sınıf)

Tarafların emtia gruplarına bakıldığında; taraf markaları 43. sınıf hizmetleri birebir kapsamakta olup bu hususta ayrıntılı bir inceleme yapılmasına gerek olmaksızın her iki markanın da benzer ihtiyaçları karşılayan, tüketiciye aynı kanaldan ve aynı tür satış yöntemi ile ulaştırılan, birbirleri ile doğrudan rekabet ilişkisi içerisinde bulunan, hedef tüketici kitleleri benzer olan, birbirlerini tamamlayan ya da birbirleri yerine ikame edilebilirliği hizmetleri kapsadıkları görülmektedir.
Şu hâlde, SMK 6/1 maddesi yönünden tescil engellerinde aranan şartlardan biri belirtili emtialar yönünden gerçekleşmiştir.
Davacının markasının incelenmesinde; dava konusu başvuru ... şeklinde ... ve sözcük unsurlarından oluşan bir bileşke marka olduğu, markanın üst kısmında, iki “h” harfinin bileşimi ile oluşturulmuş dairesel görünümlü, altın sarısı renkte bir logoya yer verildiği, bu logonun hemen altında “...” şeklinde İngilizce, “saklı” ve “tepeler” anlamlarına gelen kelimelerle oluşturulmuş ve yazımına uygun şekilde “...” olarak telaffuz edilecek kelimelere yer verildiği, markadaki şekli unsurun akılda kalıcılığı çok yüksek olmayan, bütüne hakimiyeti tali konumda, kurumsal kimlik oluşumunda görsel algıyı düşük düzeyli uyarıcı bir ... olduğu, bu nedenlerle dava konusu markanın hakim unsurunun “...” kelimeleri olduğu; anlaşılmaktadır.
Davalının markasının incelenmesinde; davalı yanın redde gerekçe markası ... şeklinde bir logodan oluşmakta olup logonun hakim unsurunun “...” kelimesi olduğu, “..." şeklindeki tali nitelikte yazılan unsurların 43. Sınıf hizmetler açısından zaten jenerik mahiyetteki ibareler oldukları, markadaki dikdörtgen ... unsurunun ise ayırt edici niteliğinin bulunmadığı, bu halde davalı markasının tek asli unsurunun da “...” kelimesi olduğu anlaşılmaktadır.
Markalar arasında iltibasa yol açacak derecede bir benzerlik olup olmadığının tespitinde her iki markaya konu işaretin, ayırt edici ve baskın unsurları dikkate alınarak bütünü itibariyle görsel, işitsel ve anlamsal olarak bıraktıkları izlenimin esas alınması gerekmektedir.
...'nun 08.06.2016 gün ve ... sayılı kararı uyarınca iltibas değerlendirmesinin hakimlik mesleğinin gerektirdiği genel hukuki bilgi ile çözümlenmesinin mümkün olduğu hususu da gözönünde bulundurularak yapılan incelemede, davalı adına tescilli "..." esas ibareli marka ile davacının "..." ibareli markası arasında biçim, renk, grafik unsurlar, düzenleme ve tertip tarzı olarak görsel, sesçil ve anlamsal olarak ortalama tüketicileri iltibasa düşürecek derecede bir benzerlik bulunduğu, şöyle ki; başvuru konusu markada yazı ibaresinin ön plana çıktığı görülmekle birlikte İngilizce anlamı tepe olan ve zayıf ibare “...” kelimesi başvuru konusu markada tanımlayıcı ve yardımcı bir ibare olarak dikkat çektiği, bu nedenle de başvuru konusu markada ayırt edici ve baskın tek unsur da “...” ibaresi olduğu, söz konusu “...” ibaresinin başvurunun reddine neden olan mesnet markalarda da birebir esas-asli unsur olarak kullanıldığı, bu durumun markaları sadece görsel olarak değil, işitsel ve anlamsal düzeyde de birbiri ile ilişkilendirdiği, markanın esas unsurunu oluşturan sözcüğün, sonraki markada farklı büyüklükte olması veya farklı yazı biçimi ile ifade edilmesi ya da başka bir renk içinde verilmesi, markalar arasındaki ayniyeti ortadan da kaldırmayacağı, başvuru ile benzer mal ve hizmetler bakımından redde mesnet markaların “...” olarak okunup algılanacak olması ve de ibareler arasında görsel, işitsel ve anlamsal bir fark bulunmuyor olmasından dolayı markalar SMK madde 6/1 anlamında karıştırılmaya yol açacak derecede benzer olduğu, bu doğrultuda başvuru markası ile itiraza dayanak markalar arasında küçük farklılıkların olmasının, tüketicilerin işaretler arasındaki benzemeyen unsurları değil benzer unsurları hatırlama eğiliminde oldukları dikkate alındığında, başvuru konusu markanın diğer davalı ibareler arasındaki yüksek düzeyde benzerliği ortadan kaldıramadığı; markalar arasında anlamsal, işitsel ve görsel olarak bir benzerlik olduğu; bu nedenlerle markalar arasında 6769 sayılı SMK 6/1 anlamında bir benzerlik ve karıştırılma ihtimalinin söz konusu olduğu; işin uzmanı veya dikkatli kişilerden oluşmayan, makûl düzeyde bilgilendirilmiş, marka ve başvuru konusu işareti aynı anda görüp detaylarını karşılaştırma olanağı bulunmayan, daha önce görüp yararlandığı markanın aşağı yukarı net anısının tesirinde olan ortalama düzeydeki alıcı kitlesinin, yargılama konusu ürünler için ayırdığı satın alım ve yararlanım süresi içinde, davacının ''...+..." markasını gördüğünde bunun davalının mesnet markasından farklı bir marka olduğunu algılayamayabileceği, tescilli markanın bir uzantısı, yeni bir versiyonu, yeni bir serisi olarak algılanmasının ihtimal dahilinde olduğu, taraf markaları arasında iltibas bulunduğu; sair hususların davamıza etkisinin bulunmadığı da dikkate alınarak davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçesi açıklandığı üzere:
1-DAVANIN REDDİNE,
2- Dava açılırken alınan peşin maktu karar ilam harcı yeterli olduğundan ve yeniden değerleme oranı nedeniyle ortaya çıkan güncel peşin harca denk olduğundan, denk olan harcın güncel olan harca tamamlanması mülkiyet hakkı ihlali olacağından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,
3-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesap olunan takdiren 25.500,00-TL maktu ücreti vekâletin davacıdan alınarak davalı ...'e verilmesine,
4-Davacının yapmış olduğu yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalılar tarafından yargılama gideri sarf edilmediğinden bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6-Yatırılan ve kullanılmayan gider avansının, hükmün kesinleşmesini müteakip re'sen yatırana iadesine (HMK m.333),
Dair, verilen karar hazır olan taraf vekillerinin yüzlerine karşı tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde Bölge Adliye Mahkemelerinde istinaf yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 29/12/2023

Katip ... Hakim ...
e-imzalıdır
e-imzalıdır