mahkeme 2023/110 E. 2023/691 K.

T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/110 Esas - 2023/691
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
ANKARA
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2023/110 Esas
KARAR NO : 2023/691

HAKİM :...
KATİP :...

DAVACILAR : 1- ...
2-...
3- ...
4- ...
VEKİLİ : Av. ...
DAVALI : 1- ...
VEKİLLERİ : Av. ...
Av. ...
DAVALI : 2- ...
VEKİLLERİ : Av. ...
Av. ...
DAVALI : 3- ...
DAVA İHBAR OLUNAN : ...
VEKİLLERİ : Av. ...
Av. ...

DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ : 13/12/2017
KARAR TARİHİ : 24/10/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 30/11/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; 27/07/2017 tarihinde davalılardan ... 'un sürücüsü olduğu ... Taşıtlar ve İnş. San. Tic. Aş adına kayıtla ... plakalı .... marka kamyonetin ... ilçesi yolunda aynı istikamette ilerleyen motorsiklete çarpmamak için seyir halindeki ... sevk ve idaresindeki ... plakalı kamyonetin ön sağ tarafına çarptığını, ... kamyonette bulunan yolcu ... 'ın vefatına neden olduğunu, müteveffanın geriye mirasçıları eşi ... ile oğlu ... , kızı .... ve babası ...'ın kaldığını, ... plakalı aracın davalı ... sevk ve idaresinde olup davalı ... Sigortaya ZMMS sigortası ile sigortalı bulunduğunu, davalı sigorta şirketine başvuruda bulunulmasına rağmen herhangi bir ödeme yapılmadığını, bu nedenle destek tazminatı için işbu davanın açılmak zorunda kalındığını bildirmiş, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla eş ... için 20.000,00TL maddi ve 60.000,00 TL manevi, oğlu ... için 50.000,00 TL manevi ve kızı ... için 50.000,00 TL manevi, baba ... için 3.000,00 TL maddi ve 40.000,00 TL manevi olmak üzere toplam 223.000,00 TL tazminatın olay tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, davalı sigorta şirketinin poliçe limiti ile sınırlı sorumlu tutulmasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı ... Taşıtlar ve İnş. San. Tic. Aş vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın kazanın meydana geldiği yer diğer davalının ikameti ve nedeniyle ... Mahkemelerinin yetkili olması nedeniyle ... ikame edilmiş olmasının hatalı olup yetki itirazlarının kabulü gerektiğini, kaldı ki müvekkiline husumet yöneltilmesinin mümkün olmayıp tazminat yükümlülüğü olacak ise kusurlu olan tarafın hasım olarak sorumlu tutulması gerektiğini, davalı ... 'un kullandığı ... plakalı aracın kasko sigorta poliçesinin mevcut olduğunu, manevi tazminatın 187.000,00 TL limitle ihtiyari mali mesuliyet kapsamında bulunduğunu, poliçenin ... AŞ adına kayıtlı olup, davanın ... AŞ 'ye ihbar edilmesini talep ettiklerini, ZMMS poliçesinin ise davalı ... AŞ adına olup davanın ...'ya da ihbarını istediğini, diğer yönden sürücü ... 'un asli kusurlu olduğunu kabul etmediklerini, yolun kaza anındaki durumu itibariyle illiyet bağının kesildiğini, talep edilen manevi tazminat ve maddi tazminat isteklerinin fahiş bulunduğunu, bu miktarların davacı yanı zengin kılmak amacı taşıdığını bildirmiş, davanın usulden ve esastan reddine karar verilmesini istemiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; ... plakalı aracın müvekkili sigorta şirketi nezdinde ZMMS kapsamında sigortalı olduğunu, sorumluluklarının poliçe limiti ve sigortalının kusuru ile sınırlı bulunduğunu, manevi tazminat talebinin poliçe teminatı dışında kaldığını, ....'nden kusur raporu alınmasını, hesaplamanın yeni genel şartlarda belirtilen usule göre düzenlenmesini, asgari ücretin hesapta baz alınmasını ve olay tarihinden itibaren faiz talebinin de haksız olmakla, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Davalı ...'un bir kısım duruşmalara iştirak ettiği, hakkında açılan davanın reddine karar verilmesini istediği, olayda kusursuz bulunduğunu, adli tıp trafik ihtisas dairesinden kusur raporu alınmasını talep ederek aleyhe olan beyan ve raporları kabul etmediğini açıkladığı görülmüştür.
İhbar olunan ... A.Ş. vekilinin beyan dilekçesi sunduğu, poliçeden kaynaklı manevi tazminat taleplerinin teminat kapsamında olduğunu, kazada sorumluluklarının 37.500,00 TL limit miktarı kadar olup kusur oranında ve zarar nispetinde olabileceklerini açıklamıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, davacılar desteğinin çift taraflı meydana gelen trafik kazasında vefatı nedeniyle destek tazminatı ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
Mahkememizce .... Esas numarası üzerinden yapılan yargılama neticesinde verilen 15/09/2020 tarih ve ... Karar sayılı ilama karşı davalı ... A.Ş. ile ... A.Ş. vekillerinin istinaf kanun yoluna başvurması üzerine ... sayılı ilamında; "Somut olayda; mahkemece yapılan yargılama neticesinde, mahkeme gerekçesinde "Bu dosyada (Ceza dosyasını kastederek) davalı .... taraf olmamasına göre mahkememizce kusur durumu ayrıntılı olarak araştrılmış, alınan birden fazla rapor ve ihtisas dairesi raporuna göre davalı sigortacıya ZMMS ile sigortalı kamyonet sürücüsü ...'in olayda asli kusurlu bulunduğu anlaşılmıştır" denilerek, kusur değerlendirmesi yapılmış, ayrıca tazminat hesabı yönünden ise "Alınan aktüer bilirkişi raporunda davacılar desteğinin asgari ücret üzerinden yapılan hesaplanmasında davacı eş ...'nın 219.755,10 TL, diğer davacı baba ...'ın 27.577,11 TL destek zararı bulunduğu açıklanmıştır." denilerek, karar gerçekçelendirilmeye çalışılmış ise de; Ceza dosyasında ...'ndn alınan raporda, davalı araç sürücüsünün olay mahallinde önünde seyreden faili meçhul motosikletin sola doğru yönelmesi ile davalı ...'in sola yönelmesine katkı sağladığı belirtilerek, kazanın meydana gelmesinde, davalı ...'in asli, faili meçhul motosiklet sürücüsünün ise tali kusurlu olduğu belirtilmiş, eldeki dosyada trafik kusur bilirkişisinden alınan raporda ise ...'in %100 kusurlu olduğu tespit edilmiş, itiraz üzerine ... alınan 22/05/2019 tarihli raporda ise davalı ...'un %75 oranında, faili meçhul motosiklet sürücüsünün ise %25 oranında kusurlu olduğu tespit edilmiştir. Öte yandan kaza tespit tutanağında ise tek kusurlunun davalı araç sürücüsünün olduğu tespit edilmiştir. Alınan raporlar arasında kusur tespiti açısından farklılıklar olup, hangi raporun neden kabul edildiğine veya diğerlerinden üstün görüldüğüne yönelik kararda gerekçe bulunmadığı gibi, kabul edilen kusur oranına yönelik bir gerçekçeye de yer verilmemiş, tüm raporlara göre asli kusurlu olduğu denilmiştir. Mahkemece bir birinden faklı olan kusur raporlarından hangisine üstülük tanındığına yönelik değerlendirme yapılmamış olması nedeniyle, kararın gerekçeli ve denetime elverişli olduğu söylenemeyeceğinden, davalıların kusur raporuna yönelik istinaf sebepleri yerinde görülmüştür. Diğer yandan, davalılar tarafından tazminat miktarına yönelik olarak da karar istinaf edilmiş olup, mahkemece davacıların dava dilekçesi ve ıslah dilekçesindeki talepleri ile bağlı kalarak davanın esası hakkında karar vermesi gerekirken, davacıların talebi yerine, bilirkişi raporunda hesaplanan tazminat miktarına göre maddi tazminat hükmedilmiş olması HMK'nın 26. maddesine aykırı olduğundan, karar bu nedenle de isabetli görülmemiştir." gerekçesiyle kaldırılması üzerinde dosyanın yeniden ele alınması gerekmiştir.
Kaldırma ilamı da nazara alınarak, dosyaya mübrez kusur raporları arasındaki çelişkileri de giderecek şekilde bir kusur incelemesi yapılması bakımından dosyanın ...'nden oluşan üç kişilik kusur bilirkişi heyetine tevdii gerekmiş, düzenlenen 07/07/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "1- Davalı ... Araçlar ve İnşaat San. Tic. A.Ş. adına kayıtlı, davalı şirkete sigortalı ... plakalı kamyonetin davalı sürücü ..., meydana gelen olayda %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, 2- Davacılar yakını ...'ın yolcu olarak bulunduğu ... plakalı kamyonetin dava dışı sürücü ...'ın, meydana gelen olayda kusursuz olduğu, 3- Davalının önünde seyrettiği belirtilen plakası belirsiz motosikletin kimliği belirlenemeyen sürücüsünün, bulunduğu şerit içerisinde sola doğru yönelmesinde kurallara aykırı bir durum görülmediğinden kusursuz olduğu, görüş ve kanaatine varılmıştır. Kamyonet sürücüsünün, aynı şerit içerisinde, şeridin sağına yakın tarafında seyreden motosiklet sürücüsünün bulunduğu şerit içerisinde sola doğru manevra yaptığında, davalı kamyonet sürücüsünün bu araç ile arasında yeterli ve güvenli bir mesafe bulundurmadığı anlaşılarak, davalı kamyonet sürücüsünün aracının hızının yüksek olması sebebiyle motosiklete çarpmamak için sola - karşı yöne ait şeride yöneldiği değerlendirilerek, .... 18.06.2018 ve 22.05.2019 tarihli raporlarındaki görüş ve kanaatlerine iştirak edilmemiştir. Dosyaya rapor sunan bilirkişiler ... ve ...'ın raporlarındaki kanaatlere kurulumuzca da iştirak edilmiştir." yönünde kanaat bildirildiği görülmüştür. 6098 sayılı TBK'nın 74. maddesinde haksız eylemin “kusur” öğesi konusunda hukuk hakimine tanınan yetkiler iki bölüm olup, birincisi “kusur bulunup bulunmadığına”, öteki “kusurun derecesini ve zararın tutarını belirlemeye” ilişkindir. Maddenin ilk cümlesine göre “kusurun varlığını” araştırmada yetkileri sınırlı olan hukuk hakimi, maddenin ikinci cümlesine göre “kusurun derecesini ve zarar tutarını belirlemede” tam bağımsız kılınmıştır. 6100 sayılı HMK 266 madde hükmüne göre kusur oranlarının belirlenmesi teknik değil hukuki bir konudur. Eldeki teknik bulgulara göre hakim, kusur oranını kendisi belirleyebilir (Emsal: .... sayılı ilamı). Bu bağlamda kusur durumuna ilişkin olarak, tüm dosya kapsamı, mahkememizce kaldırma ilamı sonrasında alınan 07/07/2023 tarihli kusur bilirkişi raporu ile davaya konu trafik kazasına dair ceza dosyasında yer alan maddi vakıaya dair tespitler kapsamında dosyaya mübrez teknik bulgular, olayın örgüsü ile birlikte bir bütün halinde değerlendirildiğinde; özellikle 07/07/2023 tarihli bilirkişi raporunda da ortaya konulduğu üzere, davalı ... Araçlar ve İnşaat San. Tic. A.Ş. adına kayıtlı, davalı şirkete sigortalı ... plakalı kamyonetin davalı sürücüsü ..., yönetimindeki kamyonet ile yerleşim yeri dışında iki yönlü ve iki şeritli yolda seyrederken daha dikkatli ve tedbirli davranmamakla, hızını, bulunduğu yolda güvenli seyir amacıyla belirlenmiş olan yasal sınırlar içerisinde tutamakla, önünde aynı yönde ve aynı şeritte seyreden motosikletin şerit mahalli içerisinde sola doğru meylettiğinde hızlı ve dikkatsiz seyrettiğinden, bu araca çarpmamak için fren tedbiri aldığında duramayıp, direksiyon hakimiyetini de kaybederek, yönetimindeki aracını seyir yönündeki trafiğe ayrılmış şerit içinde muhafaza etmeyi başaramayıp karşı yönden gelmekte olan otomobilin seyir şeridine girmesine neden olmakla, bu sırada karşı yönden gelmekte olan kamyonetin seyir şeridini kapatarak olayın önlenebilirliğini imkansız kılarak aracının kamyonet ile çarpışmasına neden olmakla, davaya konu trafik kazasının oluşumundan %100 oranında, tam kusurlu olduğunun kabulünün gerektiği sonuç ve kanaatine varılmış, tarafların kusur durumlarının, davaya konu trafik kazasının oluşuna ve hakkaniyete uygun olduğu kabul edilen bu oran nazara alınarak hükme esas alınması uygun bulunmuştur. Müterafik kusur olgusu bakımından ise; tüm dosya kapsamı ile kaza tespit tutanağı birlikte değerlendirildiğinde, davacıların desteği müteveffanın emniyet kemeri takmadığına ve araçtan fırladığına dair kesin bir tespit bulunmadığından müterafik kusur olgusunun varlığına dair mahkememizde kanaat oluşmamış, bu bağlamda tazminattan indirim yapılmasına gerek duyulmamıştır.
Kaldırma ilamı öncesinde alınan 28/10/2020 tarihli aktüer hesap bilirkişi ek raporunda özetle; "...27/07/2017 tarihinde meydana gelen trafik kazasında ...'ın hayatını kaybetmesi nedeniyle eşi ...'ın talep edebileceği destekten yoksun kalma zararının 219.755,10-TL, babası ...'ın talep edebileceği destekten yoksun kalma tazminatının 27.577,11-TL olduğu..." yönünde kanaat bildirilmiştir. Mezkur bilirkişi ek raporunda TRH 2010 tablosu kullanılarak hesaplama yapıldığı, yapılan hesaplamanın dosya kapsamına uygun, gerekçeli ve denetime elverişli olduğu görülmüş, davacıların dava ve 03/09/2018 tarihli ıslah dilekçesindeki talep miktarı, 15/09/2020 tarih ve ... sayılı ilamına karşı istinaf kanun yoluna başvuranların sıfatı ile kaldırma ilamının kapsamı birlikte kaldırma ilamı öncesinde oluşan usulü kazanılmış haklar da gözetilerek, tazminat hesabı yönünden yeniden bilirkişi incelemesi yapılmasına gerek duyulmamış, mezkur raporun hükme esas alınması uygun bulunmuştur.
Sonuç olarak kaldırma ilamından sonra yapılan ek tahkikat ile birlikte tüm dosya kapsamı, kayıt ve belgeler ile alınan bilirkişi raporları birlikte değerlendirildiğinde; davacılar vekilince 03/09/2018 tarihinde sunulan 03/09/2018 tarihli ıslah dilekçesinde davacı ... yönünden 206.279,84 TL, davacı ... yönünden 41.775,26-TL destekten yoksun kalma tazminatı talep ettiklerinin bildirildiği, hükme esas alınmasına karar verilen 28/10/2020 tarihli ek bilirkişi raporunda ise ...'ın talep edebileceği destekten yoksun kalma zararının 219.755,10-TL, babası ...'ın talep edebileceği destekten yoksun kalma tazminatının 27.577,11-TL olduğunun ortaya konulduğu anlaşılmakta, davacıların maddi tazminat istemlerinin kısmen kabulü ile, davacı ... için 206.279,84-TL, davacı ... için 27.577,11-TL destekten yoksun kalma tazminatının davalı ... A.Ş.’den 17/11/2017 temerrüt, diğer davalılardan 27/07/2017 kaza tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara ödenmesine, fazlaya dair istemin reddine karar vermek gerekmiştir. Davacıların manevi tazminat istemi bakımından ise; mahkememizce kaldırma ilamı sonrasında yapılan ek tahkikat sonucunda yukarıda açıklandığı üzere davalıya sigortalı araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğu sonuç ve kanaatine varılmış olmakla beraber, önceki karara karşı davacıların istinaf başvurusunun olmadığı gözetilerek hükmedilen manevi tazminat miktarının arttırılmasına olanak bulunmadığı gibi hükmolunan manevi tazminat miktarının TBK'nın 56. maddesimdeki özel haller dikkate alınarak hak ve nasafet kuralları çerçevesinde belirlenmiş olduğu da anlaşılmakla, somut olarak; davacıların manevi tazminat isteminin kısmen kabulü ile; davacı ... için 25.000,00 TL, Davacı ... için 15.000,00 TL, Davacı ... için 20.000,00 TL, Davacı .... için 20.000,00 TL manevi tazminatın 27/07/2017 kaza tarihinden itibaren işletilecek avans faiziyle birlikte davalılar .....A.Ş ile ...’dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, fazlaya dair istemin reddine karar vermek gerekmiş, son tahlilde aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacıların maddi tazminat isteminin kısmen kabulü ile; davacı ... için 206.279,84-TL, davacı ... için 27.577,11-TL destekten yoksun kalma tazminatının davalı ... A.Ş.’den 17/11/2017 temerrüt, diğer davalılardan 27/07/2017 kaza tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara ödenmesine,fazlaya dair istemin reddine,
2-Davacıların manevi tazminat isteminin kısmen kabulü ile; davacı ... için 25.000,00 TL, Davacı ... için 15.000,00 TL, Davacı ... için 20.000,00 TL, Davacı ... için 20.000,00 TL manevi tazminatın 27/07/2017 kaza tarihinden itibaren işletilecek avans faiziyle birlikte davalılar .....A.Ş ile ...’dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, fazlaya dair istemin reddine,
3-Maddi tazminat yönünden alınması gereken 15.974,76 TL harçtan 761,66 TL peşin harcın ve 768,67 TL ıslah harcı olmak üzere toplam mahsubu ile bakiye 14.444,43 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Manevi tazminat davası bakımından alınması gereken 5.464,8‬0 TL harcın davalılar .....A.Ş ile ...’dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına,
5-Davacı tarafından başlangıçta yatırılan 31,40 TL başvurma harcı, 761,66 TL peşin harç ve 768,67 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 1.561,73 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
6-Maddi tazminat davası bakımından davacılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar yönünden karar tarihindeki AAÜT'ne göre vekalet ücreti olarak hesaplanan;
a) Davacı ... için 32.941,98 TL'nin,
b) Davacı ... için 17.900,00-TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak bu davacılara verilmesine,
7-Maddi tazminat davası bakımından davalılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden reddolunan miktar yönünden karar tarihindeki AAÜT'ne göre hesaplanan 14.198,06 TL vekalet ücretinin davacı ...'dan alınarak davalılara verilmesine,
8-Manevi tazminat davası bakımından davacılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen manevi tazminat miktarı yönünden karar tarihindeki AAÜT'ne göre vekalet ücreti olarak hesaplanan;
a) Davacı ... için 17.900,00 TL'nin,
b) Davacı ... için 15.000,00 TL'nin,
c) Davacı ... için 17.900,00 TL'nin,
d) Davacı ... için 17,900,00 TL'nin davalılar .....A.Ş ile ...’dan müştereken ve müteselsilen alınarak bu davacılara verilmesine,
9-Manevi tazminat davası bakımından davalılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden reddolunan manevi tazminat miktarı yönünden karar tarihindeki AAÜT'ne göre vekalet ücreti olarak hesaplanan;
a) 17.900,00 TL'nin davacı ...'dan,
b) 15.000,00 TL'nin davacı ...'dan,
c) 17.900,00 TL'nin davacı ...'dan,
d) 17,900,00 TL'nin davacı ...'den tahsili ile davalılar .....A.Ş ile ...’a ödenmesine,
10-Davacılar tarafından yapılan 1.694,70 TL tebligat ve müzekkere gideri, 314,50 TL adli tıp rapor ücreti, 5.700,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 7.709,2‬ TL yargılama giderinden, davanın kabul ve red oranlarına göre 6.971,44 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, bakiyenin davacılar üzerinde bırakılmasına,
11-Davalılar tarafından yapılan yargılama giderinin üzerilerinde bırakılmasına,
12-Sarfedilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıranlara iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren yasal 2 haftalık sürede mahkememize müracaat ile ... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı.
24/10/2023

Katip ...
¸

Hakim ...
¸