mahkeme 2023/492 E. 2024/314 K.

T.C. ... 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas - Karar No: 2023/492 Esas - 2024/314
T.C.
...
12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/492 Esas
KARAR NO : 2024/314
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
HAKİM : ... ...
KATİP : ... ...
... 6. Genel İcra Dairesi 2023/160604
DAVACI : ... ...

DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 13/07/2023
KARAR TARİHİ : 17/05/2024
KARAR YAZIM TARİHİ : 14/06/2024
Mahkememizde görülen yukarıda yazılı davanın yapılan açık yargılaması sonunda;
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde, ... 6. Genel İcra Dairesi'nin 2023/160604 esas sayılı icra takibinde 02/03/2017 tarihinde üçüncü kişilerdeki alacaklar için haciz ihbarnamesi gönderilmesi talebi ile 27/08/2020 tarihinde müvekkilinin murisinden intikal eden gayrimenkulllere haciz konulması talebi arasında zamanaşımını kesen işlemler yapılmaması nedeni ile takip dayanağı kambiyo evrakının zamanaşımına uğradığını belirterek davacının borçlu olmadığının tespitini ve alacağın %20'sinden az olmamak üzere tazminata hükmedilmesini istemiştir.
CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesinde, daha önce ... 14. İcra Hukuk Mahkemesinde dava açıldığından davacının bu davayı açmakta hukuki yararının olmadığını, zamanaşımı süresinin dolduğu iddia edilen dönemlerde araç ve tapu kaydı sorgulaması gibi zamanaşımını kesen işlemler yaptıklarını, bu hususun ... 14. İcra Hukuk Mahkemesi tarafından kabul edildiğini, 24/01/2022 tarihinde Yılmaz Gündüz'e 89 haciz ihbarnamesi gönderilmesini talep ettiklerini, sorgu ve yenileme talep işlemlerinin de zamanaşımı süresini keseceğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
DELİLLER : Arabuluculuk son tutanağı, ... 6. Genel İcra Dairesi'nin 2023/160604 esas sayılı (kapatılan ... 11. İcra Müdürlüğünün 2012/16049 esas sayılı) takip dosyası, takibin dayanağı olan bono, ... 14. İcra Hukuk Mahkemesinin 11/07/2023 tarih ve 2023/95 esas, 2023/603 karar sayılı kararı, dava dosyasında bulunan diğer deliller.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, davalı alacaklının başlattığı ... 6. Genel İcra Dairesi'nin 2023/160604 esas sayılı (kapatılan ... 11. İcra Müdürlüğünün 2012/16049 esas sayılı) icra takibine konu bononun, takibin kesinleşmesinden sonra zamanaşımına uğradığı iddiasına dayalı davacının borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.
İİK'nun "Menfi tesbit ve istirdat davaları" başlıklı 72. maddesinin 1. fıkrasında "Borçlu, icra takibinden önce veya takip sırasında borçlu bulunmadığını ispat için menfi tesbit davası açabilir.", aynı maddenin 5. fıkrasında "Dava borçlu lehine hükme bağlanırsa derhal takip durur. İlamın kesinleşmesi üzerine münderecatına göre ve ayrıca hükme hacet kalmadan icra kısmen veya tamamen eski hale iade edilir. Borçluyu menfi tespit davası açmaya zorlayan takibin haksız ve kötü niyetli olduğu anlaşılırşa, talebi üzerine, borçlunun dava sebebi ile uğradığı zararın da alacaklıdan tahsiline karar verilir. Takdir edilecek zarar, haksızlığı anlaşılan takip konusu alacağın yüzde yirmisinden aşağı olamaz.", 6. fıkrasında "Borçlu, menfi tesbit davası zımmında tedbir kararı almamış ve borç da ödenmiş olursa, davaya istirdat davası olarak devam edilir." düzenlemeleri yer almaktadır.
İİK'nun 71/2. maddesinin "Borçlu, takibin kesinleşmesinden sonraki devrede borcun zamanaşımına uğradığını ileri sürecek olursa, 33 a. maddesi hükmü kıyasen uygulanır." düzenlemesinin atfı nedeni ile aynı Kanun'un 33/a maddesinin 1. fıkrasının "İlamın zamanaşımına uğradığı veya zamanaşımının kesildiği veya tatile uğradığı iddiaları icra mahkemesi tarafından resmi vesikalara müsteniden incelenerek icranın geri bırakılmasına veya devamına karar verilir." hükmü uyarınca, borçlunun İİK'nun 71. maddesine dayanan isteminin incelenebilmesi, bu istemin belli bir süre içinde ileri sürülmesi koşuluna bağlı değildir (HGK'nun 04.11.1998 tarih ve 1998/12-763 E, 1998/797 K. sayılı kararı).
Takip dayanağı belge kambiyo senedi niteliğinde bono olduğundan, davada bononun tanzim tarihi itibariyle uygulanması gereken 6102 sayılı TTK'nun 778/1-h maddesi göndermesi ile aynı Kanunun 749 ve devamı maddelerinin uygulanması gerekir. TTK'nunn 749/1. (eski 661/1.) maddesi gereğince poliçeyi kabul edene karşı ileri sürülecek poliçeden doğan istemler, vadenin geldiği tarihten itibaren üç yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
6098 sayılı TBK'nun 154. (eski 818 sayılı BK'nun 133.) maddesine nazaran daha özel nitelikte bulunan ve 6102 Sayılı TTK'nun 778/1-h (6762 sayılı TTK.nun 690.) maddesi gereğince bono hakkında da uygulanması gereken aynı kanunun 750. (eski 662.) maddesinde zamanaşımını kesen sebepler “dava açılması, takip talebinde bulunulması, davanın ihbar edilmesi veya alacağın iflas masasına bildirilmesi” şeklinde sınırlı olarak sayılmıştır. Yine 6102 sayılı TTK'nun 778/1-h (6762 Sayılı TTK'nun 690.) maddesinin göndermesi ile uygulanması gereken aynı Kanunun 751/2. (eski 663/2.) maddesi gereğince zamanaşımı kesilince son işlem tarihinden itibaren, müddeti aynı olan yeni bir zamanaşımı işlemeye başlar. Ayrıca, alacaklının yaptığı, takibin devamını sağlayıcı nitelikte her takip işlemi ile de zamanaşımı kesilir ve yeni bir süre işlemeye başlar. Borçlunun araç ve taşınmazlarının tespitine yönelik talepler, takip dosyasındaki tahsilat ve reddiyat işlemleri, dosyaya gelen paranın takyidatının sorulması gibi işlemler zamanaşımını kesen işlemlerden değildir (... BAM 19. Hukuk Dairesinin 22/06/2023 tarih ve 2022/1976 E, 2023/1281 K. sayılı ilamı).
Bu açıklamalar ışığında dosya kapsamı değerlendirildiğinde, davalı alacaklının bonoya dayalı olarak 25.216,00 TL asıl alacağın tahsili amacı ile ... 6. Genel İcra Dairesi'nin 2023/160604 esas sayılı dosyası ile davacı borçlu aleyhine icra takibine başladığı, borçlu vekilinin başvurusu üzerine ... 14. İcra Hukuk Mahkemesinin 11/07/2023 tarih ve 2023/95 esas, 2023/603 karar sayılı kararı ile şikayetin reddine karar verildiği, takibin kesinleşmesinden sonra davalı alacaklı tarafından 02/03/2017 tarihinde 89/3. haciz ihbarnamesi talebi ile 27/08/2020 davalı borçluya miras yolu ile gelen taşınmazların sorgusunun yapılması tarihi arasında üç yıldan fazla zamanaşımını kesen herhangi bir işlem yapılmadığından bono için öngörülen üç yıllık zamanaşımı süresinin dolduğu, bu süre içinde zamanaşımını kesen icra takibi işlemi bulunmadığı, takip borçlularından Ayfer Ağdaş için haciz talep edildiği görülmekte ise de, bu talebin davacı borçlu yönünden hüküm ifade etmeyeceği anlaşıldığından aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile, davacının kapatılan ... 11. İcra Müdürlüğünün 2012/16049 (yeni ... 6. Genel İcra Dairesi'nin 2023/160604 esas) esas sayılı icra takibinden dolayı davalıya borçlu olmadığının TESPİTİNE, İİK'nun 72/5. maddesi uyarınca takibin DURDURULMASINA,
2-Yasal dayanağı olmadığından ve koşulları oluşmadığından davacı vekilinin tazminat talebinin reddine,
3-25.216,00 TL dava değeri üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 1.722,50 TL karar ve ilam harcından 435,91 TL peşin harcın düşümü ile eksik kalan 1.286,60 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan 269,85 TL başvuru harcı, 435,91 TL peşin harç olmak üzere toplam 705,76 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacının karşıladığı 83,00 TL yazışma giderinden ibaret yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalının karşıladığı yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
7-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen 25.216,00 TL üzerinden takdir edilen 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Karar kesinleştiğinde taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının re'sen yatırana iadesine,
Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı dava değeri itibarı ile kesin olarak verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 17/05/2024
Katip ... Hakim ...
¸ e-imzalıdır ¸ e-imzalıdır