mahkeme 2021/49 E. 2023/1445 K.

T.C. ADANA BAM 9. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2023/1157 - 2023/1411
T.C.
ADANA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
9. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : 2023/1157
KARAR NO : 2023/1411
KARAR TARİHİ : 28/12/2023

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

BAŞKAN :
ÜYE :
ÜYE :
KATİP :

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 22/06/2023
NUMARASI : ... Esas, ... Karar
DAVACI : ...
VEKİLİ : Av. ...
DAVALI :...
VEKİLİ : Av. ...
DAVANIN KONUSU : İtirazın İptali

BİRLEŞEN İSTANBUL ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNİN ... ESAS ... KARAR SAYILI DOSYASINDA

DAVACI :...
VEKİLİ : Av. ...
DAVALI : ...
VEKİLİ : Av. ...
DAVANIN KONUSU : Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan)

İSTİNAF KARARININ
KARAR TARİHİ : 28/12/2023
KARAR YAZIM TARİHİ : 28/12/2023

.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 22/06/2023 tarihinde verilen ... Esas ... Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ :
Esas dosyada davacı vekili dava dilekçesinde özetle: ... mah. ... sk N:... .../... adresinde müvekkilinin ulusal ve uluslararası taşımacılık faaliyeti yaptığını, davalı şirketin talimat ve talepleri doğrultusunda ürünlerini taşıdığını, bu hususta fatura düzenlendiğini ve cari hesap kartı açıldığını, davalı borçlunun taşımadan kaynaklı cari hesabında mevcut müvekkile olan borcu nedeniyle davalı aleyhine .... İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı takip dosyası ile icra takibi başlatıldığını ve bu ödeme emrinin de 20/12/2022 tarihinde borçluya tebliğ edildiğini, davalı borçlu ödeme emrine karşı 20/12/2022 tarihli dilekçesi ile borca ve ferilerine itiraz ettiğini ve takibin durduğunu, arabuluculuk görüşmelerinde de anlaşma sağlanamadığını belirterek neticede davanın kabulü ile, davalı borçlunun kötüniyetli itirazının iptali ile takibin devamına karar verilmesini ayrıca davalının kötü niyetli itirazı nedeniyle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere, alacağın % 20’sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına karar verilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine, karar verilmesini talep etmiştir.
Esas dosyada davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; işbu davanın yetkili mahkemede açılmadığını, davacı tarafın dosyaya sunmuş olduğu sözleşmenin 9.4 maddesinde İstanbul Mahkemelerinin İcra Dairelerinin yetkili olduğu açıkça belirtildiğini bu nedenle davanın İstanbul Asliye Ticaret Mahkemelerinde açılması gerektiğini belirterek öncelikle davanın usulden reddine, müvekkili ... firmasının müşterisine göndereceği gıda ürünlerinin taşınması davacı ... Lojistik firmasınca yapıldığını, yapılan taşımanın gereği gibi yapılmadığını, taraflar arasındaki anlaşmaya aykırı şekilde gerçekleştirildiğini, müvekkilinin taşımaya konu ettiği ürünler gıda ürünleri olup; davacı firma gıda ürünlerinin yanına sağlığa ve çevreye zararlı, tehlikeli nitelikteki kimyasal ürünleri yerleştirdiğini, müvekkilinin bilgisi dışında, onayı olmadan yapılan bu işlem ve taşıma nedeniyle gıda ürünlerinin zarar görmüş olabileceği tehlikesi nedeniyle müşteri tarafından ürünler teslim alınmadığını, müvekkilimizin müşterisi ile olan sözleşmesi davalının bu kusurlu iş ve işlemleri nedeniyle ifa edilemediğini, bu nedenle müvekkilinin bir çok açıdan zarara uğradığını ve davalı tarafça bu zararların giderilmediğini, müvekkilinin zararlarının tazmini talep edilmesi zaruri hale geldiğini, müvekkil ... Tarım Ürünleri İç ve Dış Tic. A.Ş.'nin, alacaklı olduğunu iddia eden davacı ... Lojistik firmasına herhangi bir borcunun olmadığını, aksi yöndeki davacı taraf iddialarının HMK m.29 uyarınca davacı tarafça ispat etmesinin gerektiğini, müvekkili ... Tarım Ürünleri İç ve Dış Ticaret Anonim Şirketi ile davalı ... Kargo Lojistik Limited Şirketi ve ... Lojistik Nakliye Taahhüt Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi arasında müvekkiline ait yaklaşık 19 TON miktarında iç badem ürününün taşınması amacıyla anlaşıldığını, anlaşma gereği müvekkili davacı firmadan araç temin edilmesini talep ettiğini, davacı firma da ilgili talep karşısında onay vererek taşımaya ilişkin araç gönderdiğini, taraflar arasındaki anlaşma kapsamında taşınacak olan iç badem ürünü 03.09.2022 tarihinde davacı tarafından gönderilen araca 18.550 kg olacak şekilde yüklenmiş ve davacı firmaya teslim edildiğini, ancak 06.09.2022 tarihinde müvekkiline ait gıda ürünlerinin gönderilene/alıcısına tesliminin yapılması esnasında; sözleşmeye, hukuka ve sair mevzuat düznenlemelerine aykırı olacak şekilde müvekkilinin gıda emtiasının yanında kimyasal ürün taşındığının tespit edildiğini ve bu durumun müşteri firma ile malı taşıyan davacı firmanın araç şoförü tarafından da tutanak altına alınarak imzalandığını belirterek neticede, işbu davanın yetkili mahkemede açılmadığı gerekçesiyle öncelikle usulden reddine, işbu davanın esastan reddine, İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesi ... E. Sayılı Dosya ile işbu dosyanın birleştirilmesine, mahkeme aksi kanaatte ise; İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesi ... E. Sayılı dosyanın bekletici mesele yapılmasına ve İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesi ... E. Sayılı dosyada müvekkilinin alacaklarının tespit edilmesi ile dava sonucunda müvekkili lehine hükmedilecek miktar ile işbu dava konusu alacak iddia edilen miktarın takas/mahsup edilmesine, tüm yargılama ve vekalet ücreti giderlerinin davacı ... Lojistik firması üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
BİRLEŞEN DOSYA yönünden;
Birleşen İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesine davacı vekilinin vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin müşterisine göndereceği gıda ürünlerinin taşınmasının davalı ... Lojistik firmasınca yapıldığını, yapılan taşımanın gereği gibi yapılmadığını, taraflar arasındaki anlaşmaya aykırı şekilde gerçekleştirildiğini, müvekkilinin müşterisine zamanında ifa edemediği ürünleri için daha ucuza kontrat yapmış olması nedeniyle uğradığı zararlar bakımından şimdilik 100,00-USD'nin devlet bankalarınca belirtilen mevduat ile açılmış 1 yıl vadeli mevduat hesabına uygulanan en yüksek faizi ile birlikte, ürünlerin yeniden elleçlenmesi, taşınması, incelenmesi, işçilik ve sair masrafları için de şimdilik 1.000,00.TL maddi tazminatın işlemiş reeskont avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkile verilmesi, tüm yargılama ve vekalet ücreti giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.
Birleşen dosyada cevap dilekçesi verilmeden birleştirme kararı verildiği görülmüştür.
İLK DERECE MAHKEMESİ'NİN KARAR ÖZETİ :
.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 22/06/2023 tarihinde verilen ... Esas ... Karar sayılı kararında; esas dosyada dava itirazın iptali istemine, birleşen dosyada davanın tazminat istemine ilişkin olduğu, alacaklı ... Lojistik Nakliye Taahhüt Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi tarafından .... İcra Müdürlüğünün ... E sayılı dosyası ile davalı aleyhine açık hesaptan kaynaklı alacağın tahsili istemi ile ilamsız icra takibi başlatıldığı, takip dayanağının taraflar arasındaki açık hesap ilişkisi olduğu, ödeme emrinin tebliği üzerine süresinde yapılan itiraz nedeni ile takibin durduğu, borçlunun itiraz dilekçesinde alacaklıya herhangi bir borcu olmadığından bahisle borca ve borcun ferilerine itiraz ettiği, akabinde eldeki davanın açıldığı, yine birleşen dava dosyasında davacı ... Tarım Ürünleri İç Ve Dış Ticaret Anonim Şirketi'ne ait gıda ürünlerinin davalı tarafından anlaşmaya aykırı olarak taşındığı ve bu nedenle davacının zarara uğratıldığı iddiası ile tazminat davası açıldığı, İstanbul . ATM tarafından mahkemenin muvafakatı alınmaksızın dosyanın esas dosya ile birleştirildiği, mahkemece taraflar arasında imzalanan 08.05.2019 tarihli sözleşme incelendiğinde, sözleşmenin 9.4 maddesine göre iş bu sözleşmeden kaynaklı uyuşmazlıkların çözümünde İstanbul Mahkemeleri ve icra dairelerinin yetkili kılındığı, eldeki dava dosyasında davalı vekili tarafından süresinde yetki itirazında bulunulduğu, tarafların tacir olup HMK 17. maddesi uyarınca, tacirler veya kamu tüzel kişilerini, aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında, bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşmeyle yetkili kılabileceği ve taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça davanın sadece sözleşmeyle belirlenen bu mahkemelerde açılabileceği, somut olayda da taraflar arasında yapılan yetki sözleşmesi uyarınca iş bu davalara bakmakla yetkili mahkemenin münhasıran İstanbul (...) mahkemeleri olduğu anlaşılmakla, Esas dosyada; Mahkemenin yetkisizliğine, İşbu davaya bakmakla görevli ve yetkili olan mahkemenin İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesi olduğuna, Birleşen İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasında; Mahkemenin yetkisizliğine, İşbu davaya bakmakla görevli ve yetkili olan mahkemenin İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesi olduğuna dair karar verilmiştir.
DAVACI VEKİLİ TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ;
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkemece verilen karar usul ve yasaya aykırı verilmiş olup, verilen kararın kaldırılması ile davaya bakma görev ve yetkisinin ... Asliye Ticaret Mahkemesi olduğuna karar verilmesi gerektiği, açılan dava itirazın iptali davası olup; .... İcra Müdürlüğünün ... E sayılı dosyası ile davalı aleyhine açılan takip dosyasına davalı-borçlu tarafından yapılan itiraz üzerine durdurulan takip nedeniyle ikame edildiğini, takip dosyasının ...'de başlatıldığını, davalı borçlunun herhangi bir şekilde takipte yetki itirazında bulunmadığını, taraflarınca açılan davada da davalı tarafından yetki itirazında bulunmuş ise de; ödeme emrinin kendisine tebliği üzerine yetki itirazında bulunmadığından, borçlunun itirazında bildirdiği sebeplere bağlı olup ve itiraz sebeplerini değiştirip genişletemeyeceğini, borçlunun icra takibi sırasında bulunmadığı itiraza dayanarak yetkisizlik kararı verilemeyeceğini, 6100 Sayılı HMK.nın 10. maddesi uyarınca sözleşmeden doğan davalar sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde de açılabileceğini, taraflar arasındaki taşıma sözleşmesinin ifa yerinin ... ili olup, davanın ... Asliye Ticaret Mahkemesinde açılmasında kanuna aykırı bir yön bulunmadığını, HMK M.18/2’de yetki sözleşmesinin geçerli olabilmesi için uyuşmazlığın kaynaklandığı hukukî ilişkinin belirli veya belirlenebilir olması gerektiğini belirttiğini, Kanunun mutlaka yetki sözleşmesinin belirli bir hukukî uyuşmazlığa ya da belirli bir hukuki ilişkiye dair yapılmasını aradığını, yetki sözleşmesiyle yetkilendirilmiş mahkemenin hangi uyuşmazlığa ilişkin yetkilendirildiğinin yetki kaydında veya ayrıca yetki sözleşmesinde gösterilmesi gerektiğini, HMK M.17 ve M.18 hükümleri dikkate alındığında taraflar arasında düzenlenen sözleşmenin 9.4 maddesine göre belirlenen yetki sözleşmesinin geçerlilik şartlarını taşımadığının açıkça anlaşıldığını belirterek İlk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER :
.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 22/06/2023 tarihinde verilen ... Esas ... Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı
HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :
Asıl dava, taşıma sözleşmesinden kaynaklı itirazın iptali, birleşen dava ise taşımanın gereği gibi yapılmamasından kaynaklı maddi tazminat istemine ilişkindir.
Asıl davada; davacı taraf davalıya ait ürünleri taşıdığını, davalının bu taşımaya ilişkin cari hesap borcu bulunduğunu, davalının bu borcu ödemediğini, davalı aleyhine icra takibi başlattığını, ancak davalının takibe itiraz etmesi sonucu itirazın iptali davası açtığını ileri sürmüş, davalı ise, taraflar arasındaki sözleşmede İstanbul Mahkemeleri'nin yetkili kılındığını belirterek mahkemenin yetkisine itiraz ederek davanın usulden ve esastan reddini savunmuştur.Birleşen davada davacı taraf davalı tarafından taşımanın gereği gibi ifa edilmediğini bu sebeple zararları olduğunu ileri sürerek davalı aleyhine maddi tazminat isteminde bulunmuş, mahkemece yazılı gerekçe ile esas davada ve birleşen davada davanın yetkisizlik nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Karara karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.
İstinaf incelemesi, HMK'nin 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.
Taraflar arasında imzalanan 08.05.2019 tarihli Konteyner Taşıma Sözleşmesi'nin 9.4 Maddesinde; "İş bu sözleşmeden kaynaklı uyuşmazlıkların çözümünde İstanbul Mahkemeleri ve İcra Daireleri yetkilidir. " şeklinde düzenleme yapıldığı anlaşılmıştır.
HMK'nun yetki sözleşmesini düzenleyen 17. maddesinde; "Tacirler veya kamu tüzel kişileri, aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında, bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşmeyle yetkili kılabilirler. Taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça, dava, sadece sözleşmeyle belirlenen bu mahkemelerde açılır" düzenlemesine yer verilmiştir.

Somut olayda, tarafların tacir oldukları ve asıl davada davalının süresinde yetki itirazında bulunduğu, taraflar arasındaki sözleşmede, ihtilaf halinde İstanbul Mahkemelerinin yetkili olacağına dair yetki şartı bulunduğu, sözleşmedeki yetki şartının, davada kesin yetki hallerinin bulunmaması nedeniyle geçerli olup, tarafları bağlayacağı, asıl davada davalı borçlunun takipte İcra Müdürlüğünün yetkisine itiraz etmemesinin mahkemenin yetkisine itiraz etmesine engel teşkil etmeyeceği, bu nedenle ilk derece mahkemesince, hem esas davada hem de birleşen davada İstanbul Mahkemeleri'nin yetkili olduğu gerekçesiyle, davanın yetkisizlik nedeniyle reddine ve dosyanın yetkili ve görevli mahkeme olan İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine dair verilen kararın usul ve yasaya uygun olduğu, davacı vekilinin aksi yöndeki istinaf sebeplerinin ise yerinde olmadığı anlaşılmıştır.
Yukarıda açıklanan nedenlerle, ilk derece mahkemesince verilen kararın usul ve yasaya uygun olduğu anlaşıldığından, asıl davada davacı - birleşen davada davalı vekilinin istinaf başvurusunun, 6100 sayılı HMK'nun 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine karar vermek gerekmiş ve buna dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere :
1)-.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 22/06/2023 tarihinde verilen ... Esas ... Karar sayılı kararı usul ve yasaya uygun bulunduğundan asıl davada davacı - birleşen davada davalı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nin 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2)-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 269,85 TL istinaf karar harcının peşin olarak alındığından yeniden HARÇ ALINMASINA YER OLMADIĞINA
3)-6100 sayılı HMK'nin 326/1 maddesi gereğince davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
4)-6100 sayılı HMK'nin 333. maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde İlk Derece Mahkemesince taraflara İADESİNE,
5)-6100 sayılı HMK'nin 330. Maddesi gereğince inceleme duruşmasız yapıldığından vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
6)-6100 sayılı HMK'nin 359/4 maddesi gereğince kararın kesin olması nedeniyle İlk Derece Mahkemesince taraf vekillerine TEBLİĞİNE,
Dair, 6100 Sayılı HMK'nin 353/1-b-1 maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 6100 Sayılı HMK'nin 362/1-c maddesi gereğince kesin olarak 28/12/2023 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

Başkan

¸e-imzalıdır

Üye

¸e-imzalıdır

Üye

¸e-imzalıdır

Katip

¸e-imzalıdır