Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/1055 E. 2024/668 K.

T.C.

DİYARBAKIR

ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO :

KARAR NO :

HAKİM :

KATİP :

DAVACI :

VEKİLİ :

DAVALI :

VEKİLİ :

DAVALILAR :

DAVA : Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)

DAVA TARİHİ : 13/10/2023

KARAR TARİHİ : 28/06/2024

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH :

Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkile ait ........... plaka sayılı ............marka araç müvekkilin sevk ve idaresindeyken............Kadın Doğum Hastanesi civarında davalı ........... sevk ve idaresinde bulunan ............ plaka sayılı aracın müvekkile ait araca çarpması sonucunda maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, müvekkilinin aracın değer kaybı oluştuğunu , araç değer kaybının davalılardan müştereken tahsiline karar verilmesini, davalı sigorta şirketi arabuluculuk görüşmelerinin olumsuz sonuçlanmasından sonra kendilerine............. TL ödeme yapıldığını, araçta oluşan değer kaybı için fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla Araç Değer Kaybı 10,00 TL (Davalılardan Müştereken ve Müteselsilen) , Maddi Hasar Tazminat Bedeli (Hasar Farkı- Davalılardan Müştereken ve Müteselsilen) 10,00 TL, Araçtan Mahrum Kalınan Gün Tazminat Bedeli 10,00 TL'nin (Davalı ........... ve .............'den Müştereken ve Müteselsilen) şimdilik toplamda 30 TL (otuztürklirası)' na haksız fiil tarihinden itibaren (..........) ticari faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkiline ödenmesini, yargılama giderleri ve avukatlık vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket tarafından başvuruya konu kaza sonucunda yürürlükte bulunan yasa ve mevzuatlara ve objektif kriterlere uygun olarak hasar ekspertiz raporu doğrultusunda.......... tarihinde ............. TL, ........... tarihinde 762,00 TL ve .......TL hasar ödemesi yapıldığını, başvurana ait aracın başvuruya konu kazadan daha öncesinde bir kazaya karışıp karışmadığının ve aynı bölgeye hasar almış olup olmadığının tespitini talep ettiklerini, bu durumda, başvurana ait aracın aynı yerde birden fazla hasarının olması, araç geçmişinde 3 ve daha fazla hasar olması ve araç kilometresinin 165.000 km’den fazla olması hallerinde değer kaybı oluşmayacağı için belirtilen hususların tespitini ve netice olarak davanın reddini talep ettiklerini, öncelikle, belirsiz alacak davası açılmasında hukuki menfaat bulunmaması sebebiyle davanın usulden reddini, esasa girilmesi durumunda davanın esastan reddini, nihai olarak, tüm haksız istemler ile, haksız ve yasal dayanağı bulunmayan davanın reddine ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin de davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

GEREKÇE;

1. Kaza tespit tutanağı;.......... günü taraflar arasında imza altına alınan kaza tespit tutanağında .......... plakalı araç sürücüsü ............. sağda araçlar durakladığı için arabayla soldan devam etmek zorunda kaldığını mesafesinin az olmasından dolayı arkadan ........... plakalı araca çarptığı, ........... plakalı araç sürücüsü.......... sağda araçlar dururken soldan kadın doğuma dönerken ............. plakalı aracın kendisine çarptığını beyan ettiği anlaşılmıştır.

2. Sigorta Poliçesi: Davalı sigorta şirketi ile sigortalanan............ plakalı aracın ........... tarihlerini kapsayan ZMMS poliçesi düzenlendiği ve kaza başına tazminat limitinin 240.000TL olduğu anlaşılmaktadır.

3. Trafik ve Tramer kayıtları: Kazaya karışan............ plaka sayılı aracın ............'a ait olduğu ve kazaya karışan..............plaka sayılı araç malikinin .......... olduğu tespit edilmiştir. Kazaya karışan araçlara ilişkin tramer kayıtları Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinden istenerek incelenmiştir.

4. Hasar dosyası: Davacı vekili tarafından yapılan başvuru üzerine hasar dosyası açılmış, hasar dosyasında değer kaybı tazminatına yönelik davacıya kendilerine 15.943,20 TL ödeme yapıldığı anlaşılmıştır.

5. Makine Mühendisi bilirkişisinden aldırılan .............. Tarihli kök rapor ile ............. tarihli ek rapor: Bilirkiş........... tarafından tespiti istenen ............ plakalı aracın markasının Volkswagen,............. Renk Beyaz, Şase no.............., Yakıt cinsi ........... km'si 111.514,0 km (Ekspertiz Raporundan), mahkemenin tarafıma vermiş olduğu görev kapsamında, tespiti istenenlerin hesaplanması yapıldığında; Aracın (Kaza tarihi itibariyle ...........) Hasar Onarım Bedeli. ............TLolarak hesaplanabileceği; İkame Araç Bedeli(Kaza tarihi itibariyle .........) 12.000,00TL olarak hesaplanabileceği, kazadan kaynaklı(Kaza tarihi itibariyle ..........) Total Değer Kaybı ..........TL olarak hesaplanabileceği,............tarihli ek raporda aracın (Kaza tarihi itibariyle 04.08.2023) Değer kaybı Bedeli #22.500. TL, kaza tarihindeki (04.08.2023)onarım bedeli ........TL olarak hesaplanabileceği, hasar miktarı yönünden sigorta firmasının........... TL ödemesinin fazla olduğu (............ TL fazla ödeme) yapıldığı, ancak değer kaybı yönünde sigorta firmasının ..........TL ödediğinden(.......... TL eksik ödeme) yaptığı kanaatine varıldığı anlaşılmıştır.

6. Davacı vekilinin .......... Tarihli değer artırım dilekçesi: Değer Kaybı (Davalılardan Müştreken ve Müteselsilen) 10 TL yi, 6.556,80 TL olarak, Maddi Hasar taleplerini 10 TL olarak, İkame Araç Bedeli (............ ve ......... den Müştereken ve Müteselsilen) 10 TL olan taleplerini 12.000,00 TL olmak üzere toplamda 18.566,80 TL olarak arttırdıkları anlaşılmıştır.

7. Ödeme Dekontu; .......Sigorta A.Ş tarafından ZMMS kapsamında............ tarihli ............. TL tutarında........... adına ödeme yapıldığına ilişkin dekontun sunulmuş olduğu anlaşılmıştır.

8. Arabuluculuk tutanağı; Dava açmadan önce .............Arabuluculuk Bürosunun ......... numaralı dosyanın açıldığı tarafların anlaşamaması üzerine dosyanın .............. tarihinde son tutanağın düzenlendiği anlaşılmıştır.

DAVA; Davacı aracında meydana gelen hasara karşılık maddi zararının tahsili davasıdır.

Uyuşmazlık konusunun davaya konu kazanın meydana gelmesinde davacı ile davalı araç sürücüsünün kusurunun tespiti, davaya konu kaza nedeniyle davacının aracında hasar ve değer kaybı meydana gelip gelmediği, gelmiş ise miktarı ile davacının aracının tamirde kaldığı süre boyunca ikame araç bedelinin talep edip edemeyeceği, edebilecek ise miktarına ilişkin olduğu tespit edilmiştir.

Trafik sigortası motorlu bir aracın, karayolunda işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahillinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan sorumluluk sigortasıdır. Trafik sigortacısının sorumluluğu işletenin sorumluluğu oranında olup yine bu sorumluluğun sınırı KTK’nun 92 nci maddesinde belirlenmiştir.

Dava tarihinde yürürlükte olan, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1.maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı yasanın 85/1.maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın amacı A.1 maddesinde “Karayolları Trafik Kanunu uyarınca motorlu araç işletenlerine yüklenen hukuki sorumluluk için düzenlenen Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasına yönelik ilgililerinin hak ve yükümlülüklerine ilişkin usul ve esasların düzenlenmesidir.” şeklinde belirlenmiştir. Sigortanın kapsamı ise genel şartlar A.3. maddesinde “sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır.” şeklinde düzenlenmiştir.

Trafik kazası neticesinde oluşan zarar "gerçek zarar" olduğundan, zarar TBK hükümlerince ve Yargıtay tarafından belirlenen ilkeler çerçevesinde belirlenmelidir.Yargitay 17.HD'nin 2017/1230 E- 2018/2590 K sayılı 15/03/2018 tarihli kararında vurgulandığı gibi;Davacının gerçek zararının belirlenmesi için davacıya ait kazalı aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, daha önceye ait hasarlar nedeni ile orjinalliğinin yitirilip yitirilmediği, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri ile emsal satışlar da araştırılmak suretiyle, öncelikle aracın kaza tarihi itibariyle rayiç değeri ve onarım bedeli belirlenerek, belirlenen hasar bedeline göre aracın onarımının ekonomik olup olmayacağının tespiti için aracın kaza tarihindeki hasarsız ikinci el piyasa değeri ile hasarlı haldeki değerinin karşılaştırılması, onarımı ekonomik değilse; aracın kaza tarihindeki 2. el piyasa rayiç bedelinden sovtaj değerinin mahsubu ile gerçek zarar miktarının hesaplanması, aracın pert-total kabul edilmesi halinde değer kaybı zararının olmayacağının da gözönüne alınması, onarımının ekonomik olacağının kabulü halinde değer kaybı zararının aracın kaza tarihindeki ikinci el değeri ile onarımından sonraki ikinci el değeri arasındaki fark kadar olması nedeniyle değer kaybının bu şekilde tespit edilmesi, aracın kaç gün içerisinde onarımının yapılacağının makul olacağı ve kazaya karışan araca ikame bir aracın günlük kiralama ücretinin belirtilmesi suretiyle davacının gerçek zararının tespit edilmesi gerektiğini belirtmiştir.

Tüm bu yasal düzenlemeler ve somut olay birlikte değerlendirildiğinde; davalının maliki olduğu ............ plakalı aracın davalı sigorta şirketinin ZMMS sigortacısı olduğu, kaza tespit tutanağı ile belirlendiği üzere..........'in sürücülüğünü yaptığı araç ile davacıya ait aracın karıştığı çift taraflı trafik kazasında araç takip mesafesine uymayarak arkadan çaparak gerçekleşen kazada tam kusurlu olduğu, davacının ise kural ihlalinin bulunmadığının anlaşıldığı, dosyada alınan ........ tarihli makine mühendisinden alınan raporda ise aracın onarımı için ..........TL TL fiyatın makul olduğunu, gerçek zararın bulunması için nisbi hesap yöntemine göre davaya konu araçta ............ TL değer kaybının oluştuğu ve davaya konu aracın onarımda kaldığı süre boyunca 10 gün araç mahrumiyetinin oluşacağı ve araç mahrumiyeti bedelinin ......... TL olacağının belirlendiği, kazanın poliçe süresi içerisinde gerçekleştiği ve ZMSS poliçesi kapsamında sorumlu olduğu teminat limitinin 100.000TL olduğu ve davalı sigorta şirketinin yapmış olduğu ödemeler dikkate alındığında değer kaybına ilişkin olarak ......... TL olmak üzere toplam........ TL ödeme yapıldığının anlaşıldığı, hasar tazminatı bedelinin ödendiği, değer kaybı için ise bakiye ......... TL ödemenin yapılabileceği, davalıların ise araç sürücüsü ile işleten sıfatı ile kaza sonucu meydana gelen maddi zarardan haksız fiil hükümlerine göre müştereken sorumlu olduğu, talep edilen ikame araç bedelini yalnızca asillerden talep edebileceği anlaşılmakla davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiştir. Yargıtay içtihatları uyarınca davalı asiller bakımından haksız fiil tarihi itibari ile alacağın muaccel hale geldiği ve bu tarih itibari ile faiz talep edilebilineceği anlaşılmakla .......... tarihinden itibaren; davalı sigorta şirketi yönünden ise başvuruyu takip eden 8 iş günü itibari ile faize hükmedilmiş faizin türü bakımından ise aracın türü ve talep dikkate alındığında avans faize hükmedilerek davacının davasının kısmen kabulüyle aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM:

1-DAVANIN KISMEN KABULÜ İLE;

A) Davacının değer kaybı tazminat talebinin kabulü ile ......... TL 'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, tazminata davalı .......... sigorta şirketi yönünden.......... Tarihinden itibaren, davalılar ........... ile .......... yönünden ise .......... Tarihinden itibaren avans faiz işletilmesine,

B) Davacının maddi hasar onarım bedeline ilişkin talebinin reddine,

C) Davacının ikame araç bedeli talebinin kabulü ile 12.000TL 'ye ........... Tarihinden itibaren işleyecek avans faiz ile birlikte davalılar........... ile...........'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

2. Kabul edilen 18.556,80 üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 1.267,61 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 269,85 TL harcın ve 316,56. TL tamamlama harcının düşümü ile eksik kalan 681,20 TL harcın davalı sigorta şirketinin 240,70TL sinden sorumlu olması kaydı ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irad KAYDINA,

3. Davacı tarafından yatırılan 269,85 TL peşin harç, 269,85. TL başvuru harcı ve 316,56. TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 856,26TL harcın; davalı sigorta şirketinin 302,56 TLsinden sorumlu olması kaydı ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

4. Davacı tarafından yapılan tebligat ve posta gideri, bilirkişi ücreti , dosya masrafı olmak üzere toplam 2.853,75TL yargılama giderinin davalı sigorta şirketinin 1.008,30. TLsinden sorumlu olması kaydı ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

5. Davalıların karşıladığı yargılama giderleri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,

6. Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 18.556,80TL vekâlet ücretinin davalı sigorta şirketinin 6.556,80. TLsinden sorumlu olması kaydı ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

7. 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği Adalet Bakanlığı tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen iki taraf için iki saatlik ücret tutarı karşılığı olan 3.120,00. TL arabulucu ücretinin davalı sigorta şirketinden alınarak hazineye gelir kaydına,

8. Davacı tarafça yargılama esnasında depo edilen gider avansından bakiye kalan tutarın kesinleştiğinde ve talep halinde HMK m. 333 ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu Yönetmeliği'nin m. 47(1) hükümleri uyarınca ilgisine İADESİNE,

Dair, davacı vekili ile davalı ............l'in yüzüne karşı, davalı Sigorta Şirketi ile davalı .............'in yokluğunda davanın değeri itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.

Katip Hakim