Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/1078 E. 2024/648 K.

T.C.

DİYARBAKIR

ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO :

KARAR NO :

HAKİM :

KATİP :

DAVACI :

VEKİLİ :

DAVALI :

VEKİLİ :

DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 18/10/2023

KARAR TARİHİ : 26/06/2024

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH :

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili, ....... tarihinde müvekkiline ait ........ plaka sayılı araç ile davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS sigorta poliçesi düzenlenen ........ plaka sayılı araç arasında meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası sonucu müvekkiline ait aracın hasar gördüğünü, kazanın meydana gelmesinde davalı sigortalı araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğunu, kaza nedeniyle müvekkiline ait araçta meydana gelen değer kaybının davalı sigorta şirketine yapılan başvuruya istinaden herhangi bir ödeme yapılmadığını ileri sürerek fazlası saklı ...... TL değer kaybının kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı sigorta şirketinden tahsilini istemiş, ....... tarihli bedel arttırım dilekçesi ile talep sonucunu ....... TL'na yükseltmiştir.

Davalı vekili, yetkili mahkemenin....... Ticaret Mahkemeleri olduğunu, zamanaşımının dolduğunu, davacı tarafından dava açılmadan önce müvekkili sigorta şirketine başvuru şartının yerine getirilmediğini, hasar bedeli olarak müvekkili sigorta şirketi tarafından ....... tarihinde başvuru sahibine ...... TL ödeme yapıldığını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla kusur durumunun tespiti gerektiğini, değer kaybına yönelik hesaplamanın ZMMS genel şartlarına göre hesaplanması gerektiğini, müvekkili sigorta şirketinin ancak temerrüt tarihinden ve yasal faiz ile sorumluluğunun bulunduğunu beyan ederek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Taraflarca dosyaya sunulan deliller incelenmiş, sigorta poliçesi ve hasar dosyası ve ............ plaka sayılı aracın tramer kayıtları celp edilerek dosya arasına kazandırılmış, davaya konu kaza nedeniyle davacıya ait araçta değer kaybı meydana gelip gelmediğinin tespitine yönelik makine mühendisinden bilirkişi raporu alınmıştır.

....... tarihinde davacıya ait ....... plaka sayılı araç ile ....... plaka sayılı araç arasında çift taraflı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, ...... plaka sayılı aracın davaya konu kazanın meydana geldiği tarihi de kapsar şekilde davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesinin düzenlendiği, poliçede araç başına maddi tazminat üst limitinin 100.000,00 TL olarak belirlendiği, kaza sonrası düzenlenen eksper raporuna göre davacıya ait aracın hasar onarım bedelinin .......TL olarak belirlendiği, davalı sigorta şirketi tarafından hasar onarım bedeli olarak ...... TL ödeme yapıldığı, dava açılmadan önce arabuluculuk aşamasının görüşme sonucunda anlaşamama ile sonuçlandığı dosya içerisinde yer alan bilgi ve belgelerden anlaşılmaktadır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık; uyuşmaslığın çözümünde mahkememizin yetkili olup olmadığı, davanın zamanaşımı süresi içerisinde açılıp açılmadığı, davaya konu kazanın meydana gelmesinde davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan aracın sürücüsünün kusurunun bulunup bulunmadığı, davacıya ait araçta meydana gelen hasar nedeniyle değer kaybı oluşup oluşmadığı, buradan varılacak sonuca göre davacının değer kaybı talep edip edemeyeceği, edebilecekse miktarı ile faizin türü ve faiz başlangıç tarihine ilişkindir.

Davaya konu kazanın mahkememizin yetki sınırlarına dahil olan Diyarbakır İl mülki sınırları içerisinde meydana geldiği anlaşılmakla davalı vekilinin yetki itirazı yerinde görülmemiştir.

Davaya konu kazanın ......tarihinde meydana geldiği ve eldeki davanın 2918 sayılı KTK.'nun 109.maddesinde düzenlenen zamanaşımı süresi içerisinde açıldığı anlaşılmakla, davalı vekilinin zamanaşımı defi yerinde görülmeyerek işin esasının incelenmesine geçilmiştir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur."; 85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”; 85/son maddesinde ise, “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” düzenlemelerine yer verilmiştir. Anılan yasal düzenlemeler gereğince davalı sigorta şirketi, düzenlenen sigorta poliçesi ile sigortalı aracın sürücüsünün kusuru nedeniyle meydana gelen trafik kazalarında üçüncü kişilere verilen zararı, zararın türüne göre poliçede belirtilen teminat üst limiti ile üstlenmiştir.

Kaza sonrası araç sürücüleri tarafından düzenlenen kaza tespit tutanağı ile sürücü beyanlarından;........ tarihinde davalı sigortalı araç sürücüsünün sevk ve idaresindeki ...... plaka sayılı araç ile ...... İli ...... İlçesi .......Sok. Üzerinde seyir halinde iken önüne çıkan önünde bulunan öğrenciye çarpmamak için manevra yaptığı esnada park halinde bulunan davacıya ait......plaka sayılı aracın sol yan kısımlarına çarpması sonucu davaya konu kazanın meydana geldiği anlaşılmakla, kusur durumunun tespitine yönelik bilirkişi raporu alınmasına gerek görülmemiş ve davaya konu kazanın meydana gelmesinde davalı sigortalı araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğu kabul edilmiştir.

Trafik kazası neticesinde oluşan değer kaybı "gerçek zarar" olduğundan, zarar TBK hükümlerince ve Yargıtay tarafından belirlenen ilkeler çerçevesinde belirlenmelidir. Anayasa Mahkemesi’nin ............ tarihli ve 2019/40 E., 2020/40 K. sayılı Kararı ile, 2918 Sayılı Yasanın 90. Maddesinin birinci cümlesinde yer alan “…ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresinin ve ikinci cümlesinde yer alan “…ve genel şartlarda…” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiş olması, Anayasa Mahkemesi kararlarının, devam eden uyuşmazlıklar açısından uygulanacak olması karşısında, hesaplamanın ZMMS Genel Şartları ekindeki hesaplama yöntemine göre yapılamayacağından, bu nedenle öncelikle değer azalması veya değer kaybının belirlenmesinde dikkate alınması gereken ölçütler her olayın somut özelliğine göre değişebilecek ise de aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı) hususları değer kaybında göz önüne alınmalı, aracın hasarsız hali ile onarıldıktan sonraki değer arasındaki fark bilirkişi tarafından değerlendirilerek, değer kaybı olup olmadığı belirlenmelidir. (Ankara BAM 26. H.D.-26/05/2022 tarih,2020/120 E.-2022/1380 K.)

Anılan ilkeler doğrultusunda değerlendirme yapılarak değer kaybının tespitine yönelik makine mühendisi tarafından düzenlenen bilirkişi raporunda, davaya konu kaza nedeniyle davacının aracında ...... TL değer kaybı oluştuğu mütalaa edilmiştir. Düzenlenen rapor, denetime ve hüküm kurmaya elverişli olması nedeniyle yeniden rapor alınmasına gerek görülmemiştir.

Davalı sigorta şirketi sigortalısının kusuru oranında tazminatla yükümlü olup, sigortalı araç sürücüsünün %100 kusurlu kabul edilmiş olması nedeniyle meydana gelen değer kaybının tamamını ödemekle yükümlüdür. Bu nedenle davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu miktar ...... TL kabul edilmiş, davanın belirsiz alacak davası olduğu ve davacı tarafından dava açılmadan önce başvuru yapıldığı ileri sürülmüş ise de başvurunun tebliğine ilişkin belge sunulmadığı gözetilerek, dava dilekçesinde gösterilen ve tahkikat sonucu arttırılan ve nihai olarak kabul edilen alacağın tamamına dava tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1. Davanın KABULÜNE, 12.699,12 TL değer kaybının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

2. Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 867,47 TL peşin harçtan, başlangıçta yatırılan 269,85 TL peşin harç ve sonradan yatırılan 216,00 TL tamamlama harcının mahsubu sonucu bakiye kalan 381,62‬ TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye irad kaydına,

3. Davacı tarafından başlangıçta yatırılan 269,85 TL başvuru harcı ve 269,85 TL peşin harç ile sonradan yatırılan 216,00 TL tamamlama harcının toplamı olan 755,70‬ TL'nın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

4. Davacı tarafından 60,25 TL tebligat ve posta masrafı ile 2.000,00 TL bilirkişi ücreti olarak sarf edilen toplamda 2.065,25 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

5. Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesaplanan 12.699,12 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

6. Arabuluculuk aşaması görüşme sonucunda anlaşamama ile sonuçlandığından, 6325 Sayılı HUAK'nun 18/A. 13 maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile Hazineye irad kaydına,

7. Davacı yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davanın değeri itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.

Katip Hakim