Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/1029 E. 2024/265 K.

TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C.

DİYARBAKIR

ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO :

KARAR NO :

HAKİM :

KATİP :

DAVACI :

VEKİLLERİ :

DAVALI :

VEKİLİ :

DAVA : Sigorta (Kaza Sigortası Kaynaklı)

DAVA TARİHİ : 30/08/2022

KARAR TARİHİ : 25/03/2024

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH :

Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Kaza Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: ... tarihinde, ...sevk idaresindeki ...plaka sayılı aracı ile Mardin ili istikametinden ...ili istikametine seyir halindeyken direksiyon hakimiyetinin kaybedilmesiyle davacının içinde bulunduğu ...sevk ve idaresindeki ...plaka sayılı aracın kaza yapmasına sebebiyet verdiğini, bu kaza sonucunda yaralamalı, ölümlü ve maddi hasarlı trafik kazası oluştuğunu, davacının tedavisinin Diyarbakır Eğitim Araştırma Hastanesinde yapıldığını, sonrasında Bismil Devlet Hastanesi ve Dicle Üniversitesinde tedavisinin halen devam ettiğini, davacı ile ilgili Dicle Üniversitesi Adli Tıp Anabilim Dalından 7 kişilik tam heyetten ...tarihinde maluliyet raporu alındığını, söz konusu raporda davacının sürekli engel durumu ve geçici iş göremezlik süresinin belirlenmiş olduğunu, kaza sonucu ağır yararlanan davacının kaza tarihi itibariyle ilahiyat ve çocuk gelişimi mezunu/öğretmeni olduğunu, muhtemel kazancının ...bin TL olduğunu, dava konusu kaza nedeniyle davacının bu mesleği gereği gibi icra edip hayatını sürdürmesinin mümkün olmadığını, bu nedenle kaza sonuncu oluşan zararın davalı şirket tarafından BK 49 ve de devamı gereğince tazmininin gerektiğini, kusurlu hareketleriyle söz konusu kazaya sebebiyet veren ve davacının ağır yaralanmasına neden olan aracın ...Sigorta A.Ş tarafından Zorunlu Mali mesuliyet Sigortası ile Sigortalanmış olduğunu, kaza sonucunda ...Sigorta A.Ş Genel müdürlüğüne uğranılan zararın giderilmesi için yapılan başvuruda herhangi bir ödeme alınmadığını iddia ederek ...TL kesin iş göremezlik, ...TL geçici iş göremezlik, ...TL bakıcı gideri, olmak üzere toplamda ...TL maddi tazminatının tahsili talep edilmiştir.

Davalı vekili dava dilekçesinde özetle; : Talebin zaman aşımına uğradığını, kusur durumunun tespitinin gerektiği, bu hususta adli tıp kurumu trafik ihtisas dairesi tarafından bilirkişi incelemesi yapılmasını talep ettiklerini, başvuru sahibinin iddia edildiği gibi işgücü ve vücut fonksiyon kaybına uğradığının sabit olmadığını, Genel Şartlar uyarınca; “11.10.2008 tarih ve 27021 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmelik”e uygun maluliyet oranına göre maluliyetin tespiti gerektiği, davacının kaza ile illiyetli meslekten kazanma gücü kaybına uğrayıp uğramadığı, uğramış ise oranının belirtildiği bir rapor alınması gerektiği, hesaplamaya esas alınması gereken yaşam tablosunun PMF Yaşam Tablosu olduğu, çalışmayan bir kişinin gelir kaybına uğramasının söz konusu olmaması nedeni ile geçici iş göremezlik zararından bahsetmenin de mümkün olmayacağı, SGK'dan davacıya herhangi bir aylığın bağlanıp bağlanmadığı ve maluliyet zararının kurumca giderilip giderilmediği, giderilmiş ise ne ölçüde giderildiğinin saptanması gerektiğini, gelir durumunun araştırılması gerektiğini, davacıların gelir ile ilgili delil ve beyanlarına itiraz ettiğini, gelir tespitinde SGK kayıtları, vergi kayıtlarının esas alınması gerektiğini, temerrüt tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesi gerektiğini iddia ve beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :

Taraflarca dosyaya sunulan deliller incelenmiş, sigorta poliçesi ve hasar dosyası, davacıya ait tedavi evrakları, kazaya karışan araçlara ait trafik tescil bilgileri, UYAP sistemi üzerinden Diyarbakır ...Ağır Ceza Mahkemesinin ...esas sayılı dosyası celp edilerek dosya arasına kazandırılmış, davaya konu kaza nedeniyle davacıya rücuya tabi bir ödeme yapılıp yapılmadığı SGK'dan sorulmuş, davaya konu kazada kusur durumunun tespiti yönünden Diyarbakır ...Ağır Ceza Mahkemesi tarafından alınan ATK raporu dosya arasına alınarak taraflara tebliğ edilmiş, davacının maluliyet durumunun tespiti için Dicle Üniversitesi Adli Tıp Ana Bilim Dalı Başkanlığından, tazminat hesabı yönünden ise aktüer bilirkişiden rapor alınmıştır.

Dava, davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi düzenlenen aracın sürücüsünün kusuruna dayalı meydana gelen çift taraflı trafik kazası nedeniyle davacının yaralanmasına bağlı geçici ve sürekli iş göremezlik tazminatı ve bakıcı gideri istemine ilişkindir.

...plaka sayılı aracın ...-...tarihleri arasında geçerli olmak üzere davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesinin düzenlendiği, poliçede sakatlanma ve ölüm halinde kişi başı maddi tazminat üst limitinin ...TL ve tedavi giderlerinin de kişi başı ...TL olarak belirlendiği, kaza tespit tutanağına göre ...tarihinde davaya konu kazanın meydana geldiği, davaya konu kaza nedeniyleDiyarbakır ...Ağır Ceza Mahkemesinin ...esas sayılı dosyası üzerinden yürütülen yargılama sonucu araç sürücüsü ...taksirle ölüme neden olma suçundan mahkumiyetine karar verildiği ve ilgili kararın temyiz incelemesi ile kesinleştiği, dava açılmadan önce davacı tarafından davalı sigorta şirketine ...tarihli başvuruyu mail yolu ile gerçekleştirdiği ve davalı sigorta şirketi tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığı, yine dava açılmadan önce zorunlu arabuluculuk sürecinin görüşme sonucunda anlaşamama ile sonuçlandığı, kaza nedeniyle davacının yaralanmasına bağlı olarak SGK tarafından peşin sermaye değerli rücuya tabi her hangi bir ödeme yapılmadığı dosya içerisinde yer alan bilgi ve belgelerden anlaşılmaktadır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davaya konu kazanın meydana gelmesinde davalı sigorta şirketince sigortalanan araç sürücüsünün kusurlu olup olmadığı, kaza nedeniyle davacının yaralanmasına bağlı geçici ve sürekli iş göremezlik durumunun oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise oranı ve süresi, bakıcı ihtiyacı bulunup bulunmadığı, bulunuyor ise süresi, buradan varılacak sonuca göre davacının tazminat talep edip edemeyeceği, edebilecekse miktarı miktarı ile faizin türü ve faiz başlangıç tarihine ilişkindir.

Kaza tespit tutanağı ile kusur durumuna ilişkin ceza dosyasında ikame edilen ...tarihli Ankara Adli Tıp Kurumundan alınan bilirkişi raporu ve soruşturma dosyasında yer alan bilgi ve belgeler ile sürücü beyanlarından; Sürücü ..., içerisinde yolcuların bulunduğu "..." plaka sayılı minibüs ile gündüz vakti, bölünmüş yolda, Mardin yönünden ...yönüne seyri sırasında olay yerine geldiğinde, sevk ve idare hatası göstererek direksiyon hakimiyetini kaybetmesi sonucu, öncelikle aracını, kaplamadan düşük olan orta refüje düşürüp buradaki bir ağaca çarpması, çarpmanın etkisiyle kopan ön tekerleğin karşı yol bölümünde seyretmekte olan sürücü ...yönetimindeki "..." plaka sayılı minibüsün sol yan kısmına çarpması, sonrasında refüjle bölünmüş yolun karşı yönden gelen trafiğe ait bölümüne girmesi neticesi, bu yol bölümünde Mardin yönüne seyretmekte olan sürücü ...yönetimindeki, içerisinde yolcu olarak; ..., ..., ..., ..., davacı ...(önceki soyadı ...), ..., ..., ..., ..., ... ..., ..., ...ve ...isimli şahısların bulunduğu "..." plaka sayılı minibüse ön kısmından çarpması, çarpmanın etkisiyle savrulan "..." plaka sayılı minibüsün sağ yan kısımlarıyla yolun sağ tarafında bulunan çelik bariyerlere çarpması, bu sırada "..." plaka sayılı minibüsün de son çarpışmanın etkisiyle ekseni etrafında dönerek orta kısımlarıyla yine Mardin yönüne seyretmekte olan sürücü ...yönetimindeki "..." plaka sayılı otomobile ön kısmından çarpması neticesi meydana gelen olayda davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan arç sürücüsü ...dikkatsizliği, tedbirsizliği ve kurallara aykırı davranışıyla asli kusurlu olduğu, diğer sürücüler ..., ...ve sürücü ...ise meydana gelen olayda, kazanın oluşu üzerine etken hatalı herhangi tutum ve davranışları ya da kural ihlalleri görülmediğinden, sonuçta atfı kabil kusurları bulunmadığı mütalaa edilmiştir. İlgili rapor denetime ve hüküm kurmaya elverişli olduğu kanaatiyle mahkememizce benimsenmiş ve hükme esas alınmıştır.

Kaza nedeniyle davacıda geçici ve sürekli maluliyet durumu oluşup oluşmadığı ve bakıcı ihtiyacı bulunup bulunmadığının tespiti amacıyla Dicle Üniversitesi Adli Tıp Anabilim Dalı tarafından 20.02.2019 tarih ve 30692 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan “Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik” hükümlerine göre değerlendirilme yapılarak düzenlenen ...tarihli bilirkişi raporunda; kişinin engel oranının %4,2 ve sürekli olduğu, iyileşme sürecinin 9 aya kadar uzayabileceği ve bu süreçte %100 malül sayılması gerektiği, tedavi süresince ortaya çıkan bakıcı ihtiyacının ise 1 ay olduğu mütalaa edilmiştir. Bilirkişi raporu kaza tarihinde yürürlükte bulunan yönetmeliğe uygun olarak düzenlenmesi karşısında mahkememizce denetime ve hüküm kurmaya elverişli olarak değerlendirilmiş ve bilirkişi raporuna yapılan itirazlar yerinde görülmemiştir.

Dosya içerisinde davacının ...tarihinde Anadolu Üniversitesi Açık Öğretim Fakültesi İlahiyat bölümü ve ...tarihinde Atatürk Üniversitesi Açık Öğretim Fakültesi Çocuk Gelişimi bölümü mezunu olduğuna dair YÖK mezuniyet belgeleri mevcuttur. Her ne kadar ilgili mezuniyet belgeleri sunulmuş ise de emsal ücrete ilişkin bilgi ve belge sunulmadığı, davacının sgk hizmet dökümü kayıtlarında kesintisiz ve sürekli çalışmasının ve işe giriş çıkış tarihlerinin belirlenememesi nedeniyle tazminat hesabında davacının asgari ücret üzerinden gelir elde edeceği değerlendirilerek asgari ücret üzerinden yapılan hesaplama esas alınmıştır.

Tazminat hesabı yönünden aktüer bilirkişiden rapor alınmıştır. TRH 2010 yaşam tablosu ve progresif rant tekniği esas alınarak, %4,2 sürekli maluliyet ile %100 kusur oranı üzerinden ve asgari ücrete göre hesaplama yapılarak düzenlenen bilirkişi raporunda; davacının kaza tarihinde gelir getiren bir işte çalışmadığından geçici iş göremezlik tazminatı oluşmadığı ve geçici iş göremezlik tazminatı hesaplanmadığından davacının sürekli maluliyete ilişkin hesaplamalarda zarar başlangıç tarihinin olay tarihinden itibaren başlatılacağı belirtilmiş, buna göre davacının geçmiş aktif dönem, gelecek aktif dönem ve gelecek pasif döneme ilişkin toplam sürekli iş göremezlik tazminatı miktarı ...TL olarak hesaplanmış, bakıcı gideri ise ...TL olarak hesaplanmıştır.

Her ne kadar bilirkişi raporunda, davacının kaza tarihi itibarıyle aktif çalışması bulunmadığından geçici iş göremezlik tazminatının hesaplanmadığı ve bu nedenle sürekli iş göremezlik tazminatının başlangıç tarihi kaza tarihi esas alınarak hesaplama yapılmış ise de, davacı kaza tarihi itibarıyle 20 yaşında olup, maluliyet raporunda belirtilen 9 ay ile sınırlı olmak üzere geçici iş göremezlik tazminatı talep edebilir ve bu süre zarfında davacı %100 malül sayıldığından hesaplamanın %100 üzerinden yapılması gerekir. Davacı tarafça bu yönde düzenlenen bilirkişi raporuna açıkça itirazda bulunulmadığı gibi davacı taraf geçici iş göremezlik tazminatı talebinden de feragat etmiştir. Öte yandan, bilirkişi raporunda sürekli maluliyet tazminatının başlangıç tarihi kaza tarihi olarak esas alınarak davacının %4,2 maluliyeti üzerinden hesaplama yapıldığından, yapılan bu hesaplama davalı sigorta şirketinin aleyhine olmadığından mahkememizce ek rapor alınması yoluna gidilmemiş ve bilirkişi raporunda belirlenen sürekli iş göremezlik tazminatı ve bakıcı giderleri yönünden değerlendirme yapılarak davacının tazminat kalemlerinin incelenmesine geçilmiştir.

Davacı vekili, geçici iş göremezlik tazminatına yönelik talebinden feragat ettiğinden geçici iş göremezlik tazminatı talebinin feragat nedeniyle reddine karar verilmiştir.

Davalı sigorta şirketi sigortalısının veya eyleminden sorumlu olduğu kişilerin kusuru oranında ve poliçede yazılı teminat miktarı kadar tazminat ödemekle yükümlüdür. Sigortalı araç sürücüsü kazanın meydana gelmesinde %100 oranında kusurlu kabul edilmiştir. Davalı sigortalının %100 kusuruna isabet eden sürekli iş göremezlik tazminatı ile bakıcı giderine olarak hesaplanan sürekli iş göremezlik tazminatı miktarı ...TL, bakıcı gideri ise ...TL'dir. Sigorta poliçesinde kişi başı maddi tazminat miktarı ...TL olduğundan davacının poliçe kapsamında talep edebileceği sürekli iş göremezlik tazminatı ...TL'dir. Davacı tarafça talep edilen bakıcı gideri ise, sigorta poliçesinde yer alan tedavi giderlerine ilişkin kloz kapsamında karşılanması gerekir. Bu nedenle davacı tarafın değer artırım dilekçesi ile poliçe kapsamında talep edilen ...TL sürekli iş göremezlik tazminatı ile ...TL bakıcı gideri istemine yönelik taleplerinin kabulüne karar verilmesi gerekmiştir. Faizin türü ve başlangıç tarihine ilişkin olarak; davalı sigortalı aracın ticari vasıfta olmadığı değerlendirilerek davacının yasal faiz talep edebileceği kabul edilmiştir. Kaza sonrası dava açılmadan önce davacı tarafından davalı sigorta şirketine ...tarihli mail ile başvuru yapıldığı anlaşılmaktadır. Davalı sigorta şirketince yapılan başvuruya istinaden herhangi bir ödeme yapılmamıştır. Kaza tarihinde yürürlükte bulunan 2918 Sayılı Yasanın 99. maddesi gereğince sigorta şirketinin ihbarı takip eden 8 iş günü sonunda temerrüde düşer. Sigorta şirketinin davanın kısmi dava olup olmamasına bakılmaksızın zararın tamamı yönünden ödeme yükümlülüğü doğduğundan tazminatın tamamı yönünden ...tarihi itibarıyle temerrüdü gerçekleşmiştir. Davanın belirsiz alacak davası olduğu gözetildiğinde kabul edilen sürekli iş göremezlik tazminatı ile bakıcı giderine ilişkin alacağın tamamına davalı sigorta şirketinin temerrüt tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1. Davanın KISMEN KABULÜ ve KISMEN REDDİ ile;

a)Davacı vekilinin feragat beyanı doğrultusunda 100,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı talebine yönelik davanın feragat nedeniyle REDDİNE,

b)...TL sürekli iş göremezlik tazminatı ile 978,00 TL bakıcı gideri tazminatının temerrüt tarihi olan ...tarihinden itibaren yasal faiziyle beraber davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

2. Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 15.436,55 TL peşin harçtan, başlangıçta yatırılan 80,70 TL peşin harç ile sonradan tamamlama harcı olarak yatırılan 775,00 TL harcın mahsubu ile bakiye 14.580,85‬ TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,

3. Davacı tarafından başlangıçta yatırılan 80,70 TL başvuru harcı ve 80,70 TL peşin harç ile tamamlama harcı olarak yatırılan 775,00 TL olmak üzere toplamda 936,4‬0 TL'nın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

4. Davacı tarafından 317,75 TL tebligat ve posta gideri ile 1.200,00 TL bilirkişi ücreti olarak sarf edilen toplamda 1.517,75 TL yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alınarak 1.517,07 TL'lik kısmının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise davacı üzerinde bırakılmasına,

5. Davacı kendini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesaplanan 35.896,70 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

6. Davalı kendini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesaplanan 100,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,

7. 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği Adalet Bakanlığı tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen 1.200,00 TL arabulucu ücretinin kabul ve red miktarına göre 1.199,46 TL'lik kısmının davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına, bakiye 0,54 ‬TL'lik kısmın ise davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,

8. Davacı tarafından yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,

Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı sigorta şirketi vekilinin yokluğunda verilen karara karşı, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun İstinafa ilişkin hükümleri doğrultusunda, kararın tebliğ tarihinden itibaren iki (2) haftalık süre içerisinde (HMK'nın 345. maddesi), mahkememize veya başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak (HMK'nın 343. maddesi) ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamen ödemek (HMK'nın 344. maddesi) suretiyle, Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı.

Katip Hakim