Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/1016 E. 2024/228 K.

TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C.

DİYARBAKIR

ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO :

KARAR NO :

HAKİM :

KATİP :

DAVACI :

VEKİLİ :

DAVALI :

VEKİLİ :

DAVALI :

DAVA İHBAR OLUNAN :

DAVA : Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)

DAVA TARİHİ : 05/10/2023

KARAR TARİHİ : 12/03/2024

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH :

Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili adına kayıtlı .....plakalı .....marka araca, .....plakalı aracın % 100 kusurlu olarak çarpması sonucu oluşan araç değer kaybı ve araç mahrumiyet ve ikame araç bedeli tazmini ile .....plakalı arac %100 kusurlu olarak seyir halinde müvekkiline ait araca arkadan çapması sonucu oluşan değer kaybı tazmini, ikame araç ve parça bedeli tazmini ile değer kaybı tazmini, ikame araç ve orginal parça bedeli olarak fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik .....TL avans faizi ile birlikte tespiti ve davalıdan müteselsilen tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretiyle birlikte, KTK 88. maddesi uyarınca davalıdan müteselsilen tahsiline ve yargılama giderleri ile karşı taraf vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı Sigorta Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; Hasar dosyasının açılmasını takiben müvekkili şirketçe hasar onarım bedelinin tespiti için yapılan incelemeler neticesinde .....plakalı araçta ekte yer alan eksper raporuna göre hasar meydana geldiği tespit edildiğini, belirlenen .....-TL araç onarımı bittikten sonra .....tarihinde ödenmiş olup araç onarımının tamamlandığını, araç mahrumiyete ilişkin; davacının araç mahrumiyeti için talep ettiği tazminat genel şartlara göre teminat kapsamı dışında olduğundan reddini, davacının talepleri hakkında haksız ve mesnetsiz olmakla birlikte davacının yasa, usul ve genel şartlara aykırı taleplerinin reddine karar verilmesini, müvekkili şirket lehine vekalet ücreti tayin edilmesini talep ve beyan etmiştir.

GEREKÇE;

1. Kaza tespit tutanağı; .....günü, saat ..... sıralarında sürücü .....sevk ve idaresindeki .....plakalı aracı ile sanayi istikametinden gelip .....bulvarı takiben .....istikametine seyir halinde iken .....Avm ışıklarında yavaşlayan trafiği fark etmeyerek aracının ön kısımları ile ayn istikamette önünde seyreden .....sevk ve idaresinde ki ..... plakalı aracın arka kısımlarına çarpması, .....plakalı aracın da çarpmanın etkisi ile aracının ön kısımları ile önünde seyreden .....sevk ve idaresinde ki .....plakalı aracın arka kısımlarına çarpması sonucu madi hasarlı trafik kazası meydana geldiği anlaşılmıştır.

2. Sigorta Poliçesi: Davalı sigorta şirketi ile kazaya karışan .....plaka sayılı araç malikinin .....olduğu, ...... .....tarihlerini kapsayan ZMMS poliçesi poliçesi bulunmaktadır. ZMMS poliçe limiti kaza başına .....TL olduğu anlaşılmıştır.

3. Trafik ve Tramer kayıtları: Kazaya karışan , .....plaka sayılı aracın kaza tarihinde .....ait olduğu tespit edilmiştir. Kazaya karışan araçlara ilişkin trafik kayıtlar Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinden istenerek incelenmiştir.

4. Hasar dosyası: Davacı vekili tarafından yapılan başvuru üzerine hasar dosyası açılmış, hasar dosyasında araç onarım bedeline yönelik .....TL lik bir ödeme yapıldığı anlaşılmıştır.

5. .....Tarihli makine mühendisinden alınan bilirkişi raporu: Bilirkişi .....tarafından söz konusu araca ait dosya üzerinde yapılan incelemede, tespiti istenen aracın; Marka .....TİPİ .....Model ....., Kullanım Hususi, Otomobil Renk .....Manuel, KM ....., Aracın (Kaza tarihi itibariyle) Onarım Bedeli .....TL olarak hesaplanabileceği, Kaza tarihi itibariyle .....) İkame Araç Bedeli .....TL olarak hesaplanabileceği, Kaza tarihi itibariyle (.....) kazadan kaynaklı Total Değer Kaybının .....olarak hesaplanabileceği, Kaza tarihi itibariyle Orijinal parça ile eşdeğer parça arasında ki fiyat farkının .....TL olduğunun belirtildiği anlaşılmıştır.

6. Davacı vekilinin sunmuş olduğu .....tarihli ıslah dilekçesi; Müvekkilinin Araç Değer Kaybı ile Orjinal Parça Fark Bedeli olarak uğramış olduğu .....TL zararın davalılardan müşterek ve müteselsil olarak tahsili ile kaza tarihinden itibaren işleyecek bankalarca mevduata uygulanacak en yüksek faiz ile birlikte ödenmesini, müvekkilinin İkame Araç Bedeli olarak uğramış olduğu .....TL zararın davalı .....tahsili ile kaza tarihinden itibaren işleyecek bankalarca mevduata uygulanacak en yüksek faiz ile birlikte tarafımıza ödenmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.

Dava; Davacı aracında meydana gelen hasara karşılık maddi zararının tahsili davasıdır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davaya konu .....tarihli kazanın meydana gelmesinde davalının kusurlu olup olmadığı, kaza nedeniyle davacının aracında hasar meydana gelip gelmediği gelmiş ise bu kaza nedeni ile aracın değer kaybına uğrayıp uğramadığı, aracın yapımında orijinal parça kullanılıp kullanılmadığının tespiti ile eşdeğer parça takılması halinde aradaki fark bedelin tahsili ve davacının aracın onarımda iken geçen sürede ikame araç bedelini talep edip edemeyeceği, edebilecekse miktarının tespiti ve tahsili istemine ilişkin olduğu tespit edilmiştir.

Trafik sigortası motorlu bir aracın, karayolunda işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahillinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan sorumluluk sigortasıdır. Trafik sigortacısının sorumluluğu işletenin sorumluluğu oranında olup yine bu sorumluluğun sınırı KTK’nun 92 nci maddesinde belirlenmiştir.

Dava tarihinde yürürlükte olan, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1.maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı yasanın 85/1.maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın amacı A.1 maddesinde “Karayolları Trafik Kanunu uyarınca motorlu araç işletenlerine yüklenen hukuki sorumluluk için düzenlenen Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasına yönelik ilgililerinin hak ve yükümlülüklerine ilişkin usul ve esasların düzenlenmesidir.” şeklinde belirlenmiştir. Sigortanın kapsamı ise genel şartlar A.3. maddesinde “sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır.” şeklinde düzenlenmiştir.

Trafik kazası neticesinde oluşan zarar "gerçek zarar" olduğundan, zarar TBK hükümlerince ve Yargıtay tarafından belirlenen ilkeler çerçevesinde belirlenmelidir.Yargitay ......tarihli kararında vurgulandığı gibi;Davacının gerçek zararının belirlenmesi için davacıya ait kazalı aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, daha önceye ait hasarlar nedeni ile orjinalliğinin yitirilip yitirilmediği, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri ile emsal satışlar da araştırılmak suretiyle, öncelikle aracın kaza tarihi itibariyle rayiç değeri ve onarım bedeli belirlenerek, belirlenen hasar bedeline göre aracın onarımının ekonomik olup olmayacağının tespiti için aracın kaza tarihindeki hasarsız ikinci el piyasa değeri ile hasarlı haldeki değerinin karşılaştırılması, onarımı ekonomik değilse; aracın kaza tarihindeki 2. el piyasa rayiç bedelinden sovtaj değerinin mahsubu ile gerçek zarar miktarının hesaplanması, aracın pert-total kabul edilmesi halinde değer kaybı zararının olmayacağının da gözönüne alınması, onarımının ekonomik olacağının kabulü halinde değer kaybı zararının aracın kaza tarihindeki ikinci el değeri ile onarımından sonraki ikinci el değeri arasındaki fark kadar olması nedeniyle değer kaybının bu şekilde tespit edilmesi, aracın kaç gün içerisinde onarımının yapılacağının makul olacağı ve kazaya karışan araca ikame bir aracın günlük kiralama ücretinin belirtilmesi suretiyle davacının gerçek zararının tespit edilmesi gerektiğini belirtmiştir.

Tüm bu yasal düzenlemeler ve somut olay birlikte değerlendirildiğinde; .....tarihinde davalı sigorta şirketinde ZMMS sigortacısı olduğu anlaşılmış, kaza tespit tutanağında belirlendiği üzere davalı sigortalı araç sürücüsünün önünde seyir halinde bulunan davacıya ait araca çarpması sonucu meydana gelen kazada 2918 sayılı KTK:'nun 84/1-d maddesinde düzenlenen arkadan çarpma kuralını ihlal ettiği ve kazanın meydana gelmesinde %100 kusurlu olduğu kabul edilmiş, kusur durumunun tespiti yönünden bilirkişi raporu alınmasına gerek görülmemiştir. Olayın oluşunun aksine davalı yanca bir delil ibraz edilmediği ve davacının kazada kusurunun olmadığı, hükme esas alınan makine mühendisi raporunda kaza tarihi itibariyle araç onarım bedeli ....., İkame Araç Bedeli .....TL, Değer Kaybının .....olarak hesaplanabileceği, Orijinal parça ile eşdeğer parça arasında ki fiyat farkının .....TL olduğu, ZMSS poliçesi kapsamında teminat limitinin .....olduğu ve araç rayiç bedeli talebinin bu kapsam itibari ile değerlendirilebileceği, davalı sigorta şirketine sigortalı olan aracın hususi nitelikte kullanıma özgülendiği bu nedenle yasal faiz istenebileceği anlaşılmakla, davalı sigorta şirketine yapılan başvuru evraklarının dosya içerisinde bulunmadığı bu nedenle dava tarihi itibariyle faiz işletilebileceği, davalı araç maliki/işleten açısından ise kaza tarihi(haksız fiil tarihi) itibari ile alacağın muaccel olacağı anlaşılmakla bu tarih itibariyle faiz işletilebileceği anlaşılmakla dava ve belirli hale getirme dilekçesi gözetilmek suretiyle davacının davasının kabulüyle aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1- DAVANIN KABULÜ İLE;

a) Davacının talep etmiş olduğu .....Araç Değer Kaybı ile .....Orjinal Parça Fark Bedeli olarak uğramış olduğu toplam .....TL tazminatın davalılardan müşterek ve müteselsil olarak TAHSİLİ ile davacıya ödenmesine; tazminata davalı .....Sigorta Şirketi bakımından dava tarihi .....tarihinden itibaren; davalı .....bakımından ise kaza tarihi .....'den itibaren yasal faiz işletilmesine,

b) Davacının talep etmiş olduğu İkame Araç Bedeli .....TL tazminatın .....tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı .....alınarak davacıya ödenmesine,

2. Kabul edilen .....TL üzerinden binde .....oranında hesaplanan .....TL karar ve ilam harcından peşin alınan .....TL harcın ve .....TL tamamlama harcının düşümü ile eksik kalan .....TL harcın davalı .....Sigorta Anonim Şirketinin .....sinden sorumlu olmak kaydı ile davalılardan müştereken ve mütelsilen tahsili ile hazineye irad KAYDINA,

3. Davacı tarafından yatırılan 269,85 TL peşin harç, 269,85 TL başvuru harcı ve 189,00 TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 728,7‬0 TL harcın; davalı .....Sigorta Anonim Şirketinin .....TL sinden sorumlu olmak kaydı ile davalılardan müştereken ve mütelsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

4. Davacı tarafından yapılan tebligat ve posta gideri 428,25TL, bilirkişi ücreti ....., 8,5TL dosya masrafı olmak üzere toplam .....TL yargılama giderinin davalı .....Sigorta Anonim Şirketinin .....TL sinden sorumlu olmak kaydı ile davalılardan müştereken ve mütelsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

5. Davalıların karşıladığı yargılama giderleri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,

6. Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13/2 maddesi uyarınca hesaplanan .....vekâlet ücretinin davalı .....Sigorta Anonim Şirketinin .....TL sinden sorumlu olmak kaydı ile davalılardan müştereken ve mütelsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

7. 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği Adalet Bakanlığı tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen iki taraf için iki saatlik ücret tutarı karşılığı olan 3.120,00. TL arabulucu ücretinin davalı .....Sigorta A.Ş.den alınarak hazineye gelir kaydına,

8. Davacı tarafça yargılama esnasında depo edilen gider avansından bakiye kalan tutarın kesinleştiğinde ve talep halinde HMK m. 333 ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu Yönetmeliği'nin m. 47(1) hükümleri uyarınca ilgisine İADESİNE,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalıların yokluğunda, davanın değeri itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.

Katip Hakim