Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/1362 E. 2023/1147 K.

TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C.

DİYARBAKIR

ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO :

KARAR NO :

HAKİM :

KATİP :

DAVACI :

VEKİLİ :

DAVALI :

VEKİLİ :

DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)

DAVA TARİHİ : 08/09/2021

KARAR TARİHİ : 26/12/2023

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH :

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ...tarihinde müvekkilinin, yürürken yolun karşısına geçmek istediği sırada, karşıdan gelen seyir halindeki ...Plakalı aracın müvekkiline çarptığını, çarpmanın etkisiyle 2 metre kadar savrulduğunu, tutulan tutanaklarda sürücünün kusurlu olduğunu, kaza sonrasında müvekkilinin iş yaşamından uzak kaldığını, sigorta şirketine yapılan başvuru sonrası hasar dosyası oluşturulduğunu ancak tazminat için herhangi bir uzlaşma sağlanmadığını, mağduriyetin giderilmesi için maddi manevi tazminat istediklerini talep ve dava etmiştir.

CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Taraflarına dava dilekçesi dışında herhangi bir belge tebliğ edilmediği bu nedenle davacı delillerinin HMK gereği taraflarına tebliği talep edilmiştir. Davacı delillerinin tarafına tebliğine kadar esasa cevap verme ve mukabil delil sunma hakları sabit tutulmuştur. Davanın usulden reddini talep edilmiştir. ...plakalı araç müvekkili şirket nezninde KTK zorunlu mali mesuliyeti (trafik) sigorta poliçesi ile teminat altına alınmış olduğu, poliçenin kaza tarihi itibari ile şahıs başına daimi sakatlık/ölüm teminat limiti belirlenen meblağlar ile sınırlı olduğu. ...tarihinde sigortalı aracın yaptığı kaza neticesinde davacının maddi ve manevi tazminat talebiyle huzurdaki davayı ikame etmiştir. haksız davanın reddi talep edilmiştir. Müvekkili sigorta şirketinin poliçeden kaynaklanan maddi tazminat taleplerine ilişkin sorumluluğu; sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve azami poliçe teminat limiti ile sınırlı olduğu. Poliçeden anlaşılacağı üzere manevi tazminatın kapsam dışında olduğu reddini talep etmiştir. Kazanın meydana gelmesinde sigortalı araç sürücüsünün kusursuz olduğu belirtilmiştir. Davacının tedavi gördüğü döneme ve tedavi giderlerine ilişkin fatura veya makbuz sunulmadığı. Davayı kabul anlamında olmamak üzere; davacının gerçek zararının tespiti için rapor alınmasını talep etmiştir. Sigortanın zenginleşme aracı olmadığı. Zorunlu Mali Mesuliyet sigortacısı olan müvekkili şirketin, ancak davacının zararından poliçede yazılı limitler dahilinde sorumlu olduğu belirtilmiştir. Davacının iş göremezlik iddiasının kabul edilmediği. SGK'ca davacıya tazminat ödenip ödenmediği, gelir bağlanıp bağlanmadığı, bağlanmış ise miktarının sorulması ve çıkan tazminattan mahsubu talep edilmiştir. Kaza tarihinden itibaren faiz talebinin reddine karar verilmesi talep edilmiştir. Müterafik kusur indirimi yapılması talep edilmiştir. Davacı zararın oluşmasında müterafik kusur sahibi olduğu belirtilmiştir. Bu sebeple müvekkili şirketin sorumluluğu kabul edilse dahi tazminat hesabı yapıldığı takdirde en az %40 oranında müterafik kusur indirimi yapılması gerektiği belirtilmiştir. Ticari faizin talebinin reddine karar verilmesi talep edilmiştir. Müvekkili Şirket tarafından sigortalı araç hususi araç olduğu, sahibi şahıs olduğu belirtilmiştir. Davanın reddi talep etmek zorunluluğu doğmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :

1. Diyarbakır Cumhuriyet Savcılığı Takipsizlik Bürosunun ...soruşturma sayılı dosyası; mahkememiz dosyasının içerine alınmış olup, soruşturma dosyası şüphelisinin işbu dosya davacısı ...olduğu ve hakkında taksirle yaralama suçundan soruşturma açıldığı ve soruşturmada davacının şikayetinin bulunmadığı anlaşılmıştır.

2. Kolluk'tan SED araştırması için yazılan müzekkereye ...tarihinde gelen yazı cevabı incelendiğinde davacı ......TL gelirinin olduğu başkaca bir gelirinin bulunmadığının belirtildiği; davacı asilin SGK'dan gelen yazı cevabı herhangi bir emekli aylığı almadığı anlaşılmıştır.

3. Dicle Üniversitesi Adli Tıp Anabilim Dalı Raporunun ...tarihinde düzenlediği rapora göre; ...gün ve ...sayılı Resmi Gazetede yayınlanan “Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik” hükümlerine göre değerlendirildiğinde; ” Kişinin engel oranının %5 ve sürekli olduğu, ...tarihinden itibaren kişinin tedavi süresince ortaya çıkan bakıcı (temizlik, banyo, tuvalet, yeme. içme, vb.) ihtiyaç süresinin 3 hafta olduğu, ...tarihinden itibaren kişinin iyileşme süresinin 4 aya kadar uzayabileceği, bu süre zarfında %100 özürlü sayılması gerektiği belirtilmiştir. Alınan maluliyet raporu kaza tarihinde yürürlükte bulunan yönetmeliğe göre ve güncel mevzuata uygun olmakla hükme esas alınmıştır.

4. Mahkememizce Tedavi giderleri hesaplama bilirkişisi tarafından düzenlenen ...tarihli bilirkişi raporunda özetle; Davacının ...tarihinde meydana gelen trafik kazasında yaralanması nedeniyle, hastane tedavi giderine ilişkin zararının, ...TL olduğunu bildirir bilirkişi raporu hükme esas alınmıştır.

5. Mahkememizce aktüerya bilirkişi tarafından düzenlenen ...tarihli raporda ve ...tarihli ek raporda özetle; ...tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu malul kalan davacı ...maddi zararının hesaplaması yapılmıştır. TRH 2010 Tablosu'na göre davacının yaşı 53 nazara alınarak muhtemel bakiye ömrünün 23,21 yıl belirlenmiş ve güncel asgari ücret tarifesi üzerinden; %1,8 teknik faiz uygulanmadan, progresif rant formülü kullanılarak tazminatın hesaplandığı; bilinmeyen/işleyecek devre hesabı yapılırken, bilinen son gelirin her yıl için %10 artırılıp %10 iskonto edilmesi yöntemi kullanılarak , alınan maluliyet raporu dikkate alınarak ...TL geçici iş göremezlik, bilinen dönem zararı ...TL, bilinmeyen dönem zararı ...TL olarak belirlenmiş olduğu anlaşılmakla, içtihatlara uygun olarak hazırlanan rapor hükme esas alınmıştır.

6. Mahkememizce trafik bilirkişisi tarafından düzenlenen ...tarihli bilirkişi raporunda özetle; ...Plakalı Otomobil Sürücüsü ...yaya ya çarpma kazasında aracın hızını yola göre ayarlamadığı ve kaza yerini terk ettiği bu hareketiyle 2918 S K T.K. Madde 52/1. b. (Araçların hızlarını, aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmamak) maddesini ihlal ettiğinden Kazada %30(Yüzde otuz) TALİ KUSURLU olduğu; yaya ...(Yaralı) ise Kazada yolun karşısına dikkatsizce geçmek istediği ve Medya kavşağı olan yaklaşık 50 metre ilersindeki yaya geçidini kullanmadığı kaza yeri incelemesinden anlaşılmış olup bu hareketiyle 2918 sayılı KTK nın 68/b( Taşıt yolunun karşı tarafına geçmek isteyen yayaların taşıt yolunu, yaya ve okul geçidi ile kavşak giriş ve çıkışları dışında herhangi bir yerden geçmeleri yasaktır. Yayalar, bu yerlerden geçerken; Yaya ve okul geçitlerinin bulunduğu yerlerde, geçitte yayalar için ışıklı işaret varsa bu işaretlere uymak, zorundadırlar. Ancak, yüz metre kadar mesafede yaya geçidi veya kavşak bulunmayan yerlerde yayalar, taşıt trafiği için bir engel teşkil etmemek şartı ile ve yolu kontrol ederek kendi güvenliklerini sağladıktan sonra en kısa doğrultuda ve en kısa zamanda taşıt yolunu geçebilirler. Maddesini ihlal ettiğinden Kazada %70 (Yüzde yetmiş) ASLİ KUSURLU olduğu; kanaatine varmıştır. Alınan trafik bilirkişisi raporu hükme esas alınmıştır.

7. Arabuluculuk tutanağı dava açmadan önce Diyarbakır Arabuluculuk Bürosunca ...dosya numarası ile ...tarihinde tarafların anlaşamadığına dair son tutanak düzenlendiği anlaşılmıştır.

Dosya içerisinde bulunan tüm delil ve belgeler bir arada değerlendirildiğinde;

Dava, trafik kazası nedeniyle 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun ("TBK") m. 49 (818 Sayılı BK m. 41) vd. hükümlerine göre ZMMS sigortacısı aleyhine açılmış haksız fiil hukuksal nedenine dayalı geçici iş göremezlik ve sürekli iş göremezlik, tedavi giderinden oluşan maddi tazminat ve manevi tazminat kalemlerine ilişkin tazminat davası olduğu anlaşılmıştır.

Uyuşmazlık noktasının; ...tarihinde meydana gelen çift taraflı trafik kazasında, tarafların kusur durumunun tespiti, davacının sürekli iş göremezlik, geçici iş göremezlik ve tedavi gideri tazminat kalemlerini talep edip edemeyeceği, edebilecek ise faiz başlangıç tarihini ve türünün belirlenmesi ile manevi tazminat koşullarının oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise faiz başlangıç ve türünün belirlenmesi hususlarına ilişkin olduğu anlaşılmıştır.

Haksız fiilden doğan borçlar TBK m. 49 (818 Sayılı BK m. 41) vd. hükümlerine düzenlenmiş olup; haksız fiilin unsurları (i) hukuka aykırı fiil, (ii) zarar, (iii) kusur ve (iv) illiyet bağı şeklindedir. Yine TBK m. 50 (BK m. 42) hükmünde zarar görenin, zararını ve zarar verenin kusurunu ispatlama yükümlülüğü altında olduğu hükme bağlanmıştır.

ZMSS, 2918 sayılı KTK'nun 91 vd. maddelerince düzenlenen moturlu bir aracın, karayolunda işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan sorumluluk sigortası türüdür. Bu tanımdan da anlışalacağı üzere ZMSS, karayolunda motorlu araç işletenin, işlettiği araç nedeniyle üçüncü kişilere verilen bedensel (cismani) ve eşya zararlarından doluya onun mali ve hukuki sorumluluğunu üçüncü kişilere karşı güvenceye alması nedeniyle bir pasif ve aynı zamanda zarar sigortası niteliğini taşımaktadır.

Dosya içerisinde bulunan ceza soruşturma dosyasu, keşif zaptı, trafik bilirkişisinden alınan ...tarihli rapor dikkate alındığında kazanın ...günü saat ...sıralarında ...plaka sayılı ...Marka Beyaz renkli araç ana yolda seyir halindeyken yan yoldan araçlar çıkınca araçların geçişini bekledikten sonra hareket ettiğinde Haşka bir aracın çıktığında çarpmamak için sola doğru kırdığı o esnada yolun solundan yolun karşısına geçen davacının aniden önüne çıkması neticesinde sola doğru kırdığından aracın ön sağ taraflarıyla çarptığı, sürücü ...KTK md. 52/1-b gereğince hızını trafiğin gerektirdiği şarta uydurmadığından tali oranda %30 oranında kusurlu olduğu, davacı yaya ...ise 50 metre uzaklıktaki yaya geçidini kullanmaması nedeni ile KTK md68/b gereğince kural ihlal ettiğinden asli oranda %70 oranında kusurlu olduğu kanaatine varılmıştır.

Davaya konu olayla ilgili tüm kayıt ve belgeler getirtildikten, deliller yöntemine uygun olarak toplandıktan sonra; maluliyet ve tazminat hesabı yönünden raporlar aldırılmış ve alınan raporlara göre davacının sürekli engel oranının %5, ...tarihinden itibaren kişinin iyileşme süresinin 4 aya kadar uzayabileceği, bu süre zarfında %100 özürlü sayılması gerektiği belirlenmiştir.

Mahkeme tarafından dosyada davacının ne iş yaptığına ilişkin; 2021 tarihinde kollukça yapılan araştırma tutanağında da davacının aylık gelirinin ...olduğunun tespit edildiği, davacının asgari ücret tarifesinin üzerinde aylık kazancının olduğuna dair bir iddiasının da bulunmadığı anlaşılmış; bu doğrultuda aktüer raporu ile tedavi giderlerine ilişkin rapor aldırılmış ve alınan rapora göre geçici iş göremezlik tazminatı ...TL geçici iş göremezlik, bilinen dönem zararı ...TL, bilinmeyen dönem zararı ...TL ve ...tedavi giderine ilişkin tazminat miktarı doğduğu belirtilmiştir. Alınan raporun karar tarihine en yakın tarihli asgari ücret tarifesi üzerinden hesaplama yapılmış; alınan maluliyet ve aktüerya raporunun güncel mevzuta uygun olduğu, rapor içeriğinin denetlenebilir ve hüküm kurmaya elverişli olduğu kanaati ile mahkememizce hükme esas alınmıştır.

6098 Sayılı TBK'nun 54. maddesinde çalışma gücünün azalmasından veya yitirilmesinden doğan kayıplar ile kazanç kaybı, bedensel zararlar kapsamında sayılmış olup, geçici iş görmezlik zararının bu kapsamda olmasına, sürücü ve işletenin, zarar görenin geçici iş görmezlik zararlarından sorumlu olması nedeniyle, aracın sigortalı olması halinde 2918 Sayılı Yasanın 90. Maddesi gereğince, sigortanın sorumluluğu da TBK hükümlerine göre belirlenecektir.

Bütün dosya kapsamı, alınan bilirkişi raporu ve miktar arttırım dilekçesine göre; ...tarihinde davalı sigorta şirketine ZMMS ile sigortalı olan ...plakalı aracın tali (%30) kusuru ile trafik kazası yaptığı, davacı asilin asli oranda (%70) kusurunun bulunduğu, davacının kaza nedeni ile yaralandığı, yaralanmaya bağlı olarak davacının maluliyet

oranının %5 ve sürekli olarak belirlendiği, iyileşme süresinin olay tarihinden itibaren 4 aya kadar uzayabileceğinin anlaşıldığı, aktüer raporuna göre belirlenen miktardan kusur nezdinde oran yapıldığında geçici iş göremezlik tazminatın ..., sürekli iş göremezlik tazminatının ...-TL ve tedavi gideri/ hastane masrafının ...-TL olarak hesaplandığı sabit olmakla; ve belirlenen maddi tazminatın 2918 sayılı yasanın 91.md göre davalı sigorta şirketinin teminatta yazılı miktarı içerisinde kaldığı fakat davacının manevi tazminat talebinin teminat kapsamına girmediği anlaşılmakla, maddi tazminat talepleri bakımından sigorta şirketi sorumlu olduğu, manevi tazminat talebi bakımından ise sorumlu olmadığı anlaşıldığından davanın sürekli ve geçici iş göremezlik tazminatı ile tedavi gideri tazminatı yönünden tam kabulüne, manevi tazminat talebi yönünden ise reddine karar verilmiştir. Ayrıca 2918 sayılı KTK.'nun 99/1. maddeleri ile ZMSS poliçesi Genel Şartlarının B.2. maddesi uyarınca rizikonun belge ve bilgileri ile birlikte sigortacıya ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde sigortanın tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmakta, bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüt gerçekleşmektedir. Davacı vekili başvuru dilekçesinin tebliğine ilişkin evrakını sunmuş olup bu evrakın ...tarihinde tebliğ edildiği anlaşılmakla bu süreyi takip eden 8 iş günü ...tarihinden itibaren talep doğrultusunda yasal faize hükmedilmiştir.

HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

DAVANIN KISMEN KABUL KISMEN REDDİ İLE;

1. Davacının geçici iş göremezlik tazminatı ...TL, sürekli iş göremezlik tazminatı ...ve hastane masrafı ...olmak üzere toplam ...nin temerrüt tarihi ...tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

2. Davacının manevi tazminat talebinin reddine,

3. Harçlar Kanunu gereğince maddi tazminat yönünden alınması gereken ...TL harçtan, başlangıçta yatırılan ...ve ...ıslah harcının mahsubu ile bakiye ...harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,

4. Harçlar Kanunu gereğince manevi tazminat yönünden alınması gereken 68,31 TL harcn davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,

5. Davacı tarafından başlangıçta yatırılan 59,30 TL başvurma harcı, 128,09 TL peşin harç, 780,00TL ıslah harcı olmak üzere toplam 967,39‬ TL nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

6. Davacı tarafından yapıldığı anlaşılan 3.700. TL Bilirkişi ücreti, 1.121,9‬0 . TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar olmak üzere toplam 4.821,90‬. TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,

7. Maddi Tazminat Yönünden; davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince hesaplanan 17.900,00 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

8. Manevi Tazminat Yönünden; davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden reddedilen miktar yönünden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince hesaplanan 1.000,00 TL'nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

9. Taraflarca yatırılan gider/delil avansının artan kısmın, karar kesinleştikten sonra HMK m. 333 ve Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmelik m. 207 hükümleri uyarınca re'sen yatırana iadesine,

10-6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği Adalet Bakanlığı tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen iki taraf için iki saatlik ücret tutarı karşılığı olan 1.320,00-TL arabulucu ücretinin davalı sigorta şirketinden alınarak hazineye gelir kaydına,

Dair davacı vekilinin yüzüne karşı , davalı vekilinin yokluğunda verilen karara karşı, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun İstinafa ilişkin hükümleri doğrultusunda, kararın tebliğ tarihinden itibaren iki (2) haftalık süre içerisinde (HMK'nın 345. maddesi), mahkememize veya başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak (HMK'nın 343. maddesi) ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamen ödemek (HMK'nın 344. maddesi) suretiyle, Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı.

Katip Hakim