Danıştay danistay 2023/1314 E. 2025/695 K.
Hukuk Asistanı ile Kararları Analiz Edin
Bu karara ve binlerce benzer karara sorunuzu sorun. Kaynak atıflı detaylı yanıtlar alın.
Karar Bilgileri
Danıştay Kararı
2023/1314
2025/695
17 Eylül 2025
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
VERGİ DAVA DAİRELERİ KURULU
Esas No : 2023/1314
Karar No : 2025/695
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Defterdarlığı -...
(...Vergi Dairesi Müdürlüğü)
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı ısrar kararının temyizen incelenerek bozulması istenmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına, gerçek emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanmayan bir kısım faturayı kayıtlarına intikal ettirerek indirim konusu yaptığından bahisle düzenlenen vergi inceleme raporuna istinaden 2016 yılının Eylül ve Aralık dönemleri için re'sen tarh edilen katma değer vergileri ile vergilerin bir katı tutarında kesilen ve tekerrür hükümleri uygulanmak suretiyle artırılan vergi ziyaı cezalarının kaldırılması istemiyle dava açılmıştır.
... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı:
Uyuşmazlığın çözümü, dava konusu cezalı tarhiyatların dayanağı olarak gösterilen ve sahte olduğu belirtilen faturaların düzenleyicisi hakkında yapılan tespitlerin, tarhiyatı hukuka uygun kılacak nitelikte olup olmadığının açıklığa kavuşturulmasına bağlıdır.
Uyuşmazlık konusu dönemde davacı adına fatura düzenleyen Ziyapaşa Vergi Dairesi mükellefi ... hakkında düzenlenen ... tarih ve ... sayılı Vergi Tekniği Raporu'nda şu tespitlere yer verilmiştir:
i. Mükellef, "... Mahallesi ...Sokak ... Apartmanı No:... İç Kapı No:... .../..." adresinde, çeşitli malların bir ücret veya bir sözleşmeye dayalı olarak toptan satışını yapan aracılar faaliyetini iştigal etmek amacıyla 02/03/2015 tarihinde mükellefiyet tesis ettirmiştir.
ii. ... tarih ve... sayılı defter ve belge isteme yazısı mükellefin bilinen iş yeri adresine gönderilmiştir. Mükellefin adreste bulunmadığı ve tanınmadığı gerekçesiyle tebliğ işlemi gerçekleştirilememiştir.
iii. İkametgâh adresine gönderilen ... tarih ve ... sayılı, ... tarih ve ... sayılı defter ve belge isteme yazıları, mükellefin adresten taşındığı gerekçesiyle tebliğ edilememiştir.
iv. Mükellefin, 30/06/2017 tarihinde mükellefiyetini terk etmesi sebebiyle ... tarih ve ... sayılı defter ve belge isteme yazısı MERNİS adresine gönderilmiştir. Mükellefin taşındığı gerekçesiyle tebliğ işlemi gerçekleştirilememiştir.
v. Yasal defter ve belgelerin incelemeye ibraz edilememesi sebebiyle inceleme, vergi dairesi tarh dosyası ve Gelir İdaresi Başkanlığı Yönetim Bilgi Sistemi'nde yer alan veriler dikkate alınarak yapılmıştır.
vi. 08/10/2015 tarihinde iş yeri adresinde yapılan yoklamada, mükellefin çeşitli malların bir ücret veya bir sözleşmeye dayalı olarak toptan satışına aracılık faaliyeti ile iştigal etmekte olduğu, 03/10/2015 tarihinde sisteme girişi yapılan iki sigortalı çalışanı olduğu, işine devam ettiği, iş yerinde bir diğer ücretli, iki de sigortalı çalışanı olduğu, deposunun bulunmadığı, kendi adına kayıtlı aracının bulunmadığı, ancak hafriyat işleri olduğu zaman araç kiralandığı, iş yerinde satışa hazır emtia bulunmadığı, şubesinin bulunmadığı ve iş yerinin ofis olarak kullanıldığı hususları tespit edilmiştir.
vii. 12/04/2016 tarihinde yapılan yoklamada, üç asgari ücretli ve bir diğer ücretli çalışanı olduğu, çalışanların şantiyede olduğu, ticari emtianın olmadığı, müşteri takip usulü ile iş yapıldığı, bir kurum ya da kuruluşla bir işle ilgili olarak yapılmış bir sözleşmenin bulunmadığı, muhasebecisinin olduğu, muhtasar beyanların aylık olarak verildiği hususları tespit edilmiştir.
viii. 01/12/2016 tarihinde yapılan yoklamada, bir asgari ücretli işçi çalıştırıldığı, bir kişinin de diğer ücretli olarak çalışmakta olduğu, emtianın bulunmadığı, tedarikçi firma olarak komisyon usulü çalışıldığı, şube, depo, ardiyenin bulunmadığı, iş yerinin kiralık olduğu, muhtasar beyannamelerin aylık olarak verildiği hususları tespit edilmiştir.
ix. 19/04/2017 tarihinde yapılan yoklamada, iş yerinin 20/04/2014 tarihli kira sözleşmesiyle kiralandığı, kiranın her ayın onunda senet karşılığı elden ödendiği, iş yerinin açık olduğu, bir işçinin bulunduğu, ödeme kaydedici cihaz kullanma zorunluluğunun olmadığı, satışların tamamının fatura karşılığı toptan satış olduğu, işin müşteri takip etmek suretiyle sipariş usulü yapıldığı hususları beyan üzerine tespit edilmiştir.
x. 10/05/2017 tarihinde yapılan yoklamada, bir asgari ücretli çalışan olduğu, satışların tamamının fatura karşılığı toptan satış olduğu, işin müşteri takip etmek suretiyle sipariş usulü yapıldığı, iş yerinde satışlara ait irsaliyeli faturaları düzenlediği hususları beyan üzerine tespit edilmiştir.
xi. 04/08/2017 ve 11/08/2017 tarihlerinde yapılan yoklamalarda iş yeri adresinin kapalı olduğu tespit edilmiştir.
xii. Mükellef adına kayıtlı motorlu araç bulunmamaktadır.
xiii. Bilgi isteme talebine istinaden Sosyal Güvenlik Kurumundan gönderilen cevabi yazıda mükellefin, 31/05/2017 tarihinde muaccel hale gelmiş 13.082,52 TL, 6736 sayılı Yasa kapsamında da taksitlendirilmiş toplam 29.542,36 TL tutarında borcunun olduğu belirtilmiştir.
xiv. Mükellef, hakkındaki olumsuz tespitlere istinaden özel esaslara tabi mükellefler kapsamına alınmıştır. Anılan işlemin mahkeme kararıyla iptal edilmesi üzerine bu kapsamdan çıkarılmıştır.
xv. İşletme hesabı esasına göre defter tuttuğu için mükellefin Ba-Bs formu verme zorunluluğu bulunmamaktadır.
xvi. Mükellefe 2016 yılında satış yapan gerçek veya tüzel kişiler tarafından satılan mal veya hizmetlere ilişkin olarak verilen Bs formunda bildirim tutarı 3.410.470,00 TL'dir. Bu mükelleflerden büyük bir kısmı sahte belge düzenleme veya kullanma gibi tespitlerle özel esaslara alınmıştır.
xvii. Mükelleften 2016 yılında alış yapan gerçek veya tüzel kişiler tarafından alınan mal veya hizmetlere ilişkin olarak verilen Ba formunda bildirim tutarı 8.522.755,00 TL'dir. Bu mükelleflerden büyük bir kısmı sahte belge düzenleme veya kullanma gibi tespitlerle özel esaslara alınmıştır.
xviii. 2016 yılında Ba bildirimi ile mükelleften alış yapığını beyan eden ... Tekstil Makina Sanayi İplik Gıda ve Dış Ticaret Limited Şirketi nezdinde yapılan karşıt incelemede şirket yetkilisi tarafından, faaliyet konularının pamuk, elyaf, kumaş açma işlemleri, parti kumaş ve her nevi mal alım-satım işleri olduğu, nakliye için ... firmasıyla bir defaya mahsus olarak çalışıldığı, ...'in şahsen tanınmadığı, taraflarına irsaliye faturasının gönderildiği ve ödemenin peşin olarak kamyonu kullanan şoföre yapıldığı şeklinde beyanda bulunulmuştur.
xix. Mükellefin, 2016 yılında hiçbir bankada hesap ve POS cihazı kaydı bulunmadığı tespit edilmiştir.
xx. Mükellefin, 2016 yılında yanında çalıştırdığı şahıslara mükellef hakkında bilgi edinmek amacıyla bilgi isteme yazıları gönderilmiştir.
xxi. Şahıslardan ..., 2015 yılının Ekim dönemi ile 2016 yılının Temmuz dönemi arasında asgari ücretli olarak çalıştığını, tanıdıkları vasıtasıyla işe başladığını, getir-götür işleri yaptığını, gelip gidenlerin kim olduğunu bilmediğini beyan etmiştir.... ise ...'i şahsen tanımadığını, dışardan sigorta primi yatırarak emekli olmaya çalıştığını, o iş yerinde hiç çalışmadığını ifade etmiştir. Çalışanlardan diğer üç kişiye gönderilen bilgi isteme yazılarına çeşitli sebeplerle karşılık alınamamıştır.
İnceleme elemanınca, yukarıda yer verilen tespitlerden hareketle mükellefin, 2016 takvim yılında gerçek emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanan bir faaliyetinin olmadığı, düzenlediği faturaların komisyon karşılığı düzenlenen sahte faturalar olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
... hakkında tanzim olunan vergi tekniği raporunda birtakım olumsuz tespitlere yer verilmişse de, davacıya fatura düzenlediği dönem itibarıyla faal olmadığı yönünde yapılmış bir tespitin olmadığı, mükelleften alım yapan firma nezdinde yapılan karşıt incelemede olumsuz bir tespitin yapılmadığı, katma değer vergisi, gelir vergisi ve muhtasar beyannamelerini verdiği, işçi çalıştırdığı, yapılan yoklamalarda iş yerinde faaliyette olduğunun tespit edildiği, ...tarafından beyan edilen hususların, ülkemizde yaygın olan kayıt dışı istihdamın farklı bir yansıması olduğu hususları dikkate alındığında, yapılan tespitlerin davacı adına düzenlenen faturaların gerçek emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığının kabulü için yeterli olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Vergi mahkemesi bu gerekçeyle dava konusu vergi ve cezaları kaldırmıştır.
Davalının istinaf istemini inceleyen ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı:
Vergi dava dairesi, vergi mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu gerekçesiyle istinaf istemini reddetmiştir.
Davalının temyiz istemini inceleyen Danıştay Dördüncü Dairesinin 07/03/2023 tarih ve E:2020/1186, K:2023/1250 sayılı kararı:
Uyuşmazlık konusu dönemde davacıya fatura düzenleyen ...'in şubesinin, deposunun ve aracının olmaması, defter ve belge isteme yazılarının kendisine ulaşılamaması nedeniyle tebliğ edilememiş olması, mal alımında bulunduğu mükellefler hakkında olumsuz tespitlerin bulunması hususları dikkate alındığında beyan edilen hasılatı gerçekleştirebilecek ticari kapasitesinin bulunmadığı anlaşıldığından, düzenlediği faturaların gerçek emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Bu durumda, aksi yöndeki gerekçeyle verilen vergi mahkemesi kararına yöneltilen istinaf isteminin reddine dair vergi dava dairesi kararında hukuka uygunluk görülmemiştir.
Daire, bu gerekçeyle kararı bozmuştur.
... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı ısrar kararı:
Vergi dava dairesi, aynı hukuksal nedenler ve gerekçeyle ilk kararında ısrar etmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: ...hakkında tanzim olunan vergi tekniği raporu ile bu mükellef tarafından düzenlenen faturaların gerçek emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığının somut tespitlerle ortaya konulduğu, dava konusu cezalı tarhiyatlarda hukuka aykırılık bulunmadığı, aksi yöndeki gerekçeye dayanan ısrar kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Cevap verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NİN DÜŞÜNCESİ: 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin (2) numaralı fıkrasında belirtilen sebeplerin bulunmadığı anlaşıldığından temyiz isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup dilekçede ileri sürülen iddialar, kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1-Davalının temyiz isteminin REDDİNE,
2- ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı ısrar kararının ONANMASINA,
3-2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de Vergi Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın Vergi Mahkemesine gönderilmesine,
17/09/2025 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.
X - KARŞI OY:
Temyiz isteminin kabulü ile ısrar kararının Danıştay Dördüncü Dairesinin kararında yer alan hukuksal nedenler ve gerekçe uyarınca bozulması gerektiği oyu ile karara katılmıyoruz.
10 Milyon+ Karar Arasında Arayın
Mahkeme, tarih, anahtar kelime ile filtreleyin. AI ile benzer kararları otomatik bulun.