Karar Detayı

T.C.
D A N I Ş T A Y
İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU
Esas No : 2025/536
Karar No : 2025/2241

TEMYİZ EDEN (DAVACI) :...
VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Bakanlığı
VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı ısrar kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Sağlık Bakanlığı ... Genel Müdürlüğünde daire başkanı olarak görev yapan davacı tarafından, bu görevden alınarak sağlık uzmanı kadrosuna atanmasına ilişkin... tarih ... sayılı işlemin iptali ile yoksun kalınan özlük haklarının yasal faizi ile birlikte ödenmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararıyla;
Üst düzey kamu yöneticilerinin; kamu kurum ve kuruluşlarının geleceğe dönük planlarını ve politikalarını saptayan, bu plan ve politikalardaki hedefleri gerçekleştirmek için gerekli kaynakları ve bu kaynakların kullanım yerlerini belirleyen kişiler ya da bu kişilerin emir ve direktifleri yönünde uygulamayı yapan veya onlara yardımcı olan kişiler olduğu, 657 sayılı Kanun'un 76. maddesiyle atama yapma ve görevden alma konusunda ise idareye takdir yetkisi tanınmış olduğu hususları göz önüne alındığında ve idarenin kamu hizmetinin gerekleri doğrultusunda personelin görevini değiştirme konusunda yasalarla ve idare hukuku ilkelerine dayalı olarak sahip olduğu takdir yetkisini dava konusu işlemin tesisi sırasında kamu yararı ve hizmet gerekleri dışında subjektif (öznel) nedenlerle kullandığına dair dosyada herhangi bir bilgi ya da belge bulunmadığı, kadro derecesi de korunmak suretiyle davacının daire başkanlığı görevinden alınarak, mevzuat hükümlerine uygun olarak Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü bünyesinde uzman kadrosuna atanmasına ilişkin dava konusu işlemde kamu yararı ve hizmet gerekleri yönünden hukuka aykırılık bulunmadığı; öte yandan, dava konusu işlem hukuka uygun bulunduğundan, davacının yoksun kaldığı parasal ve özlük haklarının yasal faiziyle birlikte tarafına ödenmesine karar verilmesi talebinin de reddi gerektiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi...İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla;
Mahkeme kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu gerekçesiyle, istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
Daire kararının özeti: Danıştay İkinci Dairesinin 09/10/2024 tarih ve E:2024/1276, K:2024/4709 sayılı kararıyla;
Somut uyuşmazlıkta; davacının geçmiş hizmetleri değerlendirildiğinde, kariyer ve liyakat ilkelerine uygun olarak bulunduğu göreve atandığı, daire başkanı kadrosundan alınarak sağlık uzmanı kadrosuna atanmasını gerektirecek şekilde hizmeti aksattığı veya başarısız olduğu ya da görevde kalmasında, hizmetin yürütülmesi açısından sakınca bulunduğu yönünde hukuken geçerli somut bilgi-belge bulunmadığı dikkate alındığında, salt takdir yetkisine dayalı olarak tesis edilen dava konusu işlemde kamu yararı ve hizmet gerekleri bakımından hukuka uyarlık, davanın reddi yolundaki Mahkeme kararına yönelik istinaf başvurusunun reddine ilişkin Bölge İdare Mahkemesi kararında ise hukuki isabet bulunmadığı gerekçesiyle, ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararının bozulmasına karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi ısrar kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararıyla;
İstinaf başvurusunun reddi yolundaki ilk kararda ısrar edilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, liyakat ve kariyer ilkeleri çerçevesinde memuriyetin her kademesinde başarıyla görev yaparak yönetici olarak da basamak basamak yükselerek daire başkanı olarak atandığı ve 6 yıl 7 ay süreyle kesintisiz olarak sürdürdüğü; mesleki tecrübeleri, görevin ifası nedeniyle amirlerince uygun görülen kademe ilerleme ödülleri ve verilmiş olan belgeler, Sağlık Bakanlığı merkez ve taşra teşkilatında yıllarca yapmış olduğu yöneticilikler, daire başkanlığı görevini yıllarca en iyi şekilde yerine getirdiği göz önünde bulundurulduğunda; İdari ve Mali İşler Dairesi Başkanlığı görevinin sürdürürken hiyerarşik olarak daha altta bulunan bir kadro olan sağlık uzmanı olarak atanmasının hukuka uygun olduğundan bahsedilemeyeceği; söz konusu görevi ile ilgili hakkında hiçbir adli ve idari soruşturma açılmadığı, disiplin cezası da almadığı gibi görevinde başarısız veya yetersiz olduğu yönünde de somut, nesnel ve hukuken kabul edilebilir bir bilgi ve belge de bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, ısrar kararının hukuka ve usule uygun bulunduğu, temyiz dilekçesinde ileri sürülen sebeplerin kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı, istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'UN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi ısrar kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden davacının yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Sağlık Bakanlığı... Genel Müdürlüğü bünyesinde daire başkanı olarak görev yapan davacı, ... tarih ve ... sayılı işlem ile daire başkanlığı görevinden alınarak sağlık uzmanı olarak atanmıştır.
Bunun üzerine temyizen incelenen dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT :
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 76. maddesinin 1. fıkrasında "Kurumlar, görev ve unvan eşitliği gözetmeden kazanılmış hak aylık dereceleriyle memurları bulundukları kadro derecelerine eşit veya 68. maddedeki esaslar çerçevesinde daha üst, kurum içinde aynı veya başka yerlerdeki diğer kadrolara naklen atayabilirler." hükmüne yer verilmiştir.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 2.maddesinin 1.fıkrasının (a) bendinde, idari dava türleri sayılmış, iptal davaları; idari işlemler hakkında, yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarından dolayı menfaatleri ihlal edilenler tarafından açılan dava türü olarak düzenlenmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda yer verilen 657 sayılı Kanun'un 76. maddesi ile memurların naklen atanmaları konusunda idareye takdir yetkisi tanınmakla birlikte, idarenin diğer işlemleri gibi takdire dayalı idari işlemlerinin de 2577 sayılı Kanun'un 2. maddesi uyarınca, yetki, şekil, sebep, konu ve maksat unsurları yönünden yargısal denetime tabi tutulacağı tabiidir.
Sebep unsuru, idareyi işlem tesis etmeye sevk eden maddi veya hukuki durumlardır. Öte yandan, idari işlemler, mevzuatında özgülendiği amaca uygun olmak zorunda oldukları gibi bu işlemlerin nihai olarak kamu yararı ve hizmet gereklerine uygun şekilde tesis edilmeleri gerekliliği de idare hukukunun genel ilkelerindendir.

İdare hukukunda sebepsiz idari işlem olamayacağından ve idarenin tüm işlemlerinin, idari faaliyetlerin nihai amacı olan kamu yararını gerçekleştirmeyi amaçlayan bir sebebe dayanması gerektiğinden, bu anlamda, hakkında idari işlem tesis edilenlerce ileri sürülen hukuka aykırılık iddialarının değerlendirilmesi ve yargı mercii tarafından idari işlemin hukuki denetiminin etkin bir şekilde gerçekleştirilebilmesi için işlemin maddi ve hukuki sebeplerinin yanı sıra kamu yararı ve hizmet gereklerine uygunluğunun da idarece yargılama sürecinde verilecek savunmalar ile ibraz edilecek bilgi ve belgelerle ortaya konulması veya bu hususların yargı yerince anlaşılabilir nitelikte olması gerekmektedir.
Somut uyuşmazlıkta; davacının, 18/02/1988 tarihinde ... Eğitim Hastanesinde hizmetli olarak kamu görevine başladığı ve 17/08/1992 tarihine kadar bu kadroda görevini sürdürdüğü, 18/08/1992 ile 10/08/2006 tarihleri arasında memur kadrosunda görev yapmasının ardından, 11/08/2006 tarihinde atandığı ... İl Sağlık Müdür Yardımcılığı görevini 13/03/2007 tarihine kadar sürdürdüğü, 14/03/2007 ile 04/11/2012 tarihleri arasında değişik dönemlerde tedviren ... Müdürü olarak görev yaptığı, 07/11/2012 ile 06/12/2012 tarihleri arasında ... Hastanesinde İdari ve Mali İşler Müdürü olarak, 07/12/2012 ile 20/05/2016 tarihleri arasında ise Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumu Gaziantep Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliğinde ... Başkanı olarak görev yaptığı, 23/05/2016 tarihinde Türkiye Halk Sağlığı Kurumu bünyesine daire başkanı olarak atandığı, davalı idarenin teşkilat yapısı değişmesi üzerine 30/09/2017 tarihinde Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü bünyesine daire başkanı olarak atandıktan sonra davalı idarece, davacının görevinden alınmasını gerektirecek somut bir sebep gösterilmeksizin, takdir yetkisine dayalı olarak dava konusu işlemin tesis edildiği anlaşılmaktadır.
Bu durumda, davalı idare tarafından dava konusu işlemin tesis edilmesine yönelik haklı ve hukuki bir sebebin ve kamu yararı ve hizmet gereklerine uygun olarak tesis edildiği hususunun ortaya konulmadığı, davacının geçmiş hizmetleri ile dosyada mevcut bilgi ve belgeler gözetildiğinde, salt takdir yetkisine dayalı olarak tesis edilen işlemde sebep ve maksat unsuru yönünden hukuka uyarlık görülmemiştir.
Bu itibarla, davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararına karşı davacının istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ısrar kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Davacının temyiz isteminin kabulüne;
2\. Yukarıda özetlenen gerekçeyle davanın reddine ilişkin ... İdare Mahkemesi kararına yönelik yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesinin temyize konu... tarih ve E:..., K:... sayılı ısrar kararının BOZULMASINA,
3\. Kullanılmayan ...-TL yürütmeyi durdurma harcının istemi hâlinde davacıya iadesine,
4\. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 27/10/2025 tarihinde kesin olarak oyçokluğu ile karar verildi.


KARŞI OY

X- Temyiz edilen kararla ilgili dosyanın incelenmesinden; ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin temyize konu ... tarih ve E:..., K:...sayılı ısrar kararının, usul ve hukuka uygun bulunduğu, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenlerinin kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı anlaşıldığından, temyiz isteminin reddi ile kararın onanması gerektiği oyuyla, karara katılmıyoruz.