Danıştay danistay 2024/5854 E. 2024/5637 K.

T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2024/5854
Karar No : 2024/5637

TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ...

KARŞI TARAF (DAVALILAR): 1- ... Bakanlığı
VEKİLİ : Av. ...

2- ... Odası Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...

3- ... Odaları Birliği Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Serbest muhasebeci mali müşavir olarak görev yapan davacı tarafından, 6 ay geçici olarak mesleki faaliyetten alıkoyma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Bursa Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler Odası işlemine karşı yaptığı itirazın reddine ilişkin Türkiye Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler ve Yeminli Mali Müşavirler Odaları Birliği'nin ... tarih ve .../... sayılı kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; uyuşmazlıkta, Bursa Vergi Dairesi Başkanlığı Denetim Grup Müdürlüğünce yapılan denetim ve yoklamalar neticesinde, M.A., İ.D., A.G., Ö.K. ve A.K. isimli mükelleflerin farklı mahallelerde ve farklı iş kollarında (bakkal, kasap, berber, terzi, oto tamir, oto boya, kuru temizleme vb) şube iş yerleri açtıkları, bu iş yerlerini kendi adlarına kaydettirdikleri, aslında her şube ve iş yerinin ayrı bir şahsın iş yeri olduğu ve bu şahısların çoğunlukla Suriye uyruklu olduğu, her şubeye merkez iş yerine ait bir vergi levhasının konulduğu, şube iş yerlerinde faaliyette bulunanların işveren olarak gözüken kişileri tanımadığı, adı geçen mükelleflerin son dönem muhtasar beyannamelerinde işçi sayılarının sıfır (0), kira ödemelerinin ise 62,50-TL olduğu, vergi mükellefiyeti ile ilgili ödevlerini yerine getirmediklerinin görüldüğü, adına şube iş yeri tesis edilen mükellefler hakkında yapılan beyanname ve bildirim sorgulamalarında bu mükelleflerin tamamının beyannamelerinin tamamının meslek mensubu davacı tarafından verildiği, davacının iş hacimleri ile mütenasip olmayacak şekilde 5 mükellefe ait toplam 181 şube açılışı yaptığı görülmekte olup, davacının Bursa Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler Odası Disiplin Kurulunca 06/08/2020 tarihinde alınan savunmasında söz konusu iddiaya ilişkin olarak yöneltilen sorulara cevaben "ilgili kişilere farklı şubeler açıldığı, bu kişilerin belediyeden ruhsat alamadıkları için ya Türk vatandaşı üzerine iş yeri ruhsatı almak zorunda oldukları ya da çalışma izni olan biri üzerine ruhsat almak için bu işlemin yapıldığı, adı geçen beş mükellefin kendi mükellefleri olduğu, bu kişilerin üzerine Suriyelilere yardımcı olmak için şube açıldığı" hususlarını beyan ettiğinin görüldüğü, bu durumda, davacının mükellefi olan 5 kişi adına iş hacimleri ile mütenasip olmayacak şekilde toplam 181 şube açılışı yaptığı, muhtasar beyannamelerde aylık kira ödemelerinin çok düşük bir miktar olarak gösterildiği ve işçi sayısının sıfır (0) olarak belirtildiği, söz konusu şube iş yerlerinde faaliyet gösteren kişilerin işveren olarak vergi levhasında gözüken kişileri tanımadığı ve davacının Suriye uyruklu kişilerin iş yeri ruhsatı alamaması nedeniyle bu kişilere yardımcı olmak için şube açıldığı yönündeki ikrar niteliğindeki beyanı da dikkate alındığında; mükelleflerin beyannamelerinin tamamını veren davacının, muhasebe ve denetim standartlarına uymadığı, beyanname imzalama ve denetim yetkisini kasten gerçeğe aykırı olarak kullandığı, dolayısıyla davacıya isnat edilen fiilin sübuta erdiği anlaşıldığından, 6 ay süre ile geçici olarak mesleki faaliyetten alıkoyma cezası ile cezalandırılması işlemine karşı yapılan itirazın reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, hukuka aykırı olan temyiz istemine konu Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idareler tarafından, temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin incelenmeksizin reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

İLGİLİ MEVZUAT :
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "İstinaf" başlıklı 45. maddesinde; "(1) İdare ve vergi mahkemelerinin kararlarına karşı, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi, mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde istinaf yoluna başvurulabilir. (3) Bölge idare mahkemesi, yaptığı inceleme sonunda ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulursa istinaf başvurusunun reddine karar verir. Karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise gerekli düzeltmeyi yaparak aynı kararı verir. (6) Bölge idare mahkemelerinin 46 ncı maddeye göre temyize açık olmayan kararları kesindir." hükmü yer almış; aynı Kanun'un "Temyiz" başlıklı 46. maddesinde ise; "Danıştay dava dairelerinin nihai kararları ile bölge idare mahkemelerinin aşağıda sayılan davalar hakkında verdikleri kararlar, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi Danıştayda, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebilir: (...) c) Belli bir meslekten, kamu görevinden veya öğrencilik statüsünden çıkarılma sonucunu doğuran işlemlere karşı açılan iptal davaları, d) Belli bir ticari faaliyetin icrasını süresiz veya otuz gün yahut daha uzun süreyle engelleyen işlemlere karşı açılan iptal davaları (...)" hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Uyuşmazlıkta, davacının "6 ay süre ile geçici olarak mesleki faaliyetten alıkoyma" cezası ile cezalandırılmasına yönelik TÜRMOB Disiplin Kurulu kararının iptaline karar verilmesi istemiyle açılan davanın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun temyiz kanun yoluna başvurulabilecek davaların tahdidi olarak sayıldığı 46. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinde yer alan "belli bir meslekten, kamu görevinden veya öğrencilik statüsünden çıkarılma sonucunu doğuran işlemlere karşı açılan iptal davası" olarak nitelendirilemeyeceği; öte yandan, serbest muhasebecilik mesleği ticari faaliyet olarak da değerlendirilemeyeceğinden, bakılan davanın, 2577 sayılı Kanunun 46. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendi kapsamında da bulunmadığı anlaşılmaktadır.
Bu durumda, temyiz istemine esas teşkil eden kararın, Bölge İdare Mahkemesinin 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 46. maddesine göre temyiz yolu açık olmayan "kesin" kararlarından olduğu anlaşıldığından, temyiz isteminin incelenmesine yasal olanak bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1- TEMYİZ İSTEMİNİN İNCELENMEKSİZİN REDDİNE,
2- Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, kesin olarak, 05/11/2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.