Karar Detayı

T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2024/5212
Karar No : 2025/8072

TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNAN (DAVALILAR) : 1- ... Valiliği
VEKİLİ : Av. ...

2- ... Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...

3- ... Üniversitesi
VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi İşletme Fakültesi Yönetim Bilişim Sistemleri Bölümü'nden mezun olan davacı tarafından; lise denklik belgesinin iptal edilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Ankara Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğü işlemi ile; üniversite kaydının ve diplomasının iptal edilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Üniversite Yönetim Kurulu kararının bildirilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı üniversite işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile; davacının lise diplomasının yurt dışına ilişkin olduğu, davacı tarafından lisenin bir yılını yurt içinde okuduğu hususunun değiştirilmesi ya da gizlenmesinin mümkün olmadığı, denklik başvurusu esnasında doldurulan formda da bu hususun açık bir şekilde ortaya konulmasına rağmen idarece lise eğitiminin tamamı yurt dışında okunmuş gibi diploma denklik belgesi düzenlendiği, idarenin bütünlüğü ilkesi gereğince idare tarafından söz konusu lise diplomasına denklik verilerek davacının yurt içindeki Üniversiteye kabul edilmesinde davacının hilesi veya idareyi yanıltıcı nitelikteki yanlış beyanlarının olmadığı, bu durumda, davacının gerçek dışı beyanı veya hilesinin bulunmadığı ve söz konusu işlemlerin açık hataya dayalı olarak tesis edilmediği, aksine tüm zincir işlem süreçlerinin idarenin katılımı ve onayıyla gerçekleştirildiği, bu nedenle idari uygulamalara güvenerek hayatını yönlendiren, hukuki iş ve işlemlere girişen davacının istikrar kazanmış idari uygulamalara devam edileceği yolunda oluşan haklı beklentisinin mümkün olduğunca korunmasının hukuki güvenlik ilkesinin gereği olduğu ve davacı açısından elde edilen menfaatlerin korunması gerektiği anlaşıldığından, davacı lehine oluşan durumların yok sayılması sonucunu doğuracak şekilde hukuki istikrar ve hukuki güvenlik ilkelerine aykırı şekilde tesis edilen dava konusu işlemlerde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idareler tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurularının reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI : Davalı Ankara Valiliği tarafından, usul açısından; yetki, süre ve husumet itirazları olduğu, esas açısından ise; davacının orta öğretiminin tamamını yurt dışında tamamlamadığı, Bakanlık müfettişlerince düzenlenen İnceleme Raporunda da bu hususun tespit edildiği, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.
Davalı Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı tarafından, davacının lise eğitiminin tamamını yurt dışında görmediği, açık hata olduğu, süreye bağlı olmaksızın işlemin geri alınabileceği, davacının kazanılmış hakkının söz konusu olmadığı, dava konusu işlemlerin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.
Davalı Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi tarafından; davacının lise eğitiminin tamamını yurt dışında tamamlamadığı, 2547 sayılı Kanun'un 45/f maddesi ile YÖK tarafından yayımlanan Yurt Dışından Öğrenci Kabulüne İlişkin Esaslar çerçevesinde davacının yurt dışı öğrenci kontenjanından kayıt yaptırma hakkını haiz olmadığı, meşruiyet zemini bulunmaksızın elde edilmiş herhangi bir hak veya belgenin yok hükmünde olduğu, bu şekilde gerçeğe aykırı düzenlenen birçok denklik belgesi olduğu, dava konusu işlemlerin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, dava konusu işlemlerin zincir halinde ve idarenin katılımı ile gerçekleştiği, hukuki güvenlik ilkesi olduğu, hilesi ya da idareyi yanıltıcı bir beyanının olmadığı, kazanılmış hakkının söz konusu olduğu, idarenin açık hatasının bulunmadığı, dava konusu işlemlerin hukuka aykırı olduğu belirtilerek istemlerin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NİN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Davacı, lise eğitimine Ankara Özel Samanyolu Lisesi'nde başlamış olup, 9. Sınıf eğitimini adı geçen okulda almıştır. Lise eğitimine Kanada'da bulunan New Burinswick Moncton-Harrison Trimble High School isimli okulda devam eden davacı, anılan okuldan 21/06/2017 tarihinde mezun olmuştur.
Kanada New Burinswick Moncton-Harrison Trimble High School isimli okuldan aldığı Haziran 2017 tarihli diploma ve transkript ile denklik başvurusunda bulunan davacıya, Ankara Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından, "Kanada New Burinswick Moncton-Harrison Trimble High School isimli okuldan aldığı Haziran 2017 tarihli diploması ve 23/06/2017 tarihli transkript belgesine göre ülkemizde Liselerimizi bitirenler derecesinde eğitim gördüğü" ibaresine yer verilmek suretiyle ... tarih ve ... sayılı denklik belgesi düzenlenmiştir.
Söz konusu belge ile, 22/08/2017 tarihinde yurtdışından öğrenci kapsamında Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Yönetim Bilişim Sistemleri Bölümü'ne (İngilizce) kaydolan davacı, 29/06/2021 tarihinde de anılan bölümden mezun olmuştur.
Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı'nın ... tarih ve ... sayılı yazısı ile davalı üniversiteye gönderilen ve Milli Eğitim Bakanlığı tarafından yürütülen soruşturmalar üzerine hazırlanan ... tarih, ... sayılı inceleme raporunda; "davacının 21/06/2017 tarihinde Kanada/New Burinswick, Moncton-Harrison Trimble High School isimli okuldan/liseden mezun olduğuna yönelik evrak bağlamında, ortaöğretim süresinin tamamını yurt dışında okumuş anlamı doğacak şekilde lise diploma Denklik Belgesi düzenlenmiş ise de, yurt dışı mezuniyetinin üç öğretim yılına dayalı olduğu (2014-2015 ve 2015-2016 ve 2016- 2017), yurt dışı giriş çıkış kayıtlarının da bu durumla örtüştüğü, ancak davacının MEB Okul Yönetim Bilgi Sistemi (e-okul) kayıtlarına göre 2013-2014 eğitim-öğretim yıllarında Ankara/Yenimahalle, Özel Samanyolu Anadolu Lisesinde 9. sınıf düzeyinde eğitim gördüğü anlaşılmıştır. Buradan hareketle; davacı adına ortaöğretim süresinin/sınıflarının tamamını yurtdışında okumuş anlamı doğacak şekilde Denklik Belgesi düzenlenemeyeceği, bu nedenle Ankara İl Milli Eğitim Müdürlüğünce düzenlenen ... tarihli ve ... sayılı Denklik Belgesinin iptal edilerek MEB Denklik Yönetmeliği'nin 6/1-ç maddesindeki;"Metin bölümünde, ilgilinin okuduğu okullar ve sınıflar gösterilir, ayrıca ayrıldığı son okul ve sınıfı gösteren öğrenim belgesi, tarihi ile birlikte belirtilir, buna göre öğrencinin yurt dışında yapmış olduğu öğrenimin Türkiye’de hangi okulun hangi sınıfında görülen öğrenime denk sayıldığı yazılır." hükmü kapsamında Türkiye’deki lise eğitimine ilişkin okul ve sınıf seviyeleri de yazılmak suretiyle yeniden düzenlenmesi gerektiği; bu bağlamda 2547 sayılı Kanun'un 45/f maddesi ile YÖK tarafından yayımlanan Yurt Dışından Öğrenci Kabulüne İlişkin Esaslar çerçevesinde, ortaöğretim süresinin tamamını yurt dışında okumuş anlamı doğacak şekilde düzenlenen Denklik Belgesine dayalı olarak yurt dışı öğrenci kontenjanından Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi İşletme Fakültesi Yönetim Bilişim Sistemleri (İngilizce) programına kayıt yaptırma hakkının bulunmadığı değerlendirilmiştir." denilmektedir.
Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı'nın bahsi geçen yazısı üzerine; Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi'nin ... tarih ve ... sayılı toplantısında alınan 7 sayılı karar ile ortaöğretimin tamamını yurtdışında okumamasından dolayı 2547 sayılı Kanun'un 45/f maddesi ve Yurt Dışından Öğrenci Kabulüne İlişkin Esaslar çerçevesinde davacının yurtdışı kontenjanından kayıt hakkı olmadığı gerekçesi ile mezuniyetinin iptaline karar verilmiştir. Anılan karar davalı üniversitenin ... tarih ve ... sayılı "ilişik kesme tebliği" konulu yazısı ile davacıya bildirilmiştir.
Milli Eğitim Bakanlığı tarafından hazırlanan ... tarih, ... sayılı inceleme raporuna istinaden; Ankara Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğü'nün ... tarih ve ... sayılı işlemi ile, davacıya lise diploması için verilen ... tarih ve ... sayılı denklik belgesi iptal edilmiştir.
Davacı tarafından, lise denklik belgesinin iptal edilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Ankara Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğü işlemi ile mezuniyetin iptali ve kayıt silinmesine dair ... tarih ve ... sayılı Üniversite Yönetim Kurulu kararının bildirimine ilişkin ... tarih ve ... sayılı "ilişik kesme" konulu üniversite işleminin iptali istemiyle bakılmakta olan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT:
2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun, 11/04/2012 tarih ve 28261 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6287 sayılı Kanun'un 14. maddesi ile değişik "Yükseköğretime giriş ve yerleştirme" başlıklı 45. maddesinde, yükseköğretime giriş ve yerleştirmenin nasıl yapılacağı düzenlenmiş olup; (a) bendinde, yükseköğretim kurumlarına giriş ve yerleştirme işlemlerinin imkân ve fırsat eşitliğini sağlayacak tedbirleri almak kaydıyla, Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenen usul ve esaslara göre yapılacağı; (b) bendinde, yükseköğretim kurumlarına esasları Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenen merkezî sınavlarla girileceği belirtilmiştir. Anılan maddenin (f) bendinde ise; "Yabancı uyruklu öğrenciler ile ortaöğretimin tamamını yurt dışında tamamlayan öğrencilerin yükseköğretim kurumlarına kabul usul ve esasları Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenir. Uluslararası andlaşmalar gereği Türkiye’deki yükseköğretim kurumlarında burslu olarak öğrenim görecek yabancı uyruklu öğrencilerin yerleştirme işlemleri Yükseköğretim Kurulu tarafından yapılır." hükmü yer almaktadır.
05/03/2004 tarih 25393 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe konulan ve davaya konu denklik belgesinin düzenlendiği tarihte yürürlükte bulunan Millî Eğitim Bakanlığı Denklik Yönetmeliği'nin "Amaç" başlıklı 1. maddesinde, " Bu Yönetmeliğin amacı, yurt dışındaki ilköğretim veya orta öğretim kurumlarında öğrenim görenlerin denklik işlemlerinin yapılmasına ilişkin iş ve işlemleri düzenlemektir." hükmü; "Kapsam" başlıklı 2. maddesinde," Bu Yönetmelik, yurt dışındaki ilköğretim ve orta öğretim kurumlarında öğrenim görenlerin denklik işlemleri ile ilgili iş ve işlemleri kapsar." hükmü; "Tanımlar" başlıklı 4. maddesinde, "Denklik: Yurt dışındaki ilköğretim ve orta öğretim kurumlarından alınmış olan karne, transkript, öğrenim belgesi, sertifika, ayrılma belgesi ve diploma gibi belgelerin incelenerek görülen öğrenimin, Türkiye’deki ilköğretim ve orta öğretim kurumlarının hangi sınıf/alan/bölüm/dalına eş değer olduğunun tespit edilmesi işlemini ifade eder." hükmü; "Denklik İşlemini Yapacak Kurumlar ve Denklik İçin Başvuru" başlıklı 5. maddesinde, "Denklik işlemi; yurt içinde il millî eğitim müdürlüklerince, yurt dışında ise eğitim müşavirlikleri ve eğitim ataşeliklerince düzenlenir. Denklik için başvurular da bu kurumlara yapılır. Denklik işlemi, yurt dışındaki ilköğretim ve orta öğretim kurumlarından alınan karne, transkript, öğrenim belgesi, sertifika, ayrılma belgesi ve diploma gibi belgelerin asılları ile yapılır. Ancak bu işlem, söz konusu belgelerin asıllarının zayi olması hâlinde, öğrencinin yurt dışında öğrenim gördüğü okul müdürlüğünden aldığı aslına uygunluğu okulca onaylı suret ve fotokopiler ile de yapılabilir. Ders yılı içinde, öğrenim belgesi olmadan gelen öğrencinin, eğitim-öğretimden uzak kalmaması için hangi ülkede, hangi okulda ve hangi sınıfta okuduğunun belirtildiği velisinin yazılı beyanı dikkate alınarak geçici olarak okula devamı sağlanır. Ancak veliden, öğrencinin öğrenim belgelerini iki ay içinde getirmesi istenir. İlgili öğrencinin kesin denklik işleminin sonuçlandırılması, okul müdürlüklerince takip edilir. Belgelerini getirmeyenlere genel mevzuat hükümleri doğrultusunda işlem yapılır." hükmü ile "Denklik işlemi için istenecek belgeler" başlıklı 6. maddesinde, "Denklik işleminin yapılabilmesi için ilgililerden, "Denklik Belgesi Alacaklar İçin Başvuru Formu"na (Ek-1); a) İlköğretim okullarına alınacaklardan, yurt dışında okudukları okullardan aldıkları son yıla ait karneleri ile varsa ayrılma belgesi, b) Orta öğretim kurumlarına alınacaklardan, yurt dışında okudukları okullardan aldıkları son iki yıla ait karneleri ile varsa ayrılma belgesi veya ilköğretim (ortaokul) diploması, c) Orta öğretim kurumlarını bitirenlerden, yurt dışında okudukları okullardan aldıkları son iki yıla ait karneleri ile diploma veya diploma almaya hak kazandığına dair belge, d) Yabancı dildeki belgelerin noter onaylı Türkçe tercümeleri ile birer fotokopisi eklenir. Orta öğretim kurumlarına ait diploma almaya hak kazanmış olmakla birlikte diplomasını ibraz edemeyenlerin geçici denkliği yapılır. Diploma ibraz edildiğinde kesin denklik belgesi düzenlenir." hükmü; "Denklik Belgesinin Düzenlenmesi ve Zayi" başlıklı 7. maddesinde, "Denklik belgesi düzenlenirken aşağıdaki hususlara uyulur: a) Başvuru sahibinin, "Denklik Belgesi Alacaklar İçin Başvuru Formu" ekindeki öğrenim belgeleri, ilgili ülkeye ait ölçütler dikkate alınarak değerlendirilir ve iki nüsha hâlinde düzenlenir. b) Belgeyi düzenlemekle yetkili kurumun başlıklı kâğıdına yazılarak dilekçeyi veren şahsa veya kuruma hitaben adresi ile birlikte, denkliği yapılacak şahsın adı ve soyadı denklik belgesinin metin kısmında belirtilir. c) Konusu ve başlığı yazıldıktan sonra "İLGİ" bölümünde başvuru dilekçesinin tarihi; başka yazışmalar yapılmış ise bu yazıların da tarihi ve sayıları, sıra ile alt alta İLGİ’de (b), (c) gibi belirtilir. d) Metin bölümünde, ilgilinin okuduğu okullar ve sınıflar gösterilir, ayrıca ayrıldığı son okul ve sınıfı gösteren öğrenim belgesi, tarihi ile birlikte belirtilir, buna göre öğrencinin yurt dışında yapmış olduğu öğrenimin Türkiye’de hangi okulun hangi sınıfında görülen öğrenime denk sayıldığı yazılır. (Anılan düzenleme, daha sonra 30/05/2019 tarih 30789 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe konulan Milli Eğitim Bakanlığı Denklik Yönetmeliği'nin 6. maddesinin ç bendinde de yer almaktadır.) e) Denklik belgesinin alt kısmında ekler bölümüne, incelenen belgelerin tür ve sayıları maddeler hâlinde alt alta yazılır. Hazırlanan denklik belgesinin birinci nüshası, öğrenim belgeleri ile birlikte ilgiliye imza karşılığında elden teslim edilir veya adresine posta ile gönderilir. Ancak, denkliğe esas olan bütün öğrenim belgelerinin arka yüzüne "DEĞERLENDİRİLMİŞTİR" kaşesi basılarak denklik belgesindeki tarih ve sayı, kaşe üzerindeki ilgili bölümlere yazılır. Denklik belgesinin paraflı ikinci nüshasına, denkliğe esas belgelerin birer fotokopisi eklenerek denkliğin yapıldığı kurumda dosyalanır. Denklik belgesine itirazda bulunulması hâlinde yeniden değerlendirme yapılır. Denklik belgesinin zayi hâlinde, sahibinin başvurusu üzerine belgenin onaylı bir örneği ilgiliye elden verilir veya posta ile gönderilir. Bu Yönetmelikte ve Denklik Kılavuzu’nda yer almayan hususlarda Başkanlığın görüşü alınır." hükmü yer almaktadır.
Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenen ve davacının uluslararası öğrenci kaydını yaptırdığı tarihte yürürlükte bulunan Yurtdışından Öğrenci Kabulüne İlişkin Esaslar'ın "Başvuracak Adaylar" başlıklı bölümünde; "...4) a) 01/02/2013 tarihinden önce yurtdışında ortaöğretime devam eden TC uyruklu öğrencilerden ise ortaöğretiminin (lise) son üç yılını KKTC hariç yabancı bir ülkede tamamlayanların (ortaöğretiminin (lise) tamamını KKTC dışında yabancı bir ülkedeki MEB nezdinde açılmış olan Türk okullarında tamamlayanlar dahil) yurt dışından öğrenci kabul kontenjanlarına başvuru yapabileceğine, b) 01/02/2013 tarihinden sonra yurt dışında ortaöğretime başlayan adayların yurt dışından kabul kontenjanlarına ortaöğretiminin (lise) tamamını KKTC hariç yabancı bir ülkede tamamlayanların (ortaöğretiminin (lise) tamamını KKTC dışında yabancı bir ülkedeki MEB nezdinde açılmış olan Türk okullarında tamamlayanlar dahil) başvuru yapabilmelerine, ..." düzenlemesi bulunmaktadır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Davacının lise denklik belgesinin iptal edilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Ankara Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğü işlemine ilişkin olarak;
Yurt dışındaki ilköğretim ve orta öğretim kurumlarından alınmış olan karne, transkript, öğrenim belgesi, sertifika, ayrılma belgesi ve diploma gibi belgelerin incelenerek görülen öğrenimin, Türkiye’deki ilköğretim ve orta öğretim kurumlarının hangi sınıf/alan/bölüm/dalına eş değer olduğunun tespit edilmesi işlemine denklik denilmektedir.
Yurt dışındaki ilköğretim veya orta öğretim kurumlarında öğrenim görenlerin denklik işlemlerinin yapılmasına ilişkin iş ve işlemler Millî Eğitim Bakanlığı Denklik Yönetmeliği'nde düzenlenmiştir. Davacının denklik belgesinin düzenlendiği tarihte yürürlükte olan Yönetmeliğin 7. maddesinde "denklik belgesi düzenlenirken uyulması gereken hususlar" sayılmış olup, 7. maddenin (d) bendinde; "Metin bölümünde, ilgilinin okuduğu okullar ve sınıflar gösterilir, ayrıca ayrıldığı son okul ve sınıfı gösteren öğrenim belgesi, tarihi ile birlikte belirtilir, buna göre öğrencinin yurt dışında yapmış olduğu öğrenimin Türkiye’de hangi okulun hangi sınıfında görülen öğrenime denk sayıldığı yazılır." düzenlemesi bulunmaktadır. Anılan düzenleme, daha sonra 30/05/2019 tarih 30789 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe konulan Milli Eğitim Bakanlığı Denklik Yönetmeliği'nin 6. maddesinin ç bendinde de yer almaktadır.
Dava dosyasının incelenmesinden; davacının MEB Okul Yönetim Bilgi Sistemi (e-okul) kayıtlarına göre 2013-2014 Eğitim-Öğretim yıllarında Ankara/Yenimahalle, Özel Samanyolu Anadolu Lisesi'nde 9. Sınıfı okuduğu, lise eğitiminin kalan kısmını 2014-2015, 2015-2016 ve 2016-2017 Eğitim-Öğretim yıllarında Kanada/New Burinswick, Moncton-Harrison Trimble High School isimli okulda okuduğu, 21/06/2017 tarihinde Kanada/New Burinswick, Moncton-Harrison Trimble High School isimli okuldan/liseden mezun olduğuna yönelik evrak bağlamında, davacının başvurusu üzerine düzenlenen ... tarih ve ... sayılı denklik belgesinde, davacının Kanada New Burinswick Moncton-Harrison Trimble High School isimli okuldan aldığı Haziran 2017 tarihli diploması ve 23/06/2017 tarihli transkript belgesine göre Liselerimizi bitirenler derecesinde eğitim gördüğünün belirtildiği ancak Türkiye'de okuduğu okullar ve sınıfların belirtilmediği görülmektedir.
İdare hukukunun temel prensiplerinden biri olan yetki ve usulde paralellik ilkesi uyarınca, yasada aksine bir düzenleme veya değişiklik yapılmadıkça, bir işlemin tesisinde uygulanan yetki ve usul koşullarının aynı işlemin geri alınması ve kaldırılması işlemlerinde de aynen uygulanması zorunlu olmakla birlikte, idarenin açık hatası sonucu ya da ilgililerin gerçek dışı beyanı ve hilesi suretiyle tesis edilen idari işlemlerin ise idarece her zaman geri alınabileceği açıktır.
Nitekim, Danıştay İçtihatları Birleştirme Kurulunun 22/12/1973 tarih ve E:1968/8, K:1973/14 sayılı kararıyla "İdarenin; yokluk, açık hata, memurun gerçek dışı beyanı veya hilesi hallerinde süre aranmaksızın kanunsuz terfi veya intibaka dayanarak ödediği meblağı her zaman geri alabileceğine" karar verilmekle, idarece tesis edilen ve hukuka aykırılığı açık olan idari işlemlerin süreyle bağlı kalınmaksızın her zaman geri alınabileceği kabul edilmiştir.
Bu durumda, dava dosyası, yukarıda yer verilen mevzuat ve Danıştay İçtihatları Birleştirme Kurulu kararının birlikte değerlendirilmesinden; davacının denklik belgesinin Millî Eğitim Bakanlığı Denklik Yönetmeliği'nin 7. maddesi (d) bendindeki (30/05/2019 tarih 30789 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe konulan Milli Eğitim Bakanlığı Denklik Yönetmeliği'nin 6. maddesinin (ç) bendindeki) şartlara uygun olarak düzenlenmediği, ortaöğretim süresinin/sınıflarının tamamını yurtdışında okumuş anlamı doğacak şekilde düzenlenen denklik belgesinin idarenin açık hatası sonucu tesis edilmiş olup açıkça hukuka aykırı olduğu kanaatine varılmıştır.
Öte yandan; davalı idare tarafından, dava konusu işlem ile davacı hakkında ortaöğretimin tamamını yurt dışında tamamlamış şekilde düzenlenen denklik belgesi iptal edilmiş olup, Müfettiş raporunda da "Türkiye'de lise eğitimine ilişkin okul ve sınıf seviyeleri de yazılmak suretiyle denklik belgesinin yeniden düzenlenmesi gerektiği" ifade edilmiştir. Bu durumda, davacı hakkında, gördüğü eğitime ve Millî Eğitim Bakanlığı Denklik Yönetmeliği'nin ilgili hükümlerine uygun şekilde yeniden denklik belgesi düzenleneceği tabiidir.
Mezuniyetin iptali ve kayıt silinmesine dair ... tarih ve ... sayılı Üniversite Yönetim Kurulu kararının bildirimine ilişkin ... tarih ve ... sayılı "ilişik kesme" konulu üniversite işlemine ilişkin olarak:
2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 45. maddesinde; "Yükseköğretime giriş ve yerleştirme aşağıdaki şekilde yapılır: ... f. Yabancı uyruklu öğrenciler ile ortaöğretimin tamamını yurt dışında tamamlayan öğrencilerin yükseköğretim kurumlarına kabul usul ve esasları Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenir. Uluslararası andlaşmalar gereği Türkiye’deki yükseköğretim kurumlarında burslu olarak öğrenim görecek yabancı uyruklu öğrencilerin yerleştirme işlemleri Yükseköğretim Kurulu tarafından yapılır..." hükmüne yer verilmiştir.
Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenen ve davacının uluslararası öğrenci kaydını yaptırdığı tarihte yürürlükte bulunan Yurtdışından Öğrenci Kabulüne İlişkin Esaslar'ın "Başvuracak Adaylar" başlıklı bölümünde; "...4) a) 01/02/2013 tarihinden önce yurtdışında ortaöğretime devam eden TC uyruklu öğrencilerden ise ortaöğretiminin (lise) son üç yılını KKTC hariç yabancı bir ülkede tamamlayanların (ortaöğretiminin (lise) tamamını KKTC dışında yabancı bir ülkedeki MEB nezdinde açılmış olan Türk okullarında tamamlayanlar dahil) yurt dışından öğrenci kabul kontenjanlarına başvuru yapabileceğine, b) 01/02/2013 tarihinden sonra yurt dışında ortaöğretime başlayan adayların yurt dışından kabul kontenjanlarına ortaöğretiminin (lise) tamamını KKTC hariç yabancı bir ülkede tamamlayanların (ortaöğretiminin (lise) tamamını KKTC dışında yabancı bir ülkedeki MEB nezdinde açılmış olan Türk okullarında tamamlayanlar dahil) başvuru yapabilmelerine, ..." düzenlemesi bulunmaktadır.
Danıştay İçtihatları Birleştirme Kurulu'nun, idari işlemlerin geri alınması koşullarını belirleyen 22/12/1973 tarih ve E:1968/8, K:1973/14 sayılı kararında; dava açma süresi içinde idarenin hukuka aykırı tüm işlemlerini geri almaya yetkili olduğu, dava açma süresi içerisinde geri alınan hukuka aykırı işlemlerin ilgililer lehine kazanılmış hak doğurmayacağı, dava açma süresi geçtikten sonra ancak yok hükmündeki idari işlemlerin, ilgililerin gerçeğe aykırı beyanı veya hilesi nedeniyle veya idarenin açıkça hataya düşerek tesis ettiği idari işlemlerin, süre kaydı aranmaksızın her zaman geri alınmasının mümkün olduğu belirtilmektedir.
Dava dosyasının incelenmesinden; davacının MEB Okul Yönetim Bilgi Sistemi (e-okul) kayıtlarına göre 2013-2014 Eğitim-Öğretim yıllarında Ankara/Yenimahalle, Özel Samanyolu Anadolu Lisesi'nde 9. Sınıfı okuduğu, yurt dışı mezuniyetinin üç öğretim yılına dayalı olacak şekilde 2014-2015, 2015-2016 ve 2016-2017 yıllarına ilişkin olduğu ve yurt dışı giriş çıkış kayıtlarının da bu durumla örtüştüğü görülmektedir.
Bu durumda, davacının eğitiminin tamamının yurt dışında olmaması nedeniyle, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 45. maddesinin (f) bendi ve Yurtdışından Öğrenci Kabulüne İlişkin Esaslar uyarınca yurtdışı öğrenci kontenjanından bir yükseköğretim programına kabul hakkı bulunmadığı anlaşıldığından, açık hata nedeniyle tesis edilen işlemlerin idarelerce her zaman geri alınabileceğine ilişkin 22/12/1973 tarih ve E:1968/8, K:1973/14 sayılı Danıştay İçtihatları Birleştirme Kurulu kararı gereği davacının öğrenci kaydının silinmesi yönünde tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı kanaatine varılmıştır.
Bu itibarla, dava konusu işlemlerin iptali yönündeki ... İdare Mahkemesi kararına yönelik davalı idarelerin istinaf istemlerinin reddine ilişkin temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1\. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz istemlerinin kabulüne,
2\. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3\. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine,
4\. Kesin olarak 03/11/2025 tarihinde oybirliği ile karar verildi.