Danıştay danistay 2024/4604 E. 2024/4384 K.

T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2024/4604
Karar No : 2024/4384

TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:...sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından, davalı idarenin sorumluluğundaki park alanında yapılan hafriyat çalışmaları sırasında davacıya ait Ankara ili Ayaş ilçesi ... Mahallesi ... ada ... parselde şev oluştuğu, oluşan şev nedeniyle taşınmazda inşaat yapılmasının imkansız hale geldiği, yine park çalışması sırasında çıkan hafriyatın ise davacıya ait Ankara ili Ayaş ilçesi ... mahallesi ... ada ... parsele yığıldığı, yığılan toprak daha sonra kaldırılmış ise de parselin yapısına zarar verildiği, ... nolu parsele istinat duvarı yapılarak tehlikeli durumun giderilmesi ve ... nolu parselin eski hale getirilmesi talebiyle yapılan başvurunun reddedildiği ileri sürülerek (fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik) 20.000-TL maddi tazminatın idareye başvuru tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararında; davalı idarenin park alanı çalışması sırasında davacıya ait taşınmazda şev oluşmasına sebebiyet verilmesi ve çıkan hafriyatın davacıya ait taşınmaza yığılması sebebiyle dava konusu taşınmazlar üzerinde haksız fiil niteliğinde fiili bir el atma durumunun mevcut olduğu, taşınmazların eski haline getirilmemesi sebebiyle mülkiyet hakkının sınırlandırıldığı, taşınmazların aktif olarak kullanılamadığı ileri sürülerek maddi tazminat istemiyle dava açılmış olması karşısında, davacının mülkiyet hakkına vaki fiili el atmadan kaynaklanan maddi tazminat ödenmesi talebiyle açılan işbu uyuşmazlığın görüm ve çözümünün adli yargı mercilerinin görevinde olduğu gerekçesiyle davanın görev yönünden reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine temyiz yolu açık olmak üzere karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, hukuka aykırı olan temyiz istemine konu Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı tarafından, savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ :...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin incelenmeksizin reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

İLGİLİ MEVZUAT :
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "İstinaf" başlıklı 45. maddesinde, "1) İdare ve vergi mahkemelerinin kararlarına karşı, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi, mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde istinaf yoluna başvurulabilir...3) Bölge idare mahkemesi, yaptığı inceleme sonunda ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulursa istinaf başvurusunun reddine karar verir. Karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise gerekli düzeltmeyi yaparak aynı kararı verir...6) Bölge idare mahkemelerinin 46. maddeye göre temyize açık olmayan kararları kesindir." hükmüne yer verilmiştir.
Aynı Kanunun 'Temyiz' başlıklı 46. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde, "(İptal bent: Anayasa Mahkemesinin 26/7/2023 tarihli ve E.:2023/36 K.:2023/142 sayılı Kararı ile) (Yeniden Düzenleme:28/7/2024-7524/53 md.) Konusu dokuz yüz yirmi bin Türk lirasını aşan; vergi davaları, tam yargı davaları ve idari işlemler hakkında açılan davalar", (c) bendinde, "(Ek:28/7/2024-7524/53 md.) Konusu iki yüz yetmiş bin Türk lirasını aşıp dokuz yüz yirmi bin Türk lirasını aşmayan; vergi davaları, tam yargı davaları ve idari işlemler hakkında açılan ve istinaf kanun yolu incelemesinde kaldırma kararı üzerine yeniden karar verilen davalar." hakkında verilen kararların temyiz edilebileceği hükme bağlanmış olup, aynı Kanun'un ek 1. maddesinin 1. fıkrasında yer alan düzenleme uyarınca, bu Kanunda öngörülen parasal sınırlar; her yıl, bir önceki yıla ilişkin olarak 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 298 inci maddesi hükümleri uyarınca tespit ve ilan edilen yeniden değerleme oranında, takvim yılı başından geçerli olmak üzere artırılmak suretiyle uygulanacağı belirtilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden; İdare Mahkemelerinin kesin olarak verdiği kararları dışında kalan bütün kararlarına karşı mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine istinaf başvurusunda bulunulabileceği, bölge idare mahkemesince istinaf incelemesi üzerine verilen kararlara karşı ise sadece 2577 sayılı Kanun'un 46. maddesinde yer alan konular ile sınırlı olarak Danıştay'a temyiz başvurusunda bulunulabileceği, bölge idare mahkemelerince istinaf incelemesi üzerine verilen ve 46. madde kapsamı dışında olan kararların ise kesin olduğu görülmektedir.
Davacı tarafından, davalı idarenin sorumluluğundaki park alanında yapılan hafriyat çalışmaları sırasında davacıya ait Ankara ili Ayaş ilçesi ... Mahallesi ... ada ... parselde şev oluştuğu, oluşan şev nedeniyle taşınmazda inşaat yapılmasının imkansız hale geldiği, yine park çalışması sırasında çıkan hafriyatın ise davacıya ait Ankara ili Ayaş ilçesi ... mahallesi ... ada ... parsele yığıldığı, yığılan toprak daha sonra kaldırılmış ise de parselin yapısına zarar verildiği, ... nolu parsele istinat duvarı yapılarak tehlikeli durumun giderilmesi ve ... nolu parselin eski hale getirilmesi talebiyle yapılan başvurunun reddedildiği ileri sürülerek (fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik) 20.000-TL maddi tazminatın idareye başvuru tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile tazmini istemiyle açılan davanın, 2577 sayılı Kanunun 46. maddesi kapsamında kalmadığı sonucuna varılmaktadır.
Buna göre, davacının dava açarken Mahkemeden hüküm altına alınmasını talep ettiği istem sonucuyla bağlı kalınarak ve de davacı tarafından miktar arttırım dilekçesi de verilmediği göz önüne alınarak, temyiz istemine esas teşkil eden kararın Bölge İdare Mahkemesinin 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunun 46. maddesine göre temyiz yolu açık olmayan "kesin" kararlarından olduğu anlaşıldığından, temyiz isteminin incelenmesine yasal olanak bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1- TEMYİZ İSTEMİNİN İNCELENMEKSİZİN REDDİNE,
2- Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, kesin olarak 10/09/2024 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi.


KARŞI OY :

(X)- Dava, davalı idarenin sorumluluğundaki park alanında yapılan hafriyat çalışmaları sırasında davacıya ait Ankara ili Ayaş ilçesi ... Mahallesi ... ada ... parselde şev oluştuğu, oluşan şev nedeniyle taşınmazda inşaat yapılmasının imkansız hale geldiği, yine park çalışması sırasında çıkan hafriyatın ise davacıya ait Ankara ili Ayaş ilçesi ... mahallesi ... ada ... parsele yığıldığı, yığılan toprak daha sonra kaldırılmış ise de parselin yapısına zarar verildiği, ... nolu parsele istinat duvarı yapılarak tehlikeli durumun giderilmesi ve ... nolu parselin eski hale getirilmesi talebiyle yapılan başvurunun reddedildiği ileri sürülerek (fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik) 20.000-TL maddi tazminatın idareye başvuru tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tazminine karar verilmesi istemiyle açılmıştır.
İdare Mahkemesince, davalı idarenin park alanı çalışması sırasında davacıya ait taşınmazda şev oluşmasına sebebiyet verilmesi ve çıkan hafriyatın davacıya ait taşınmaza yığılması sebebiyle dava konusu taşınmazlar üzerinde haksız fiil niteliğinde fiili bir el atma durumunun mevcut olduğu, taşınmazların eski haline getirilmemesi sebebiyle mülkiyet hakkının sınırlandırıldığı, taşınmazların aktif olarak kullanılamadığı ileri sürülerek maddi tazminat istemiyle dava açılmış olması karşısında, davacının mülkiyet hakkına vaki fiili el atmadan kaynaklanan maddi tazminat ödenmesi talebiyle açılan işbu uyuşmazlığın görüm ve çözümünün adli yargı mercilerinin görevinde olduğu gerekçesiyle davanın görev yönünden reddine karar verilmiş olup bu karara karşı yapılan istinaf başvurusu sonucunda ise ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:...sayılı kararı ile istinaf başvurusunun reddine temyiz yolu açık olmak üzere karar verilmiştir.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "Temyiz" başlıklı 46'ncı maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde, "(İptal bent: Anayasa Mahkemesinin 26/7/2023 tarihli ve E.:2023/36 K.:2023/142 sayılı Kararı ile) (Yeniden Düzenleme:28/7/2024-7524/53 md.) Konusu dokuz yüz yirmi bin Türk lirasını aşan; vergi davaları, tam yargı davaları ve idari işlemler hakkında açılan davalar", (c) bendinde, "(Ek:28/7/2024-7524/53 md.) Konusu iki yüz yetmiş bin Türk lirasını aşıp dokuz yüz yirmi bin Türk lirasını aşmayan; vergi davaları, tam yargı davaları ve idari işlemler hakkında açılan ve istinaf kanun yolu incelemesinde kaldırma kararı üzerine yeniden karar verilen davalar." bakımından bölge idare mahkemelerince verilen kararların Danıştay'da, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebileceği kurala bağlanmıştır.
Aynı Kanunun 16. maddesinin 4. fıkrasında ise; tarafların, sürenin geçmesinden sonra verecekleri savunmalara veya ikinci dilekçelere dayanarak hak iddia edemeyecekleri; ancak, tam yargı davalarında dava dilekçesinde belirtilen miktarın, süre veya diğer usul kuralları gözetilmeksizin nihai karar verilinceye kadar, harcı ödenmek suretiyle bir defaya mahsus olmak üzere artırılabileceği ve miktarın artırılmasına ilişkin dilekçenin otuz gün içinde cevap verilmek üzere karşı tarafa tebliğ edileceği kurala bağlanmıştır.
Buna göre; davacının dava dilekçesinde fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak dava açtığı ve 2577 sayılı Kanunun 16/4. maddesi gereği miktar artırımında bulunulabileceği dikkate alındığında, aynı Kanunun 46/1-b bendinde belirtilen parasal sınır dikkate alınmaksızın hükmün denetlenmesini talep etme hakkı çerçevesinde temyiz isteminin esasının incelenmesi gerekirken, istemin incelenmeksizin reddi yolunda verilen çoğunluk kararına katılmıyoruz.