Danıştay danistay 2024/4108 E. 2025/5782 K.

T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2024/4108
Karar No : 2025/5782

TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNAN (DAVALI) : ... Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından, ... Uluslararası Beşeri Bilimler Üniversitesinden (... ... University) eczacılık alanında aldığı diplomasına denklik verilmesi istemiyle yapılan başvuru sonucunda Yükseköğretim Yürütme Kurulunun 30/10/2018 tarihli toplantısında alınan kararın geri alınarak ... seri numaralı diploma denklik belgesinin iptal edilmesine ve Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Tanıma ve Denklik Yönetmeliği'nin 11. maddesinin 2. fırkası uyarınca diploma denklik başvurusunun reddine ilişkin Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı Tanıma ve Denklik Hizmetleri Daire Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davalı idarenin diplomaların ve buna ilişkin belgelerin asıl ve gerçeğe uygun olmadığının tespit etmesi üzerine diploma denklik başvurularını reddetme veya verilmiş olan diploma denklik belgelerini iptal etme yetkisinin bulunduğu açık olmakla, bu yetki çerçevesinde davalı idarece Odessa Başkonsolosluğu ile yapılan yazışma neticesinde davacının eğitim belgelerinin geçerli olmadığı, belgeler üzerindeki apostil şerhinin sahte olduğu ve ... Eğitim ve Bilim Bakanlığınca yapılmadığının bildirilmesine istinaden dava konusu işlemin tesis edildiği görülmekle; davacı tarafından ... tarihinde dava dosyasına sunulan belgelerden, davacının ... Eczacılık Bölümünü bitirdiğine ilişkin diploma ile anılan okuldan alınan transkript belgesinin apostil şerhli asıllarının bulunduğu, bu belgelerin Odessa Başkonsolosluğu tarafından tercüme edilerek ... Eğitim ve Bilim Bakanlığı Müdürlüğü Başkanı tarafından tasdik edildiği anlaşıldığı, bu durumda, dosyaya sunulan apostil şerhli belgelerden, davacının Ukrayna ülkesinde bulunan ... University Eczacılık Bölümünü bitirdiği açık olup, apostil şerhinin Ukrayna Eğitim ve Bilimler Bakanlığı tarafından gerçekleştirilmesi nedeniyle geçerli olarak kabul edilmesi gerektiği anlaşılmakla, dava konusu işlemin sebep unsuru ortadan kalktığından, davacının diploma denklik belgesi alabilmek için eksik olan dersleri tamamlayarak 2018 yılında yapılan seviye tespit sınavında başarılı olduğu hususları da dikkate alındığında, diploma denklik belgesi alabilmek için gerekli koşulları sağlayan davacıya, diploma denklik belgesi verilmesine ilişkin kararın, mezuniyet evrakına ilişkin teyidinin olumsuz geldiğinden bahisle geri alınarak eczacılık alanındaki diploma denklik belgesinin iptaline ve denklik başvurusunun reddine ilişkin olarak tesis edilen dava konusu işlemde, açıkça hukuka aykırılık bulunduğu sonucuna varılarak dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Davacının diplomasını teyit amacıyla sunduğu belgede bulunan apostillerin ... Eğitim ve Bilim Bakanlığı tarafından verilmediğinin tespiti üzerine davacının diplomasına düzenlenen denklik belgesinin geri alınması yönünde davaya konu işlem tesis edilmiş ise de, ... İdare Mahkemesinde görülmekte olan davada sahte olduğu iddia edilen apostillerin yerine ... Eğitim ve Bilim Bakanlığıyla yapılan yazışmalar üzerine Bakanlıkça ilgili belgeler üzerine yeni tarihli apostil şerhlerinin eklendiği görülmekte olup söz konusu apostil şerhlerinin ilgililerin ilgili ülke mevzuatına uygun biçimde diplomaya hak kazandığını teyit ettiği dikkate alındığında geçersiz, sahte apostillerin yerine geçerli olanlarının elde edilerek davalı idareye sunulması halinde diplomanın aslına ve gerçeğe uygun olduğunun kabulü gerekeceği(davalı idarece yeniden teyidi halinde), ayrıca yukarıda da bahsedildiği üzere davacının söz konusu eğitimi aldığına karine oluşturacak şekilde ilgili Ülkede uzunca bir süre kaldığı ve Ülkemizde Anadolu Üniversitesinde aldığı fark derslerine ilişkin eğitimlerde başarılı olduğu hususları bir bütün halinde değerlendirildiğinde, davacının diplomasına esas eğitimi alıp almadığının tespitine yönelik gerek Uluslararası Beşeri Bilimler Üniversitesi nezdinde, gerekse Ukrayna'da yükseköğretim hususunda yetkili kurum ve kuruluşlar nezdinde bir araştırma ve inceleme yapılmak suretiyle davacı hakkında yeniden bir işlem tesis edilmesi gerektiği kanaatine varıldığından belirtilen yönde bir inceleme yapılmaksızın tesis olunan işlemde hakkaniyet ilkesi çerçevesinde hukuka uygunluk bulunmadığı belirtilerek istinaf konu İdare Mahkemesi kararının gerekçesi değiştirilmek suretiyle istinaf isteminin reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, davacının Ukrayna'da almış olduğu diplomasının teyidi amacıyla Odesa Başkonsolosluğu ile yazışma yapıldığı, Odesa Başkonsolosluğunun ... tarih ve ... sayılı cevabı yazısında, davacının eğitim belgelerinin geçerli olmadığı, belgeler üzerindeki apostil şerhlerinin sahte olduğu ve Ukrayna Eğitim ve Bilim Bakanlığınca yapılmadığının belirtilmesi üzerine davacıya verilen denklik belgesinin iptal edildiği, diğer taraftan Ukrayna'da KROK-1 ve KROK-2 sınav uygulamasının 1999 yılından itibaren devlet-özel ayrımı gözetilmeksizin tüm Tıp ve Eczacılık fakültelerinde okuyan öğrencilere uygulandığı, davacının özel üniversite öğrencilerinin bu sınavdan muaf olduğuna ilişkin iddiasının gerçeği yansıtmadığı, dolayısıyla davacının KROK-1 ve KROK-2 sınavlarına girmemesi sebebiyle de diplomasına verilen denklik belgesinin iptal edildiği belirtilerek dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Davacının Ukrayna'dan aldığı lisans diplomasına denklik verilmesi istemiyle yapmış olduğu başvuruda, davalı idareye sunmuş olduğu apostil şerhlerinin teyidinin olumsuz olması sebebiyle denklik belgesinin iptal edilmesine karar verilmişse de, dava devam ederken davacı tarafından Ukrayna makamlarından alınmış yeni apostil şerhlerinin İdare Mahkemesine sunulması sonrasında, Mahkemece davacı tarafından sunulan yeni apostil şerhlerinin teyit edilerek sahte olup olmadığının araştırılmak suretiyle aradaki tereddüttün giderilmesi gerektiği yönünde iptal kararı verildiği görülmektedir.
Dairemiz tarafından yapılan 25/02/2025 tarihli Ara Kararı ile davalı idareden, davacının Mahkemeye sunduğu yeni apostil şerhlerinin teyidi amacıyla Ukrayna Uluslararası Beşeri Bilimler Üniversitesi (Ukrayna ... Universty) ile Ukrayna'da yükseköğretim hususunda yetkili kurum ve kuruluşlar nezdinde bir araştırma ve inceleme yapılıp yapılmadığının ve Ukrayna'da sağlık alanında eğitim görenlerin girmiş olduğu KROK-1 ve KROK-2 sınavlarından davacının muaf olup olmadığı hususunda Ukrayna'da yetkili kurum ve kuruluşlar nezdinde bir araştırma ve inceleme yapılıp yapılmadığının sorularak, konu ile ilgili bilgi ve belgelerin gönderilmesi istenilmiştir.
Davalı idare tarafından Ara Karara cevaben gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden, Ukrayna Eğitim ve Bilim Bakanlığı tarafından Odesa Başkonsolosluğu aracılığıyla gönderilen ... tarih ve ... sayılı yazıda, davacının Mahkemeye sunmuş olduğu ... tarih ve ... ve ... tarih ... sayılı apostillerin geçerli olduğu ve davacıya Uluslararası Beşeri Bilimler Üniversitesi tarafından ... tarih ve B16 No:... sayılı lisans diplomasının verildiği anlaşılmıştır.
Diğer taraftan, davalı idare tarafından, Ukrayna İdari Yargı Mercileri tarafından verildiği anlaşılan bir yargı kararının tercümesinin dosyaya sunulduğu, tercümenin davalı idare tarafından bir üniversiteye yaptırıldığı, anılan kararın davacının mezun olduğu tarih itibarıyla Uluslararası Beşeri Bilimler Üniversitesi mezunlarının KROK-1 ve KROK-2 sınavlarına girmekle yükümlü olup olmadığına ilişkin bir karar niteliğinde olduğu görülmektedir.


Bu durumda, Mahkeme kararı uygulanırken, davacıya denklik belgesi verilmesi aşamasında davalı idarece gerekli araştırma ve inceleme yapılırken, davacının denklik talebini doğrudan etkileyen söz konusu Ukrayna mahkemelerince verilen yargı kararının hukuki sonuçlarının ve kesinleşip kesinleşmediğinin de araştırılması ve incelenmesi, kesinleşmiş ise hukuki sonuçlarının dikkate alınarak ve bu hususta gerekirse yeniden Ukrayna'da bulunan yetkili makamlar ile yazışmalar yapılarak konu ile ilgili tereddütler kaldırılarak bir işlem tesis etmesi gerekmektedir.
Ayrıca temyize konu kararın davacıya doğrudan denklik belgesi düzenlenmesi anlamına gelmediği açıktır.
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmediğinden, yukarıda aktarılan açıklama ile onanması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle,
1\. Temyiz isteminin reddine,
2\. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının yukarıda belirtilen açıklamayla ONANMASINA,
3\. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, posta gideri avansından artan tutarın Mahkeme tarafından iadesine,
4\. 2577 sayılı Kanunun 50. maddesi uyarınca onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine,
5\. Kesin olarak, 17/06/2025 tarihinde oybirliği ile karar verildi.