Danıştay danistay 2024/3291 E. 2025/5783 K.

T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2024/3291
Karar No : 2025/5783

TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNAN (DAVALI) : ... Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından, ... Uluslararası Beşeri Bilimler Üniversitesinden (... University) eczacılık alanında aldığı diplomasına denklik verilmesi istemiyle yapılan başvuru sonucunda Yükseköğretim Yürütme Kurulunun 11/07/2018 tarihli toplantısında alınan kararın geri alınarak diploma denklik belgesinin iptal edilmesine ve Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Tanıma ve Denklik Yönetmeliği'nin 11. maddesinin 2. fırkası uyarınca diploma denklik başvurusunun reddine ilişkin ... tarih ve E-... sayılı davalı idare işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davalı idarece davacının diplomasına denklik istemiyle yaptığı başvuruda sunduğu belgelerdeki apostillerin Ukrayna Eğitim ve Bilim Bakanlığı tarafından düzenlenmemesi nedeniyle düzenlenen denklik belgesi iptali edilmiş ise de, davacının bu karara karşı itiraz aşamasında sunduğu belgelerde yer alan apostil şerhlerinin ilgili ülke mevzuatına uygun biçimde diplomaya hak kazandığını teyit ettiği dikkate alındığında geçersiz, sahte apostillerin yerine geçerli olanlarının elde edilerek davalı idareye sunulması halinde diplomanın aslına ve gerçeğe uygun olduğunun kabulü gerekeceği (davalı idarece yeniden teyidi halinde), ayrıca davacıya diploma denklik belgesi düzenlendiği aşamada ülkede kaldığı süre gibi sair yönlerden araştırmasının idarece yapıldığı hususu birlikte değerlendirildiğinde, davacının diplomasına esas eğitimi alıp almadığının tespitine yönelik gerek Uluslararası Beşeri Bilimler Üniversitesi nezdinde, gerekse Ukrayna'da yükseköğretim hususunda yetkili kurum ve kuruluşlar nezdinde bir araştırma ve inceleme yapılmak suretiyle davacıya denklik belgesi verilip verilmeyeceği yönünde bir işlem tesis edilmesi gerektiği kanaatine varıldığından, davalı idarece belirtilen yönde bir inceleme yapılmaksızın tesis olunan işlemde hakkaniyet ilkesi çerçevesinde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılarak dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, davacının Ukrayna'da almış olduğu diplomasının teyidi amacıyla Odesa Başkonsolosluğu ile yazışma yapıldığı, Odesa Başkonsolosluğunun ... tarih ve ... sayılı cevabı yazısında, davacının eğitim belgelerinin geçerli olmadığı, belgeler üzerindeki apostil şerhlerinin sahte olduğu ve Ukrayna Eğitim ve Bilim Bakanlığınca yapılmadığının belirtilmesi üzerine davacıya verilen denklik belgesinin iptal edildiği, diğer taraftan Ukrayna'da KROK-1 ve KROK-2 sınav uygulamasının 1999 yılından itibaren devlet-özel ayrımı gözetilmeksizin tüm Tıp ve Eczacılık fakültelerinde okuyan öğrencilere uygulandığı, davacının özel üniversite öğrencilerinin bu sınavdan muaf olduğuna ilişkin iddiasının gerçeği yansıtmadığı, dolayısıyla davacının KROK-1 ve KROK-2 sınavlarına girmemesi sebebiyle de diplomasına verilen denklik belgesinin iptal edildiği belirtilerek dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, istinaf kararının temyize tabi olmayan kesin kararlardan olduğu, lisans eğitiminde aldığı dersler yönünden inceleme yapılarak eksik olduğuna kanaat getirilen dersler yönünden yapılan ilmi hüviyet sınavından başarı ile geçtiği, davalı idarece buna rağmen eksik inceleme yapılmak suretiyle diplomasının sahte olduğu kanaati ile denklik belgesinin iptal edildiği, KROK sınavlarından muaf olması sebebiyle davalı idarece bu gerekçe ile denklik belgesinin iptal edilmeyeceği belirtilerek, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Davacının Ukrayna'dan aldığı lisans diplomasına denklik verilmesi istemiyle yapmış olduğu başvuruda, davalı idareye sunmuş olduğu apostil şerhlerinin teyidinin olumsuz olması sebebiyle denklik belgesinin iptal edilmesine karar verilmişse de, dava devam ederken davacı tarafından Ukrayna makamlarından alınmış yeni apostil şerhlerinin İdare Mahkemesine sunulması sonrasında, Mahkemece davacı tarafından sunulan yeni apostil şerhlerinin teyit edilerek sahte olup olmadığının araştırılmak suretiyle aradaki tereddüttün giderilmesi gerektiği yönünde iptal kararı verildiği görülmektedir.
Dairemiz tarafından yapılan 25.02.2025 tarihli Ara Kararı ile davalı idareden, davacının Mahkemeye sunduğu yeni apostil şerhlerinin teyidi amacıyla Ukrayna Uluslararası Beşeri Bilimler Üniversitesi (... Universty) ile Ukrayna'da yükseköğretim hususunda yetkili kurum ve kuruluşlar nezdinde bir araştırma ve inceleme yapılıp yapılmadığının ve Ukrayna'da sağlık alanında eğitim görenlerin girmiş olduğu KROK-1 ve KROK-2 sınavlarından davacının muaf olup olmadığı hususunda Ukrayna'da yetkili kurum ve kuruluşlar nezdinde bir araştırma ve inceleme yapılıp yapılmadığının sorularak, konu ile ilgili bilgi ve belgelerin gönderilmesi istenilmiştir.
Davalı idare tarafından Ara Karara verilen cevap dilekçesinde, davacıya ... tarih ve ... sayılı yazı ile belgelerinin üzerine usulüne uygun apostil yaptırılmasının istenilmesine rağmen davacı tarafından söz konusu belgelerin ibraz edilmemesi sebebiyle yeniden teyit işleminin yapılamadığı belirtilmektedir. Mahkeme kararının uygulanabilmesi için davacı tarafından söz konusu belgelerin davalı idareye ibraz edilmesi gerektiği, ibraz edilmemesi halinde yeniden teyit işlemi yapılamadığından davalı idarece yeni bir işlem tesis edilemeyeceğinin de kabulü gerekmektedir. Ancak davacı tarafından söz konusu belgelerin davalı idareye teslim edilmesi halinde davalı idarece Mahkeme kararı doğrultusunda yeniden teyit işlemi yapması ve diplomanın sahteliği hususunundaki tereddütleri gidermesi gerekmektedir.
Diğer taraftan, davalı idare tarafından, Ukrayna İdari Yargı Mercileri tarafından verildiği anlaşılan bir yargı kararının tercümesinin dosyaya sunulduğu, tercümenin davalı idare tarafından bir üniversiteye yaptırıldığı, anılan kararın davacının mezun olduğu tarih itibarıyla Uluslararası Beşeri Bilimler Üniversitesi mezunlarının KROK-1 ve KROK-2 sınavlarına girmekle yükümlü olup olmadığına ilişkin bir karar niteliğinde olduğu görülmektedir.
Bu durumda, davacı tarafından söz konusu belgelerin davalı idareye teslim edilmesi sonrasında Mahkeme kararı uygulanırken, davacıya denklik belgesi verilmesi aşamasında davalı idarece gerekli araştırma ve inceleme yapılırken, davacının denklik talebini doğrudan etkileyen söz konusu Ukrayna mahkemelerince verilen yargı kararının hukuki sonuçlarının ve kesinleşip kesinleşmediğinin de araştırılması ve incelenmesi, kesinleşmiş ise hukuki sonuçlarının dikkate alınarak ve bu hususta gerekirse yeniden Ukrayna'da bulunan yetkili makamlar ile yazışmalar yapılarak konu ile ilgili tereddütler kaldırılarak bir işlem tesis etmesi gerekmektedir.
Ayrıca temyize konu kararın davacıya doğrudan denklik belgesi düzenlenmesi anlamına gelmediği açıktır.
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmediğinden, yukarıda aktarılan açıklama ile onanması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle,
1\. Temyiz isteminin reddine,
2\. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının yukarıda belirtilen açıklamayla ONANMASINA,
3\. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, posta gideri avansından artan tutarın Mahkeme tarafından iadesine,
4\. 2577 sayılı Kanunun 50. maddesi uyarınca onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine,
5\. Kesin olarak, 17/06/2025 tarihinde oybirliği ile karar verildi.