Danıştay danistay 2024/2863 E. 2025/7354 K.

T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2024/2863
Karar No : 2025/7354

TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNAN (DAVACI) : ... Mermer Madencilik Elektrik İnş.
Taah. Tic. ve San. A.Ş.
VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi...İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından, 2021 yılında gerçek dışı beyan ile haksız yere hak iktisabında bulunduğundan bahisle 3213 sayılı Maden Kanununun 10. maddesinin 7. fıkrası maddesi uyarınca 207.660,00-TL idari para cezası ile cezalandırılmasına dair ... tarihli, ... sayılı işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen... tarih ve E:..., K:...sayılı kararda; 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 10. maddesinin 7. fıkrası uyarınca davacıya para cezası verilebilmesi için sadece orman izin almaksızın faaliyette bulunduğunun belirtilmesinin yeterli olmadığı, ayrıca izin alınmaksızın üretim yaptığının veya sevk ettiğinin, somut olarak tespit edilmesi gerektiği, somut olayda davacı şirketin orman izin süresi bittikten sonra üretim yaptığına dair ruhsat sahası mahallinde yapılan herhangi bir somut tespitin bulunmadığı, dolayısıyla davacının Maden Kanunu'nun 8. fıkrada sayılan haksız yere hak iktisabına yönelik fiilleri işlediğine dair somut tespit olmadığı, bu hususlarla ilgili yapılmış beyanları da bulunmadığından bahisle davacı şirketin idari para cezası ile cezalandırılmasına dair dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi Kararıyla, davacı şirketin orman izin süresinin 14/10/2021 tarihinde sona erdiği, temdit talebinde bulunulduğu ancak orman idaresince temdit talebinin sonuçlandırılmadığı, ayrıca söz konusu sahada izinsiz üretim yapılmasının mümkün bulunmadığı hususunun orman idaresince davalı idareye bildirildiği, böylece 14/10/2021 tarihinden itibaren davacı şirketin mülkiyet izni (orman izni) bulunmadığının açık olduğu, bu tarihten sonra maden sahasında üretim yapılıp yapılmadığı hususunda İdare Mahkemesince "somut olayda davacı şirketin orman izin süresi bittikten sonra üretim yaptığına dair ruhsat sahası mahallinde yapılan herhangi bir somut tespitin bulunmadığı, dolayısıyla davacının Maden Kanunu'nun 10. maddesi 8. fıkrada sayılan haksız yere hak iktisabına yönelik fiilleri işlediğine dair somut tespit olmadığı gibi bu hususlarla ilgili yapılmış beyanları da bulunmadığı" gerekçesiyle işlemin iptaline karar verilmiş ise de, dosyada bulunan belgelere göre 19/01/2022 tarihli onay ile mahallinde tetkik heyetince maden sahasında inceleme yapılarak rapor düzenlendiği, heyetin ilave görüşünün sorulması üzerine dosyaya ekli ruhsat sahibi/yetkilisi tarafından e-imza ile onaylanan şirketin daimi nezaretçisi tarafından düzenlenen daimi nezaretçi defteri kayıtlarına göre 14/12/2021 tarihli kayıtta 575 ton, 21/12/2021 tarihli kayıtta 580 ton ve 28/12/2021 tarihli kayıtta 540 ton olmak üzere 2021 yılı son ayında toplam 1.695 ton mermer ve traverten üretimi yapıldığı, davacı şirketin orman izni sona erdikten sonra maden sahasında 2021 yılı Aralık ayı içerisinde 1.695,00 ton maden üretimi yapıldığı hususunun mahallinde tetkik heyetince şirketin daimi nezaretçisi tarafından düzenlenen daimi nezaretçi defteri kayıtları ile tespit edildiğinden, mülkiyet izni olmaksızın üretim yaparak haksız yere hak iktisabına yönelik fiilleri işlediğinden bahisle idari para cezası verilmesine ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüne, davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, orman izninin temditi talebinin reddine yönelik işlemine karşı açılan dava neticesi ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve ... Esas, ...karar sayılı ilamı ile işlemin iptaline karar verildiği, şirketin orman izni bulunmaksızın faaliyette bulunduğu iddiasının bu hali ile yasal dayanaktan yoksun hale geldiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Göynük ilçesi, ... Köyü, Göynük Orman İşletme Müdürlüğü, Alançayı Orman işletme sınırlarında bulunan S... ER... nolu II-B (Mermer) ruhsatlı sahaya ilişkin olarak düzenlenen mülkiyet (orman) izni süresinin 14/10/2021 tarihinde sona erdiği, bu tarihten sonra 07/12/2021 ve 28/12/2021 tarihleri arasında sahadan 1.695,00 ton üretimin yapıldığının tespit edildiğinden bahisle orman izin süresi dolan davacı şirketin maden üretimine devam ederek haksız yere hak iktisap ettiği ve daha önce ... tarihli, ... sayılı yazı ile Maden Kanunun 10. maddesi uyarınca para cezası verilmiş olduğu dikkate alınarak tekerrür hükümleri uygulanmak suretiyle 3213 sayılı Maden Kanununun 10. maddesinin 7. fıkrası maddesi uyarınca 207.660,00-TL idari para cezası tesis edilmesi üzerine anılan işlemin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT:
Maden Kanunu'nun 10. maddesinin 7. fıkrasında ''Gerçek dışı veya yanıltıcı beyanda bulunmak suretiyle Kanun hükümlerinin uygulanmasını engelleyen ve/veya haksız surette hak iktisap eden ruhsat sahiplerine 50.000 TL idari para cezası verilir. Bu fıkranın ikinci kez ihlâli halinde bir önceki ceza katlanarak uygulanır. (Değişik cümle:14/2/2019-7164/10 md.) İlk tespit tarihinden itibaren üç yıl içinde madde hükümlerinin üç kez ihlâl edildiğinin tespiti hâlinde ruhsat iptal edilir.'' hükmüne, maddenin 8. fıkrasının (ı) bendinde ise, "7 nci madde kapsamındaki gerekli izinler alınmadan ve/veya gerekli izinlerin alınmadığı alanda maden üretilmesi veya sevk edilmesi" haksız yere hak iktisabı sayılır. Haksız yere hak iktisabına imkan veren bu hususlarla ilgili yapılmış beyanlar da gerçek dışı ve yanıltıcı beyanlar olarak kabul edilir." hükmü yer almaktadır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dosyada yer alan bilgi ve belgelerin incelenmesinden, davacı şirkete ait Göynük ilçesi, ... Köyü, Göynük Orman İşletme Müdürlüğü, Alançayı Orman işletme sınırlarında bulunan S... ER... nolu II-B (Mermer) ruhsatlı sahaya ilişkin olarak düzenlenen mülkiyet (orman) izni süresinin 14/10/2021 tarihinde sona erdiği, davacı şirket tarafından 14/10/2021 tarihli dilekçeyle Bolu Orman Bölge Müdürlüğü'ne başvurarak söz konusu izin süresinin ruhsat süresi sonu olan 14/10/2025 tarihine kadar uzatılması istemiyle başvuru yaptığı anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlıkta, davacı şirketin 14/10/2021 tarihli dilekçeyle yapmış olduğu mülkiyet (orman) izni süresinin uzatılmamasına ilişkin işlemin iptali istemiyle dava açtığı, açılan davada, ... İdare Mahkemesinin ... tarihli ve E:..., K:... sayılı kararıyla orman izni süresinin uzatılmamasına yönelik işlemin iptaline karar verildiği, Bölge İdare Mahkemesince de davalı idarece yapılan istinaf başvurusunun reddedilmesi üzerine temyiz yoluna başvurulduğu ve Dairemizin 07/10/2025 tarih ve E:2024/1291, K:2025/7353 sayılı kararıyla söz konusu kararın onanmasına karar verilmiştir.
Bu durumda, davacı şirketin orman izin süresinin ruhsat süresi sonu olan 14/10/2025 tarihine kadar uzatılması istemiyle yapmış olduğu başvurunun reddedilmesine ilişkin açmış olduğu davada, söz konusu işlemin iptal edildiği ve Dairemizce de bu kararın onanması nedeniyle oluşan yeni hukuki duruma göre tekrar değerlendirme yapılarak bir karar verilmesi gerekmektedir.
Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali yönündeki ... İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin kabulüne, davanın reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1\. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne,
2\. ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesinin ...gün ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3\. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine,
4\. Kesin olarak 07/10/2025 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi.


KARŞI OY :

(X)- Dava, davacı tarafından, 2021 yılında gerçek dışı beyan ile haksız yere hak iktisabında bulunduğundan bahisle 3213 sayılı Maden Kanununun 10. maddesinin 7. fıkrası maddesi uyarınca 207.660,00-TL idari para cezası ile cezalandırılmasına dair ... tarihli, ... sayılı işlemin iptali istemiyle açılmıştır.
6831 sayılı Orman Kanunu'nun 16. maddesinde; "(Değişik birinci fıkra:23/3/2023-7442/10 md.) Devlet ormanları içinde maden aranması ve işletilmesi ile madencilik faaliyeti için zorunlu; tesis, yol, enerji, su, haberleşme ve altyapı tesislerine, fon bedelleri hariç, bedeli alınarak Tarım ve Orman Bakanlığınca izin verilir. Ancak, temditler dahil ruhsat süresince müktesep haklar korunmak kaydı ile Devlet ormanları sınırları içindeki tohum meşcereleri, gen koruma alanları, muhafaza ormanları, verimli orman alanları, orman parkları, endemik ve korunması gereken nadir ekosistemlerin bulunduğu alanlarda maden aranması ve işletilmesi, Tarım ve Orman Bakanlığının muvafakatine bağlıdır." Hükmü yer almaktadır.
Uyuşmazlıkta, daimi nezaretçi defteri kayıtlarına göre 14/12/2021 tarihli kayıtta 575 ton, 21/12/2021 tarihli kayıtta 580 ton ve 28/12/2021 tarihli kayıtta 540 ton olmak üzere 2021 yılı son ayında toplam 1.695 ton mermer ve traverten üretimi yapıldığı, davacı şirketin orman izni sona erdikten sonra maden sahasında 2021 yılı Aralık ayı içerisinde 1.695,00 ton maden üretimi yapıldığı hususunun sabit olduğu, mülkiyet (orman) izni süresinin 14/10/2021 tarihinde sona erdiği, davacı şirket tarafından son gün olan 14/10/2021 tarihli dilekçeyle Bolu Orman Bölge Müdürlüğü'ne başvuru yapıldığı, 14/12/2021 tarihi itibariyle üretim yapılmaya devam edildiği anlaşılmaktadır.
Bu durumda, dava konusu işlemin tesis edildiği tarih itibariyle davacıya ait maden sahasının mülkiyet (orman) izni olmadan üretim faaliyetinde bulunmasına istinaden tesis edilen 207.660,00-TL idari para cezası ile cezalandırılmasına dair işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı, ayrıca mülkiyet (orman) izni süresinin uzatılmamasına ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davada verilen iptal kararının bu durumu etkilemeyeceğinden, Bölge İdare Mahkemesi kararının bu gerekçe ile onanması gerektiği görüşü ile aksi yöndeki çoğunluk kararına katılmıyorum.