Danıştay danistay 2024/1725 E. 2025/7418 K.

T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2024/1725
Karar No : 2025/7418

TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNANLAR: 1- (DAVALI) ... Valiliği
VEKİLİ : Av. ...

2- (DAVACI) ...
VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, taraflarca karşılıklı olarak temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Çalıştığı kurum 667 sayılı KHK ile kapatıldığından bahisle çalışma izni iptal edilen davacı tarafından, çalışma izninin iptal edilmesine ilişkin işlemin kaldırılması istemiyle 08/09/2021 tarihinde yaptığı başvurunun komisyonda değerlendirmek üzere işleme alındığından bahisle kesin olmayan cevapla reddine ilişkin İzmir Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali ile işlem nedeniyle yoksun kalındığı ileri sürülen parasal ve özlük haklarının yasal faiziyle tazmini istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; Milli Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Genel Müdürlüğünün 11/10/2016 günlü E.11137945 sayılı Genelgesi ile Valiliklerin açıkça talimatlandırılarak; kurumu kapatıldığından bahisle çalışma izni iptal edilen personelin yeniden değerlendirilmesi için ilgililer açısından istisnai bir hak tanındığı, davacının başvurusunun bu kapsamda olduğu, davacının çalışma hakkına ilişkin başvurusu hakkında komisyonca makul süre içerisinde gerekli değerlendirmenin yapılması suretiyle karar verilmesi gerektiği, davacının başvurusunun komisyon çalışmaları devam ettiğinden bahisle kesin olmayan cevapla reddine yönelik tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı, öte yandan, Mahkemenin işbu kararının, davacıya çalışma izninin doğrudan iadesini ve bu doğrultuda MEBBİS modülünde düzeltme yapılmasını gerektirmediği, Milli Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Genel Müdürlüğünün ... günlü E... sayılı yazısında davalı idarenin yerine getirmekle yükümlü tutulduğu prosedürün işletilmesine yönelik olduğu, davacının maddi ve manevi talepleri hakkında bu aşamada karar verilmesine olanak bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, maddi ve manevi tazminat istemi hakkında bu aşamada karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Özel öğretim kurumunun kapatılması hâlinde çalışma izninin iptalinin gerektiğine ve çalışma iznine tabi olarak mesleğini ifa eden personelin çalışma izninin iptal edilmesinin bir sonucu olarak kişiye doğrudan özel öğretim kurumlarında çalışma yasağı getirilmesine ve böyle bir yasağın uygulanma şartlarına ilişkin bir hükmün bulunmadığı, dolayısıyla davacının çalıştığı okulun kapatılması nedeniyle doğrudan çalışma izni iptal edilmek suretiyle özel öğretim kurumlarında çalışmasının yasaklanmasının kanuni dayanağının bulunmadığı, düzenleyici işlem niteliğindeki Genelge uyarınca çalışma izninin iptal edilerek özel öğretim kurumlarında çalışmasının yasaklanmasına ilişkin şerhin kaldırılmaması ve söz konusu şerh nedeniyle de tarafına çalışma izni verilmemesi yönünde tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı, dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararı da sonucu itibariyle hukuka uygun bulunduğu; davacının maddi tazminat talebi bakımından ise; davacının çalışma izni iptal edilmemiş olsaydı görev yaptığı özel eğitim kurumunun, Fethullahçı Terör Örgütü/Paralel Devlet yapılanması ile bağlantısının bulunması nedeniyle kapatılmış olması nedeniyle anılan yerde çalışamayacağı, öte yandan söz konusu tarihler arasında farklı bir yerde görev yapmak suretiyle gelir elde edeceğinin kesin olarak belli olmadığı, dolayısıyla davacının mahrum kaldığını ileri sürdüğü gelirin muhtemel zarar niteliğinde olduğu, kesin ve miktarı belirlenebilir bir zarar niteliğinde bulunmadığı, maddi tazminat talebinin reddi gerektiği, manevi tazminat talebi bakımından ise; manevi tazminata hükmedilmesini gerekli kılan koşulların oluşmadığı gerekçesiyle istinaf istemine konu Mahkeme kararına yönelik istinaf başvurularının; işlemin iptali kısmı bakımından yukarıda belirtilen gerekçeyle reddine, tazminat istemleri hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair kısım bakımından, davacı istinaf başvurusunun reddine, davalı istinaf başvurusunun kabulüyle, kararın bu kısmının kaldırılmasına, maddi ve manevi tazminat talepleri bakımından davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI : Davacı tarafından; temyize konu kararın maddi ve manevi tazminat istemlerinin reddine ilişkin kısımları ile dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısımda idarece yeniden değerlendirme yapılacağına ilişkin gerekçenin hukuka aykırı olduğu; davalı idare tarafından, temyize konu kararın dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmının hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Taraflarca savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Davacının temyiz isteminin reddine; davalı idarenin temyiz isteminin kararın gerekçesi değiştirilmek suretiyle reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Özel Yamanlar Buca İlkokulunun 667 saylı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname ile kapatıldığı, kapatma kararına istinaden davacının çalışma izninin iptal edildiği ve bu durumun MEBBİS modülüne işlendiği, davacı tarafından iptal edilen çalışma izninin geri verilmesi istemiyle 08/09/2021 tarihli dilekçeyle davalı idareye başvuru yaptığı, başvurunun komisyon çalışmalarının devam ettiğinden bahisle kesin olmayan cevapla reddedilmesi üzerine anılan ret işleminin iptali ile işlem nedeniyle uğranıldığı ileri sürülen maddi ve manevi zararlarının yasal faiziyle ödenmesi istemiyle bakılan davanın açıldığı görülmektedir.
Temyize konu kararın; tazminat isteminin reddine ilişkin kısmı ile dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısımda idarece yeniden değerlendirme yapılacağına ilişkin gerekçe davacı tarafından; işlemin iptaline ilişkin kısmı ise davalı idare tarafından temyiz edilmekte olup; istemlerin ayrı ayrı incelenmesi gerekmektedir.
Davacının temyiz istemi yönünden yapılan inceleme:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen kararın davanın reddine ilişkin kısmı usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Davalı idarenin temyiz istemi yönünden yapılan inceleme:
Milli Eğitim Bakanlığı'nın 21/07/2016 tarih ve E.7762886 sayılı Bakan Olur'u ile uygun görülen ve Milli Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Genel Müdürlüğü'nün 21/07/2016 tarih ve 7783529 sayılı "FETÖ/PDY Terör Örgütü ile Bağlantılı Olduğu Tespit Edilen Kurumlar" konulu Genelge'nin 3. maddesinde "Cumhuriyet Savcılıklarınca haklarında işlem başlatılan özel öğretim kurumları ile özel öğrenci yurtlarından yönetimine kayyum atanmayan kurumlar ile kayyum atanan kurumlarda kayyum ataması yapılmadan önce görev yapan, yönetici, eğitimci, öğretmen, uzman öğretici, usta öğretici ve diğer personelin MEBBİS üzerinden tespitleri yapılarak çalışma izinleri valiliklerce iptal edilecek ve bu personele başka bir özel öğretim kurumunda çalışma izin onayı düzenlenmeyecek ve MEBBİS üzerinde gerekli bilgiler işlenecektir. " düzenlemesine yer verilmiştir.
Yukarıda yer verilen Genelge'nin 3. maddesinin iptali istemiyle açılan davada; Dairemizin 14/06/2023 tarih ve E:2017/4405, 2023/3101 sayılı kararıyla; dava konusu düzenlemede yer alan; "...bu personele başka bir özel öğretim kurumunda çalışma izin onayı düzenlenmeyecek ve MEBBİS üzerinde gerekli bilgiler işlenecektir." ibaresinin iptaline; "....görev yapan, yönetici, eğitimci, öğretmen, uzman öğretici, usta öğretici ve diğer personelin MEBBİS üzerinden tespitleri yapılarak çalışma izinleri valiliklerce iptal edilmesi..." ibaresi yönünden ise davanın reddine karar verilmiştir.
Uyuşmazlığa konu işlemin, çalışma izni iptal edilen davacıya özel öğretim kurumlarında bir daha çalışma izni onayı düzenlenmemesi sonucunu doğurduğu ve anılan işlemin dayanağının; Milli Eğitim Bakanlığı'nın 21/07/2016 tarih ve 7783529 sayılı "FETÖ/PDY Terör Örgütü ile Bağlantılı Olduğu Tespit Edilen Kurumlar" konulu Genelgesi'nin 3. maddesinde yer alan; "... bu personele başka bir özel öğretim kurumunda çalışma izin onayı düzenlenmeyecek ve MEBBİS üzerinde gerekli bilgiler işlenecektir." hükmü olduğu anlaşılmakta olup; Genelge'nin bu kısmı Dairemizin 14/06/2023 tarih ve E:2017/4405, 2023/3101 sayılı kararıyla iptal edildiğinden, davacı tarafından yapılan başvurunun reddine ilişkin işlemin iptali gerekmektedir.
Dairemizce verilen bu kararın; davacıya doğrudan çalışma izni düzenlenmesi anlamına gelmediği açık olup; özel öğretim kurumlarında çalışmak isteyen kişilerin çalışma izni talepleri değerlendirilirken, 5580 sayılı Kanun'un 4. maddesi uyarınca şartları sağlayıp sağlamadığı, idarece ayrıca değerlendirilecek ve çalışma izni başvuru şartlarını sağlayan ilgililere idarece çalışma izni onayı düzenlenebilecektir.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle,
1\. Temyiz istemlerinin reddine,
2\. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının kısmen davacının temyiz istemi yönünden ONANMASINA; davalı idarenin temyiz istemi yönünden ise kısmen yukarıda belirtilen gerekçeyle ONANMASINA,
3\. Temyiz giderlerinin istemde bulunanlar üzerinde bırakılmasına, davacının adli yardım istemi kabul edildiğinden tahsil edilemeyen temyiz yargılama giderlerinin davacıdan tahsili için Mahkemece ilgili Vergi Dairesine müzekkere yazılmasına, davalı idarece yatırılan posta gideri avansından artan tutarın Mahkeme tarafından iadesine,
4\. 2577 sayılı Kanunun 50. maddesi uyarınca onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine,
5\. Kesin olarak, 08/10/2025 tarihinde oybirliği ile karar verildi.