Karar Detayı

T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2022/5816
Karar No : 2025/7217

DAVACI : ...
VEKİLİ : Av. ...

DAVALI : ... Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...

DAVANIN KONUSU : Davacı tarafından,
1)Denklik başvurusunun reddine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlem ile bu işlemin dayanağı olan,
2)Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Tanıma ve Denklik Yönetmeliği'nin 7. maddesinin 6. fıkrasının (d) bendinde yer alan “Bir eğitim-öğretim dönemi için eğitim-öğretim süresinin %70’inden az olan süreler eksik sayılır." düzenlemesinin iptali istenilmektedir.

DAVACININ İDDİALARI :
Yurt dışı yükseköğretim kurumuna kayıt olurken Türkiye’de Adalet Meslek Yüksek Okulu mezunu olduğu için bir kısım derslerden muaf tutulduğu, Avrupa’da hukuk eğitiminin 6 yarı yıl olduğu ve muaf tutulan dersler sonrası 4 yarı yıl eğitim aldığı, bu nedenle yurt dışı kalış süresinin 3 yıl üzerinden değil 2 yıl üzerinden hesaplanması gerektiği, aranılan %70’lik devam zorunluluğunun gün değil ders saati bazında arandığı, yurt dışı kalış süre hesabına göre bir öğrencinin ders programının haftanın 4 gününe yayılmaması durumunda 49 günlük süre hesabının sağlanamayacağı, ders programının yükseköğretim kurumları tarafından genellikle haftanın 2 ya da 3 gününe yayıldığı dikkate alındığında davalı idarenin yurt dışı kalış süresi hesabında ders değil gün hesabı yapmasının hukuka aykırı olduğu, yurt dışı kalış süresi hesabındaki bir diğer temel hatanın ise hafta sonu ve yaz dönemlerinin süre hesabında dikkate alınmaması olduğu, oysaki bazı öğretim üyelerinin ders programlarındaki yoğunluktan dolayı hafta sonu ders yaptığı, bu durumun Türkiye’de bulunan yükseköğretim kurumlarında da gerçekleştiği, aynı şekilde yaz okulunda alınan eğitiminde süreden sayılması gerektiği halde sayılmadığı, ayrıca yurt dışı kalış süresinin 160 gün değil 186 gün olduğu, haklı beklenti ve kazanılmış hak ilkelerinin ihlal edildiği ileri sürülmektedir.

DAVALI İDARENİN SAVUNMASI:
Usule ilişkin olarak davanın, ehliyet ve süre yönünden reddedilmesi gerektiği, kesin ve yürütülebilir işlem bulunmadığından, kesin hüküm nedeniyle incelenmeksizin ret kararı verilmesi, gerektiği ileri sürülmektedir.
Esasa ilişkin olarak, dava konusu edilen Yönetmelik hükmünün getiriliş amacının yurt dışında öğrenim görmekte olanların öğrenime fiilen devam iradesi göstermeleri ve sadece sınav dönemleri ülkede bulunarak diploma almalarının önüne geçilmek istenilmesi olduğu, %70‘lik oranın üniversitelerce genel kabul gören ve uygulanan oran olduğu için bu orana uygun şekilde öğrencilerin devamının arandığı, ülkemizde hukuk eğitiminin örgün olarak 4 yıl ve 240 AKTS olarak okutulduğu, davacının ülke giriş cıkışlarından Makedonya’da toplam 160 gün kaldığı ve bu sürenin de salt iş günü olmadığı, dava konusu Yönetmelik hükmünün ve işlemin hukuka uygun olduğu ileri sürülerek davanın reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Davanın reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

DANIŞTAY SAVCISI : ...
DÜŞÜNCESİ : Dava; yurt dışı hukuk fakültesi diploması olan davacının denklik talebinin reddine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin ve 14/04/2020 tarih ve 31099 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Yönetmelik'in 1. maddesi ile Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Tanıma ve Denklik Yönetmeliği 7. madde, 6 fıkrasının (d) bendine eklenen “Bir eğitim-öğretim dönemi için eğitim-öğretim süresinin %70’inden az olan süreler eksik sayılır." hükmünün iptali istemiyle YÖK Başkanlığına karşı açılmıştır.
Dava konusu Yönetmelik, 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 7 nci maddesi ile 23/2/2006 tarihli ve 5463 sayılı Kanunla onaylanması uygun bulunan 11/4/1997 tarihli Avrupa Bölgesinde Yükseköğretimle İlgili Belgelerin Tanınmasına İlişkin Sözleşme ve 23/2/2011 tarihli ve 6165 sayılı Kanunla onaylanması uygun bulunan 16/1/2009 tarihli Türkiye Cumhuriyeti ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Hukukuna Göre Kurulmuş Olan Üniversitelerin Karşılıklı Tanınmasına Dair Milletlerarası Anlaşma hükümlerine dayanılarak hazırlanmıştır.
23/02/2006 tarihli ve 5463 sayılı Kanun'la onaylanması uygun bulunan 11/04/1997 tarihli Avrupa Bölgesinde Yükseköğretimle İlgili Belgelerin Tanınmasına İlişkin Sözleşme'nin “Yükseköğretim belgelerinin tanınması” başlıklı VI. Bölümü'nün 1. maddesinde, “Bir tanıma kararı, yükseköğretim belgesi tarafından belgelenen bilgi ve beceri esasına dayanıyorsa, her Taraf, tanımanın istendiği belge ile tanımanın istendiği Tarafça bu belgeye karşılık gelen diploma arasında önemli bir farklılık görülmediği durumda, diğer tarafta verilmiş yükseköğretim belgelerini tanıyacaktır.” kuralı bulunmaktadır.
06/11/2010 tarihli ve 27751 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Denklik Yönetmeliği'ni yürürlükten kaldıran 20/02/2016 tarihli ve 29630 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Tanıma ve Denklik Yönetmeliği'nin "Başvuru usulü ve aranacak belgeler" başlıklı 4. maddesinin 1. fırkasında, "Tanıma veya denklik başvurusu, ... Yükseköğretim Kurulunun belirleyeceği yöntem, usul ve esaslar çerçevesinde aşağıda belirtilen belgelerle yapılır:..h) Yükseköğrenim süresince kullanılan pasaportların asılları veya giriş-çıkış tarihlerini gösteren ve işlem gören sayfalarının noter ya da Türkiye Cumhuriyeti Dış Temsilcilikleri tarafından onaylanmış okunaklı sureti ile il emniyet müdürlüğünden alınmış giriş-çıkış belgesi;...", "Denklik başvurusunun incelenmesi sonucu yapılacak işlemler" başlıklı 7. maddesinin 5. fıkrasında, "Yapılan inceleme sonucunda, aşağıda belirtilen hallerde denklik başvuruları reddedilir:...d) "Öğrenim süresince kullanılan pasaportun/pasaportların ve il emniyet müdürlüğünden alınan giriş-çıkış dökümünün incelenmesi sonucunda her bir eğitim-öğretim dönemi için öğrenim görülen ülkedeki bulunma süresinde eksiklik tespit edilenlerin başvuruları reddedilir. Öğrenime devam süresinin tespitinde Türkiye’deki eğitim-öğretimle ilgili yükseköğretim mevzuatı esas alınır." hükümlerine yer verilmiştir.
20/02/2016 tarihli ve 29630 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan yukarıda yer verilen Yönetmeliği yürürlükten kaldıran 05/12/2017 tarihli ve 30261 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Tanıma ve Denklik Yönetmeliği'nin "Başvuru usulü ve aranacak belgeler" başlıklı 4. maddesinin 1. fırkasında, "Tanıma veya denklik başvurusu, ,,, Yükseköğretim Kurulunun belirleyeceği yöntem, usul ve esaslar çerçevesinde aşağıda belirtilen belgelerle yapılır: ... f) Türkiye Cumhuriyeti uyruklu başvuru sahiplerinden yükseköğrenim süresince kullanılan pasaportların asılları veya giriş-çıkış tarihlerini gösteren ve işlem gören sayfalarının Türkiye Cumhuriyeti noterleri ya da Türkiye Cumhuriyeti Dış Temsilcilikleri tarafından onaylanmış okunaklı sureti ile il emniyet müdürlüğünden alınmış giriş-çıkış belgesi", "Mezuniyet tanıma belgesi ve diploma denklik belgesi başvurularının incelenmesi sonucu yapılacak işlemler" başlıklı 7. maddesinin 6. fıkrasının (d) bendinde, "Öğrenim süresince kullanılan pasaportun/pasaportların ve il emniyet müdürlüğünden alınan giriş-çıkış dökümünün incelenmesi sonucunda her bir eğitim-öğretim dönemi için öğrenim görülen ülkedeki bulunma süresinde eksiklik tespit edilenlerin başvuruları reddedilir. Öğrenime devam süresinin tespitinde Türkiye’deki ilgili yükseköğretim mevzuatı esas alınır.", "Geçiş hükmü" başlıklı geçici 1. maddesinde, "Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce yapılan denklik başvurularında, usul hükümleri dışında başvurunun yapıldığı tarihteki ilgili mevzuat hükümleri uygulanır. Ancak kişi lehine olan durumlarda bu Yönetmelik hükümleri uygulanır." hükümlerine yer verilmiştir.
Davacının mezun olduğu tarihte yürürlükte olup ilgili hükümleri yukarıda yazılı olan Yükseköğretim Diplomaları Tanıma ve Denklik Yönetmeliği'nin 7. maddesinin 6. fıkrasının (d) bendinde yer alan, “her bir eğitim-öğretim dönemi için” ibaresi 14/4/2020 tarihli 31099 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Yönetmelik'in 1. maddesi ile çıkartılarak, aynı bende “Bir eğitim-öğretim dönemi için eğitim-öğretim süresinin %70’inden az olan süreler eksik sayılır. Ön lisans eğitiminde en fazla bir, lisans eğitiminde ise en fazla üç eğitim-öğretim döneminde, eğitim-öğretime devam etmiş olmakla birlikte o dönemler için aranan sürelerde eksiklik bulunanlarda, öğrenim görülen ülkedeki bulunma süresi aranan toplam süreyi sağlıyorsa ilgili dönemlerdeki eksiklik dikkate alınmaz.” cümleleri eklenmiştir.
İşbu dava devam ederken 12/8/2023 tarihli ve 32277 sayılı R.G.'de yayımlanan Yönetmeliğin 1. maddesi ile de, yukarıda yer verilen 7. maddenin 6. fıkrasının (d) bendinin üçüncü ve dördüncü cümleleri; "Bu süre her bir eğitim ve öğretim dönemi için %70’ten az olamaz, eğitim ve öğretim faaliyetleri dışındaki süreler hesaplamaya dahil edilmez. Ön lisans eğitimini Türkiye’de tamamlayan ve ön lisans derslerini saydırarak yurtdışında lisans eğitimini tamamlayanlar için Bilim Alanı Danışma Komisyonu, Türkiye Yeterlilikler Çerçevesindeki (TYÇ) kazanımları ve ilgili programın Türkiye’deki ilgili mevzuat ve program kazanımlarını dikkate alarak inceleme yapar." şeklinde değiştirilmiş ise de; yapılan değişiklik davacının talebini karşılar nitelikte olmadığından ve bireysel işlem de dava konusu edilmiş olduğundan işin esasını incelemek gerekmiştir.
Yurt dışındaki yükseköğretim kurumlarından alınmış ön lisans ve lisans üstü diplomaların denkliğini tespit etmenin Yükseköğretim Kurulunun görevleri arasında sayıldığı, Avrupa Bölgesinde Yükseköğretimle İlgili Belgelerin Tanınmasına İlişkin Sözleşme'nin “Yükseköğretim Belgelerinin Tanınması” başlıklı VI. Bölümü'nün 1. maddesi uyarınca sözleşmeye taraf olanların tanımanın istendiği belge ile tanımanın istendiği tarafça bu belgeye karşılık gelen diploma arasında önemli bir farklılık görülmediği durumda, diğer tarafta verilmiş yükseköğretim belgelerinin tanınacağı belirtilmiştir.
Avrupa Bölgesinde Yükseköğretimle İlgili Belgelerin Tanınmasına İlişkin Sözleşme'ye taraf olan Ülkemizde denklik vermeye yetkili kurum olan Yükseköğretim Kurulunca anılan Sözleşme'ye taraf olan ülkelerden alınan diplomalara ilişkin denklik taleplerinin hukuk devleti ve ahde vefa ilkeleri gereğince bu Sözleşme tarafından çizilen çerçeve içerisinde değerlendirilmesi ve objektif kriterlerin ortaya konulması gerektiği açık olmakla birlikte; dava konusu Yönetmelik hükmü uyarınca denklik başvurularında, Yükseköğretim Kurulu tarafından lisans eğitiminin düzeyi ve içeriğine yönelik olarak yapılacak inceleme ve değerlendirmeler kapsamında mezun olunan programın Türk yükseköğretim programlarına eşdeğer olup olmadığı hususuna ek olarak, başvuru sahiplerinin eğitime devam edip etmedikleri ve yurt dışında kalınan sürenin lisans eğitimi için yeterli olup olmadığı hususlarına karine teşkil edecek şekilde objektif bir kriter olarak getirilen dava konusu düzenlemede hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Birel işleme gelince; davacının idare mahkemesinde ilk denklik başvurusunun reddi üzerine açtığı davada, ... İdare Mahkemesinin ... tarihli ve E:..., K:... sayılı kararıyla "Adalet Meslek Yüksekokulundan aldığı Önlisans Diploması ardından 2015 yılında kayıt yaptırdığı Makedonya First Private Üniversitesi Hukuk Fakültesindeki eğitimi süresince hafta sonları dahil sadece 160 gün bulunduğu, ülkemizde hukuk alanında örgün öğrenimde her bir dönem için öngörülen azami sürenin 14 hafta olduğu, davacının eğitimini 3 dönemde tamamladığı ve bu sürenin 42 haftaya yani hafta sonları dahil 294 güne tekabül ettiği, bu sürenin %70'ine karşılık gelen sürenin ise 206 gün olduğu tespit edilmiş olup, davacının hafta sonları dahil 160 günde hukuk mesleğinin gerektirdiği formasyonu alamayacağı; bu durumda davacının 160 günlük kalış süresinin yetersiz olduğundan bahisle denklik başvurusunun reddine ilişkin olarak tesis edilen davaya konu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı" gerekçesiyle dava reddedilirken yapılan tespitler geçerli olduğu gibi dayanak Yönetmelik hükmündeki değişikliğin, durumu davacı lehine değiştirmediği de açık olup; dava konusu birel işlemde de hukuka aykırılık bulunmamaktadır. Açıklanan nedenlerle, davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

HUKUKİ SÜREÇ :
USUL YÖNÜNDEN:
Davalı idarenin usule yönelik itirazları kabul edilmeyerek işin esası incelendi:

MADDİ OLAY:
Beykent Üniversitesi Meslek Yüksekokulu Hukuk Bölümü Adalet Programından 24/07/2015 tarihinde mezun olan davacı, 2015 yılında Makedonya First Private University Fon Skopie’nin Hukuk Bölümüne kayıt yaptırarak, 2017 yılında mezun olmuştur.
Davacının ilk denklik başvurusu; Yükseköğretim Yürütme Kurulu'nun 23/05/2018 tarihli kararıyla, eğitim aldığı ülkede eğitim aldığı yıllar itibarıyla hukuk alanındaki lisans kazanımlarını elde etmesi için gerekli olan eğitime devam süresinin (ilgili ülkede kalış süresinin) yetersiz olduğu gerekçesiyle reddedilmiş olup açılan davada; ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla, davacının kalış süresinin yetersiz olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, davacının istinaf başvurusu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi’nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla kesin olarak reddedilmiştir.
Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Tanıma ve Denklik Yönetmeliğinin 7. maddesinin 6. fıkrasının (d) bendinde 14/04/2020 tarihinde değişiklik yapılması üzerine, davacı tarafından yeniden yapılan 22/04/2022 tarihli denklik başvurusunun reddedilmesi üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İNCELEME VE GEREKÇE:
İLGİLİ MEVZUAT:
Anayasamızın "Eğitim ve öğrenim hakkı ve ödevi" başlıklı 42. maddesinde; 'Kimse, eğitim ve öğrenim hakkından yoksun bırakılamaz. Öğrenim hakkının kapsamı kanunla tespit edilir ve düzenlenir...' hükmüne, "Milletlerarası andlaşmaları uygun bulma" başlıklı 90. maddesinin 5. fıkrasında; 'Usulüne göre yürürlüğe konulmuş Milletlerarası andlaşmalar kanun hükmündedir. Bunlar hakkında Anayasaya aykırılık iddiası ile Anayasa Mahkemesine başvurulamaz. Usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası andlaşmalarla kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi nedeniyle çıkabilecek uyuşmazlıklarda milletlerarası andlaşma hükümleri esas alınır.' hükmüne yer verilmiştir.
Türkiye Cumhuriyetince 20/03/1952 tarihinde imzalanan ve 10/03/1954 tarih ve 6366 sayılı Kanun ile yürürlüğe giren Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesine Ek 1 Numaralı Protokol'ün eğitim hakkını düzenleyen 2. maddesinde; "Hiç kimse eğitim hakkından yoksun bırakılamaz. Devlet, eğitim ve öğretim alanında yükleneceği görevlerin yerine getirilmesinde, ana ve babanın bu eğitim ve öğretimin kendi dini ve felsefi inançlarına göre yapılmasını sağlama haklarına saygı gösterir." düzenlemesi yer almıştır.
Avrupa Konseyi, Avrupa Bölgesindeki yükseköğretim ile ilgili diploma ve derecelerin tanınması için 11/04/1997 tarihinde Unesco ile birlikte Lizbon Tanıma Sözleşmesi'ni gerçekleştirmiş olup tam adı, Avrupa Bölgesinde Yükseköğretimle İlgili Belgelerin Tanınmasına İlişkin Sözleşme olan Lizbon Tanıma Sözleşmesi, Avrupa Bölgesi'nde bir başka ülkeden alınmış olan derece ve öğrenim sürelerinin tanınmasına ilişkin usulleri belirleyen ve hukuksal bağlayıcılığı olan bir belgedir. Sözleşme, yabancı diplomaların ev sahibi ülkenin eğitim sistemi ve/veya iş sektöründeki gerçek yerinin belirlenmesine yöneliktir. Sözleşme sadece yükseköğretim değil, yükseköğretime giriş sağlayan ortaöğretim derecelerini de kapsamakta ve doğrudan akademik tanıma ile ilgilenmektedir.
28/02/2006 tarih ve 26094 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 23/02/2006 tarih ve 5463 sayılı Kanun ile Türkiye Cumhuriyeti adına 01/12/2004 tarihinde imzalanan "Avrupa Bölgesinde Yükseköğretimle İlgili Belgelerin Tanınmasına İlişkin Sözleşme"nin onaylanması uygun bulunmuştur.
Anılan Sözleşme'de "Tanıma" kavramı, bir yabancı eğitim belgesinin, eğitim ve/veya iş etkinliklerinde kullanılmak üzere yetkili makam tarafından resmi olarak kabulü şeklinde düzenlenmiş ve bir tanıma kararının, yükseköğretim belgesi tarafından belgelenen bilgi ve beceri esasına dayanıyorsa, her Taraf, tanımanın istendiği belge ile tanımanın istendiği Tarafça bu belgeye karşılık gelen diploma arasında önemli bir farklılık görülmediği durumda, diğer Tarafta verilmiş yükseköğretim belgelerini tanıyacağı hususuna yer verilmiştir.
2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun "Yükseköğretim Kurulunun görevleri" başlıklı 7. maddesinin (p) fıkrasında, yurt dışındaki yükseköğretim kurumlarından alınmış ön lisans, lisans ve lisans üstü diplomaların denkliğini tespit etmek görevi Yükseköğretim Kuruluna verilmiştir.
05/12/2017 tarih ve 30261 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Tanıma ve Denklik Yönetmeliği'nin "Amaç ve kapsam" başlıklı 1. maddesinde; 'Bu Yönetmeliğin amacı yurtdışındaki yükseköğretim kurumlarından alınan ön lisans, lisans, yüksek lisans diplomalarının tanıma ve denklik işlemlerinde uyulacak usul ve esasları belirlemektir.', "Dayanak" başlıklı 2. maddesinde; 'Bu Yönetmelik, 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 7 nci maddesi ile 23/2/2006 tarihli ve 5463 sayılı Kanunla onaylanması uygun bulunan 11/4/1997 tarihli Avrupa Bölgesinde Yükseköğretimle İlgili Belgelerin Tanınmasına İlişkin Sözleşme ve 23/2/2011 tarihli ve 6165 sayılı Kanunla onaylanması uygun bulunan 16/1/2009 tarihli Türkiye Cumhuriyeti ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Hukukuna Göre Kurulmuş Olan Üniversitelerin Karşılıklı Tanınmasına Dair Milletlerarası Anlaşma hükümlerine dayanılarak hazırlanmıştır.' düzenlemelerine yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dava konusu Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Tanıma ve Denklik Yönetmeliği'nin 7. maddesinin 6. fıkrasının (d) bendinde yer alan “Bir eğitim-öğretim dönemi için eğitim-öğretim süresinin %70’inden az olan süreler eksik sayılır." düzenlemesi yönünden yapılan inceleme:
Dava konusu işlemin tesis edildiği tarih itibarıyla Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Tanıma ve Denklik Yönetmeliği 7. maddesinin 6. fıkrasının (d) bendinde; "öğrenim süresince kullanılan pasaportun/pasaportların ve il emniyet müdürlüğünden alınan giriş-çıkış dökümünün incelenmesi sonucunda öğrenim görülen ülkedeki bulunma süresinde eksiklik tespit edilenlerin başvuruları reddedilir. Öğrenime devam süresinin tespitinde Türkiye’deki ilgili yükseköğretim mevzuatı esas alınır. Bir eğitim-öğretim dönemi için eğitim-öğretim süresinin %70’inden az olan süreler eksik sayılır. Ön lisans eğitiminde en fazla bir, lisans eğitiminde ise en fazla üç eğitim-öğretim döneminde, eğitim-öğretime devam etmiş olmakla birlikte o dönemler için aranan sürelerde eksiklik bulunanlarda, öğrenim görülen ülkedeki bulunma süresi aranan toplam süreyi sağlıyorsa ilgili dönemlerdeki eksiklik dikkate alınmaz." düzenlemesine yer verilmiştir.
Anılan düzenlemenin güncel hali ise, "Öğrenim süresince kullanılan pasaportun/pasaportların ve il emniyet müdürlüğünden alınan giriş-çıkış dökümünün incelenmesi sonucunda öğrenim görülen ülkedeki bulunma süresinde eksiklik tespit edilenlerin başvuruları reddedilir. Öğrenime devam süresinin tespitinde Türkiye’deki ilgili yükseköğretim mevzuatı esas alınır. Bu süre her bir eğitim ve öğretim dönemi için %70’ten az olamaz, eğitim ve öğretim faaliyetleri dışındaki süreler hesaplamaya dâhil edilmez. Ön lisans eğitimini Türkiye’de tamamlayan ve ön lisans derslerini saydırarak yurtdışında lisans eğitimini tamamlayanlar için Bilim Alanı Danışma Komisyonu, Türkiye Yeterlilikler Çerçevesindeki (TYÇ) kazanımları ve ilgili programın Türkiye’deki ilgili mevzuat ve program kazanımlarını dikkate alarak inceleme yapar." şeklindedir.
Eğitim hakkı; yalnızca Devlet tarafından sağlanan eğitime ulaşabilmeyi ve eğitim alabilme hakkını güvence altına almaz. Aynı zamanda mezun olunan okuldan alınan diplomanın tanınması, gereklerinin kabul edilmesini de sağlar.
Yurt dışındaki yükseköğretim kurumlarından alınan diplomaların ülkemizde geçerli olabilmesi için verilen eğitimin niteliği, süresi, eğitimi veren yükseköğretim kurumunun Türk yükseköğretim kurumları düzeyinde olup olmadığı hususları Yükseköğretim Kurulunca incelenmekte ve bu incelemenin sonucunda denklik başvurusu ile ilgili bir karar verilmektedir.
Öte yandan, eğitim hakkı her hal ve şartta, Yükseköğretim Kurulunca diploma denklik başvurularının hepsini kabul etme yükümlülüğünü doğurmaz. Özellikle eğitim seviyesi ve niteliği bakımından Türk eğitim sistemine eşdeğerliği yakın olmayan ülkelerden alınan diplomaların yurt içi kullanımının engellenmesi de Yükseköğretim Kurulu'nun görev ve yetkileri arasındadır.
Bu kapsamda, Yükseköğretim Kurulu tarafından lisans eğitiminin düzeyi ve içeriğine yönelik yapılacak inceleme ve değerlendirmeler kapsamında mezun olunan programın Türk yükseköğretim programlarına eşdeğer olup olmadığının belirleyicisi olarak, başvuru sahiplerinin eğitime devam edip etmedikleri ve yurt dışında kalınan sürenin lisans eğitimi için yeterli olup olmadığı hususlarına karine teşkil edecek şekilde objektif bir kriter olarak getirilen dava konusu düzenlemede hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşılmaktadır.
Dava konusu davacının denklik talebinin reddine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlem yönünden yapılan inceleme:
Makedonya First Private University Fon Skopie’nin Hukuk Bölümünde 3 yıl-180 kredi üzerinden eğitim verilmekte olup, davacı 2015 yılında anılan Bölüme kayıt yaptırmış, Türkiye’de ön lisans eğitiminde almış olduğu 9 dersten (6 ders hukuk dersidir.) muaf tutularak sadece 2 yıl eğitim alarak 2017 yılında mezun olmuştur.
Ülkemizde 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 44. maddesi uyarınca üniversitelerde öğrenim süresine devam konusundaki takdir üniversite senatolarına bırakılmış olup, üniversite yönetmeliklerindeki düzenlemeler dikkate alındığında lisans eğitimi kazanımlarını elde edebilmek için ülkemiz fakültelerindeki genel uygulamanın; her bir yarıyıl için asgari eğitim süresinin 14 hafta/70 iş günü olarak belirlendiği anlaşılmaktadır.
Dosyada yer alan İçişleri Bakanlığı Emniyet Genel Müdürlüğünden alınan yurt dışı giriş-çıkış kayıtlarının incelenmesi neticesinde, davacının 2015-2016 güz döneminde 47 iş günü (65 gün), 2016-2017 bahar döneminde 54 iş günü (76 gün), 2016-2017 güz döneminde ise 23 iş günü (29 gün) kalış süresinin bulunduğu, dolayısıyla her bir dönem için asgari eğitim süresi olan 70 iş gününün %70'ine denk gelen 49 iş günü şartının sağlanamadığı görülmektedir.
Bu kapsamda, Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Tanıma ve Denklik Yönetmeliğinin 7. maddesinin 6. fıkrasının (d) bendinde yer alan “Bir eğitim-öğretim dönemi için eğitim-öğretim süresinin %70’inden az olan süreler eksik sayılır." düzenlemesinde hukuka aykırılık bulunmadığı ve davacının kalış süresinin yetersiz olduğu anlaşıldığından, tesis edilen bireysel işlemde hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşılmaktadır.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1\. DAVANIN REDDİNE,
2\. Ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam ...-TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
3\. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ...-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine,
4\. Posta giderleri avansından varsa artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra istemi halinde davacıya iadesine,
5\. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'na temyiz yolu açık olmak üzere,
25/09/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.