Danıştay danistay 2021/2413 E. 2025/6338 K.

T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/2413
Karar No : 2025/6338

TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNAN (DAVALI): ...Müdürlüğü
VEKİLİ : Hukuk Müşaviri ...

KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:......, K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Niğde ili hudutları dahilinde bulunan S:... sayılı işletme ruhsatına ilişkin olarak, 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 24/11. maddesi uyarınca, aynı Kanun'un 7. maddesinde belirtilen izinlerin süresi içerisinde davalı idareye ibraz edilmediğinden bahisle 18/02/2015 - 18/02/2016 tarihine kadar olan dönem için 62.743,00-TL, 18/02/2016 - 18/02/2017 tarihine kadar olan dönem için 62.743,00-TL ve 18/02/2017 - 18/02/2018 tarihine kadar olan dönem için 62.743,00-TL olmak üzere toplam 188.229,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davacının, ruhsat sahası kapsamında gerekli izinlerin alınması için Bakanlığa başvurarak Kanun'un 7. maddesinde öngörülen izinlerin alınması iradesini ortaya koymasına rağmen kendisine atfedilemeyecek nedenlerden dolayı ilgili izinleri süresi içerisinde Genel Müdürlüğe sunamadığı ve dolayısıyla 3213 sayılı Kanun'un 7. maddesine göre işletme ruhsatı yürürlük tarihinden itibaren (21/06/2010) üç yıl içinde almak zorunda olduğu gerekli izinleri alamamasında (süresi içerisinde Genel Müdürlüğe sunamamasında Mahkemelerinin iptal kararı dikkate alındığında) herhangi bir kusurunun bulunmadığı anlaşıldığından, davacının 3213 sayılı Kanun'un 7. maddesine göre alınması gereken izinleri süresi içerisinde sunamadığından bahisle idari para cezası ile cezalandırılmasına yönelik dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, davacıya usulüne uygun olarak tebligat yapılmasına rağmen, süresinde açılmayan davanın reddi gerektiği, dava konusu idari para cezası yaptırımına konu 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 7. maddesindeki izinlerin tamamlanmamasında davacının ihmali hareketinin söz konusu olduğu, zira, ruhsat sahibinin mera tahsis değişikliği talebinin reddine dair işlemin iptali istemiyle ... İdare Mahkemesinin E:... sayılı dosyasında açılan davada, davanın kabulüne hükmedildiği, ... Valiliğince de İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 28. maddesi uyarınca İdare Mahkemesi kararının icaplarına göre işlem tesis edilerek davacıya bildirilmesine rağmen, davacı tarafından mera izni için müracaatta bulunulmamış olduğu, dava konusu işlemde hukuka ve mevzuata aykırı yön bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Davacı tarafından, savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NIN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Dava, Niğde ili hudutları dahilinde bulunan S:... sayılı işletme ruhsatına ilişkin olarak, 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 24/11. maddesi uyarınca, aynı Kanun'un 7. maddesinde belirtilen izinlerin süresi içerisinde davalı idareye ibraz edilmediğinden bahisle 18/02/2015 - 18/02/2016 tarihine kadar olan dönem için 62.743,00-TL, 18/02/2016 - 18/02/2017 tarihine kadar olan dönem için 62.743,00-TL ve 18/02/2017 - 18/02/2018 tarihine kadar olan dönem için 62.743,00-TL olmak üzere toplam 188.229,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istemiyle açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun, "Dava açma süresi" başlıklı 7. maddesinde, dava açma süresinin özel kanunlarda ayrı süre gösterilmeyen hallerde idare mahkemelerinde altmış (60) gün olduğu ve bu sürenin yazılı bildirimin yapıldığı tarihi izleyen günden itibaren işlemeye başlayacağı kuralına; "Dilekçeler Üzerinde İlk İnceleme" başlığını taşıyan 14. maddesinin 3. fıkrasında; dava dilekçeleri üzerinde yapılacak ilk inceleme sırasında dava dilekçesinin süre aşımı yönünden de inceleneceği, 6. fıkrasında, yukarıdaki hususların ilk incelemeden sonra tespit edilmesi halinde de davanın her safhasında 15. madde hükmünün uygulanacağı, 15. maddenin 1. fıkrasının (b) bendinde; ilk inceleme üzerine davanın süresinde açılmadığının saptanması durumunda, davanın reddine karar verileceği hükme bağlanmıştır.
7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun, "Elektronik Tebligat" başlıklı 7. maddesinin a bendinde; "Aşağıda belirtilen gerçek ve tüzel kişilere tebligatın elektronik yolla yapılması zorunludur.
(...) Birinci fıkra kapsamı dışında kalan gerçek ve tüzel kişilere, talepleri hâlinde elektronik tebligat adresi verilir. Bu durumda bu kişilere tebligatın elektronik yolla yapılması zorunludur.
Birinci ve ikinci fıkra hükümlerine göre elektronik yolla tebligatın zorunlu bir sebeple yapılamaması hâlinde bu Kanunda belirtilen diğer usullerle tebligat yapılır.
Elektronik yolla tebligat, muhatabın elektronik adresine ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda yapılmış sayılır.
Bu Kanun uyarınca yapılan elektronik tebligat işlemleri, Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketi tarafından kurulan ve işletilen Ulusal Elektronik Tebligat Sistemi üzerinden yürütülür. Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketi, sistemin güvenliğini ve bu sistemde kayıtlı verilerin muhafazasını sağlayacak her türlü tedbiri alır.
Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar yönetmelikle belirlenir" hükmü mevcuttur.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yasa koyucu, idari işlemlerin sürekli bir biçimde dava açma tehdidi altında kalmasını engelleyebilmek için, idari işlemlerin ilgililerince ve belli sürede dava konusu edilebileceğini öngörerek kamu hizmetinin hızlı ve etkin biçimde yürütülmesini sağlamak istemiştir.
Dosya kapsamında bulunan bilgi ve belgeler ile 17/02/2025 tarihli ara kararlarına verilen cevabi yazıların incelenmesinden; davacıya ait KEP adresinin 08/12/2017 tarihinde açıldığı, açılan KEP aktivasyon sözleşmesinin 24/01/2018 tarihinde davacının elektronik imzasıyla imzalanarak aktive edildiği, davacının sözleşmeden doğan yükümlülüklerini yerine getirmemesi sebebiyle 12/07/2021 tarihinde anılan KEP adresinin PTT A.Ş. tarafından kapatıldığı daha sonra ilgili adresin 15/12/2022 tarihinde davacı tarafından kullanıma açıldığı, mevzuat kapsamında ileti alım ve gönderiminin yapılabilmesi için zaruri olan aktivasyon sözleşmesinin 19/01/2023 tarihinde elektronik ortamda imzalanarak tekrar aktive edildiği, 24/01/2018 - 12/07/2021 tarihleri arasında ve 19/01/2023 tarihinden itibaren aktif olduğu ve ileti alım ve gönderimlerine açık olduğu hususlarının tespit edildiği anlaşılmıştır.
Dava konusu işlemin, davacının, adresle ilgili elektronik imza işlemlerini bizzat elektronik imzasıyla tamamladığı, davacının tasarrufu altında bulunan ... adresine, 16/07/2018 tarihinde gönderildiği, 21/07/2018 tarihinde elektronik tebligat mevzuatı gereği tebliğ edilmiş sayıldığı görülmekle, bu tarihi izleyen günden itibaren dava konusu işlemde açıkça öngörülen Sulh Ceza Mahkemesine itiraz süresi olan 15 günlük süre içerisinde itiraz edilmesi gerekirken, bu süre geçirildikten çok sonra, dava konusu işlemin tahsilatına yönelik olarak düzenlenen ödeme emrinin davacıya tebliği üzerine, 21/01/2019 tarihinde kayda giren dilekçeyle açılan davanın süre aşımı nedeniyle esasını inceleme olanağı bulunmadığı, keza ödeme emrinin tebliğinin, dava konusu edilen işleme ilişkin dava açma süresini yeniden canlandırmayacağı sonucuna ulaşılmaktadır.
Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali yönündeki ... İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu Bölge Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1\. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne,
2\. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3\. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine,
4\. Kesin olarak 02/07/2025 tarihinde oybirliği ile karar verildi.