Danıştay danistay 2023/540 E. 2025/2439 K.

T.C.
D A N I Ş T A Y
YEDİNCİ DAİRE
Esas No : 2023/540
Karar No : 2025/2439

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Bakanlığı adına
... Gümrük Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Üretim Anonim Şirketi
VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem: Davacı şirket adına 2019 ve 2020 yıllarında tescilli muhtelif tarih ve sayılı 16 adet serbest dolaşıma giriş beyannamesi muhteviyatı ''HME Filtre, Anestezi Balonu ve Konnektör'' cinsi eşyaların idarece belirlenen pozisyonda ihtirazi kayıtla beyan edilmesi üzerine tahakkuk eden vergilerin ödenmesinden sonra, söz konusu eşyaların tıbbi cihaz olduğunun yargı kararları ile ortaya konulduğu belirtilerek fazladan ödendiği ileri sürülen vergilerin iadesi istemiyle 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 211.maddesi kapsamında yapılan başvurunun reddine ilişkin karara vaki itirazın reddine dair işlemin iptali ile fazladan ödenen vergilerin tahsil tarihinden itibaren hesaplanacak faiziyle birlikte iadesi istemiyle dava açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; ara kararı üzerine, Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumunca ''HME Filtre, Anestezi Balonu ve Konnektör'' ticari tanımlı eşyaların tıbbi cihaz veya aksamı olduğu ve Sağlık Bakanlığı Ürün Takip Sisteminde kayıtlı bulunduğunun bildirildiği, Gümrük Giriş Tarife Cetveli İzahnamesindeki açıklamaların dosya içerisinde yer alan bilgi ve belgelerle birlikte değerlendirilmesinden, Sağlık Bakanlığı Ürün Takip Sisteminde kayıtlı ve tıbbi cihaz niteliğinde olduğu anlaşılan eşyaların davalı idarece belirlenen pozisyonda beyan edilmesi nedeniyle fazladan ödendiği sonucuna ulaşılan vergilerin iadesi istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin işlemde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptali ile fazladan ödenen vergilerin tahsil tarihinden itibaren hesaplanacak tecil faiziyle birlikte iadesine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Uyuşmazlık konusu eşyaların tespit edilen gümrük tarife istatistik pozisyonlarında yer aldığı, davacı lehine faize hükmedilmesinin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : İstemin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'ÜN DÜŞÜNCESİ : Uyuşmazlığın çözümü, ithal edilen eşyanın dahil olduğu gümrük tarife istatistik pozisyonunun belirlenmesini ve bu belirleme ise, ancak eşyanın teknik özelliklerinin bilirkişi incelemesi yaptırılması suretiyle ortaya konulmasını ve elde edilecek verilerin, Tarifenin Yorumu ile ilgili Genel Kurallar ile ilgili pozisyonların açıklama notlarının yorumunu gerektirmesi karşısında, ortada, açıkça kanunen ödenmemesi gerektiği halde ödenmiş olan vergi söz konusu olmadığından, temyize konu kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Davacı şirket adına 2019 ve 2020 yıllarında tescilli muhtelif tarih ve sayılı 16 adet serbest dolaşıma giriş beyannamesi muhteviyatı ''HME Filtre, Anestezi Balonu ve Konnektör'' cinsi eşyaların idarece belirlenen pozisyonda ihtirazi kayıtla beyan edilmesi üzerine tahakkuk eden vergilerin ödenmesinden sonra, söz konusu eşyaların tıbbi cihaz olduğunun yargı kararları ile ortaya konulduğu belirtilerek fazladan ödendiği ileri sürülen vergilerin iadesi istemiyle 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 211.maddesi kapsamında yapılan başvurunun reddine ilişkin karara vaki itirazın reddine dair işlemin iptali ile fazladan ödenen vergilerin tahsil tarihinden itibaren hesaplanacak faiziyle birlikte iadesi istemiyle dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 211. maddesinde, kanunen ödenmemeleri gerektiği halde ödenmiş olduğu belirlenen gümrük vergilerinin geri verileceği; kanunen tahakkuk ettirilmemeleri gerektiği halde tahakkuk ettirilen gümrük vergilerinin kaldırılacağı hükmüne yer verilmiştir. Bu hüküm, anılan Kanun'la yürürlükten kaldırılan 1615 sayılı Gümrük Kanunu'nun 87. maddesiyle paralel hükümler taşımaktadır. Söz konusu Kanun'un 87. maddesi ile ilgili olarak, Danıştay İçtihatları Birleştirme Kurulunun 02/07/1966 tarih ve E:1965/13, K:1966/6 sayılı kararında da belirtildiği gibi, eşya gümrükten çekildikten sonra yanlışlıkla alındığı veya fuzulen tahsil olunduğu açıkça anlaşılan vergilerin 87. maddeye göre geri istenmesi mümkündür. Bu itibarla, 4458 sayılı Kanun'un 211. maddesi uyarınca, kanunen ödenmemeleri gerektiği halde ödenmiş olan vergilerin geri verme istemine konu olabilmesi için yanlışlıkla alındığının veya fuzulen tahsil olunduğunun açık olması gerekir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Ödenen vergilerin geri verilmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine dair karara vaki itirazın reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan işbu davada; uyuşmazlığın çözümü, davacı tarafından ithal edilen eşyanın dahil olduğu gümrük tarife istatistik pozisyonunun belirlenmesini gerektirmektedir. Bu belirleme ise, gerekli görülmesi halinde eşyanın teknik özelliklerinin bilirkişi incelemesi yaptırılması suretiyle ortaya konulmasını ve Gümrük Tarife Cetvelinin Tarifenin Yorumu ile ilgili Genel Kurallarının ve Gümrük Tarife Cetveli İzahnamesindeki açıklama notlarının yorumunu gerektirmesi nedeniyle, ortada, açıkça yanlışlıkla alınan veya fuzulen tahsil edilen bir verginin söz konusu olmadığı, dolayısıyla davacının geri verme isteminin 4458 sayılı Kanun'un 211. maddesinde öngörülen koşulları taşımadığı sonucuna varıldığından, davanın reddi gerekirken, aksi yönde verilen mahkeme kararına yönelik istinaf talebinin reddine dair vergi dava dairesi kararında isabet görülmemiştir.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Temyiz isteminin kabulüne,
2\. ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3\. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Daireye gönderilmesine,
4\. 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 13. maddesinin (j) bendi parantez içi hükmü uyarınca alınması gereken harç dahil olmak üzere, yargılama giderlerinin yeniden verilecek kararda karşılanması gerektiğine, 16/06/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.