Danıştay danistay 2023/1183 E. 2025/1974 K.

T.C.
D A N I Ş T A Y
YEDİNCİ DAİRE
Esas No : 2023/1183
Karar No : 2025/1974

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Bakanlığı adına
... Gümrük Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi
VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına tescilli ... tarih ve ... sayılı serbest dolaşıma giriş beyannamesi muhteviyatı eşyanın kusurlu olması sebebiyle mahrece iade edilmesi ve beyannamenin iptal edilmesi üzerine ödenen gümrük vergilerinin geri verilmesi istemiyle 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 213. maddesi uyarınca yapılan başvurunun reddine ilişkin karara vaki itirazın reddi yolundaki işlemin iptali ve ödenen tutarın faiziyle birlikte iadesi istemiyle dava açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 213. maddesinin 1, 2, 3, 4. fıkralarına; Gümrük Yönetmeliği'nin 181. maddesinin 5. fıkrasına; 2019/15 sayılı Bazı Tekstil, Konfeksiyon ve Deri Ürünlerinin Denetimine İlişkin Tebliğ’in 1, 3, 7, 11, 12, 14. maddelerine yer verildikten sonra, olayda, davacı şirket adına tescilli ... tarih ve ... sayılı serbest dolaşıma giriş beyannamesinin 02/08/2019 tarihinde vergilerinin ödenmesiyle kapandığı, ancak antrepoda bulunan eşyanın tesliminin gerçekleşmediği, söz konusu beyannamede daha önce davacı adına işlem gören dava dışı .. tarih ve ... sayılı beyannameye konu olan ve 2019/15 sayılı Tebliğ kapsamında denetim sonucu olumsuz çıkan ... seri numaralı eşyanın yer aldığının 02/08/2019 tarihli denetim raporu ile ortaya konulması üzerine, bütün yüklemenin kusurlu addedilerek davacının 17/09/2019 tarihli talebi ile uyuşmazlık konusu beyannamenin 30/09/2019 tarihinde iptal edildiği,
10/10/2019 tarihinde eşyaların mahrecine iade edildiği, davacı tarafından ödenen vergilerin iadesi için yapılan geri verme talebinin süresi içinde yapılmadığından bahisle reddine dair karara yapılan itirazın ''geri verme başvurusunun süresinde yapılmadığı, mahrece iade nedeninin 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 213. maddesinde belirtilen nedenlerden değil, ithalat denetimlerinin olumsuz sonuçlanmış olmasından kaynaklandığı ve beyanname muhteviyatı eşyaların tamamının değil bir kısmının ithalat denetiminin olumsuz çıktığı'' neden gösterilerek reddi yolundaki işlemin iptali istemiyle işbu davanın açıldığı, bu durumda, beyannamenin tescil tarihine göre ödenen vergilerin iadesi istemini içerir 07/11/2019 tarihli geri verme başvurusu, 4458 sayılı Kanun'un 213. maddesinin 4. fıkrasında öngörülen bir yıllık başvuru süresi içerisinde yapıldığından, başvurunun süresi içinde yapılmadığından bahisle reddedilmesinde hukuka uyarlık görülmediği, davacının geri verme başvurusunun, mahrece iade nedeninin 4458 sayılı Kanun'un 213. maddesinde belirtilen nedenlerden değil ithalat denetimlerinin olumsuz sonuçlanmasından kaynaklandığı ve beyanname muhteviyatı eşyaların tamamının değil bir kısmının ithalat denetiminin olumsuz çıktığından bahisle reddedilmesine ilişkin olarak ise; uyuşmazlık konusu beyanname muhteviyatı eşyaların bir kısmının 2019/15 sayılı Tebliğ'e göre yapılan kontrol sonucunun olumsuz çıkması nedeniyle, aynı satıcıdan aynı tarihte ithal edilen benzer nitelikteki ürünlerin de anılan Tebliğ kapsamında denetime tabi olması, denetim kapsamında yapılacak test masraflarının davacıya ait olması, Türkiye'de ürün güvenliği ve denetiminden geçemeyen ürünlerin sonradan toplatılması, düzeltilmesi ve imhası aşamalarında da davacının sorumluluğunun bulunması göz önüne alınarak kullanılmamış eşyaların tamamının mahrecine iade edilmesinin ticari icaplara uygun düştüğü, ''dürüstlük ilkesine'' ve ''basiretli bir tacir gibi davranma yükümlülüğü''ne uygun hareket ettiği anlaşılan davacının hukuki çıkarının korunmasının icap ettiği, öte yandan, davalı idarece eşyaların mahrece iade edilmediği veya kullanılmış olduğu hususunda yapılmış herhangi bir tespit de bulunmadığından, 4458 sayılı Kanun'un 213. maddesinde belirtilen koşulların gerçekleştiğinin anlaşılması karşısında, mahrece iade edilen eşyaya ilişkin olarak fazladan alınan vergilerin iadesi gerektiğinden, davacı adına tesis edilen işlemde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, fazladan ödenen gümrük vergilerinin tahsil tarihinden itibaren hesaplanacak tecil faizi ile birlikte davacıya iadesine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 212. maddesi uyarınca beyanname iptalinde bu beyannameye dayanılarak ödenmiş olan vergilerin iadesi isteminin bu beyannamenin iptal edilmesi amacıyla müracaatta bulunulması için öngörülen süreler içerisinde yapılması gerektiği halde, davacı tarafından süresinde başvuru yapılmadığı; ayrıca eşyanın mahrece iadesinin 4458 sayılı Kanun'un 213. maddesinde sayılan nedenlerden değil ithalat denetiminin olumsuz sonuçlanmasından kaynaklandığı, iptal edilen beyanname muhteviyatı eşyanın sadece bir kısmının denetimi olumsuz sonuçlanmasına karşın tüm eşyanın mahrece iade edildiği, bu sebeple 4458 sayılı Kanun'un 213. maddesinin olayda uygulanamayacağı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'ÜN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan kararın onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dayandığı hukuki ve kanuni nedenlerle gerekçesi yukarıda açıklanmış bulunan bölge idare mahkemesinin dava konusu işlemin iptali ile ve fazladan ödenen gümrük vergilerinin tahsil tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte davacıya iadesine ilişkin hüküm fıkraları aynı gerekçe ve nedenlerle Dairemizce de uygun görülmüş olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar, kararın anılan kısımlarının bozulmasını gerektirecek nitelikte bulunmamıştır.
Kararın yasal faiz oranını aşan faize ilişkin kısmına gelince;
4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 216. maddesinin 07/11/2019 tarih ve 30941 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 24/10/2019 tarih ve 7190 sayılı Kanun'un 8. maddesiyle değişik 1. fıkrasında, gümrük vergileri ile bunların ödenmelerine bağlı olarak tahsil edilmiş gecikme faizinin veya gecikme zammının geri verilmesinde, geri vermeye konu fazla tahsilatın yükümlüden kaynaklanması durumunda geri verme başvurusunun yapıldığı tarihten, diğer durumlarda ise tahsilat tarihinden geri verme kararının tebliğ edildiği tarihe kadar geçen süre için geri verilecek tutar üzerinden, aynı dönemde 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'a göre belirlenen tecil faizi oranında hesaplanacak faizin ödeneceği hükmü yer almaktadır.
Dosyanın incelenmesinden, olayda, 6183 sayılı Kanun'a göre belirlenen tecil faiziyle gümrük vergilerinin geri verilmesine ilişkin yasal değişikliğin 07/11/2019 tarihinde yürürlüğe girdiği, uyuşmazlık konu beyannamenin ise 01/08/2019 tarihinde tescil edildiği anlaşıldığından, verginin, 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun'da öngörülen yasal faiz oranında hesaplanacak faiziyle iade edilmesi gerekmektedir. Anılan tarihte yürürlükte olmayan hükme dayanılarak tecil faiziyle iadeye ilişkin hüküm fıkrasının yasal faiz oranını aşan kısmında hukuka uygunluk bulunmamakla birlikte, yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan bu hususun 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun'un 22. maddesi ile değişik 49. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca düzeltilmesi mümkün yanlışlık kapsamında bulunduğu sonucuna ulaşılmıştır.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Temyiz isteminin reddine,
2\. ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, vergi mahkemesi kararının "fazladan ödenen vergilerin tahsil tarihinden itibaren hesaplanacak tecil faiziyle birlikte davacıya iadesine" dair hüküm fıkrasına yönelik istinaf başvurusunun reddine ilişkin hüküm fıkrasından söz konusu ibarenin çıkarılarak "fazladan ödenen vergilerin tahsil tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte davacıya iadesine" ibaresinin eklenmesi suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,
3\. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliği ve bir örneğinin de Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, 26/05/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.