Karar Detayı

T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2024/6144
Karar No : 2024/7846

DAVACILAR : 1- ... 2- ...
3- ... 4- ...
5- ...
6- ...
VEKİLİ : Av. ...

DAVALILAR : 1- ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı
2- ... Bakanlığı/ANKARA

DAVANIN KONUSU : Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından hazırlanan ve 22/02/2020 tarihli, 31047 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Arazi ve Arsa Düzenlemeleri Hakkında Yönetmeliğin tamamının; Gaziantep ili, Şehitkamil ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... sayılı parselin bulunduğu alanda gerçekleştirilen 3194 sayılı İmar Kanununun 18. maddesi işlemlerinin, imar uygulamalarının, parselasyon ve arazi düzenlemesi işlemlerinin yapılmasına ve uygulanmasına ve içeriğindeki bunlarla ilgili diğer her türlü işlemlere ilişkin Gaziantep Büyükşehir Belediye Encümeninin ... tarihli, ... sayılı kararının tamamının; anılan belediye encümeni kararına karşı yapılan itirazların reddedilmesine yönelik Gaziantep Büyükşehir Belediye Encümeninin ... tarihli, ... sayılı kararının tamamının; uygulama işlemlerinin dayanağı olan revizyon nazım imar planı ve uygulama imar planının onaylanmasına dair Gaziantep Büyükşehir Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararının taşınmazı etkileyen ve imar durumunu değiştiren kısımlarının tamamının; 1/25.000 ölçekli Gaziantep Büyükşehir Nazım İmar Planının, 1/5.000 ölçekli nazım imar planının ve 1/1.000 ölçekli uygulama imar planının ve dayanakları olan Gaziantep İl Çevre Düzeni İmar Planı (1/100.000 ölçekli) ile 1/25.000 ölçekli Gaziantep İl Çevre Düzeni İmar Planının ve bunların değişikliklerinin taşınmaza ilişkin kısmı yönünden tamamının iptali ve yürütmesinin durdurulması istenilmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince Tetkik Hakimi ...'ün açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 14. maddesi gereğince incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

İLGİLİ MEVZUAT:
2575 sayılı Danıştay Kanunu'nun "İlk derece mahkemesi olarak Danıştay'da görülecek davalar" başlıklı 24. maddesinin 1. fıkrasında; Danıştay'ın ilk derece mahkemesi olarak; Cumhurbaşkanı kararlarına, Cumhurbaşkanınca çıkarılan Cumhurbaşkanlığı kararnameleri dışındaki düzenleyici işlemlere, bakanlıklar ile kamu kuruluşları veya kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarınca çıkarılan ve ülke çapında uygulanacak düzenleyici işlemlere, Danıştay İdari Dairesince veya İdari İşler Kurulunca verilen kararlar üzerine uygulanan eylem ve işlemlere, birden çok idare veya vergi mahkemesinin yetki alanına giren işlere, Danıştay Yüksek Disiplin Kurulu kararları ile bu Kurulun görev alanı ile ilgili Danıştay Başkanlığı işlemlerine karşı açılacak iptal ve tam yargı davaları ile tahkim yolu öngörülmeyen kamu hizmetleri ile ilgili imtiyaz şartlaşma ve sözleşmelerinden doğan idari davaları karara bağlayacağı hükmü yer almaktadır.
2576 sayılı Bölge İdare Mahkemeleri, İdare Mahkemeleri ve Vergi Mahkemelerinin Kuruluşu ve Görevleri Hakkında Kanunun 5. maddesinin 1. fıkrasında; idare mahkemelerinin, vergi mahkemelerinin görevine giren davalarla ilk derecede Danıştayda çözümlenecek olanlar dışındaki iptal ve tam yargı davaları ile idari sözleşmelerden dolayı taraflar arasında çıkan uyuşmazlıklara ilişkin davalara bakacağı hükmüne yer verilmektedir.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 5. maddesinin 1. fıkrasında; her idari işlem aleyhine ayrı ayrı dava açılacağı; ancak aralarında maddi veya hukuki yönden bağlılık ya da sebep-sonuç ilişkisi bulunan birden fazla işleme karşı bir dilekçe ile de dava açılabileceği hükmü düzenlenmektedir.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 34. maddesi; İmar, kamulaştırma, yıkım, işgal, tahsis, ruhsat ve iskan gibi taşınmaz mallarla ilgili mevzuatın uygulanmasında veya bunlara bağlı her türlü haklara veya kamu mallarına ilişkin idari davalarda yetkili mahkemenin taşınmaz malların bulunduğu yer idare mahkemesi olduğunu düzenlediğinden, imar planlarına karşı açılan davanın taşınmazın bulunduğu yer idare mahkemesinde çözümlenmesi gerekmektedir.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "İdari davaların açılması" başlıklı 3. maddesinde; "1. İdari davalar, Danıştay, idare mahkemesi ve vergi mahkemesi başkanlıklarına hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle açılır. 2. Dilekçelerde; a) Tarafların ve varsa vekillerinin veya temsilcilerinin ad ve soyadları veya unvanları ve adresleri ile gerçek kişilere ait Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası, b) Davanın konu ve sebepleri ile dayandığı deliller, c) Davaya konu olan idari işlemin yazılı bildirim tarihi, d) Vergi, resim, harç, benzeri mali yükümler ve bunların zam ve cezalarına ilişkin davalarla tam yargı davalarında uyuşmazlık konusu miktar, e) Vergi davalarında davanın ilgili bulunduğu verginin veya vergi cezasının nevi ve yılı, tebliğ edilen ihbarnamenin tarihi ve numarası ve varsa mükellef hesap numarası, gösterilir. 3. Dava konusu kararın ve belgelerin asılları veya örnekleri dava dilekçesine eklenir. Dilekçeler ile bunlara ekli evrakın örnekleri karşı taraf sayısından bir fazla olur. " hükmü yer almaktadır.
Aynı Kanunun 14. maddesinin 3. fıkrasında; dilekçelerin sırayla a) görev ve yetki, b) idari merci tecavüzü, c) ehliyet, d) idari davaya konu olacak kesin ve yürütülmesi gereken bir işlem olup olmadığı, e) süre aşımı, f) husumet, g) 3 ve 5. maddelere uygun olup olmadıkları yönlerinden inceleneceği belirtilmiş, 15. maddenin 1. fıkrasının (d) bendinde; dilekçelerde 14. maddenin 3/g bendine aykırılık görülmesi halinde otuz gün içinde 3 ve 5. maddelere uygun şekilde düzenlemek veya noksanları tamamlamak üzere dilekçenin reddine karar verileceği, 5. fıkrasında; 1. fıkranın (d) bendine göre dilekçenin reddedilmesi üzerine yeniden verilen dilekçelerde aynı yanlışlıklar yapıldığı takdirde davanın reddedileceği, hükmü düzenlenmektedir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Uyuşmazlıkta, Gaziantep ili, Şehitkamil ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... sayılı parselin bulunduğu alanda gerçekleştirilen parselasyona ilişkin belediye encümeni kararları ile parselasyonun dayanağı olarak gösterilen 1/1000 ölçekli uygulama imar planı ve 1/5000 ölçekli nazım imar planı ile 1/100.000 ölçekli il çevre düzeni planı ve 1/25.000 ölçekli çevre düzeni planının iptali istemiyle davanın yukarıda belirtilen mevzuat gereği taşınmazın bulunduğu yer idare mahkemesinde açılması gerekmektedir.
Diğer yandan, dava dilekçesinde belirtilen 22/02/2020 tarihli ve 31047 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Arazi ve Arsa Düzenlemeleri Hakkında Yönetmelik'in iptali istemiyle davanın ilk derece mahkemesi olarak Danıştay'da açılabileceği, ancak davacı tarafından anılan Yönetmelik'in tamamının iptalinin istenildiği görüldüğünden dava dilekçesi bu haliyle 2577 sayılı Kanun'un 3. maddesine uygun bulunmamıştır.
Bu nedenle, dava konusu Yönetmelik'in hangi madde/maddelerinin iptalinin istenildiğinin sebepleriyle ortaya konulması ve iptali istenilen kısımların davacının menfaatini ne şekilde etkilediğinin hiçbir tereddüte mahal bırakmayacak şekilde gerekçeleriyle belirtilmesi gerekmektedir.
Bu itibarla, davacı tarafından hangi işlem veya işlemlerin iptalinin istenildiğinin tarihi ve sayısı belirtilmek suretiyle, dilekçenin konu, içerik ve sonuç bölümleri uyumlu olacak şekilde ve 5. maddeye uygun olarak aralarında Yönetmelik ile maddi ve hukuki yönden bağlılık olmayan parselasyon işlemi ile dayanağı 1/1000 ölçekli uygulama imar planı ve 1/5000 ölçekli nazım imar planı ile 1/100.000 ölçekli il çevre düzeni planı ve 1/25.000 ölçekli çevre düzeni planının iptaline ilişkin davanın taşınmazın bulunduğu yer mahkemesinde açılması gerekmekte olup, Yönetmelik yönünden ise belirtilen eksiklikler giderilerek ve 2577 sayılı Kanun'un 3. maddesine uygun olarak yenilenen, Danıştay Başkanlığına hitaben yazılmış açık ve anlaşılabilir bir dilekçeyle dava açılması gerekmektedir.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.2577 sayılı Kanunun 3. ve 5. maddesi hükümlerine uygun olmayan dava dilekçesinin aynı Kanunun 15. maddesinin 1/d bendi gereğince, bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren 30 (otuz) gün içinde yeniden dava açılmak üzere reddine,
2.Yeniden verilen dilekçede aynı yanlışlıklar yapıldığı takdirde davanın reddedileceği hususunun davacıya duyurulmasına,
3.Yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4.Artan posta ücretinin istemi halinde davacıya iadesine, dava dilekçesi örneği ve eklerinin davacıya iadesine, 19/12/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.