Danıştay danistay 2024/4769 E. 2024/5649 K.

T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2024/4769
Karar No : 2024/5649

TEMYİZ EDEN (DAVACILAR) : 1- ...
2-...
3- ...
4- ...
VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Giresun ili, Merkez, ... Mahallesi, ... ada, ... ve ... parsel sayılı taşınmazların cephe aldığı 10 metrelik imar yolunun 7 metreye düşürülmesi talebiyle yapılan 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliği başvurusunun reddine ilişkin Giresun Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararı ile Giresun Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararı ile kabul edilen 1/1000 ölçekli uygulama imar planının ve 1/5000 ölçekli nazım imar planının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; uyuşmazlıkta, davacılar tarafından 27/04/2022 tarihinde plan değişikliği başvurusunda bulunulduğu, anılan başvurunun Giresun Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararı ile reddedildiği, davalı idare tarafından ret işleminin davacılara tebliğine ilişkin tebliğ belgelerinin dava dosyasına sunulmadığı, davacılar tarafından da dava dilekçesinde söz konusu ret işleminin 30/04/2023 tarihinde haricen öğrenildiğinin belirtildiği, davacıların 16/02/2023 tarihli dilekçeler ile Giresun Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı ret kararının tekrar gözden geçirilmesi ve plan değişikliği taleplerinin uygulanması talebiyle itiraz başvurusunda bulunduklarının görüldüğü, dolayısıyla dava konusu ret işleminin öğrenilme tarihinin 16/02/2023 olarak kabulünün gerektiği, bu kabul ile yapılan değerlendirme neticesinde; davacılar tarafından 2577 sayılı Kanun'un 10. maddesi kapsamında yapılan 27/04/2022 tarihli imar planı değişikliği başvurusuna davalı idarece otuz günlük cevap verme süresi bittikten sonra verilen cevabın tebliğinden itibaren (16/02/2023 tarihinden itibaren) altmış gün içinde dava açılabilecekken bu süre içerisinde dava açılmayıp, 16/02/2023 tarihinde 2577 sayılı Kanun'un 11. maddesi kapsamında itiraz başvurusunda bulunulduğu, bu başvurunun işlemeye başlamış olan dava açma süresini durduracağı, davalı idarece itiraz başvurusu değerlendirilerek 08/03/2023 tarihli meclis kararının alındığı, bu kararın 16/03/2023 tarihli yazı ekinde 20/03/2023 tarihinde davacılardan ...'a tebliğ edildiği, ancak 2577 sayılı Kanun'un 11. maddesinde başvuru üzerine otuz gün içerisinde cevap verilmezse isteğin reddedilmiş sayılacağı ve isteğin reddedilmiş sayılması halinde dava açma süresinin yeniden işlemeye başlayacağı düzenlendiğinden davacılar tarafından yapılan 16/02/2023 tarihli başvurunun zımnen ret süresinin 18/03/2023 tarihi olduğu ve bu tarihten itibaren kalan dava açma süresi içerisinde yani en son 17/05/2023 tarihinde dava açılması gerekirken 24/05/2023 tarihinde açılan davanın esasının incelenmesine olanak bulunmadığı gerekçesiyle davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Temyize konu kararın usul ve hukuka aykırı olduğu iddiasıyla bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE:

MADDİ OLAY :
Giresun ili, Merkez, ... Mahallesi, ... ada, ... ve ... parsel sayılı taşınmazların maliki olan davacılar tarafından taşınmazın cephe aldığı 10 metrelik imar yolunun 7 metreye düşürülmesi talebiyle 27/04/2022 tarihinde 1/1000 ölçekli plan değişikliği başvurusunda bulunulduğu, anılan başvuru üzerine Giresun Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararı ile plan değişikliği talebinin reddine karar verildiği, bu kararın davacılara tebliğ edilmediği, davacılar tarafından 16/02/2023 tarihinde ikinci kez aynı istemle plan değişikliği başvurusunda bulunulduğu, anılan başvuru üzerine Giresun Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararı ile plan değişikliği başvurusuna konu taşınmazların kamusal önemine binaen kamulaştırma programına dahil edilmesine karar verildiği, bu kararın 20/03/2023 tarihinde ...'a, 23/03/2023 tarihinde ...'e tebliğ edilmesi üzerine anılan karardan davacıların haberdar olduğu ve 24/05/2023 tarihinde plan değişikliği talebinin reddine ilişkin Giresun Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararı ile işlemin dayanağı olan Giresun Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararı ile kabul edilen 1/1000 ölçekli uygulama imar planının ve 1/5000 ölçekli nazım imar planının iptali istemiyle görülmekte olan davanın açıldığı anlaşılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "Dava Açma Süresi" başlıklı 7. maddesinde, dava açma süresinin özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde Danıştayda ve İdare Mahkemelerinde altmış gün olduğu; İlanı gereken düzenleyici işlemlerde dava süresinin, ilan tarihini izleyen günden itibaren başlayacağı; yine aynı Kanunun 10. maddesinde, ilgililerin haklarında idari davaya konu olabilecek bir işlem veya eylemin yapılması için idari makamlara başvurabilecekleri, otuz gün içinde bir cevap verilmezse isteğin reddedilmiş sayılacağı, ilgililerin 30 günün bittiği tarihten itibaren dava açma süresi içinde, konusuna göre Danıştay'a idare ve vergi mahkemelerine dava açabilecekleri, 30 günlük süre içinde idarece verilen cevap kesin değilse ilgilinin bu cevabı istemin reddi sayarak dava açabileceği gibi, kesin cevabı da bekleyebileceği, bu takdirde dava açma süresinin işlemeyeceği, ancak bekleme süresinin başvuru tarihinden itibaren dört ayı geçemeyeceği, dava açılmaması veya davanın süreden reddi hallerinde otuz günlük sürenin bitmesinden sonra yetkili idari makamlarca cevap verilirse, cevabın tebliğinden itibaren altmış gün içinde dava açabilecekleri kurala bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda yer verilen yasal hükümlerin birlikte değerlendirilmesinden, imar planında değişiklik yapılması yolundaki istemin 2577 sayılı Kanunun 10. maddesi kapsamında bir başvuru olduğu ve bu başvuru üzerine tesis edilen işleme karşı anılan maddede öngörülen süreler içinde idari dava açılabileceği sonucuna varılmaktadır.
Bu itibarla, Anayasal güvence altındaki temel hak ve özgürlüklerden olan mülkiyet hakkının kullanılabilmesi için ilgililerin gerekli işlemlerin yapılmasını idarelerden her zaman isteyebilecekleri açıktır. Her yeni başvuru üzerine idarece tesis edilecek işlem üzerine yukarıda açıklanan 2577 sayılı Kanunun 7. maddesinde öngörülen 60 günlük süre içerisinde imar planına dava açılması mümkündür.
Dosyadaki bilgi ve belgelerin incelenmesinden; davacılar tarafından 27/04/2022 tarihinde 1/1000 ölçekli planda değişiklik başvurusunda bulunulduğu, Giresun Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararıyla plan değişikliği başvurusunun reddine karar verildiği, bu kararın taraflara tebliğ edilmediği, davacılar tarafından 16/02/2023 tarihli dilekçeler ile ikinci kez plan değişikliği başvurusunda bulunulduğu, bu başvuru üzerine Giresun Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararı ile plan değişikliği başvurusuna konu taşınmazların kamusal önemine binaen kamulaştırma programına dahil edilmesine dair karar verildiği bu kararın 20/03/2023 tarihinde ...'a, 23/03/2023 tarihinde ...'a tebliğ edildiği, anılan kararda ise davacıların talebinin kabul edildiğine veya kesin olarak reddedildiğine dair bir ifade bulunmadığı, başka bir ifade ile idarece davacıların plan değişikliği başvurusu hakkında kesin olmayan cevap verildiği, davacılar tarafından ise plan değişikliğinin reddedildiğinden 30/04/2023 tarihinde haricen haberdar oldukları iddiasıyla 24/05/2023 tarihinde bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır.
Bu durumda, davacılar tarafından, birinci başvurularından sonra aynı istemle 16/02/2023 tarihinde 1/1000 ölçekli uygulama imar planı yönünden plan değişikliği talebiyle Giresun Belediye Başkanlığına ikinci kez başvuruda bulunulduğu, anılan başvurunun 2577 sayılı Kanunun 10. maddesi kapsamında yapılan bir başvuru olduğu ve başvuruya 30 günlük zımnı ret süresi içerisinde kesin olmayan bir cevap verildiği, bu kapsamda davacıların bu cevabı istemin reddi olarak kabul ederek 60 gün içinde dava açabilecekleri gibi yukarıda anılan mevzuat hükümleri uyarınca kesin cevabı da bekleyebilecekleri ve bu sürenin başvuru tarihinden itibaren dört ayı geçemeyeceği hükmü dikkate alındığında, anılan cevap üzerine dört aylık bekleme süresi içinde 24/05/2023 tarihinde açılan davanın süresinde açıldığı görüldüğünden işin esası incelenerek bir karar verilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Bu itibarla, davanın süre aşımı nedeniyle reddine ilişkin Mahkeme kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararında isabet bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1\. 2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davacıların temyiz isteminin kabulüne,
2\. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle süre aşımı nedeniyle reddine ilişkin Mahkeme kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K... sayılı kararının BOZULMASINA,
3\. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 22/10/2024 tarihinde, kesin olarak, oybirliğiyle karar verildi.