Danıştay danistay 2023/5399 E. 2025/3212 K.

T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2023/5399
Karar No : 2025/3212

KARAR DÜZELTME İSTEMİNDE
BULUNAN (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN ÖZETİ : Danıştay Altıncı Dairesince verilen 15/12/2022 tarihli, E:2021/7672, K:2022/11451 sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 54. maddesi uyarınca düzeltilmesi istenilmektedir

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Diyarbakır ili, Yenişehir ilçesi, ... Mahallesi, ... parsel sayılı taşınmazında bulunduğu alanda Diyarbakır Büyükşehir Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararı ile kabul edilen 1/5000 ölçekli ... Mahalleleri ve Civarına Ait Revizyon Nazım İmar Planının iptali istenilmektedir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen rapor ile dosyada bulunan bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden, dava konusu 1/5000 ölçekli nazım imar planı revizyonu ile planlar arası kademeli birlikteliğin sağlandığı, planlar arasındaki aykırılığın giderildiği, plan revizyonu ile kavşak alanının üst ölçekli plan olan 1/25000 ölçekli çevre düzeni planında belirlenen noktaya taşınarak uyumlu hale getirildiği, kavşak kolları, bağlantı yol ayrımları ve refüjlerin belirtildiği, kent içine bağlanan yolların tek noktada kavşak oluşturacak şekilde planlandığı, yolların birbirini karşılayacak konuma getirildiği, dolayısıyla ulaşım ve trafik güvenliğinin sağlandığı, dava konusu taşınmazın mevcut 1/5000 ölçekli nazım imar planında tamamının spor tesis alanı olarak planlanmış iken yapılan revziyon plan ile kısmen yol kısmen yeşil alan ve kısmen ticaret alanı olarak düzenlenerek mevcut durumda bulunan ticaret alanın muhafaza edilmeye çalışıldığı, dava konusu edilen revizyon imar planı değişikliğinde hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşıldığı, ayrıca bölgenin ilk defa imara açılan bir alan olmadığı, mevcut 1/100.000, 1/25000 ve 1/5000 ölçekli planların önceden var oluğu, yapılan revizyon plan ile karayoluna bir müdahale olmadığı gibi fiili olarak hatalı yapılan kavşağın üst planlarla uyumlu hale getirildiği bu nedenle Karayolları Genel Müdürlüğünün görüşüne gerek olmadığı, yine bilirkişi heyetinde bulunan kişilere yapılan itirazın ise, bilirkişi isimlerinin 09.02.2021 tarihli bilirkişi bilgileri bildirme yazısıyla 15.02.2021 tarihinde davacıya tebliğ edildiği, bilirkişiler yönelik herhangi bir itirazda bulunulmadığı gibi rapora yapılan itiraz aşamasında da somut ve hukuken kabul edilebilir bir bilgi veya belgenin ortaya konulmadığı belirtilmiştir.
Belirtilen gerekçelerde dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
Daire kararının özeti: Davacının temyiz başvurusu üzerine Danıştay Altıncı Dairesince, temyize konu karar hukuk ve usule uygun bulunmuş ve kararın onanmasına karar verilmiştir.

KARAR DÜZELTME TALEP EDENİN İDDİALARI: İlk bozma kararı sonrası usuli müktesep hakkının varlığı dikkate alınmadan yargılama yapıldığı, karara esas alınan bilirkişi raporunu hazırlayan bilirkişilerden ... ve ...'nin davalı kurumun işlem tarihinde çalışanları olduğu, plan gerekçesinde kavşağın üst ölçekli planlara uygun hale getirilerek kaydırıldığının belirtildiği ancak üst ölçekli planların leke plan olduğu, bu planlardan ölçü alınarak uygulama yapılamayacağı ve mevcut kavşağın kaydırılmasının uygulanabilir bir planlama kararı olmadığı, kavşağın trafik güvenliğine aykırı açılar ile oluşturulduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Kararın düzeltilmesi isteminin kabulü ve temyize konu İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
6545 sayılı Türk Ceza Kanunu İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 103. maddesinin b) bendi ile 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 54. maddesi yürürlükten kaldırılmış ise de; anılan Yasanın 27. maddesiyle 2577 sayılı Yasaya eklenen Geçici 8. maddenin 1. fıkrasındaki "Bu Kanunla idari yargıda kanun yollarına ilişkin getirilen hükümler, 2576 sayılı Kanunun, bu Kanunla değişik 3 üncü maddesine göre kurulan bölge idare mahkemelerinin tüm yurtta göreve başlayacakları tarihten sonra verilen kararlar hakkında uygulanır. Bu tarihten önce verilmiş kararlar hakkında, kararın verildiği tarihte yürürlükte bulunan kanun yollarına ilişkin hükümler uygulanır." kuralı uyarınca, bu maddeye göre kararın düzeltilmesi yolundaki istemin incelemesine geçilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 54. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendine göre kararın düzeltilmesi istemi yerinde görüldüğünden Dairemizin 15/12/2022 tarihli, E:2021/7672, K:2022/11451 sayılı kararı kaldırılarak, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 17. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca duruşma istemi yerinde görülmeyerek, işin esası incelendi:

İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY:
Diyarbakır ili, Yenişehir ilçesi, ... Mahallesi, ... sayılı parsel sayılı taşınmazın da bulunduğu alanda ... Mahallesi ile civarına ait 1/5000 ölçekli nazım imar planı revizyonu Diyarbakır Büyükşehir Belediye Meclisinin ... tarih, ... sayılı kararı ile onaylanmış, davacının hisseli malik olduğu ve uyuşmazlık konusu taşınmaz üzerinde iş yerinin bulunduğu alanın yol ve kavşak olarak belirlenmesi üzerine bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 31. maddesinde; '' Bu Kanunda hüküm bulunmayan hususlarda; hakimin davaya bakmaktan memnuiyeti ve reddi, ehliyet, üçüncü şahısların davaya katılması, davanın ihbarı, tarafların vekilleri, dosyanın taraflar ve ilgililerce incelenmesi, feragat ve kabul, teminat, mukabil dava, bilirkişi, keşif, delillerin tespiti, yargılama giderleri, adli yardım hallerinde ve duruşma sırasında tarafların mahkemenin sukünunu ve inzibatını bozacak hareketlerine karşı yapılacak işlemler, elektronik işlemler ile ses ve görüntü nakledilmesi yoluyla duruşma icrasında Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu hükümleri uygulanır. Ancak, davanın ihbarı Danıştay, mahkeme veya hakim tarafından re'sen yapılır. Bilirkişiler, bilirkişilik bölge kurulları tarafından hazırlanan listelerden seçilir ve bilirkişiler hakkında Bilirkişilik Kanunu ve 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun ilgili hükümleri uygulanır.'' hükmüne yer verilmiştir.
Atıf yapılan Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu yerine çıkarılan ve 01/10/2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun "Bilirkişiye başvurulması gereken haller" başlıklı 266. maddesinin 1. fıkrasında, " Mahkeme, çözümü hukuk dışında, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde, taraflardan birinin talebi üzerine yahut kendiliğinden, bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verir." hükmüne, "Bilirkişilerin görevlendirilmesi" başlıklı 268. maddesinin 3. fıkrasında, " Kanunların görüş bildirmekle yükümlü kıldığı kişi ve kuruluşlara görevlendirildikleri konularda bilirkişi olarak öncelikli başvurulur. Ancak kamu görevlilerine, bağlı bulundukları kurumlarla ilgili dava ve işlerde, bilirkişi olarak görev verilemez." hükmüne yer verilmiştir.
Aynı Kanununun 271. maddesinde; bilirkişilere bilirkişilik görevini sadakat ve özenle, bilim ve fenne uygun olarak, tarafsız ve objektif bir biçimde yerine getirileceğine yönelik yemin verdirileceği düzenlenmiştir.
6754 sayılı Bilirkişilik Kanununun 3. maddesinin 1. fıkrasında, "Bilirkişi, görevini dürüstlük kuralları çerçevesinde bağımsız, tarafsız ve objektif olarak yerine getirir" hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden, bilirkişinin görevini yerine getirirken tarafsız olması gerektiği, bu nedenle bilirkişiye tarafsız davranacağına dair yemin ettirileceği düzenlenmiş, ayrıca tarafsızlığın sağlanabilmesi için kamu görevlilerinin görevli bulundukları kurumlar ile ilgili dava ve işlerde görev alamayacakları anlaşılmaktadır. Bütün bu düzenlemeler ile bilirkişilerin tarafsız, objektif ve her türlü etkiden uzak şekilde görevlerini ifa etmeleri ve bu şekilde uyuşmazlığın çözümüne katkı sağlayacak teknik ve uzmanlık görüşü içeren raporun hazırlanmasının sağlanması amaçlanmaktadır.
Dosyanın incelenmesinden, Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunu hazırlayan ... ve ...'nin Diyarbakır Büyükşehir Belediyesinde çalıştığının iddia edildiği, bunun üzerine Dairemizin 01/10/1014 tarihli, E:2023/5399 sayılı ara kararı ile davacının iddiasında belirtilen bilirkişilerin davalı kurumun bünyesinde bir görev alıp almadıklarının sorulduğu, Diyarbakır Büyükşehir Belediye Başkanlığı İnsan Kaynakları ve Eğitim Dairesi Başkanlığının ... sayılı yazısında ... isimli şahsın personel kaydının bulunmadığı ancak ...'nin İmar Dairesi Başkanlığı yapmakta iken 27.08.2009'da Su ve Kanalizasyon Genel Müdürlüğüne naklen atandığının bildirildiği, bu durumda bilirkişi ...'nin dava konusu işlemin tesisi esnasında davalı kurumda görevli olduğu anlaşılmaktadır.
Bu durumda, bilirkişi heyetinde olan ...'nin işlemin tesis tarihinde görevli bulunduğu kendi kurumuna karşı açılan davada görev yapması yukarıda belirtilen Kanun hükmüne aykırı olduğundan ve bilirkişilerin tarafsızlığı hakkında kuşku uyandırdığından, aralarında trafik güvenliği konusunda uzman yeni bir bilirkişi heyetiyle bilirkişi incelemesi yaptırılarak uyuşmazlığın esası hakkında karar verilmesi gerekmektedir.
Bu durumda davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararında isabet bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1\. 2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davacının temyiz isteminin kabulüne,
2\. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin, ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3.Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine, 12/06/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.