Danıştay danistay 2022/8335 E. 2025/4758 K.

T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2022/8335
Karar No : 2025/4758

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Belediye Başkanlığı/...
VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACI) : ...Yönetimi
VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:...sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Muğla ili, Milas ilçesi, ... Mahallesi, ... parsel sayılı taşınmazda ruhsatsız betonarme yapı yapıldığından bahisle 3194 sayılı İmar Kanununun 32. maddesi uyarınca yapının mühürlenmesine ilişkin 21/10/2020 tarihli yapı tatil tutanağının, anılan Kanunun 42/2 maddesi uyarınca davacı site yönetimine 416.179,23-TL idari para cezası verilmesine ve yapının ruhsata bağlanması maksadıyla mühürleme tarihinden itibaren bir ay süre verilmesine, aksi takdirde yıkımına ilişkin ... tarih ve .../... sayılı Milas Belediye Encümeni kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: .... İdare Mahkemesince verilen ... tarihli, E:..., K:... sayılı kararda; ruhsat eki onaylı mimari projeye aykırı olan imalat hakkında uzman fen elemanlarınca düzenlenen yapı tatil tutanağında imalatın krokisinin çizilerek ve aykırılıktan etkilenen alanın ölçüleri belirtilerek imara aykırılığın açıkça ortaya konulduğu ve tutanağın bir nüshasının yapıya asıldığı ve usulüne uygun olarak düzenlenen dava konusu yapı tatil zaptında hukuka aykırılık bulunmadığı, dava konusu encümen kararının; ruhsat eki onaylı mimari projeye aykırı olarak yapılan yapıların 3194 sayılı Kanunun 32. maddesi kapsamında imara uygun hale getirilmesini sağlamak maksadıyla davacıya bir ay süre verilmesine ilişkin kısmında, 42/2. maddesi uyarınca hesaplanan temel para cezasında ve (c) bendinin 5. ve 12. numaralı alt bentleri uyarınca uygulanan artırımlara isabet eden 33.317,98 TL'lik kısmında hukuka aykırılık bulunmadığı, ancak yapının tamamen ruhsatsız olmadığı için (c) bendinin 8 numaralı alt bendinin, idari para cezasının ilgilisine tebliğinden itibaren bir ay içinde aykırılığın giderilmesi ve yapının mevzuata uygun hâle getirilmesi durumunda bu bent uyarınca verilen cezanın tahsil edilmeyeceği ihtarının da yapılmadığı için (ç) bendi uyarınca uygulanan artırıma karşılık gelen 382.861,25 TL'lik kısmının hukuka uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.
Bu nedenle yapı tatil tutanağı, encümen kararının davacıya süre verilmesine ilişkin kısmı ile idari para cezasının 33.317,98 TL'lik kısmı bakımından davanın reddine, idari para cezasının 382.861,25 TL'lik kısmının iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İdari Dava Dairesince verilen kararda; taşınmazdaki dava konusu yapıların ruhsatsız olarak ve davacılar tarafından yapıldığına ilişkin herhangi bir tespit bulunmadığı, "sosyal tesis" için hazırlanan mimari proje üzerinde ruhsat verildiği ve davalı idarece bunlar haricinde ilave imalat yapıldığı hususunun ortaya konulamadığı anlaşılmakla, ruhsata aykırılıktan söz edilemeyeceğinden, yapının bulunduğu parseldeki sitenin Yönetimince ruhsata aykırı yapılmış olduğu kabul edilerek İmar Kanununun 42/2 maddesi uyarınca 416.179,23-TL idari para cezası verilmesine ve yapının ruhsata bağlanması maksadıyla mühürleme tarihinden itibaren bir ay süre verilmesine, aksi takdirde yıkımına ilişkin ... tarih ve ... sayılı Milas Belediye Encümeni kararında ve dayanağı 21/10/2020 tarihli yapı tatil zaptında davacılar açısından hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 4. fıkrası uyarınca istinaf başvurularının kabulüne, mahkeme kararının kaldırılmasına ve dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Temyize konu kararın usul ve hukuka aykırı olduğu iddiasıyla bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının kısmen onanması kısmen de bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY : Muğla ili, Milas ilçesi, ... Mahallesi, ... parsel sayılı taşınmazda ruhsatsız olarak (14,50 x 32)= 464 m2 betonarme yapı yapıldığından bahisle 3194 sayılı İmar Kanununun 32. maddesi uyarınca Milas Belediye Başkanlığınca ...tarihli yapı tatil tutanağı düzenlenmiştir.
... tarih ve .../... sayılı Milas Belediye Encümeni kararıyla anılan Kanunun 42. maddesinin 2. fıkrası uyarınca davacı site yönetimine 416.179,23-TL idari para cezası verilmesine ve yapının ruhsata bağlanması maksadıyla mühürleme tarihinden itibaren bir ay süre verilmesine, aksi takdirde yıkımına karar verilmiştir.
Bunun üzerine bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT ve HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
3194 sayılı İmar Kanununun 42. maddesinin 2. fıkrası uyarınca davacı site yönetimine 416.179,23-TL idari para cezası verilmesine ve yapının ruhsata bağlanması maksadıyla mühürleme tarihinden itibaren bir ay süre verilmesine, aksi takdirde yıkımına ilişkin... tarih ve ... sayılı Milas Belediye Encümeni kararı yönünden;
Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Daireleri tarafından verilen kararların temyiz yolu ile incelenerek bozulabilmeleri 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde belirtilen nedenlerden birinin bulunması halinde mümkündür.
Temyize konu İdari Dava Dairesi kararının kararının, bu kısmında 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmamaktadır.
Temyize konu kararın 21.10.2020 tarihli yapı tatil tutanağına ilişkin kısmına gelince;
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 7. maddesinde; dava açma süresinin, özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde Danıştayda ve idare mahkemelerinde altmış gün olduğu hüküm altına alınmış bulunmaktadır.
3194 sayılı İmar Kanununun 32.maddesinde; ruhsatsız yapıldığı belirlenen yapıya ilişkin olarak düzenlenen, yapı tatil zaptının yapı yerine asılmasıyla yapı sahibine tebliğ edilmiş sayılacağı, bu tebligatın bir nüshasının da muhtara bırakılacağı hüküm altına alınmış bulunmaktadır.
Uyuşmazlıkta; dava konusu 21.10.2020 tarihli yapı tatil tutanağının, yukarıda aktarılan mevzuat hükmüne uygun olarak, bu tarihte yapı yerine asıldığı, bakılmakta olan davanın ise, bu tarihi izleyen altmış günlük yasal dava açma süresi dolduktan sonra 19/02/2021 tarihinde açılmış olduğu anlaşılmaktadır.
Bu durumda; 3194 sayılı İmar Kanununun 32. maddesinde öngörülen usule uygun olarak 21.10.2020 tarihinde yapı yerine asılmak suretiyle tebliğ edilmiş olan yapı tatil tutanağının iptali istemiyle, bu tarihi izleyen günden itibaren altmış gün içinde dava açılması gerekirken, yasal dava açma süresi geçirildikten sonra açılan davanın esasını inceleme olanağı bulunmadığından, yapı tatil tutanağına ilişkin kısım yönünden davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmesi gerekirken, işin esasının incelenmesi suretiyle verilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bu kısmında hukuki isabet bulunmamıştır.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1\. 2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davalının temyiz isteminin kısmen kabulüne, kısmen reddine,
2\. Mahkeme kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurularının kabulü ile anılan kararın kaldırılarak yukarıda özetlenen gerekçeyle dava konusu işlemlerin iptali yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının yapı tatil tutanağı yönünden BOZULMASINA, diğer kısımlar yönünden ONANMASINA
3\. Bozulan kısım yönünden yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 07/10/2025 tarihinde, kesin olarak, oybirliğiyle karar verildi.