Karar Detayı

T.C.
D A N I Ş T A Y
ÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2025/1330
Karar No : 2025/2932

TEMYİZ EDENLER :1-(DAVALI) ... Vergi Dairesi Müdürlüğü/...
VEKİLİ: Av. ...

2-(DAVACI) ...
VEKİLİ: Av. ...

İSTEMİN KONUSU:... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına yöneltilen istinaf başvurularına ilişkin ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacı adına, ... Motorlu Araçlar Dış Ticaret Limited Şirketi’nden alınamayan 2010 ila 2014 yıllarının muhtelif dönemlerine ait kamu alacağının tahsili amacıyla kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen ... tarih ve ... ila ... takip numaralı ödeme emirlerinin iptali istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Asıl borçlu şirketin, 10/10/2008 - 29/05/2014 tarihleri arasında kanuni temsilcisi olan davacı adına düzenlenen ... ve ... takip numaralı ödeme emirlerinin, beyan üzerine tahakkuk eden ve vadesi geldiği halde ödenmeyen vergi borçları ile Vergi Mahkemesi kararlarına istinaden düzenlenen (2) nolu vergi ve ceza ihbarnamelerinden kaynaklandığı, dayanağı şirket adına düzenlenen ödeme emirlerinin 12/09/2013, 18/12/2013, 03/01/2014, 17/01/2014 tarihlerinde usulüne uygun olarak tebliğ edilmesine rağmen tahsil zaman aşımını kesen herhangi bir nedenin bulunmadığı anlaşıldığından 31/12/2018 ve 31/12/2019 tarihlerinde zaman aşımına uğrayan amme alacağı için davacının sorumluluğuna gidilemeyeceği, ... takip numaralı ödeme emri içeriğindeki alacakların, vadesi 2014 yılına rastlayan 2011 ila 2013 yıllarına ait vergi borçlarından kaynaklandığı, dayanağı olarak şirket adına düzenlenen ödeme emirlerinin ise 15/08/2014 tarih ve ... ile 23/01/2015 tarih ve ... takip numaralı ödeme emirleri olduğu, ... takip numaralı ödeme emrinin tebliğine ilişkin alındıya ulaşılamadığı, ... takip numaralı ödeme emrinin ise kanuni temsilcinin MERNİS adresinde kapıya yapıştırma usulüyle tebliğ edildiği; ancak kapıya yapıştırılan nüshada idareden alınabileceği şerhine yer verilmediği dolayısıyla usulüne uygun olarak tebliğ edilmediğinin anlaşıldığı, ... takip numaralı ödeme emrinin dayanağı şirket adına düzenlenen 05/02/2016 tarih ve ... takip numaralı ödeme emrinin ilanen tebliğ edildiği, ancak ilanen tebliğe ait bilgi ve belgelere ulaşılamadığı için dosyaya ibrazının sağlanamadığı bildirildiğinden, şirkete ilanen yapılan tebliğin usule uygun olduğunun ispatlanamadığı,... takip numaralı ödeme emrinin dayanağı olan şirket adına düzenlenen 25/05/2017 tarih ve ... takip numaralı ödeme emri içeriğinin, 2011 ila 2013 yıllarının muhtelif dönemlerine ait kurumlar vergisi, katma değer vergisi, vergi ziyaı cezası ve özel usulsüzlük cezası ve fer'ilerinden kaynaklandığı, 2011 yılının Şubat ilâ Haziran, Ağustos, Eylül, Kasım ve Aralık dönemlerine ait katma değer vergisi ile Kasım ve Aralık dönemleri için tekerrür hükümleri uygulanmak suretiyle, diğer dönemler için tekerrür hükümleri uygulanmaksızın üç kat tutarında kesilen vergi ziyaı cezalarının; aynı yılın Nisan, Mayıs ve Aralık dönemlerine ait katma değer vergisi ile Aralık dönemi için tekerrür hükümleri uygulanmak suretiyle, diğer dönemler için tekerrür hükümleri uygulanmaksızın bir kat tutarında kesilen vergi ziyaı cezalarının; 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun mükerrer 355. maddesinin 1. fıkrası uyarınca kesilen özel usulsüzlük cezasının kaldırılması istemiyle açılan davada,... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E..., K:... sayılı kararıyla davanın reddedildiği, 2012 yılının Ocak, Mart ilâ Mayıs, Temmuz ve Kasım dönemlerine ait katma değer vergisi, vergilerin bir katı tutarında kesilen ve tekerrür hükmü uygulanmak suretiyle artırılan vergi ziyaı cezalarının kaldırılması istemiyle açılan davada, ... Vergi Mahkemesinin...tarih ve E:... K:... sayılı kararıyla cezalı verginin kaldırıldığı, 2013 yılına ait kurumlar vergisi ile bir kat kesilen ve tekerrür hükümleri uygulanmak suretiyle artırılan vergi ziyaı cezası ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun mükerrer 355. maddesinin 1. fıkrası ile 353. maddesinin 1. bendi uyarınca aynı yıl için kesilen özel usulsüzlük cezalarının kaldırılması istemiyle açılan davada, ... Vergi Mahkemesini... tarih ve E: ..., K:... sayılı kararıyla cezalı vergi ve özel usulsüzlük cezalarının kaldırıldığı, 2013 yılının Ocak, Mart ve Eylül dönemlerine ait katma değer vergisi ile bir kat kesilen ve tekerrür hükümleri uygulanmak suretiyle artırılan vergi ziyaı cezalarının kaldırılması istemiyle açılan davada,... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı cezalı verginin kaldırıldığı anlaşıldığından ödeme emrinin 2011 yılına ait alacaklarına ilişkin kısmı bakımından davacının takibinde hukuka aykırılık geri kalan kısmında hukuka uyarlık bulunmadığı, ... takip numaralı ödeme emrinin dayanağı olan şirket adına düzenlenen ... tarih ve ... takip numaralı ödeme emrinin kanuni temsilcinin MERNİS adresinde kapıya yapıştırma usulüyle tebliğ edildiği; ancak, kapıya yapıştırılan nüshada idareden alınabileceği şerhine yer verilmediği dolayısıyla usulüne uygun olarak tebliğ edilmediği anlaşıldığından ortada kesinleşmiş bir kamu alacağı bulunmadığı, ... takip numaralı ödeme emrinin dayanağı olan şirket adına düzenlenen ...tarih ve ... takip numaralı ödeme emri içeriğindeki 2014 yılına ait özel usulsüzlük cezasına ait vergi ve ceza ihbarnamesinin 17/05/2019 tarihinde posta yoluyla tebliğe çıkarıldığı; ancak, adreste bulunmama nedeniyle tebligat yapılamadığından merciine iade edildiği, ikinci kez 22/05/2019 tarihinde tekrar aynı adrese tebliğe çıkarıldığı ve kapıya yapıştırılmak suretiyle tebliğ edildiği; ancak, yasal mevzuat hükümleri uyarınca ikinci kez tebligata çıkılmadan önce en az on beş günlük makul sürenin beklenilmesi gerektiğinden yapılan tebliğin usulüne uygun olmadığı dolayısıyla şirket nezdinde kesinleştirilmeyen amme alacağının tahsili amacıyla davacının takibinde hukuki isabet görülmediği gerekçesiyle, ... ila ..., ..., ... takip numaralı ödeme emirleri ile ... takip numaralı ödeme emri, 1, 2, 3, 7, 8, 9, 13, 14, 15, 19, 20, 21, 23, 24, 25, 26, 27, 31, 32, 33, 34, 38, 39, 40, 44, 45, 46, 50 ,51, 52, 56, 57, 58. satırlarında yer alan amme alacakları yönünden iptal edilmiş, kalan kısmı yönünden ise dava reddedilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurularının, usul ve hukuka uygun olduğu sonucuna varılan Vergi Mahkemesi kararının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI: Davalı idare tarafından, davacı adına düzenlenen ödeme emirlerinin hukuka uygun olduğu ileri sürülerek kararın aleyhe olan hüküm fıkrasının bozulması istenilmektedir.
Davacı tarafından, kamu alacağının zamanaşımına uğradığı ileri sürülerek kararın aleyhe olan hüküm fıkrasının bozulması istenilmektedir.

TARAFLARIN SAVUNMALARI: Taraflarca savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NİN DÜŞÜNCESİ: Davacı temyiz isteminin kabulü, davalı idare temyiz isteminin ise reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Davacının 10/10/2008-29/05/2014 tarihleri arasında kanuni temsilcisi olduğu ... Motorlu Araçlar Dış Ticaret Limited Şirketi’nden alınmayan 2010 ila 2014 yıllarının muhtelif dönemlerine kamu alacağının tahsili amacıyla dava konusu ödeme emirleri düzenlenmiştir.
Asıl borçlu şirketin, 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre 10/10/2008 tarihinde kurulduğu, merkez adresinin,...Mevkii ... Mah. ... ... Sok. No:... .../... olduğunun ... tarih ve ... sayılı Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde ilan edildiği, ... tarih ve... No'lu ortaklar kurulu kararıyla şirket adresinin, karar tarihinden itibaren ... ... Mah. ... Cad. ... İş Merkezi No:.../... .../ ... adresine nakline karar verildiği ve bu durumun ... tarih ve ... sayılı Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde ilan edildiği; şirket adına bu tarihten itibaren Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde yayımlanan tüm ilanlarda şirket adresiyle ilgili iş yeri değişikliği yapıldığına ilişkin veriye rastlanılmadığı ve en son ilan 04/07/2014 tarihli olup şirketin ticaret sicilinden terkin edilmediği harici araştırma ile tespit edilmiştir.

İLGİLİ MEVZUAT:
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun "Kanuni Temsilcilerin Ödevi" başlıklı 10. maddesinde, tüzel kişilerin mükellef veya vergi sorumlusu olmaları halinde bunlara düşen ödevlerin kanuni temsilcileri tarafından yerine getirileceği, temsilcilerin bu ödevleri yerine getirmemeleri yüzünden mükelleflerin veya vergi sorumlularının varlığından tamamen veya kısmen alınamayan vergi veya buna bağlı alacakların, kanuni ödevleri yerine getirmeyenlerin varlıklarından alınacağı kuralına yer verilmiştir.
Aynı Kanun'un 93. maddesinde, tahakkuk fişi hariç vergilendirmeyle ilgili olup hüküm ifade eden bütün vesikaların ve yazıların adresleri bilinen gerçek ve tüzel kişilere posta vasıtasıyla ilmühaberli taahhütlü olarak; adresleri bilinmeyenlere ilan yoluyla tebliğ edileceği; "Tebliğ Evrakının Teslimi" başlıklı 102. maddesinin ikinci fıkrasında, muhatabın zarf üzerinde yazılı adresini değiştirmesinden dolayı bulunamamış olması halinde posta memurunun durumu zarf üzerine yazacağı ve mektubun posta idaresince derhal tebliği yaptıran daireye geri gönderileceği; aynı maddenin dördüncü fıkrasında ise bunun üzerine tebliği çıkaran mercii tarafından tayin olunacak münasip bir süre sonra yeniden tebliğe çıkarılacağı, ikinci defa çıkarılan tebliğ evrakının da aynı sebeple tebliğ edilemeyerek iade olunması durumunda tebliğin ilan yoluyla yapılacağı ve son fıkrasında da, yukarıdaki fıkralarda yazılı işlemlerin komşularından bir kişi veya muhtar veya ihtiyar heyeti üyelerinden veyahut bir zabıta memuru huzurunda icra ve keyfiyeti taahhüt ilmuhaberine yazılarak tarih ve imza vaz'edilmek ve hazır bulunanlara da imzalattırmak suretiyle tesbit olunacağı, 103. maddesinde, muhatabın adresinin hiç bilinmemesi, bilinen adresinin yanlış veya değişmiş olması ve bu yüzden mektubun geri gelmesi, başkaca sebeplerden dolayı tebliğin yapılmasına imkan bulunmaması hallerinde tebliğin ilan yoluyla yapılacağı hükme bağlanmış ve 104.maddesinde ilanen tebliğin şartları sayılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Temyiz istemine konu Vergi Dava Dairesi kararının;...tarih ve ..., ..., ... takip numaralı ödeme emirleri ile ... takip numaralı ödeme emrinin 3, 14, 18. satırları haricindeki amme alacaklarına ilişkin hüküm fıkrası aynı hukuksal nedenler ve gerekçeyle Dairemizce de uygun görülmüştür.
Dava konusu, ... takip numaralı ödeme emrinin 3, 14, 18. satırlarında yer alan amme alacakları ile ... ve ... takip numaralı ödeme emirleri içeriğindeki alacakların dayanağı şirket adına düzenlenen (sırasıyla) ... tarih ve ...,... tarih ve ..., ... tarih ve ... takip numaralı ödeme emirleri, şirketin bilinen son adresine tebliğe çıkarılmaksızın, şirket yetkilisi...'nun MERNİS adresi olan ... Mah. ... Cad. No:... .../... adresine tebliğe çıkarıldığı, tebliğ alındısı üzerine ''taşındı'' ibaresine yer verilmek suretiyle 08/08//2019 tarihinde merciine iade edildiği, aynı adrese ikinci kez 04/12/2019 tarihinde gidildiği, kapıya pusula yapıştırma suretiyle 19/12/2019 tarihinde tebliğ edilmiş sayıldığı; ancak, kapıya yapıştırılan nüshada idareden alınabileceği şerhine yer verilmediği, şirket hakkındaki tebligat sürecinin bu şekilde tamamlanmaya çalışıldığının anlaşıldığı; olayda, asıl borçlu şirketin bilinen son adresine tebliğe gidilmeksizin kanuni temsilcinin MERNİS adresinde tebliği usulsüz olduğundan dolayısıyla söz konusu borcun usulünce kesinleştiğinden bahsedilemeyeceğinden Vergi Mahkemesi kararının, ... takip numaralı ödeme emrinin, 4 ila 6, 10 ila 12, 16 ila 18, 22, 28 ila 30, 35 ila 37, 41 ila 43, 47 ila 49, 53 ila 55, 59 ila 61. satırlarında yer alacaklar yönünden davanın reddine ilişkin hüküm fıkrasına yöneltilen istinaf başvurusunun reddine dair Vergi Dava Dairesi kararının değinilen hüküm fıkrasının bozulması; aynı gerekçeyle ... takip numaralı ödeme emrinin 3, 14, 18; ... takip numaralı ödeme emrinin 1 ila 3, 7 ila 9, 13 ila 15, 19 ila 21, 23 ila 27, 31 ila 34, 38 ila 40, 44 ila 46, 50 ila 52, 56 ila 58. satırlarında yer alan alacakların ve ... takip numaralı ödeme emrinin iptaline ilişkin hüküm fıkrasına yöneltilen istinaf başvurusunun reddine dair Vergi Dava Dairesi kararının değinilen hüküm fıkrasında sonucu itibariyle hukuka aykırılık görülmemiştir.
Dava konusu ... takip numaralı ödeme emri dayanağı şirket adına düzenlenen ... tarih ve ... takip numaralı ödeme emrinin tebliğine ilişkin tebliğ alındısı dosyaya sunulmadığından dolayısıyla usulüne uygun kesinleştiği ortaya konulamayan kamu alacağının davacıdan kanuni temsilci sıfatıyla tahsili yoluna gidilmesinde hukuka uygunluk bulunmadığından değinilen ödeme emrinin yazılı gerekçeyle iptaline ilişkin Vergi Mahkemesi kararına yöneltilen istinaf başvurusunun reddi de sonucu itibarıyla hukuka uygun düşmüştür.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1\. Davalı idare temyiz isteminin kısmen reddine,
2\. Temyize konu Vergi Dava Dairesi kararının; ..., ..., ... takip numaralı ödeme emirleri ile ... takip numaralı ödeme emrinin 3, 14, 18. satırları haricindeki amme alacaklarına ilişkin hüküm fıkrasının ONANMASINA,
3\. Kararın; ... ve ... takip numaralı ödeme emirleri ile ... takip numaralı ödeme emrinin 3, 14, 18; ... takip numaralı ödeme emrinin 1 ila 3, 7 ila 9, 13 ila 15, 19 ila 21, 23 ila 27, 31 ila 34, 38 ila 40, 44 ila 46, 50 ila 52, 56 ila 58. satırlarında yer alan amme alacaklarına ilişkin hüküm fıkrasına yöneltilen TEMYİZ İSTEMİNİN REDDİNE,
4\. Davacı temyiz isteminin kabulüne,
5\. Kararını; ... takip numaralı ödeme emrinin 4 ila 6, 10 ila 12, 16 ila 18, 22, 28 ila 30, 35 ila 37, 41 ila 43, 47 ila 49, 53 ila 55, 59 ila 61. satırlarında yer alan amme alacaklarına ilişkin hüküm fıkrasının BOZULMASINA, 20/06/2025 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.


(X)-KARŞI OY :
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun "Kanuni Temsilcilerin Ödevi" başlıklı 10. maddesinde, tüzel kişilerin mükellef veya vergi sorumlusu olmaları halinde bunlara düşen ödevlerin kanuni temsilcileri tarafından yerine getirileceği, temsilcilerin bu ödevleri yerine getirmemeleri yüzünden mükelleflerin veya vergi sorumlularının varlığından tamamen veya kısmen alınamayan vergi veya buna bağlı alacakların, kanuni ödevleri yerine getirmeyenlerin varlıklarından alınacağı kurala bağlanmıştır.
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 93 ilâ 109. maddelerinde; tebliğ esasları, tebliğin muhatapları, posta ve ilan yoluyla tebliğler ile memur eliyle tebliğ ve tebliğ yerine geçen işlemler düzenlenmiş, tebligatın nerede, nasıl ve kimlere yapılacağı belirlenmiştir.
Aynı Kanun'un Tebliğ yapılacak kimseler” başlıklı 94. maddenin 1.fıkrasında, tebliğin, mükelleflere, bunların kanuni temsilcilerine, umumi vekillerine veya vergi cezası kesilenlere yapılacağı; ikinci fıkrasında, tüzel kişilere yapılacak tebliğin, bunların başkan, müdür veya kanuni temsilcilerine; tüzel kişiliği olmayan teşekküllerde idare edenlere veya temsilcilerine yapılacağı, tüzel kişilerin müteaddit müdür veya temsilcisi varsa tebliğin bunlardan birine yapılmasının yeterli olacağı, 2365 sayılı Kanun'un 18. maddesiyle eklenen 3. fıkrasında ise kendisine tebligat yapılacak kimsenin bulunmaması halinde tebliğin, ikametgah adresinde bulunanlardan veya iş yerlerindeki memur ya da müstahdemlerden birine yapılacağı düzenlemesine yer verilmiştir.
Uyuşmazlık konusu olayda, asıl borçlu şirket, mükellefiyetini 31/05/2014 tarihinde re'sen terk ettiği dikkate alındığında, dava konusu ... takip numaralı ödeme emrinin 3, 14, 18. satırlarında yer alan borçlar ile ... ve ... takip numaralı ödeme emri içeriği kamu alacağının dayanağını oluşturan ve asıl borçlu şirket adına düzenlenen ödeme emirlerinin kanuni temsilcinin MERNİS adresinde 19/12/2019 tarihinde tebliğ edilmiş sayılması hukuka uygun düştüğü, davacının değinilen kamu alacaklarından kanuni temsilci sıfatıyla sorumluluğu değerlendirilmek suretiyle ulaşılacak sonuca göre yeniden karar verilmek üzere yazılı gerekçeyle ... takip numaralı ödeme emrinin 3, 14, 18. satırlarında yer alan alacaklar ve ... takip numaralı ödeme emrini iptal eden Vergi mahkemesi kararına yöneltilen istinaf başvurusunun reddine ilişkin Vergi Dava Dairesi kararının bozulması; ... takip numaralı ödeme emrinin; 1, 2, 3, 7, 8, 9, 13, 14, 15, 19, 20, 21, 23, 24, 25, 26, 27, 31, 32, 33, 34, 38, 39, 40, 44, 45, 46, 50, 21, 52, 56, 57, 58. satırlarında yer alan amme alacaklarının yazılı gerekçeyle iptaline karar veren Vergi Mahkemesi kararına yöneltilen istinaf istemini reddeden Vergi Dava Dairesi kararının onanması; kalan kısmına ait alacakların, 2011 yılının Şubat ilâ Haziran, Ağustos, Eylül, Kasım ve Aralık dönemlerine ait katma değer vergisi ile Kasım ve Aralık dönemleri için tekerrür hükümleri uygulanmak suretiyle, diğer dönemler için tekerrür hükümleri uygulanmaksızın üç kat tutarında kesilen vergi ziyaı cezaları; aynı yılın Nisan, Mayıs ve Aralık dönemlerine ait katma değer vergisi ile Aralık dönemi için tekerrür hükümleri uygulanmak suretiyle, diğer dönemler için tekerrür hükümleri uygulanmaksızın bir kat tutarında kesilen vergi ziyaı cezaları; 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun mükerrer 355. maddesinin 1. fıkrası uyarınca kesilen özel usulsüzlük cezasından kaynaklandığı, şirket tarafından vergi ve cezaların kaldırılması istemiyle açılan davada, ... Vergi Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla, katma değer vergileri ile bu vergiler üzerinden bir ve üç katı tutarında kesilen vergi ziyaı cezaları ve özel usulsüzlük cezası yönünden davanın reddedildiği, vergi ziyaı cezasının tekerrür hükümleri uyarınca artırılan kısmının ise kaldırılmasına karar verildiği, kararın aleyhe olan hüküm fıkrasına davalı idare tarafından yöneltilen temyiz istemi ise, Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunun 26/10/2022 tarih ve E:2022/735, K:2022/1262 sayılı kararıyla reddedildiği dikkate alındığında, ödeme emrinin, 4, 5, 10, 11, 16, 17, 22, 28, 29, 35, 36, 41, 42, 47, 48, 53, 54, 59, 60. satırlarında yer alan alacaklar yönünden davacının takibinde hukuka aykırılık görülmediğinden yazılı gerekçeyle belirtilen alacaklar yönünden davanın reddine karar veren Vergi Mahkemesi kararına yöneltilen istinaf başvurusunu reddeden Vergi Dava Dairesi kararının onanması; 6, 12, 18, 30, 37, 43, 49, 55, 61. satırlarında yer alan 2011 yılının Şubat ilâ Haziran, Ağustos, Eylül, Kasım ve Aralık dönemlerine ait katma değer vergileri üzerinden tekerrür hükümleri uyarınca artırılarak kesilen vergi ziyaı cezalarının, tekerrür hükümleri uyarınca artırılan kısmının ise bozulması gerektiği oyuyla Daire Kararına bu yönlerden katılmıyorum.